Library·Ananda·2·2.9

Ananda 2.9

श्रीभैरवी । कीदृशी ओषधी नाथ रसकर्मकरी शुभा । केन वा भस्म सूतश्च केन वा खोटबन्धनम्

śrībhairavī / kīdṛśī oṣadhī nātha rasakarmakarī śubhā / kena vā bhasma sūtaśca kena vā khoṭabandhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्जीवत्वं गतः सूतः कथं जीवं ददाति सः । निर्जीवेन तु जीवत्वं कथं जीवति शङ्कर

nirjīvatvaṃ gataḥ sūtaḥ kathaṃ jīvaṃ dadāti saḥ / nirjīvena tu jīvatvaṃ kathaṃ jīvati śaṅkara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतन्मे संशयं ब्रूहि यथा जानाम्यहं शिव । श्रीभैरवः । शृणु भैरवि तत्सर्वमपूर्वं कथयामि ते

etanme saṃśayaṃ brūhi yathā jānāmyahaṃ śiva / śrībhairavaḥ / śṛṇu bhairavi tatsarvamapūrvaṃ kathayāmi te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मविष्णुसुरेन्द्राद्यैर्न ज्ञातं वीरवन्दिते । वलीपलितरोगघ्ना मृत्युदारिद्र्यभञ्जनाः

brahmaviṣṇusurendrādyairna jñātaṃ vīravandite / valīpalitarogaghnā mṛtyudāridryabhañjanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसकर्मकरा दिव्याः कुलौषध्यः सुसिद्धिदाः । भ्रमन्ति पशवो मूढाः कुलौषधिविवर्जिताः

rasakarmakarā divyāḥ kulauṣadhyaḥ susiddhidāḥ / bhramanti paśavo mūḍhāḥ kulauṣadhivivarjitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तृणौषधिरसानां च नैव सिद्धिः प्रजायते । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन ज्ञातव्या तु कुलौषधिः

tṛṇauṣadhirasānāṃ ca naiva siddhiḥ prajāyate / tasmātsarvaprayatnena jñātavyā tu kulauṣadhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिव्यौषध्यश्चतुःषष्टिः कुलमध्ये व्यवस्थिताः । नैव जानन्ति मूढास्ताः शिवमोहेन मोहिताः

divyauṣadhyaścatuḥṣaṣṭiḥ kulamadhye vyavasthitāḥ / naiva jānanti mūḍhāstāḥ śivamohena mohitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अदिव्यास्तु तृणौषध्यो जायन्ते गिरिगह्वरे । तृणौषध्या रसे सूतं नैव बन्धं कदाचन

adivyāstu tṛṇauṣadhyo jāyante girigahvare / tṛṇauṣadhyā rase sūtaṃ naiva bandhaṃ kadācana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अक्षयं नैव तिष्ठेत्तु कुलौषधिविवर्जितम् । कुलौषध्या विहीनास्तु गगनं च न हन्ति ते

akṣayaṃ naiva tiṣṭhettu kulauṣadhivivarjitam / kulauṣadhyā vihīnāstu gaganaṃ ca na hanti te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स रसस्तु वरारोहे वह्निमध्ये न तिष्ठति । न खोटो न च वा भस्म नैव द्रव्यं करोति सः

sa rasastu varārohe vahnimadhye na tiṣṭhati / na khoṭo na ca vā bhasma naiva dravyaṃ karoti saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किंचिद्द्रव्यं प्रकुर्वन्ति धाम्यमानं न तिष्ठति । पत्रे पाके कषे छेदे नैव तिष्ठति काञ्चनम्

kiṃciddravyaṃ prakurvanti dhāmyamānaṃ na tiṣṭhati / patre pāke kaṣe chede naiva tiṣṭhati kāñcanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नैव वेधं शतादूर्ध्वं करोति स रसः प्रिये । यावन्न चाब्दमेकं तु विक्रीतं तत्तु काञ्चनम्

naiva vedhaṃ śatādūrdhvaṃ karoti sa rasaḥ priye / yāvanna cābdamekaṃ tu vikrītaṃ tattu kāñcanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धर्मार्थकाममोक्षेषु नैव दद्यात्तु तत्प्रिये । दिव्यौषध्या यदा देवि रसेन्द्रो मर्दितो भवेत्

dharmārthakāmamokṣeṣu naiva dadyāttu tatpriye / divyauṣadhyā yadā devi rasendro mardito bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालिकारहितः सूतः सदा भवति पार्वति । परस्य हरते कालं कालिकारहितो रसः

kālikārahitaḥ sūtaḥ sadā bhavati pārvati / parasya harate kālaṃ kālikārahito rasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टानां चैव लोहानां मलं शमयति क्षणात् । महामूर्च्छागतं सूतं को वापि कथयेन्मृतम्

aṣṭānāṃ caiva lohānāṃ malaṃ śamayati kṣaṇāt / mahāmūrcchāgataṃ sūtaṃ ko vāpi kathayenmṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिव्यौषध्या रसेनैव जायते नष्टचेतनः । पञ्चभूतात्मकः सूतस्तिष्ठते च सदाशिवः

divyauṣadhyā rasenaiva jāyate naṣṭacetanaḥ / pañcabhūtātmakaḥ sūtastiṣṭhate ca sadāśivaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसौषध्यो महौषध्यः सिद्धौषध्यस्तथापराः । दिव्यौषध्य इति प्रोक्ता मया प्रोक्ताश्चतुर्विधाः

rasauṣadhyo mahauṣadhyaḥ siddhauṣadhyastathāparāḥ / divyauṣadhya iti proktā mayā proktāścaturvidhāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिव्यौषध्यो निगद्यन्ते तासु ता गुणवत्तराः । वृक्षवल्लीलतागुल्मतृणवन्दानिका इति

divyauṣadhyo nigadyante tāsu tā guṇavattarāḥ / vṛkṣavallīlatāgulmatṛṇavandānikā iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसबन्धकरौषध्यः षड्विधाः परिकीर्तिताः । <सोमवल्ली> सोमवल्ली महागुल्मा यक्षश्रेष्ठा धनुर्लता

rasabandhakarauṣadhyaḥ ṣaḍvidhāḥ parikīrtitāḥ / <somavallī> somavallī mahāgulmā yakṣaśreṣṭhā dhanurlatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोमाह्वा गुल्मवल्ली च यज्ञवल्ली द्विजप्रिया । सोमक्षीरा च सोमा च यज्ञा दिव्यलता स्मृता

somāhvā gulmavallī ca yajñavallī dvijapriyā / somakṣīrā ca somā ca yajñā divyalatā smṛtā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोमवल्ली कटुः शीता मधुरा पित्तदाहनुत् । तृष्णाविशेषशमनी पाचनी च रसायनी

somavallī kaṭuḥ śītā madhurā pittadāhanut / tṛṣṇāviśeṣaśamanī pācanī ca rasāyanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चाङ्गका पञ्चदशच्छदाढ्या सर्पाकृतिः शोणितपर्वदेशा । सा सोमवल्ली रसबन्धकर्म करोति राकादिवसोपनीता

pañcāṅgakā pañcadaśacchadāḍhyā sarpākṛtiḥ śoṇitaparvadeśā / sā somavallī rasabandhakarma karoti rākādivasopanītā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णे पक्षे प्रगलति दलं प्रत्यहं चैकमेकं शुक्ले पक्षे प्रभवति पुनर् लम्बमाना लता स्यात् । तस्याः कन्दः कलयतितरां पूर्णिमायां गृहीतो बद्ध्वा सूतं कनकसहितं देहलोहं विधत्ते

kṛṣṇe pakṣe pragalati dalaṃ pratyahaṃ caikamekaṃ śukle pakṣe prabhavati punar lambamānā latā syāt / tasyāḥ kandaḥ kalayatitarāṃ pūrṇimāyāṃ gṛhīto baddhvā sūtaṃ kanakasahitaṃ dehalohaṃ vidhatte

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं सोमलता नाम वल्ली परमदुर्लभा । अनया बद्धसूतेन्द्रो लक्षवेधी प्रजायते

iyaṃ somalatā nāma vallī paramadurlabhā / anayā baddhasūtendro lakṣavedhī prajāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुर्विंशतिसोमानां लक्ष्म व्यक्तं रसायने । <सोमवृक्ष> करोति सोमवृक्षोऽपि रसबन्धवधादिकम्

caturviṃśatisomānāṃ lakṣma vyaktaṃ rasāyane / <somavṛkṣa> karoti somavṛkṣo'pi rasabandhavadhādikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्णिमादिवसानीतस्तयोर्वल्ली गुणाधिका । प्रोक्ता महिषवल्ली च प्रतिसोमान्त्रवल्लिका

pūrṇimādivasānītastayorvallī guṇādhikā / proktā mahiṣavallī ca pratisomāntravallikā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपत्त्रवल्लिका प्रोक्ता काण्डशाखा पयस्विनी । रसवीर्यविपाकेषु सोमवल्लीसमा स्मृता

apattravallikā proktā kāṇḍaśākhā payasvinī / rasavīryavipākeṣu somavallīsamā smṛtā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<स्थलपद्मिनी> अथातः स्थलपद्मिन्या दिव्यौषध्या विधिं शृणु । पद्मिनीसदृशा पत्रैः पुष्पैरपि च तादृशी

<sthalapadminī> athātaḥ sthalapadminyā divyauṣadhyā vidhiṃ śṛṇu / padminīsadṛśā patraiḥ puṣpairapi ca tādṛśī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भङ्गे चैव स्रवेत्क्षीरं रक्तवर्णं सुशोभनम् । आक्रम्य वामपादेन पश्येद्गगनमण्डलम्

bhaṅge caiva sravetkṣīraṃ raktavarṇaṃ suśobhanam / ākramya vāmapādena paśyedgaganamaṇḍalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्येच्च तारकायुक्तं ग्रहनक्षत्रमण्डलम् । लक्षयोजनतो देवि सा ज्ञेया स्थलपद्मिनी

paśyecca tārakāyuktaṃ grahanakṣatramaṇḍalam / lakṣayojanato devi sā jñeyā sthalapadminī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<गोनसा> गोनसाकारवल्ली स्याच्चित्रमण्डलमण्डिता । जरारुङ्मृत्युशमनी रसबन्धवधक्षमा

<gonasā> gonasākāravallī syāccitramaṇḍalamaṇḍitā / jarāruṅmṛtyuśamanī rasabandhavadhakṣamā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<उच्चटा> अथोच्चटां प्रवक्ष्यामि रसबन्धकरीं प्रिये । एकमेव भवेन्नालं तस्या रोमप्रवेष्टनम्

<uccaṭā> athoccaṭāṃ pravakṣyāmi rasabandhakarīṃ priye / ekameva bhavennālaṃ tasyā romapraveṣṭanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्याग्रे च भवेत्पुष्पं शुकतुण्डस्य सन्निभम् । तत्पत्राणि च देवेशि शुकपिच्छनिभानि च

tasyāgre ca bhavetpuṣpaṃ śukatuṇḍasya sannibham / tatpatrāṇi ca deveśi śukapicchanibhāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्कन्दं कूर्मसंस्थानं क्षीरं सिन्दूरसन्निभम् । जलं स्रवेन्मधूच्छिष्टे तत्समादाय पार्वति

tatkandaṃ kūrmasaṃsthānaṃ kṣīraṃ sindūrasannibham / jalaṃ sravenmadhūcchiṣṭe tatsamādāya pārvati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेधयेत्सर्वलोहानि काञ्चनानि भवन्ति च । <ईश्वरी> ईश्वरीत्युच्यते काचिदीश्वरीतुल्यरूपिणी

vedhayetsarvalohāni kāñcanāni bhavanti ca / <īśvarī> īśvarītyucyate kācidīśvarītulyarūpiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूरिक्षीरपरिस्रावा सबीजरसबन्धिनी । <भूतकेशी> निम्बपत्रसदृक्पत्रा भूतकेशीति कथ्यते

bhūrikṣīraparisrāvā sabījarasabandhinī / <bhūtakeśī> nimbapatrasadṛkpatrā bhūtakeśīti kathyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न वध्यते यया सूतः सूतोऽसौ हि निबन्धकः । <कृष्णलता> भिन्नकज्जलसङ्काशा लता कृष्णलतेत्यसौ

na vadhyate yayā sūtaḥ sūto'sau hi nibandhakaḥ / <kṛṣṇalatā> bhinnakajjalasaṅkāśā latā kṛṣṇalatetyasau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्बीजमपि बध्नाति रसं सर्वविषापहा । <लशुनवल्ली> नाम्ना लशुनवल्ली च तद्दलैः सदृशच्छदा

nirbījamapi badhnāti rasaṃ sarvaviṣāpahā / <laśunavallī> nāmnā laśunavallī ca taddalaiḥ sadṛśacchadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षरत्क्षीरा सुकन्दा च रसं बध्नाति वेगतः । <रुदन्ती> चणपत्रोपमैः पत्रैः पुष्पैरपि च तादृशी

kṣaratkṣīrā sukandā ca rasaṃ badhnāti vegataḥ / <rudantī> caṇapatropamaiḥ patraiḥ puṣpairapi ca tādṛśī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुदन्ती नाम विख्याता ह्यधस्ताज्जलवर्षिणी । रुदन्तीव जनान्दृष्ट्वा मृत्युदैन्यजराकुलान्

rudantī nāma vikhyātā hyadhastājjalavarṣiṇī / rudantīva janāndṛṣṭvā mṛtyudainyajarākulān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुर्विधा तु सा ज्ञेया पीता रक्ता सितासिता । जारिताभ्रं रसं हन्याद्बध्नाति च रसायनी

caturvidhā tu sā jñeyā pītā raktā sitāsitā / jāritābhraṃ rasaṃ hanyādbadhnāti ca rasāyanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुसलीकन्दवत्कन्दा तद्दलाकारवद्दला । सुक्षीरा रोमशा सोक्ता वाराही रसबन्धनी

musalīkandavatkandā taddalākāravaddalā / sukṣīrā romaśā soktā vārāhī rasabandhanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<सप्तपत्त्री> सप्तपल्लवसम्पूर्णां सप्तपत्त्रीत्यसौ मता । रसायनी जराघ्नी च बध्यते पारदस्तया

<saptapattrī> saptapallavasampūrṇāṃ saptapattrītyasau matā / rasāyanī jarāghnī ca badhyate pāradastayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<नागिनी> नागिनीत्युदिता वल्ली नागभोगसमाङ्गिका । सर्पादिकविषघ्नी च सा स्वच्छरसबन्धिनी

<nāginī> nāginītyuditā vallī nāgabhogasamāṅgikā / sarpādikaviṣaghnī ca sā svaccharasabandhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<सर्पिणी> सर्पिणी लतिका चान्या सर्पवद्वक्रयष्टिका । सक्षीरा स्निग्धपत्रा च बालपारदबन्धिनी

<sarpiṇī> sarpiṇī latikā cānyā sarpavadvakrayaṣṭikā / sakṣīrā snigdhapatrā ca bālapāradabandhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<छत्त्रिणी> छत्रवद्दण्डपत्रा या नातिनीचा न चोन्नता । सुक्षीरा छत्त्रिणी नाम रसबन्धकरी मता

<chattriṇī> chatravaddaṇḍapatrā yā nātinīcā na connatā / sukṣīrā chattriṇī nāma rasabandhakarī matā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<गोशृङ्गी> पर्वतेऽश्मसमुद्भूता गोकन्दाकृतिकन्दयुक् । क्षता मुञ्चति सा क्षीरं गोशृङ्गी रसबन्धिनी

<gośṛṅgī> parvate'śmasamudbhūtā gokandākṛtikandayuk / kṣatā muñcati sā kṣīraṃ gośṛṅgī rasabandhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<ज्योतिर्लता> ज्योतिर्नाम्नी त्रिधा प्रोक्ता वृक्षकन्दतृणात्मिका । गिरौ ज्वलति सा रात्रौ लतापारदबन्धिनी

<jyotirlatā> jyotirnāmnī tridhā proktā vṛkṣakandatṛṇātmikā / girau jvalati sā rātrau latāpāradabandhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<रक्तवल्ली> रक्तक्षीरदलाङ्गा या नातिविस्तरवल्लिका । रक्तवल्लीत्यसौ दिव्या निर्दिष्टा रसबन्धिनी

<raktavallī> raktakṣīradalāṅgā yā nātivistaravallikā / raktavallītyasau divyā nirdiṣṭā rasabandhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<पद्मवल्ली> या पद्मपत्राकृतिपत्रवल्ली सा पत्रवल्लीत्युदिता रसज्ञैः । सक्षीरकन्दा सलिलोद्भवा च क्षितौ न तिष्ठेद्रसबन्धनी सा

<padmavallī> yā padmapatrākṛtipatravallī sā patravallītyuditā rasajñaiḥ / sakṣīrakandā salilodbhavā ca kṣitau na tiṣṭhedrasabandhanī sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<काकिनी> स्थूलकण्टकवर्णाढ्या सा प्रोक्ता काकिनी लता । रसबन्धकरी सैषा जरामृत्युविनाशिनी

<kākinī> sthūlakaṇṭakavarṇāḍhyā sā proktā kākinī latā / rasabandhakarī saiṣā jarāmṛtyuvināśinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<चान्डाली> चाण्डालीति विनिर्दिष्टा त्रिचतुःपत्रधारिणी । सा च रक्ता क्षीरकन्दा तया सूतो निबध्यते

<cānḍālī> cāṇḍālīti vinirdiṣṭā tricatuḥpatradhāriṇī / sā ca raktā kṣīrakandā tayā sūto nibadhyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रोक्तश् चण्डालकन्दः स्याद् एकपत्रो द्विपत्त्रकः । त्रिपत्त्रोऽथ चतुष्पत्त्रः पञ्चपत्त्रश्च भेदतः

proktaś caṇḍālakandaḥ syād ekapatro dvipattrakaḥ / tripattro'tha catuṣpattraḥ pañcapattraśca bhedataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<ताम्रवल्ली> ताम्रवर्णलतापत्रपुष्पक्षीरसमन्विता । सा ताम्रवल्लिका प्रोक्ता रसलोहादिसाधनी

<tāmravallī> tāmravarṇalatāpatrapuṣpakṣīrasamanvitā / sā tāmravallikā proktā rasalohādisādhanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<पीतवल्ली> पीतपत्रलतापुष्परसयुक्तातिदुर्लभा । सा पीतवल्लिकेत्युक्ता रसबन्धविधौ हिता

<pītavallī> pītapatralatāpuṣparasayuktātidurlabhā / sā pītavalliketyuktā rasabandhavidhau hitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<विजया> सितक्षीराढकीपत्रछदना नातिविस्तृता । विख्याता विजयेत्येषा रसबन्धविधौ हिता

<vijayā> sitakṣīrāḍhakīpatrachadanā nātivistṛtā / vikhyātā vijayetyeṣā rasabandhavidhau hitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<महौषधी> त्रिकोणकन्दसंयुक्ता चित्रकच्छदनच्छदा । महौषधीति सा प्रोक्ता रसबन्धे परं हिता

<mahauṣadhī> trikoṇakandasaṃyuktā citrakacchadanacchadā / mahauṣadhīti sā proktā rasabandhe paraṃ hitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<देवदाली> शिखिकण्ठाभपत्राढ्या चन्दनामोदमेदुरा । देवदालीत्यसौ दिव्या रसं बध्नाति सा क्षणात्

<devadālī> śikhikaṇṭhābhapatrāḍhyā candanāmodamedurā / devadālītyasau divyā rasaṃ badhnāti sā kṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<नवनीतकगन्धी> नवनीतकगन्धीति तिक्ता म्रक्षणगन्धिनी । सक्षीरा रक्तपुष्पा च रसेन्द्रो बध्यते तया

<navanītakagandhī> navanītakagandhīti tiktā mrakṣaṇagandhinī / sakṣīrā raktapuṣpā ca rasendro badhyate tayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<गरुडवल्ली> सक्षीरा रक्तपुष्पा च बदरीदलवद्दला । उक्ता गारुडवल्लीति शीघ्रं बध्नाति पारदम्

<garuḍavallī> sakṣīrā raktapuṣpā ca badarīdalavaddalā / uktā gāruḍavallīti śīghraṃ badhnāti pāradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<तुम्बिनी> तुम्बिनीत्युदिता वल्ली तत्पत्रकुसुमान्विता । तिक्तरक्तपयोयुक्ता तत्फला रसबन्धिनी

<tumbinī> tumbinītyuditā vallī tatpatrakusumānvitā / tiktaraktapayoyuktā tatphalā rasabandhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<भूतुम्बिनी> या तुम्बिनीपत्रसमानपत्रा भूतुम्बिनी नातिविसर्पिणी सा । निम्बूसमानैश्च फलैरुपेता सर्वामयघ्नी रसबन्धनी च

<bhūtumbinī> yā tumbinīpatrasamānapatrā bhūtumbinī nātivisarpiṇī sā / nimbūsamānaiśca phalairupetā sarvāmayaghnī rasabandhanī ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<गन्धर्वा> एरण्डपत्रवत्पत्रा सक्षीरा नातिविस्तृता । गन्धर्वेत्युदिता सा हि तया बन्धं रसो व्रजेत्

<gandharvā> eraṇḍapatravatpatrā sakṣīrā nātivistṛtā / gandharvetyuditā sā hi tayā bandhaṃ raso vrajet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<व्याघ्रपादी> व्याघ्राङ्घ्रिसमपत्रा या रक्तपुष्पा पयस्विनी । व्याघ्रपादीति निर्दिष्टा रसं बध्नाति निश्चितम्

<vyāghrapādī> vyāghrāṅghrisamapatrā yā raktapuṣpā payasvinī / vyāghrapādīti nirdiṣṭā rasaṃ badhnāti niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<महौषधी> सप्तच्छदसदृक्पत्रा कृशाङ्गी नातिविस्तृता । महौषधीत्यसौ प्रोक्ता रसं बध्नाति हन्ति च

<mahauṣadhī> saptacchadasadṛkpatrā kṛśāṅgī nātivistṛtā / mahauṣadhītyasau proktā rasaṃ badhnāti hanti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<गोमारी> गोमारीनामिका वल्ली वेणुपत्रसमच्छदा । तस्या मूलं समासाद्य शस्तः सूतो निबध्यते

<gomārī> gomārīnāmikā vallī veṇupatrasamacchadā / tasyā mūlaṃ samāsādya śastaḥ sūto nibadhyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<त्रिशूली> त्रिशूलाकारपत्रा या शम्याकफलवत्फला । त्रिशूलीति समाख्याता विख्याता रसबन्धने

<triśūlī> triśūlākārapatrā yā śamyākaphalavatphalā / triśūlīti samākhyātā vikhyātā rasabandhane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<रुतसी> रुतसीपत्रवत्पत्रफला सा क्षीरकन्दयुक् । रुतसी वल्लिकेत्युक्ता गिरिजा रसबन्धनी

<rutasī> rutasīpatravatpatraphalā sā kṣīrakandayuk / rutasī valliketyuktā girijā rasabandhanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<त्रिदण्डी> सुपुष्पा तिलकोपेता रक्तत्यत्रिफलान्विता । रसबन्धविधौ प्रोक्ता त्रिदण्डीति कृताभिधा

<tridaṇḍī> supuṣpā tilakopetā raktatyatriphalānvitā / rasabandhavidhau proktā tridaṇḍīti kṛtābhidhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<भृङ्गवल्ली> भृङ्गवद्वर्णपत्राढ्या क्षीरिणी पीतपुष्पिका । भृङ्गवल्लीति सा प्रोक्ता प्रयुक्ता रसबन्धने

<bhṛṅgavallī> bhṛṅgavadvarṇapatrāḍhyā kṣīriṇī pītapuṣpikā / bhṛṅgavallīti sā proktā prayuktā rasabandhane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<चमरिका> चमराकारपत्राढ्या क्षीरयुक्चन्द्रधारिणी । लता चमरिका नाम सा च बध्नाति पारदम्

<camarikā> camarākārapatrāḍhyā kṣīrayukcandradhāriṇī / latā camarikā nāma sā ca badhnāti pāradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<करवीरलता> हयमारसमाकारदलपुष्पवती लता । करवीरलतेत्युक्ता नितरां सूतबन्धिनी

<karavīralatā> hayamārasamākāradalapuṣpavatī latā / karavīralatetyuktā nitarāṃ sūtabandhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वज्रवल्ली> कोरण्डपत्रछदनोपमानप्रसूनपत्रा च सदुग्धकन्दा । सा वज्रवल्ली कटुतिक्तसारा वज्राङ्कपत्रा रसबन्धिनी च

<vajravallī> koraṇḍapatrachadanopamānaprasūnapatrā ca sadugdhakandā / sā vajravallī kaṭutiktasārā vajrāṅkapatrā rasabandhinī ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वारवल्ली> रक्तक्षीरवती बिल्वदलोपमदलान्विता । वारवल्लीति सा सूतबन्धनी रोगनाशिनी

<vāravallī> raktakṣīravatī bilvadalopamadalānvitā / vāravallīti sā sūtabandhanī roganāśinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<रोहिणी> शणपुष्पदलाकारदशपुष्पा च दुग्धयुक् । सा रोहिणीति निर्दिष्टा रसराजस्य बन्धनी

<rohiṇī> śaṇapuṣpadalākāradaśapuṣpā ca dugdhayuk / sā rohiṇīti nirdiṣṭā rasarājasya bandhanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<बिल्विनी> ज्योतिष्मतीदलाकारवर्णपर्णा यशस्विनी । रसबन्धविधौ प्रोक्ता बिल्विनीति निगद्यते

<bilvinī> jyotiṣmatīdalākāravarṇaparṇā yaśasvinī / rasabandhavidhau proktā bilvinīti nigadyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<गोरोचनलता> गोरोचनप्रभायुक्तदलवल्लीसमन्विता । गोरोचनलता भूतमोचनी रसबन्धनी

<gorocanalatā> gorocanaprabhāyuktadalavallīsamanvitā / gorocanalatā bhūtamocanī rasabandhanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<करीरी> श्रीशैलशिखरोद्भूता मार्कण्डीसदृशौषधी । रक्तं क्षीरं क्षता मुञ्चेत्करीरी रसबन्धिनी

<karīrī> śrīśailaśikharodbhūtā mārkaṇḍīsadṛśauṣadhī / raktaṃ kṣīraṃ kṣatā muñcetkarīrī rasabandhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<अक्षरा> पत्त्रसीसा पत्त्रवत्पत्रा त्रिवर्षात्फलदायिनी । अक्षरेति समाख्याता रसस्यातिनिबन्धिनी

<akṣarā> pattrasīsā pattravatpatrā trivarṣātphaladāyinī / akṣareti samākhyātā rasasyātinibandhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<अपत्त्रा> सोमवल्लीव निष्पत्रा कज्जलाभरसान्विता । अपत्त्रासौ भवेद् विन्ध्ये नात्युच्चा रसबन्धिनी

<apattrā> somavallīva niṣpatrā kajjalābharasānvitā / apattrāsau bhaved vindhye nātyuccā rasabandhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आद्ये वर्षे भवेदम्ला भवेत्तिक्ता द्वितीयके । तृतीयेऽब्दे च मधुरैः फलैर्युक्ता प्रजायते

ādye varṣe bhavedamlā bhavettiktā dvitīyake / tṛtīye'bde ca madhuraiḥ phalairyuktā prajāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पित्तज्वरहरा सद्यः सुपत्रफलसंयुता । <कुटजवल्ली> लता कुटजवल्लीति तत्फला तद्दलान्विता

pittajvaraharā sadyaḥ supatraphalasaṃyutā / <kuṭajavallī> latā kuṭajavallīti tatphalā taddalānvitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मधुरा रुधिरग्रन्थिः सूतराजनिबन्धिनी । <मूलकन्दा> मूलकन्देति विख्याता मूलवत्फलपत्त्रिणी

madhurā rudhiragranthiḥ sūtarājanibandhinī / <mūlakandā> mūlakandeti vikhyātā mūlavatphalapattriṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लता क्षीरान्विता सूतबन्धनं कुरुते ध्रुवम् । <ब्राह्मणी> पारिजाताद्रिजा वल्ली शतपुष्पदलच्छदा

latā kṣīrānvitā sūtabandhanaṃ kurute dhruvam / <brāhmaṇī> pārijātādrijā vallī śatapuṣpadalacchadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णक्षीरफला प्रोक्ता ब्राह्मणी रसबन्धिनी । <मुनिवल्ली> अगस्तिपत्रतत्पत्रा तद्रूपारुणपुष्पिणी

kṛṣṇakṣīraphalā proktā brāhmaṇī rasabandhinī / <munivallī> agastipatratatpatrā tadrūpāruṇapuṣpiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

घृतगन्धा रसघ्नी सा मुनिवल्लीति कथ्यते । <निम्बका> दलैः पुष्पैः फलैर्वल्ली निंबवृक्षस्य सन्निभा

ghṛtagandhā rasaghnī sā munivallīti kathyate / <nimbakā> dalaiḥ puṣpaiḥ phalairvallī niṃbavṛkṣasya sannibhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तन्मूलैर्बध्यते सूतः सा प्रोक्ता निम्बका लता । <तिलकन्दा> तिलकन्देति विख्याता मूलवत्फलपत्त्रिणी

tanmūlairbadhyate sūtaḥ sā proktā nimbakā latā / <tilakandā> tilakandeti vikhyātā mūlavatphalapattriṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लता क्षीरवती सूतं निबध्नात्यातपे खरे । <अतसीवल्लिका> अतस्य इव पुष्पाणि फलानि च दलानि च

latā kṣīravatī sūtaṃ nibadhnātyātape khare / <atasīvallikā> atasya iva puṣpāṇi phalāni ca dalāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतसीवल्लिका सा हि पारदस्य निबन्धिनी । <बोधिलता> उक्ता बोधिलता बोधिपत्त्रदुग्धेन संयुता

atasīvallikā sā hi pāradasya nibandhinī / <bodhilatā> uktā bodhilatā bodhipattradugdhena saṃyutā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बध्नाति रसराजं सा दानवेन्द्रमिवाच्युतः । <मद्यगन्धा> मद्यगन्धेति विख्याता निष्पत्रा फलपत्रयुक्

badhnāti rasarājaṃ sā dānavendramivācyutaḥ / <madyagandhā> madyagandheti vikhyātā niṣpatrā phalapatrayuk

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्याः कन्दो रसं शीघ्रं बन्धनं नयति ध्रुवम् । <कूर्मलता> उक्ता कूर्मलता कूर्मरूपकन्दा पयोऽन्विता

tasyāḥ kando rasaṃ śīghraṃ bandhanaṃ nayati dhruvam / <kūrmalatā> uktā kūrmalatā kūrmarūpakandā payo'nvitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मल्लिकोपमतत्पत्रप्रसवा रसबन्धिनी । <माधवी> माधवीमूलवन्मूला नागवल्लीदलान्विता

mallikopamatatpatraprasavā rasabandhinī / <mādhavī> mādhavīmūlavanmūlā nāgavallīdalānvitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

माधवीत्युदिता वल्ली तन्मूलैर्बध्यते रसः । <विशाला> श्वेतपत्रतया वल्ली श्वेतपुष्पफला तथा

mādhavītyuditā vallī tanmūlairbadhyate rasaḥ / <viśālā> śvetapatratayā vallī śvetapuṣpaphalā tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विशालेति विनिर्दिष्टा सापि पारदबन्धिनी । <महानागा> नागकुण्डलवत्कन्दा तत्फणासदृशच्छदा

viśāleti vinirdiṣṭā sāpi pāradabandhinī / <mahānāgā> nāgakuṇḍalavatkandā tatphaṇāsadṛśacchadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महानागेत्यसौ वल्ली विनिबध्नाति पारदम् । <मण्डूकलतिका> मण्डूकाकारवत्कन्दा मण्डूकीदलवद्दला

mahānāgetyasau vallī vinibadhnāti pāradam / <maṇḍūkalatikā> maṇḍūkākāravatkandā maṇḍūkīdalavaddalā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मण्डूकलतिकेत्येषा तन्मूलैर्बध्यते रसः । <उदुम्बरलता> उदुम्बरफलाकारफलवद्दलवद्दला

maṇḍūkalatiketyeṣā tanmūlairbadhyate rasaḥ / <udumbaralatā> udumbaraphalākāraphalavaddalavaddalā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोदुम्बरलतेत्युक्ता सूतराजस्य बन्धिनी । <चित्रवल्ली> या दुग्धकन्दा वटपत्रपत्रा विचित्रपर्णोरुफला सुदीर्घा । सा चित्रवल्लीत्युदिता रसेन्द्रो निबध्यते तत्फलमध्यसंस्थः

sodumbaralatetyuktā sūtarājasya bandhinī / <citravallī> yā dugdhakandā vaṭapatrapatrā vicitraparṇoruphalā sudīrghā / sā citravallītyuditā rasendro nibadhyate tatphalamadhyasaṃsthaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुःषष्टिरिति प्रोक्ता दिव्यौषध्यो महाबलाः

catuḥṣaṣṭiriti proktā divyauṣadhyo mahābalāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आभिर्बद्धो रसो न्ःणां देहलोहार्थसाधकः । सोमवल्ली सोमवृक्षः स्थलपद्मिनिका ततः

ābhirbaddho raso nḥṇāṃ dehalohārthasādhakaḥ / somavallī somavṛkṣaḥ sthalapadminikā tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोनसा कारवल्ली च उच्चटा ईश्वरी ततः । भूतकेशी कृष्णलता ज्ञेया लशुनवल्लरी

gonasā kāravallī ca uccaṭā īśvarī tataḥ / bhūtakeśī kṛṣṇalatā jñeyā laśunavallarī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुदन्ती चैव वाराही सप्तपत्त्री च नागिनी । सर्पिणी छत्त्रिणी चैव गोशृङ्गी सर्वसिद्धिदा

rudantī caiva vārāhī saptapattrī ca nāginī / sarpiṇī chattriṇī caiva gośṛṅgī sarvasiddhidā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्योतिर्नाम्नी त्रिधा रक्तवल्लरी पत्रवल्लरी । काकिनी चैव चाण्डाली वल्लरी ताम्रवल्लरी

jyotirnāmnī tridhā raktavallarī patravallarī / kākinī caiva cāṇḍālī vallarī tāmravallarī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पीतवल्ली च विजया विज्ञेया च महौषधी । ज्ञातव्या देवदाली च स्यान्नवानीतगन्धिनी

pītavallī ca vijayā vijñeyā ca mahauṣadhī / jñātavyā devadālī ca syānnavānītagandhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञेया गरुडवल्ली च तुम्बिनी भूमितुंबिनी । गन्धर्वा व्याघ्रपादी च विज्ञेया च महौषधी

jñeyā garuḍavallī ca tumbinī bhūmituṃbinī / gandharvā vyāghrapādī ca vijñeyā ca mahauṣadhī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोमारी च त्रिशूली च रुतसी च त्रिदण्डिका । भृङ्गवल्ली चमरिका करवीरलता ततः

gomārī ca triśūlī ca rutasī ca tridaṇḍikā / bhṛṅgavallī camarikā karavīralatā tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वज्रवल्ली वारवल्ली रोहिणी बिल्विनी तथा । गोरोचनलता चैव करीरी चाक्षरा तथा

vajravallī vāravallī rohiṇī bilvinī tathā / gorocanalatā caiva karīrī cākṣarā tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपत्त्री कुटजा वल्ली मूलकन्दा च ब्राह्मणी । घृतगन्धा निम्बवल्ली तिलकन्दातसी तथा

apattrī kuṭajā vallī mūlakandā ca brāhmaṇī / ghṛtagandhā nimbavallī tilakandātasī tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बोधिवल्ली मद्यगन्धा कूर्मवल्ली च माधवी । विशाला च महानागा ज्ञेया मण्डूकवल्ली

bodhivallī madyagandhā kūrmavallī ca mādhavī / viśālā ca mahānāgā jñeyā maṇḍūkavallī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उदुम्बरलता चित्रवल्ली चैव सुरार्चिते । चतुःषष्टिरिति प्रोक्ता दिव्यौषध्यो महाबलाः

udumbaralatā citravallī caiva surārcite / catuḥṣaṣṭiriti proktā divyauṣadhyo mahābalāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.