Siva-Purana 1.24

सूत उवाच द्विविधंभस्मसंप्रोक्तंसर्वमंगलदंपरम् तत्प्रकारमहंवक्ष्येसावधानतयाशृणु

sūta uvāca dvividhaṃbhasmasaṃproktaṃsarvamaṃgaladaṃparam tatprakāramahaṃvakṣyesāvadhānatayāśṛṇu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकंज्ञेयं महाभस्मद्वितीयंस्वल्पसंज्ञकम् महाभस्म इतिप्रोक्तंभस्मनानाविधंपरम्

ekaṃjñeyaṃ mahābhasmadvitīyaṃsvalpasaṃjñakam mahābhasma itiproktaṃbhasmanānāvidhaṃparam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्भस्मत्रिविधंप्रोक्तंश्रोतंस्मार्तंचलौकिकम् भस्मैव स्वल्पसज्ञाहिबहुधापरिकीर्तितम्

tadbhasmatrividhaṃproktaṃśrotaṃsmārtaṃcalaukikam bhasmaiva svalpasajñāhibahudhāparikīrtitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रौतंभस्मतथास्मार्तंद्विजानामेवकीर्तितम् अन्येषामपिसर्वेषामपरंभस्मलौकिकम्

śrautaṃbhasmatathāsmārtaṃdvijānāmevakīrtitam anyeṣāmapisarveṣāmaparaṃbhasmalaukikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धारणंमंत्रतः प्रोक्तंद्विजानांमुनिपुंगवैः केवलंधारणंज्ञेयमन्येषांमंत्रवर्जितम्

dhāraṇaṃmaṃtrataḥ proktaṃdvijānāṃmunipuṃgavaiḥ kevalaṃdhāraṇaṃjñeyamanyeṣāṃmaṃtravarjitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आग्नेयमुच्यतेभस्मदग्धगोमयसंभवम् तदापिद्रव्यमित्युक्तंत्रिपुंड्रस्यमहामुने

āgneyamucyatebhasmadagdhagomayasaṃbhavam tadāpidravyamityuktaṃtripuṃḍrasyamahāmune

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्निहोत्रोत्थितंभस्मसंग्राह्यंवामनीषिभिः अन्ययज्ञोत्थितंवापित्रिपुण्ड्रस्यचधारणे

agnihotrotthitaṃbhasmasaṃgrāhyaṃvāmanīṣibhiḥ anyayajñotthitaṃvāpitripuṇḍrasyacadhāraṇe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्निरित्यादिभिर्मंत्रैर्जाबालोपनिषद्गतेः सप्तभिधूलनंकार्यंभस्मनासजलेनच

agnirityādibhirmaṃtrairjābālopaniṣadgateḥ saptabhidhūlanaṃkāryaṃbhasmanāsajalenaca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वर्णानामाश्रमाणांचमंत्रतोमंत्रतोपि च त्रिपुंड्रोद्धूलनंप्रोक्तजाबालैरादरेणच

varṇānāmāśramāṇāṃcamaṃtratomaṃtratopi ca tripuṃḍroddhūlanaṃproktajābālairādareṇaca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भस्मनोद्धूलनंचैवयथातिर्यक्त्रिपुंड्रकम् प्रमादादपिमोक्षार्थीनत्यजेदितिविश्रुतिः

bhasmanoddhūlanaṃcaivayathātiryaktripuṃḍrakam pramādādapimokṣārthīnatyajeditiviśrutiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवेनविष्णुनाचैवतथातिर्यक्त्रिपुंड्रकम् उमादेवीचलक्ष्मींश्चवाचान्याभिश्चनित्यशः

śivenaviṣṇunācaivatathātiryaktripuṃḍrakam umādevīcalakṣmīṃścavācānyābhiścanityaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणैः क्षत्रियैर्वैश्यैः शूद्रैरपिचसंस्करैः अपभ्रंशैर्धृतंभस्मत्रिपुंड्रोद्धूलनात्मना

brāhmaṇaiḥ kṣatriyairvaiśyaiḥ śūdrairapicasaṃskaraiḥ apabhraṃśairdhṛtaṃbhasmatripuṃḍroddhūlanātmanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद्धूलनंत्रिपुंड्रंचश्रद्धयानाचरंतिये तेषांनास्तिसमाचारोवर्णाश्रमसमन्वितः

uddhūlanaṃtripuṃḍraṃcaśraddhayānācaraṃtiye teṣāṃnāstisamācārovarṇāśramasamanvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद्धूलनंत्रिपुंड्रंचश्रद्धयानाचरंतिये तेषांनास्तिविनिमुंक्तिस्संसाराज्जन्मकोटिभिः

uddhūlanaṃtripuṃḍraṃcaśraddhayānācaraṃtiye teṣāṃnāstivinimuṃktissaṃsārājjanmakoṭibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद्धूलनंत्रिपुंड्रंचश्रद्धयानाचरन्तिये तेषांनास्तिशिवज्ञानंकल्पकोटिशतैरपि

uddhūlanaṃtripuṃḍraṃcaśraddhayānācarantiye teṣāṃnāstiśivajñānaṃkalpakoṭiśatairapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद्धूलनंत्रिपुंड्रं च श्रद्धयानाचरन्तिये तेमहापातकैर्युक्ता इतिशास्त्रीयनिर्णयः

uddhūlanaṃtripuṃḍraṃ ca śraddhayānācarantiye temahāpātakairyuktā itiśāstrīyanirṇayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद्धूलनंत्रिपुंड्रंचश्रद्धयानाचरन्ति ये तेषामाचरितं सर्वंविपरीतफलाय हि

uddhūlanaṃtripuṃḍraṃcaśraddhayānācaranti ye teṣāmācaritaṃ sarvaṃviparītaphalāya hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महापातकयुक्तानां जंतूनांशर्वविद्विषाम् त्रिपुंड्रोद्धूलनद्वेषोजायतेसुदृढं मुने

mahāpātakayuktānāṃ jaṃtūnāṃśarvavidviṣām tripuṃḍroddhūlanadveṣojāyatesudṛḍhaṃ mune

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवाग्निकार्यं यः कृत्वाकुर्यात्त्रियायुषात्मवित् मुच्यतेसर्वपापैस्तुस्पृष्टेनभस्मनानरः

śivāgnikāryaṃ yaḥ kṛtvākuryāttriyāyuṣātmavit mucyatesarvapāpaistuspṛṣṭenabhasmanānaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सितेनभस्मनाकुर्यात्त्रिसन्ध्यंयस्त्रिपुण्ड्रकम् सर्वपापविनिर्मुक्तः शिवेनसहमोदते

sitenabhasmanākuryāttrisandhyaṃyastripuṇḍrakam sarvapāpavinirmuktaḥ śivenasahamodate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सितेनभस्मना कुर्यालाटे तु त्रिपुण्ड्रकम् योसावनादिभूतान्हिलोकानाप्तो मृतोभवेत्

sitenabhasmanā kuryālāṭe tu tripuṇḍrakam yosāvanādibhūtānhilokānāpto mṛtobhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अकृत्वा भस्मनास्नानं न जपेद्वैषडक्षरम् त्रिपुंड्रं च रचित्वा तु विधिनाभस्मनाजपेत्

akṛtvā bhasmanāsnānaṃ na japedvaiṣaḍakṣaram tripuṃḍraṃ ca racitvā tu vidhinābhasmanājapet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अदयो वाधमो वापि सर्वपापान्वितोपि वा उषःपापान्वितो वापिमूर्खो वा पतितोपि वा

adayo vādhamo vāpi sarvapāpānvitopi vā uṣaḥpāpānvito vāpimūrkho vā patitopi vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्मिन्देशेवसेन्नित्यंभूतिशासनसंयुतः सर्वतीर्थैश्चक्रतुभिःसांनिध्यंक्रियतेसदा

yasmindeśevasennityaṃbhūtiśāsanasaṃyutaḥ sarvatīrthaiścakratubhiḥsāṃnidhyaṃkriyatesadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिपुंड्रसहितो जीवः पूज्यः सर्वैः सुरासुरैः पापान्वितोपि शुद्धात्मा किं पुनः श्रद्धया युतः

tripuṃḍrasahito jīvaḥ pūjyaḥ sarvaiḥ surāsuraiḥ pāpānvitopi śuddhātmā kiṃ punaḥ śraddhayā yutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्मिन्देशे शिवज्ञानी भूतिशासनसंयुतः गतो यदृच्छयाद्यापि तस्मिस्तीर्थाः समागताः

yasmindeśe śivajñānī bhūtiśāsanasaṃyutaḥ gato yadṛcchayādyāpi tasmistīrthāḥ samāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहुनात्रकिमुक्तेनधार्यंभस्मसदा बुधैः लिंगार्चनंसदाकार्यंजप्योमंत्रःषडक्षरः

bahunātrakimuktenadhāryaṃbhasmasadā budhaiḥ liṃgārcanaṃsadākāryaṃjapyomaṃtraḥṣaḍakṣaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मणाविष्णुनावापि रुद्रेणमुनिभिः सुरैः भस्मधारणमाहात्म्यंनशक्यंपरिभाषितुम्

brahmaṇāviṣṇunāvāpi rudreṇamunibhiḥ suraiḥ bhasmadhāraṇamāhātmyaṃnaśakyaṃparibhāṣitum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति वर्णाश्रमाचारोलुप्तवर्णक्रियोपि च पापात्सकृत्त्रिपुंड्रस्यधारणात्सोपिमुच्यते

iti varṇāśramācāroluptavarṇakriyopi ca pāpātsakṛttripuṃḍrasyadhāraṇātsopimucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

येभस्मधारिणंत्यक्त्वाकर्मकुर्वंतिमानवाः तेषां नास्तिविनिर्मोक्षः संसाराज्जन्मकोटिभिः

yebhasmadhāriṇaṃtyaktvākarmakurvaṃtimānavāḥ teṣāṃ nāstivinirmokṣaḥ saṃsārājjanmakoṭibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते नाधीतंगुरोःसर्वंतेनसर्वमनुष्ठितम् येनविप्रेणशिरसित्रिपुंड्रंभस्मनाकृतम्

te nādhītaṃguroḥsarvaṃtenasarvamanuṣṭhitam yenavipreṇaśirasitripuṃḍraṃbhasmanākṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये भस्मधारिणं दृष्ट्वानराः कुर्वंतिताडनम् तेषांचंडालतोजन्मब्रह्मन्नूह्यंविपश्चिता

ye bhasmadhāriṇaṃ dṛṣṭvānarāḥ kurvaṃtitāḍanam teṣāṃcaṃḍālatojanmabrahmannūhyaṃvipaścitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मानस्तोकेनमंत्रेणमंत्रितंभस्मधारयेत् ब्राह्मणःक्षत्रियश्चैव प्रोक्तेष्वंगेषुभक्तिमान्

mānastokenamaṃtreṇamaṃtritaṃbhasmadhārayet brāhmaṇaḥkṣatriyaścaiva prokteṣvaṃgeṣubhaktimān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैश्यस्त्रियंबकेनैवशूद्रःपञ्चाक्षरेणतु अन्येषां विधवास्त्रीणां विधिः प्रोक्तश्चशूद्रवत्

vaiśyastriyaṃbakenaivaśūdraḥpañcākṣareṇatu anyeṣāṃ vidhavāstrīṇāṃ vidhiḥ proktaścaśūdravat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चब्रह्मादिमनुभिर्गृहस्थस्यविधीयते त्रियंबकेनमनुनाविधिर्वैब्रह्मचारिणः

pañcabrahmādimanubhirgṛhasthasyavidhīyate triyaṃbakenamanunāvidhirvaibrahmacāriṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अघोरेणाथमनुनाविपिनस्थविधिःस्मृतः यतिस्तुप्रणवेनैव त्रिपुंड्रादीनिकारयेत्

aghoreṇāthamanunāvipinasthavidhiḥsmṛtaḥ yatistupraṇavenaiva tripuṃḍrādīnikārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिवर्णाश्रमीनित्यंशिवोहंभावनात्परात् शिवयोगी च नियतमीशानेनापि धारयेत्

ativarṇāśramīnityaṃśivohaṃbhāvanātparāt śivayogī ca niyatamīśānenāpi dhārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न त्याज्यं सर्ववर्णैश्च भस्मधारणमुत्तमम् अन्यैरपि यथाजीवैस्सदेति शिवशासनम्

na tyājyaṃ sarvavarṇaiśca bhasmadhāraṇamuttamam anyairapi yathājīvaissadeti śivaśāsanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भस्मस्नानेनयावंतः कणाः स्वाङ्गेप्रतिष्ठिताः तावंति शिवलिंगानि तनौधत्तेहिधारकः

bhasmasnānenayāvaṃtaḥ kaṇāḥ svāṅgepratiṣṭhitāḥ tāvaṃti śivaliṃgāni tanaudhattehidhārakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणाः क्षत्रियावैश्याः शूद्राश्चापि च संकराः स्त्रियोथविधवाबालाः प्राप्ताः पाखंडिकास्तथा

brāhmaṇāḥ kṣatriyāvaiśyāḥ śūdrāścāpi ca saṃkarāḥ striyothavidhavābālāḥ prāptāḥ pākhaṃḍikāstathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मचारीगृहीवन्यःसंन्यासीवाव्रतीतथा नार्योभस्मत्रिपुंड्रांकामुक्ता एवनसंशयः

brahmacārīgṛhīvanyaḥsaṃnyāsīvāvratītathā nāryobhasmatripuṃḍrāṃkāmuktā evanasaṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञानधृज्ञानतोवापिवह्निदाहसमोयथा ज्ञानाज्ञानधृतंभस्मपावयेत्सकलंनरम्

jñānadhṛjñānatovāpivahnidāhasamoyathā jñānājñānadhṛtaṃbhasmapāvayetsakalaṃnaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाश्नीयाज्जलमन्नमल्पमपिवा भस्माक्षधृत्याविना भुक्त्वावाथगृहीवनीपतियतिर्वर्णीतथासंकरः एनोभुङ्नरकंप्रयातिसतदागायत्रिजापेनतद्वर्णानां तु यतेस्तु मुख्यप्रणवाजपेन मुक्तंभवेत्

nāśnīyājjalamannamalpamapivā bhasmākṣadhṛtyāvinā bhuktvāvāthagṛhīvanīpatiyatirvarṇītathāsaṃkaraḥ enobhuṅnarakaṃprayātisatadāgāyatrijāpenatadvarṇānāṃ tu yatestu mukhyapraṇavājapena muktaṃbhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिपुंड्रं ये विनिंदंति निन्दन्तिशिवमेवते धारयंतिचयेभक्त्या धारयन्ति तमेवते

tripuṃḍraṃ ye viniṃdaṃti nindantiśivamevate dhārayaṃticayebhaktyā dhārayanti tamevate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धिग्भस्मरहितं भालंधिग्ग्राममशिवालयम् धिगनीशार्चनं जन्मधिग्विद्यामशिवाश्रयाम्

dhigbhasmarahitaṃ bhālaṃdhiggrāmamaśivālayam dhiganīśārcanaṃ janmadhigvidyāmaśivāśrayām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

येनिंदंतिमहेश्वरंत्रिजगतामाधारभूतंहरं ये निन्दंतित्रिपुंड्रधारणकरं दोषस्तु तद्दर्शने तेवैसंकरसूकरासुरखरश्वक्रोष्टुकीटोपमाजाता एव भवंतिपापपरमास्तेनारकाः केवलम्

yeniṃdaṃtimaheśvaraṃtrijagatāmādhārabhūtaṃharaṃ ye nindaṃtitripuṃḍradhāraṇakaraṃ doṣastu taddarśane tevaisaṃkarasūkarāsurakharaśvakroṣṭukīṭopamājātā eva bhavaṃtipāpaparamāstenārakāḥ kevalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेदृष्ट्वा शशिभास्करौनिशि दिनेस्वप्नेपिनोकेवलंपश्यंतुश्रुतिरुद्रसूक्तजपतोमुच्येततेनादृताः सत्संभाषणतोभवेद्धिनरकंनिस्तारवानास्थितंयेभस्मादिविधारणंहिपुरुषंनिंदंतिमंदाहिते

tedṛṣṭvā śaśibhāskarauniśi dinesvapnepinokevalaṃpaśyaṃtuśrutirudrasūktajapatomucyetatenādṛtāḥ satsaṃbhāṣaṇatobhaveddhinarakaṃnistāravānāsthitaṃyebhasmādividhāraṇaṃhipuruṣaṃniṃdaṃtimaṃdāhite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नतांत्रिकस्त्वधिकृतोनोर्ध्वपुंड्रधरोमुने संतप्तचक्रचिह्नोत्रशिवयज्ञेबहिष्कृतः

natāṃtrikastvadhikṛtonordhvapuṃḍradharomune saṃtaptacakracihnotraśivayajñebahiṣkṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रैतेबहवोलोकाबृहज्जाबालचोदिताः तेविचार्याःप्रयत्नेनततोभस्मरतोभवेत्

tatraitebahavolokābṛhajjābālacoditāḥ tevicāryāḥprayatnenatatobhasmaratobhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यच्चंदनैश्चंदनकेपिमिश्रंधार्यंहिभस्मैवत्रिपुंड्रभस्मना विभूतिभालोपरिकिंचनापिधार्यंसदानोयदिसंतिबुद्धयः

yaccaṃdanaiścaṃdanakepimiśraṃdhāryaṃhibhasmaivatripuṃḍrabhasmanā vibhūtibhāloparikiṃcanāpidhāryaṃsadānoyadisaṃtibuddhayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्त्रीभिस्त्रिपुण्ड्रमलकावधि धारणीयं भस्मद्विजादिभिरथो विधवाभिरेवम् तद्वत्सदाश्रमवतां विशदाविभूतिर्धार्यापवर्गफलदासकलाघहन्त्री

strībhistripuṇḍramalakāvadhi dhāraṇīyaṃ bhasmadvijādibhiratho vidhavābhirevam tadvatsadāśramavatāṃ viśadāvibhūtirdhāryāpavargaphaladāsakalāghahantrī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिपुण्ड्रंकुरुतेयस्तु भस्मना विधिपूर्वकम् महापातकसंघातैर्मुच्यते चोपपातकैः

tripuṇḍraṃkuruteyastu bhasmanā vidhipūrvakam mahāpātakasaṃghātairmucyate copapātakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मचारीगृहस्थोवावानप्रस्थोथवायतिः ब्रह्मक्षत्त्राश्चविट्शूद्रास्तथान्ये पतिताधमाः

brahmacārīgṛhasthovāvānaprasthothavāyatiḥ brahmakṣattrāścaviṭśūdrāstathānye patitādhamāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद्धूलनंत्रिपुंड्रं च धृत्वाशुद्धाभवंतिच भस्मनोविधिना सम्यक्पापराशिंविहाय च

uddhūlanaṃtripuṃḍraṃ ca dhṛtvāśuddhābhavaṃtica bhasmanovidhinā samyakpāparāśiṃvihāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भस्मधारी विशेषेण स्त्रीगोहत्यादिपातकैः वीरहत्याश्वहत्याभ्यां मुच्यतेनात्र संशयः

bhasmadhārī viśeṣeṇa strīgohatyādipātakaiḥ vīrahatyāśvahatyābhyāṃ mucyatenātra saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परद्रव्यापहरणं परदाराभिमर्शनम् परनिन्दा परक्षेत्रहरणं परपीडनम्

paradravyāpaharaṇaṃ paradārābhimarśanam paranindā parakṣetraharaṇaṃ parapīḍanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सस्यारामादिहरणं गृहदाहादिकर्म च गोहिरण्यमहिष्यादितिलकम्बलवाससाम्

sasyārāmādiharaṇaṃ gṛhadāhādikarma ca gohiraṇyamahiṣyāditilakambalavāsasām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्नधान्यजलादीनां नीचेभ्यश्चपरिग्रहः दशवेश्यामतंगीषु वृषलीषु नटीषु च

annadhānyajalādīnāṃ nīcebhyaścaparigrahaḥ daśaveśyāmataṃgīṣu vṛṣalīṣu naṭīṣu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रजस्वलासु कन्यासु विधवासु च मैथुनम् मांसचर्मरसादीनां लवणस्य च विक्रयः

rajasvalāsu kanyāsu vidhavāsu ca maithunam māṃsacarmarasādīnāṃ lavaṇasya ca vikrayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पैशुन्यं कूटवादश्च साक्षिमिथ्याभिलाषिणाम् एवमादीन्यसंख्यानि पापानि विधानि च सद्य एव विनश्यंति त्रिपुंड्रस्य च धारणात्

paiśunyaṃ kūṭavādaśca sākṣimithyābhilāṣiṇām evamādīnyasaṃkhyāni pāpāni vidhāni ca sadya eva vinaśyaṃti tripuṃḍrasya ca dhāraṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवद्रव्यापहरणंशिवनिंदाचकुत्रचित् निंदाचशिवभक्तानांप्रायश्चित्तैर्नशुद्ध्यति

śivadravyāpaharaṇaṃśivaniṃdācakutracit niṃdācaśivabhaktānāṃprāyaścittairnaśuddhyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुद्राक्षं यस्य गात्रेषु ललाटे तु त्रिपंड्रकम् सचांडालोपिसंपूज्यस्सर्ववर्णोत्तमोत्तमः

rudrākṣaṃ yasya gātreṣu lalāṭe tu tripaṃḍrakam sacāṃḍālopisaṃpūjyassarvavarṇottamottamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यानितीर्थानिलोकेस्मिन्गंगाद्यास्सरितश्चयोः स्नातोभवतिसर्वत्रललाटेयस्त्रिपुंड्रकम्

yānitīrthānilokesmingaṃgādyāssaritaścayoḥ snātobhavatisarvatralalāṭeyastripuṃḍrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सप्तकोटि महामंत्राः पञ्चाक्षरपुरस्सराः तथान्ये कोटिशो मंत्राः शैवकैवल्यहेतवः

saptakoṭi mahāmaṃtrāḥ pañcākṣarapurassarāḥ tathānye koṭiśo maṃtrāḥ śaivakaivalyahetavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्ये मंत्राश्च देवानां सर्वसौख्यकरामुने ते सर्वे तस्य वश्याः स्युर्यो बिभर्ति त्रिपुंड्रकम्

anye maṃtrāśca devānāṃ sarvasaukhyakarāmune te sarve tasya vaśyāḥ syuryo bibharti tripuṃḍrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सहस्रं पूर्वजातानां सहस्रं जनयिष्यताम् स्ववंशजानां ज्ञातीनामुद्धरेद्यस्त्रिपुण्ड्रकृत्

sahasraṃ pūrvajātānāṃ sahasraṃ janayiṣyatām svavaṃśajānāṃ jñātīnāmuddharedyastripuṇḍrakṛt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इह भुक्त्वाखिलान्भोगान्दीर्घायुर्व्याधिवर्जितः जीवितांते च मरणं सुखेनैव प्रपद्यते

iha bhuktvākhilānbhogāndīrghāyurvyādhivarjitaḥ jīvitāṃte ca maraṇaṃ sukhenaiva prapadyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टैश्वर्यगुणोपेतंप्राप्यदिव्यवपुः शिवम् दिव्यंविमानमारुह्यदिव्यत्रिदशसेवितम्

aṣṭaiśvaryaguṇopetaṃprāpyadivyavapuḥ śivam divyaṃvimānamāruhyadivyatridaśasevitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विद्याधराणांसर्वेषांगंधर्वाणांमहौजसाम् इंद्रादिलोकपालानांलोकेषुचयथाक्रमम्

vidyādharāṇāṃsarveṣāṃgaṃdharvāṇāṃmahaujasām iṃdrādilokapālānāṃlokeṣucayathākramam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुक्त्वा भोगान्सुविपुलान्प्रजेशानां पदेषु च ब्रह्मणः पदमासाद्यतत्रकन्याशतंलमेत्

bhuktvā bhogānsuvipulānprajeśānāṃ padeṣu ca brahmaṇaḥ padamāsādyatatrakanyāśataṃlamet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र ब्रह्मायुषोमानंभुक्त्वाभोगाननेकशः विष्णोर्लोकेलभेद्भोगंयावद्ब्रह्मशतात्ययः

tatra brahmāyuṣomānaṃbhuktvābhogānanekaśaḥ viṣṇorlokelabhedbhogaṃyāvadbrahmaśatātyayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवलोकं ततः प्राप्य लब्ध्वेष्टं काममक्षयम् शिवसायुज्यमाप्नोतिसंशयोनात्रजायते

śivalokaṃ tataḥ prāpya labdhveṣṭaṃ kāmamakṣayam śivasāyujyamāpnotisaṃśayonātrajāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वोपनिषदांसारंसमालोक्यमुहुर्मुहुः इदमेव हि निर्णीतं परं श्रेयस्त्रिपुंड्रकम्

sarvopaniṣadāṃsāraṃsamālokyamuhurmuhuḥ idameva hi nirṇītaṃ paraṃ śreyastripuṃḍrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विभूतिंनिंदतेयोवैब्राह्मणः सोन्यजातकः यातिचनरकेघोरेयावद्ब्रह्मा चतुर्मुखः

vibhūtiṃniṃdateyovaibrāhmaṇaḥ sonyajātakaḥ yāticanarakeghoreyāvadbrahmā caturmukhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्राद्धेयज्ञेजपेहोमेवैश्वदेवेसुरार्चने धृतत्रिपुंड्रःपूतात्मामृत्युंजयतिमानवः

śrāddheyajñejapehomevaiśvadevesurārcane dhṛtatripuṃḍraḥpūtātmāmṛtyuṃjayatimānavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जलस्नानं मलत्यागेभस्मस्नानंसदाशुचि मंत्रस्नानंहरेत्पापंज्ञानस्नानेपरंपदम्

jalasnānaṃ malatyāgebhasmasnānaṃsadāśuci maṃtrasnānaṃharetpāpaṃjñānasnāneparaṃpadam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वतीर्थेषुयत्पुण्यंसर्वतीर्थेषुयत्फलम् तत्फलंसमवाप्नोतिभस्मस्नानकरोनरः

sarvatīrtheṣuyatpuṇyaṃsarvatīrtheṣuyatphalam tatphalaṃsamavāpnotibhasmasnānakaronaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भस्मस्नानं परं तीर्थंगंगास्नानंदिनेदिने भस्मरूपीशिवःसाक्षाद्भस्म त्रैलोक्यपावनम्

bhasmasnānaṃ paraṃ tīrthaṃgaṃgāsnānaṃdinedine bhasmarūpīśivaḥsākṣādbhasma trailokyapāvanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नतदूनंनतद्ध्यानंनतद्दानंजपोनसः त्रिपुंड्रेणविनायेन विप्रेण यदनुष्ठितम्

natadūnaṃnataddhyānaṃnataddānaṃjaponasaḥ tripuṃḍreṇavināyena vipreṇa yadanuṣṭhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वानप्रस्थस्यकन्यानांदीक्षाहीननृणां तथा मध्याह्नात्प्राग्जलैर्युक्तंपरतोजलवर्जितम्

vānaprasthasyakanyānāṃdīkṣāhīnanṛṇāṃ tathā madhyāhnātprāgjalairyuktaṃparatojalavarjitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं त्रिपुंड्रं यः कुर्यान्नित्यंनियतमानसः शिवभक्तः सविज्ञेयो भुक्तिमुक्तिं च विंदति

evaṃ tripuṃḍraṃ yaḥ kuryānnityaṃniyatamānasaḥ śivabhaktaḥ savijñeyo bhuktimuktiṃ ca viṃdati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्यांगेनैवरुद्राक्ष एकोपिबहुपुण्यदः तस्यजन्मनिरर्थंस्यात्त्रिपुंड्ररहितो यदि

yasyāṃgenaivarudrākṣa ekopibahupuṇyadaḥ tasyajanmanirarthaṃsyāttripuṃḍrarahito yadi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवंत्रिपुंड्रमाहात्म्यंसमासात्कथितंमया रहस्यंसर्वजंतूनां गोपनीयमिदं त्वया

evaṃtripuṃḍramāhātmyaṃsamāsātkathitaṃmayā rahasyaṃsarvajaṃtūnāṃ gopanīyamidaṃ tvayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिस्रोरेखाभवंत्येवस्थानेषुमुनिपुंगवाः ललाटादिषुसर्वेषुयथोक्तेषुबुधैर्मुने

tisrorekhābhavaṃtyevasthāneṣumunipuṃgavāḥ lalāṭādiṣusarveṣuyathokteṣubudhairmune

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्रुवोर्मध्यंसमारभ्ययावदंतोभवेद्भ्रुवोः तावत्प्रमाणंसंधार्यं ललाटे च त्रिपुंड्रकम्

bhruvormadhyaṃsamārabhyayāvadaṃtobhavedbhruvoḥ tāvatpramāṇaṃsaṃdhāryaṃ lalāṭe ca tripuṃḍrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मध्यमानामिकांगुल्यामध्येतुप्रतिलोमतः अंगुष्ठेन कृतारेखा त्रिपुंड्राख्या भिधीयते

madhyamānāmikāṃgulyāmadhyetupratilomataḥ aṃguṣṭhena kṛtārekhā tripuṃḍrākhyā bhidhīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मध्येंगुलिभिरादाय तिसृभिर्भस्मयत्नतः त्रिपुण्ड्रधारयेद्भक्त्याभुक्तिमुक्तिप्रदंपरम्

madhyeṃgulibhirādāya tisṛbhirbhasmayatnataḥ tripuṇḍradhārayedbhaktyābhuktimuktipradaṃparam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिसृणामपि रेखानां प्रत्येकंनवदेवताः सर्वत्रांगेषुतावक्ष्येसावधानतया शृणु

tisṛṇāmapi rekhānāṃ pratyekaṃnavadevatāḥ sarvatrāṃgeṣutāvakṣyesāvadhānatayā śṛṇu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अकारो गार्हपत्याग्निर्भूधर्मश्च रजोगुणः ऋग्वेदश्च क्रियाशक्तिः प्रातःसवनमेव च

akāro gārhapatyāgnirbhūdharmaśca rajoguṇaḥ ṛgvedaśca kriyāśaktiḥ prātaḥsavanameva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महदेवश्च रेखायाः प्रथमायाश्च देवता विज्ञेया मुनिशार्दूलाः शिवदीक्षापरायणैः

mahadevaśca rekhāyāḥ prathamāyāśca devatā vijñeyā muniśārdūlāḥ śivadīkṣāparāyaṇaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उकारो दक्षिणाग्निश्च नभस्तत्त्वं यजुस्तथा मध्यंदिनं च सवनमिच्छाशक्त्यंतरात्मकौ

ukāro dakṣiṇāgniśca nabhastattvaṃ yajustathā madhyaṃdinaṃ ca savanamicchāśaktyaṃtarātmakau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महेश्वरश्च रेखाया द्वितीयायाश्च देवता विज्ञेयामुनिशार्दूल शिवदीक्षापरायणैः

maheśvaraśca rekhāyā dvitīyāyāśca devatā vijñeyāmuniśārdūla śivadīkṣāparāyaṇaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मकाराहवनीयौ च परमात्मा तमोदिवौ ज्ञानशक्तिः सामवेदस्तृतीयं सवनं तथा

makārāhavanīyau ca paramātmā tamodivau jñānaśaktiḥ sāmavedastṛtīyaṃ savanaṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवश्चैव च रेखायास्तृतियायाश्च देवता विज्ञेयामुनिशार्दूल शिवदीक्षापरायणौ

śivaścaiva ca rekhāyāstṛtiyāyāśca devatā vijñeyāmuniśārdūla śivadīkṣāparāyaṇau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं नित्यं नमस्कृत्य सद्भक्त्या स्थानदेवताः त्रिपुंड्रं धारयेच्छुद्धो भुक्तिंमुक्तिं च विंदति

evaṃ nityaṃ namaskṛtya sadbhaktyā sthānadevatāḥ tripuṃḍraṃ dhārayecchuddho bhuktiṃmuktiṃ ca viṃdati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्ताःस्थानदेवाश्चसर्वांगेषुमुनिश्वर तेषां संबंधिनोभक्त्यास्थानानिशृणुसांप्रतम्

ityuktāḥsthānadevāścasarvāṃgeṣumuniśvara teṣāṃ saṃbaṃdhinobhaktyāsthānāniśṛṇusāṃpratam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वात्रिंशत्स्थानके वार्धषोडशस्थानकेपि च अष्टस्थाने तथा चैव पञ्चस्थानेपि नान्यसेत्

dvātriṃśatsthānake vārdhaṣoḍaśasthānakepi ca aṣṭasthāne tathā caiva pañcasthānepi nānyaset

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्तमांगे ललाटे च कर्णयोर्नेत्रयोस्तथा नासावक्त्रगलेष्वेवंहस्तद्वय अतःपरम्

uttamāṃge lalāṭe ca karṇayornetrayostathā nāsāvaktragaleṣvevaṃhastadvaya ataḥparam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कूर्परे मणिबंधेचहृदयेपार्श्वयोर्द्वयोः नाभौमुष्कद्वयेचैवमूर्वोर्गुल्फेचजानुनि

kūrpare maṇibaṃdhecahṛdayepārśvayordvayoḥ nābhaumuṣkadvayecaivamūrvorgulphecajānuni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जंघाद्वयेपदद्वन्द्वेद्वात्रिंशत्स्थानमुत्तमम् अग्न्यब्भूवायुदिग्देशदिक्पालान्वसुभिः सह

jaṃghādvayepadadvandvedvātriṃśatsthānamuttamam agnyabbhūvāyudigdeśadikpālānvasubhiḥ saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धराध्रुवश्चसोमश्च अपश्चेवानिलोनलः प्रत्यूषश्च प्रभासश्चवसवोष्टप्रकीर्तिताः

dharādhruvaścasomaśca apaścevānilonalaḥ pratyūṣaśca prabhāsaścavasavoṣṭaprakīrtitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतेषांनाममात्रेणत्रिपुंड्रंधारयेद्बुधाः कुर्याद्वाषोडशस्थानेत्रिपुण्ड्रंतुसमाहितः

eteṣāṃnāmamātreṇatripuṃḍraṃdhārayedbudhāḥ kuryādvāṣoḍaśasthānetripuṇḍraṃtusamāhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीर्षकेचललाटेचकंठेचांसद्वयेभुजे कूर्परेमणिबंधेचहृदयेनाभिपार्श्वके

śīrṣakecalalāṭecakaṃṭhecāṃsadvayebhuje kūrparemaṇibaṃdhecahṛdayenābhipārśvake

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृष्ठेचैवंप्रतिष्ठाययजेत्तत्राश्विदैवते शिवशक्तिंतथारुद्रमीशंनारदमेवच

pṛṣṭhecaivaṃpratiṣṭhāyayajettatrāśvidaivate śivaśaktiṃtathārudramīśaṃnāradamevaca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वामादिनवशक्तीश्च एताः षोडशदेवताः नासत्योदस्रकश्चैव अश्विनौद्वौप्रकीर्तितौ

vāmādinavaśaktīśca etāḥ ṣoḍaśadevatāḥ nāsatyodasrakaścaiva aśvinaudvauprakīrtitau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथवामूर्ध्निकेशेचकर्मयोर्वदनेतथा बाहुद्वये च हृदयेनाभ्यामूरुयुगेतथा

athavāmūrdhnikeśecakarmayorvadanetathā bāhudvaye ca hṛdayenābhyāmūruyugetathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जानुद्वयेचपदयोः पृष्ठभागे च षोडश शिवश्चन्द्रश्च रुद्रःको विघ्नेशोविष्णुरेव वा

jānudvayecapadayoḥ pṛṣṭhabhāge ca ṣoḍaśa śivaścandraśca rudraḥko vighneśoviṣṇureva vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीश्चैवहृदयेशम्भुस्तथानाभौप्रजापतिः नागश्चनागकन्याश्च उभयोरृषिकन्यकाः

śrīścaivahṛdayeśambhustathānābhauprajāpatiḥ nāgaścanāgakanyāśca ubhayorṛṣikanyakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पादयोश्चसमुद्राश्चतीर्थाः पृष्ठे विशालतः इत्येव षोडश स्थानमथोच्यते

pādayoścasamudrāścatīrthāḥ pṛṣṭhe viśālataḥ ityeva ṣoḍaśa sthānamathocyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुह्यस्थानं ललाटश्च कर्णद्वयमनुत्तमम् अंसयुग्मं च हृदयं नाभिरित्येवमष्टकम्

guhyasthānaṃ lalāṭaśca karṇadvayamanuttamam aṃsayugmaṃ ca hṛdayaṃ nābhirityevamaṣṭakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मा च ऋषयः सप्तदेवताश्चप्रकीर्तिताः इत्येवं तु समुद्दिष्टं भस्मविद्भिर्मुनीश्वराः

brahmā ca ṛṣayaḥ saptadevatāścaprakīrtitāḥ ityevaṃ tu samuddiṣṭaṃ bhasmavidbhirmunīśvarāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ वा मस्तकं बाहूहृदयं नाभिरेव च पञ्चस्थानान्यमून्याहुर्धारणे भस्मविज्जनाः

atha vā mastakaṃ bāhūhṛdayaṃ nābhireva ca pañcasthānānyamūnyāhurdhāraṇe bhasmavijjanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथासंभवनं कुर्याद्देशकालाद्यपेक्षया उद्धूलनेप्यशक्तिश्चेत्त्रिपुण्ड्रादीनि कारयेत्

yathāsaṃbhavanaṃ kuryāddeśakālādyapekṣayā uddhūlanepyaśaktiścettripuṇḍrādīni kārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिनेत्रंत्रिगुणाधारंत्रिवेदजनकंशिवम् स्मरन्नमः शिवायेति ललाटे तु त्रिपुण्ड्रकम्

trinetraṃtriguṇādhāraṃtrivedajanakaṃśivam smarannamaḥ śivāyeti lalāṭe tu tripuṇḍrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ईशाभ्यांनम इत्युक्त्वापार्श्वयोश्च त्रिपुण्ड्रकम् बीजाभ्यां नम इत्युक्त्वाधारयेत्तुप्रकोष्ठयोः

īśābhyāṃnama ityuktvāpārśvayośca tripuṇḍrakam bījābhyāṃ nama ityuktvādhārayettuprakoṣṭhayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुर्यादधः पितृभ्यां च उमेशाभ्यांतथोपरि भीमायेतिततःपृष्ठेशिरसःपश्चिमेतथा

kuryādadhaḥ pitṛbhyāṃ ca umeśābhyāṃtathopari bhīmāyetitataḥpṛṣṭheśirasaḥpaścimetathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.