एकं ज्ञानं नित्यमाद्यन्तशून्यं नान्यत्किञ्चिद्वत्ते ते वस्तु सत्यम् यद्भेदोस्मिन्निन्द्रियोपाधिना वै ज्ञानस्यायं भासते नान्यथैव
ekaṃ jñānaṃ nityamādyantaśūnyaṃ nānyatkiñcidvatte te vastu satyam yadbhedosminnindriyopādhinā vai jñānasyāyaṃ bhāsate nānyathaiva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ भक्तानुरक्तोऽहं वक्ति योगानुशासनम् ईश्वरः सर्वभूतानामात्ममुक्तिप्रदायकः
atha bhaktānurakto'haṃ vakti yogānuśāsanam īśvaraḥ sarvabhūtānāmātmamuktipradāyakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्यक्त्वा विवादशीलानां मतं दुर्लानहेतुकम् आल्पज्ञानाय भूतानामनन्यगतिचेतसाम्
tyaktvā vivādaśīlānāṃ mataṃ durlānahetukam ālpajñānāya bhūtānāmananyagaticetasām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्यं केचित्प्रशंसन्ति तपः शौचं तथापरे क्षमां केचित्पशसति तथैव सममार्जवम्
satyaṃ kecitpraśaṃsanti tapaḥ śaucaṃ tathāpare kṣamāṃ kecitpaśasati tathaiva samamārjavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केचिद्दानं प्रशंसन्ति पितृकर्म तथापरे केचित्कर्म प्रशंसन्ति केचिद्वैरावयमुत्तमम्
keciddānaṃ praśaṃsanti pitṛkarma tathāpare kecitkarma praśaṃsanti kecidvairāvayamuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केचिद्गहस्थकर्माणि प्रशंसन्ति विचक्षणाः अग्नेहोत्रादिकं कर्म तथा केचित्परं विदुः
kecidgahasthakarmāṇi praśaṃsanti vicakṣaṇāḥ agnehotrādikaṃ karma tathā kecitparaṃ viduḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मन्त्रयोगं प्रशंसन्ति केचित्तीर्थानुसेवनम् एवं बहुनुपायांस्तु प्रवदन्ति हि मुक्तये
mantrayogaṃ praśaṃsanti kecittīrthānusevanam evaṃ bahunupāyāṃstu pravadanti hi muktaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं व्यवसिता लोके कृत्याकृत्यविदो जनाः व्यामोहमेव गच्छति विमुक्ताः पापकर्मभिः
evaṃ vyavasitā loke kṛtyākṛtyavido janāḥ vyāmohameva gacchati vimuktāḥ pāpakarmabhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतन्मतावलम्बी यो लब्ध्वा दुरितपुययके भ्रमतीत्यवशः सोऽत्र जन्ममृत्युपरम्पराम्
etanmatāvalambī yo labdhvā duritapuyayake bhramatītyavaśaḥ so'tra janmamṛtyuparamparām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यैर्मतिमतां श्रेष्ठैर्गुप्तालोकनतत्परैः आत्सानो बहवः प्रोक्ता नित्याः सर्वगतास्तथा
anyairmatimatāṃ śreṣṭhairguptālokanatatparaiḥ ātsāno bahavaḥ proktā nityāḥ sarvagatāstathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद्यत्पत्यक्षविषय तदन्यत्रास्ति चक्षते कुतः स्वर्गादयः सन्तीत्यन्ये निश्चितमानसाः
yadyatpatyakṣaviṣaya tadanyatrāsti cakṣate kutaḥ svargādayaḥ santītyanye niścitamānasāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञानप्रवाह इत्यन्ये शून्यं केचित्परं विदुः द्वावेव तत्त्वं मन्यन्तेऽपरे प्रकृतिपूरुषौ
jñānapravāha ityanye śūnyaṃ kecitparaṃ viduḥ dvāveva tattvaṃ manyante'pare prakṛtipūruṣau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अत्यन्तभिन्नमतयः परमार्थपराष्टुरवाः एवमन्ये तु संचिन्त्य यथामति यथाश्रुतम्
atyantabhinnamatayaḥ paramārthaparāṣṭuravāḥ evamanye tu saṃcintya yathāmati yathāśrutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निरीश्वरमिदं प्राहुः सेश्वरञ्च तथापरे वदन्ति विविधैर्थेदैः सुयुक्त्या स्थितिकातराः
nirīśvaramidaṃ prāhuḥ seśvarañca tathāpare vadanti vividhairthedaiḥ suyuktyā sthitikātarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एते चान्ये च मुनयः संज्ञाभेदा पृथग्विधाः शास्त्रेषु कथिता ह्येते लोकव्यामोहकारकाः
ete cānye ca munayaḥ saṃjñābhedā pṛthagvidhāḥ śāstreṣu kathitā hyete lokavyāmohakārakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतद्विवादशीलानां मतं वक्तुं न शक्यते भ्रमन्त्यस्मिञ्जनाः सर्वे मुक्तिमार्गबहिष्कताः
etadvivādaśīlānāṃ mataṃ vaktuṃ na śakyate bhramantyasmiñjanāḥ sarve muktimārgabahiṣkatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आलोक्य सर्वशास्त्राणि विचार्य च पुनः पुनः इदमेकं सुनिष्पन्नं योगशास्त्रं परं मतम्
ālokya sarvaśāstrāṇi vicārya ca punaḥ punaḥ idamekaṃ suniṣpannaṃ yogaśāstraṃ paraṃ matam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्मिन् याते सर्वमिदं यातं भवति निश्चितम् तस्मिन्यरिश्रमः कार्यः किमन्यच्छास्त्रभाषितम्
yasmin yāte sarvamidaṃ yātaṃ bhavati niścitam tasminyariśramaḥ kāryaḥ kimanyacchāstrabhāṣitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योगशास्त्रमिदं गोप्यमस्माभिः परिभाषितम् सुभक्ताय प्रदातव्यं त्रैलोक्ये च महात्मने
yogaśāstramidaṃ gopyamasmābhiḥ paribhāṣitam subhaktāya pradātavyaṃ trailokye ca mahātmane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्मकाण्डं ज्ञानकायडमिति वेदो द्विधा मतः भवति द्विविधो भेदो ज्ञानकायडस्य कर्मणः
karmakāṇḍaṃ jñānakāyaḍamiti vedo dvidhā mataḥ bhavati dvividho bhedo jñānakāyaḍasya karmaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विविधः कर्मकायडः ख्याविषेधविधिपूर्वकः
dvividhaḥ karmakāyaḍaḥ khyāviṣedhavidhipūrvakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निषिद्धकर्मकरणे पापं भवति निश्चितम् विधिना कर्मकरो पुययं भवति निश्चितम्
niṣiddhakarmakaraṇe pāpaṃ bhavati niścitam vidhinā karmakaro puyayaṃ bhavati niścitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रिविधो विधिकूटः ख्यावित्यनैमित्तकाम्यतः नित्येऽकृते किल्विषं ख्यात्काम्ये नैमित्तिके फलम्
trividho vidhikūṭaḥ khyāvityanaimittakāmyataḥ nitye'kṛte kilviṣaṃ khyātkāmye naimittike phalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वित्रिधन्तु फलं ज्ञेयं स्वर्गो नरक एव च स्वर्गो नानाविधश्चैव नरकोपि तथा भवेत्
dvitridhantu phalaṃ jñeyaṃ svargo naraka eva ca svargo nānāvidhaścaiva narakopi tathā bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुययकर्माणि वै स्वर्गो नरकः पापकर्माणि कर्मवंधमयी सृष्टिर्नान्यथा भवति ध्रुवम्
puyayakarmāṇi vai svargo narakaḥ pāpakarmāṇi karmavaṃdhamayī sṛṣṭirnānyathā bhavati dhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जन्तुभिश्चानुभूयंते स्वर्गे नानासुखानि च नानाविधानि दुखानि नरके दुःसहानि वै
jantubhiścānubhūyaṃte svarge nānāsukhāni ca nānāvidhāni dukhāni narake duḥsahāni vai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पापकर्मवशादुरव पुययकर्मवशात्सुखम् तस्मात्सुखार्थी विविधं पुययं प्रकुरुते ध्रुवम्
pāpakarmavaśādurava puyayakarmavaśātsukham tasmātsukhārthī vividhaṃ puyayaṃ prakurute dhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पापभोगावसाने तु पुनर्जन्म भवेत्खलु पुययभोगावसाने त नान्यथा भवति ध्रुवम्
pāpabhogāvasāne tu punarjanma bhavetkhalu puyayabhogāvasāne ta nānyathā bhavati dhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वर्गेऽपि दुरवसंभोगः परश्रीदर्शनादिषु ततो दुःखमिदं सर्वं भवेन्नास्त्वत्र संशयः
svarge'pi duravasaṃbhogaḥ paraśrīdarśanādiṣu tato duḥkhamidaṃ sarvaṃ bhavennāstvatra saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्कर्मकल्पकैः प्रोक्तं पुययं पापमिति द्विधा पुययपापमयो बन्धो देहिनां भवति क्रमात्
tatkarmakalpakaiḥ proktaṃ puyayaṃ pāpamiti dvidhā puyayapāpamayo bandho dehināṃ bhavati kramāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इहामुत्र फलद्वेषी सफलं कर्म संत्यजेत् नित्यनैमित्तिकं संज्ञ त्यक्त्वा योगे प्रवर्तते
ihāmutra phaladveṣī saphalaṃ karma saṃtyajet nityanaimittikaṃ saṃjña tyaktvā yoge pravartate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्मकाण्डस्य माहात्म्यं ज्ञात्वा योगी त्यजेत्सुधीः पुययपापद्वयं त्यक्त्वा ज्ञानकाण्डे प्रवर्तते
karmakāṇḍasya māhātmyaṃ jñātvā yogī tyajetsudhīḥ puyayapāpadvayaṃ tyaktvā jñānakāṇḍe pravartate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आत्सा वाऽरेतु द्रष्टव्यः श्रोतव्येत्यादि यच्छ्रुतिः सा सेव्या तत्प्रयत्नेन मुक्तिदा हेतुदायिनी
ātsā vā'retu draṣṭavyaḥ śrotavyetyādi yacchrutiḥ sā sevyā tatprayatnena muktidā hetudāyinī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुरितेषु च पुरायेषु यो धीर्वृत्तिं प्रचोदयात् सोऽहं प्रवर्तते मत्तो जगत्सर्वं चराचरम् सर्वं च दृश्यते मत्तः सर्वं च मयि लीयते न तज्जितोऽहमस्महि मज्जितो न तु किंचन
duriteṣu ca purāyeṣu yo dhīrvṛttiṃ pracodayāt so'haṃ pravartate matto jagatsarvaṃ carācaram sarvaṃ ca dṛśyate mattaḥ sarvaṃ ca mayi līyate na tajjito'hamasmahi majjito na tu kiṃcana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जलपूर्णेष्वसंख्येषु शरावेषु यथा भवेत् एकस्य भात्यसंख्यत्वं तद्वेदोऽत्र न दृश्यते उपाधिषु शरावेषु या संख्या वर्तते परा सा संख्या भवति यथा रवौ चात्मनि तत्तथा
jalapūrṇeṣvasaṃkhyeṣu śarāveṣu yathā bhavet ekasya bhātyasaṃkhyatvaṃ tadvedo'tra na dṛśyate upādhiṣu śarāveṣu yā saṃkhyā vartate parā sā saṃkhyā bhavati yathā ravau cātmani tattathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथैकः कल्पकः स्वप्ने नानाविधितयेष्यते जागरेपि तथाप्येकस्तथैव बहुधा जगत्
yathaikaḥ kalpakaḥ svapne nānāvidhitayeṣyate jāgarepi tathāpyekastathaiva bahudhā jagat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्पबुद्धिर्यथा रजौ शुक्तौ वा रजतभ्रमः तद्वदेवमिदं विश्वं विवृतं परमात्मनि
sarpabuddhiryathā rajau śuktau vā rajatabhramaḥ tadvadevamidaṃ viśvaṃ vivṛtaṃ paramātmani
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रजुज्ञानाद्यथा सर्पो मिथ्यारूपो निवर्तते आल्पज्ञानात्तथा याति मिथ्याभूतमिदं जगत्
rajujñānādyathā sarpo mithyārūpo nivartate ālpajñānāttathā yāti mithyābhūtamidaṃ jagat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रौप्यभ्रान्तिरियं याति शुक्तिज्ञानाद्यथा खलु जगद्भ्रान्तिरियं याति चाक्ष्णज्ञानात्सदा तथा
raupyabhrāntiriyaṃ yāti śuktijñānādyathā khalu jagadbhrāntiriyaṃ yāti cākṣṇajñānātsadā tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा वंशो रगभ्रान्तिर्भवेन्द्रेकवसाञ्जनात् तथा जगदिदं भ्रातिरभ्यासकल्पनाञ्जनात्
yathā vaṃśo ragabhrāntirbhavendrekavasāñjanāt tathā jagadidaṃ bhrātirabhyāsakalpanāñjanāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आल्पज्ञानाद्यथा नास्ति रजुज्ञानात्युजहमः यथा दोषवशाच्छुच्चः पीतो भवति नान्यथा अज्ञानदोषादात्सापि जगद्भवति दुस्त्यजम्
ālpajñānādyathā nāsti rajujñānātyujahamaḥ yathā doṣavaśācchuccaḥ pīto bhavati nānyathā ajñānadoṣādātsāpi jagadbhavati dustyajam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दोषनाशे यथा शुक्लो गृह्यते गौगरया स्वयम् शुक्याज्ञानात्तथाऽज्ञाननाशादात्सा तथा कृतः
doṣanāśe yathā śuklo gṛhyate gaugarayā svayam śukyājñānāttathā'jñānanāśādātsā tathā kṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालत्रयेपि न यथा रज्जुः सर्पो भवेदिति तथात्मा न भवेद्विश्वं गुणातीतो निरञ्जनः
kālatrayepi na yathā rajjuḥ sarpo bhavediti tathātmā na bhavedviśvaṃ guṇātīto nirañjanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आगमाऽपायिनोऽनित्यानाश्यत्वेनेश्वरादयः आल्पबोधेन केनापि शास्त्रादेतद्विनिश्चितम्
āgamā'pāyino'nityānāśyatveneśvarādayaḥ ālpabodhena kenāpi śāstrādetadviniścitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा वातवशाज्ज्विन्धावुत्पन्नाः फेनबुद्बुदाः तथात्मनि समुद्भूतं संसारं क्षणभंगुरम्
yathā vātavaśājjvindhāvutpannāḥ phenabudbudāḥ tathātmani samudbhūtaṃ saṃsāraṃ kṣaṇabhaṃguram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभेदो भासते नित्यं वस्तुभेदो न भासते द्विधात्रिधादिथेदोऽयं भ्रमत्वे पर्यवस्यति
abhedo bhāsate nityaṃ vastubhedo na bhāsate dvidhātridhādithedo'yaṃ bhramatve paryavasyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद्भूतं यञ्च भाव्यं वै मूर्तामूर्तं तथैव च सर्वमेव जगदिदं विवृतं परमात्मनि
yadbhūtaṃ yañca bhāvyaṃ vai mūrtāmūrtaṃ tathaiva ca sarvameva jagadidaṃ vivṛtaṃ paramātmani
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कल्पकैः कल्पिता विद्या मिथ्या जाता मृषाष्मिका एतन्मूलं जगदिदं कथं सत्यं भविष्यति
kalpakaiḥ kalpitā vidyā mithyā jātā mṛṣāṣmikā etanmūlaṃ jagadidaṃ kathaṃ satyaṃ bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चैतन्यात्सर्वमुत्पत्रं जगदेतञ्चराचरम् तस्मात्सर्वं परित्यज्य चैतन्यं तं समाश्रयेत्
caitanyātsarvamutpatraṃ jagadetañcarācaram tasmātsarvaṃ parityajya caitanyaṃ taṃ samāśrayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
घटख्याञ्जयतरे बाह्ये यथाकाशं प्रवर्तते तथात्साभ्यतरे बाह्ये कार्यवर्गेषु नित्यशः
ghaṭakhyāñjayatare bāhye yathākāśaṃ pravartate tathātsābhyatare bāhye kāryavargeṣu nityaśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असंलग्नं यथाकाशं मिथ्याभूतेषु पंचसु असंलमस्तथात्सा तु कार्यवर्गेषु नान्यथा
asaṃlagnaṃ yathākāśaṃ mithyābhūteṣu paṃcasu asaṃlamastathātsā tu kāryavargeṣu nānyathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईश्वरादिजगत्सर्वमात्यतयाप्य समन्ततः एकोऽस्ति सञ्चिदानदः पूर्णो द्वैतविवर्जितः
īśvarādijagatsarvamātyatayāpya samantataḥ eko'sti sañcidānadaḥ pūrṇo dvaitavivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्मात्पकाशको नास्ति स्वप्रकाशो भवेत्ततः स्वप्रकाशो यतस्तस्मादात्सा ज्योतिः स्वरुपकः
yasmātpakāśako nāsti svaprakāśo bhavettataḥ svaprakāśo yatastasmādātsā jyotiḥ svarupakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अवछित्रो यतो नास्ति देशकालस्वरुपतः आल्पनः सर्वथा तस्मादात्मा पूर्णो भवेत्खलु
avachitro yato nāsti deśakālasvarupataḥ ālpanaḥ sarvathā tasmādātmā pūrṇo bhavetkhalu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्मान्न विद्यते नाशः पचभूतैर्वृथाल्पकैः तस्मादात्मा भवेन्नित्यस्तन्नाशो न भवेतवलु
yasmānna vidyate nāśaḥ pacabhūtairvṛthālpakaiḥ tasmādātmā bhavennityastannāśo na bhavetavalu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्मात्तदन्यो नास्तीह तस्मादेकोऽस्ति सर्वदा यस्मात्तदन्यो मिथ्या स्यादात्मा सत्यो भवेत् खलु
yasmāttadanyo nāstīha tasmādeko'sti sarvadā yasmāttadanyo mithyā syādātmā satyo bhavet khalu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अविद्याभूतसंसारे दुरवनाशे सुखं यतः ज्ञानादाद्यतशून्य ख्यात्तस्मादात्सा भवेत्सुखम्
avidyābhūtasaṃsāre duravanāśe sukhaṃ yataḥ jñānādādyataśūnya khyāttasmādātsā bhavetsukham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्मान्नाशितमज्ञानं ज्ञानेन विश्वकाररगम् तस्मादात्मा भवेज्ज्ञानं ज्ञानं तस्मात्सनातनम्
yasmānnāśitamajñānaṃ jñānena viśvakāraragam tasmādātmā bhavejjñānaṃ jñānaṃ tasmātsanātanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालतो विविधं विश्वं यदा चैव भवेदिदम् तदेकोऽस्ति स एवात्मा कल्पनापथवर्जितः
kālato vividhaṃ viśvaṃ yadā caiva bhavedidam tadeko'sti sa evātmā kalpanāpathavarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बाह्यानि सर्वभूतानि विनाशं यान्ति कालतः यतो वाचो निवर्त्तते आत्सा द्वैतविवर्जितः
bāhyāni sarvabhūtāni vināśaṃ yānti kālataḥ yato vāco nivarttate ātsā dvaitavivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न खं वायुर्न चाग्निश्च न जलं पृथिवी न च नैतत्कार्यं नेश्वरादि पूर्णैकात्सा भवेतवलु
na khaṃ vāyurna cāgniśca na jalaṃ pṛthivī na ca naitatkāryaṃ neśvarādi pūrṇaikātsā bhavetavalu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आल्पानमाल्पनो योगी पश्यत्यात्मनि निश्चितम् सर्वसंकल्पसंन्यासी त्यक्तमिथ्याभवयहः
ālpānamālpano yogī paśyatyātmani niścitam sarvasaṃkalpasaṃnyāsī tyaktamithyābhavayahaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आल्पानाल्पनि चात्मानं दृष्ट्वानन्तं सुखात्मकम् विस्मृत्य विश्वं रमते समाधेस्तीवतस्तथा
ālpānālpani cātmānaṃ dṛṣṭvānantaṃ sukhātmakam vismṛtya viśvaṃ ramate samādhestīvatastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मायैव विश्वजननी नान्या तत्त्वधियापरा यदा नाशं समायाति विश्वं नास्ति तदा खलु
māyaiva viśvajananī nānyā tattvadhiyāparā yadā nāśaṃ samāyāti viśvaṃ nāsti tadā khalu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हेयं सर्वमिदं यस्य मायाविलसितं यतः ततो न प्रीतिविषयसानुवित्तसुरवाल्पकः
heyaṃ sarvamidaṃ yasya māyāvilasitaṃ yataḥ tato na prītiviṣayasānuvittasuravālpakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अरिर्मित्रमुदासीनस्त्रिविधं स्यादिदं जगत् व्यवहारेषु नियतं दृश्यते नान्यथा पुनः प्रियाप्रियादिथेदस्तु वस्तुषु नियतः स्फुटम्
arirmitramudāsīnastrividhaṃ syādidaṃ jagat vyavahāreṣu niyataṃ dṛśyate nānyathā punaḥ priyāpriyādithedastu vastuṣu niyataḥ sphuṭam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आत्सोपाधिवशादेव भवेत्पुत्रादि नान्यथा मायाविलसितं विश्वं ज्ञात्वैवं श्रुतियुक्तितः अध्यारोपापवादाभ्यां लयं कुर्वन्ति योगिनः
ātsopādhivaśādeva bhavetputrādi nānyathā māyāvilasitaṃ viśvaṃ jñātvaivaṃ śrutiyuktitaḥ adhyāropāpavādābhyāṃ layaṃ kurvanti yoginaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निखिलोपाधिहीनो वै यदा भवति पूरुषः तदा विवक्षतेऽरवडशानरूपी निरंजनः
nikhilopādhihīno vai yadā bhavati pūruṣaḥ tadā vivakṣate'ravaḍaśānarūpī niraṃjanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो कामयतः पुरुषः सृजते च प्रजाः स्वयम् अविद्या भासते यस्मात्तस्मान्मिथ्या स्वभावतः
so kāmayataḥ puruṣaḥ sṛjate ca prajāḥ svayam avidyā bhāsate yasmāttasmānmithyā svabhāvataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुद्ध बह्यत्व संबद्धो विद्यया सहितो भवेत् ब्रह्यतेनसती याति यत आभासते नभः
śuddha bahyatva saṃbaddho vidyayā sahito bhavet brahyatenasatī yāti yata ābhāsate nabhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात्पकाशते वायुर्वायोरग्निस्ततो जलम् प्रकाशते ततः पृध्वी कल्पनेयं स्थिता सति
tasmātpakāśate vāyurvāyoragnistato jalam prakāśate tataḥ pṛdhvī kalpaneyaṃ sthitā sati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आकाशाद्वायुराकाशपवनादग्निसंभवः रववातायेर्जलं व्योमवाताग्निवारितो मही
ākāśādvāyurākāśapavanādagnisaṃbhavaḥ ravavātāyerjalaṃ vyomavātāgnivārito mahī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
खं शब्दलक्षणं वायुश्चचलः स्थर्शलक्षणः ख्याद्रूपलक्षणं तेजः सलिलं रसलक्षणम् गन्धलक्षणिका पृध्वी नान्यथा भवति ध्रुवम्
khaṃ śabdalakṣaṇaṃ vāyuścacalaḥ stharśalakṣaṇaḥ khyādrūpalakṣaṇaṃ tejaḥ salilaṃ rasalakṣaṇam gandhalakṣaṇikā pṛdhvī nānyathā bhavati dhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ख्यादेकगुणमाकाशं द्विगुणो वायुरुच्यते तथैव त्रिगुणं तेजो भवन्त्यापश्चतुर्गुणाः शब्दः स्पर्शश्च रूपं च रसो गन्धस्तथैव च एतत्पचगुणा पृध्वी कल्पकैः कक्त्यतेऽधुना
khyādekaguṇamākāśaṃ dviguṇo vāyurucyate tathaiva triguṇaṃ tejo bhavantyāpaścaturguṇāḥ śabdaḥ sparśaśca rūpaṃ ca raso gandhastathaiva ca etatpacaguṇā pṛdhvī kalpakaiḥ kaktyate'dhunā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चक्षुषा गृह्यते रूपं गन्धो वाणेन गृह्यते रसो रसनया स्थर्शस्त्वचा संगृह्यते परम्
cakṣuṣā gṛhyate rūpaṃ gandho vāṇena gṛhyate raso rasanayā stharśastvacā saṃgṛhyate param
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रोत्रेण गृह्यते शब्दो नियतं भाति नान्यथा
śrotreṇa gṛhyate śabdo niyataṃ bhāti nānyathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चैतन्यात्सर्वमुत्पत्रं जगदेतञ्चराचरम् अस्ति चेत्कल्पनेयं स्यान्नास्ति चेदस्ति चिन्मयम्
caitanyātsarvamutpatraṃ jagadetañcarācaram asti cetkalpaneyaṃ syānnāsti cedasti cinmayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पृध्वी शीर्णा जले ममा जलं मयञ्च तेजसि लीनं वायौ तथा तेजो व्योम्नि वातो लयं ययौ अविद्यायां महाकाशो लीयते परमे पदे
pṛdhvī śīrṇā jale mamā jalaṃ mayañca tejasi līnaṃ vāyau tathā tejo vyomni vāto layaṃ yayau avidyāyāṃ mahākāśo līyate parame pade
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विक्षेपावरणा शक्तिर्दुरन्तासुरवरूपिणी जडरूपा महामाया रजसत्त्वतमोगुणा
vikṣepāvaraṇā śaktirdurantāsuravarūpiṇī jaḍarūpā mahāmāyā rajasattvatamoguṇā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सा मायावरणाशक्त्यावृताविज्ञानरूपिणी दर्शयेजगदाकारं तं विक्षेपस्वभावतः
sā māyāvaraṇāśaktyāvṛtāvijñānarūpiṇī darśayejagadākāraṃ taṃ vikṣepasvabhāvataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तमो गुणाधिका विद्या या सा दुर्गां भवेत् स्वयम् ईश्वरस्तदुपहितं चैतन्यं तदच्चूध्रुवम् सत्ताधिका च या विद्या लक्ष्मीः ख्याद्दिव्यरूपिणी चैतन्यं तदुपहितं ओवस्तुर्भवति नान्यथा
tamo guṇādhikā vidyā yā sā durgāṃ bhavet svayam īśvarastadupahitaṃ caitanyaṃ tadaccūdhruvam sattādhikā ca yā vidyā lakṣmīḥ khyāddivyarūpiṇī caitanyaṃ tadupahitaṃ ovasturbhavati nānyathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रजोगुणाधिका विद्या ज्ञेया सा वै सरस्वती यश्चिक्त्यरुषो भवति ब्रह्मातदुपधारकः
rajoguṇādhikā vidyā jñeyā sā vai sarasvatī yaściktyaruṣo bhavati brahmātadupadhārakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईशाद्याः सकला देवा दृश्यन्ते परमात्मनि शरीरादिजडं सर्वं सा विद्या तत्तथा तथा
īśādyāḥ sakalā devā dṛśyante paramātmani śarīrādijaḍaṃ sarvaṃ sā vidyā tattathā tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवंरूपेण कल्पन्ते कल्पका विश्वसम्भवम् तत्त्वातत्त्वं भवतीह कल्पनान्येन चोदिता
evaṃrūpeṇa kalpante kalpakā viśvasambhavam tattvātattvaṃ bhavatīha kalpanānyena coditā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रमेयत्वादिरूपेण सर्वं वस्तु प्रकाश्यते विशेषशब्दोपादाने भेदो भवति नान्यथा
prameyatvādirūpeṇa sarvaṃ vastu prakāśyate viśeṣaśabdopādāne bhedo bhavati nānyathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथैव वस्तुनास्त्येव भासको वर्तकः परः स्वरूपत्वेन रूपेण स्वरुपं वस्तु भाष्यते
tathaiva vastunāstyeva bhāsako vartakaḥ paraḥ svarūpatvena rūpeṇa svarupaṃ vastu bhāṣyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकः सत्तापूरितानन्दरूपः पूर्णो व्यापी वर्तते नास्ति किञ्चित् एतज्ज्ञानं यः करोत्येव नित्यं मुक्तः स ख्याभ्युत्युसंसारदुरवात्
ekaḥ sattāpūritānandarūpaḥ pūrṇo vyāpī vartate nāsti kiñcit etajjñānaṃ yaḥ karotyeva nityaṃ muktaḥ sa khyābhyutyusaṃsāraduravāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यख्यारोपापवादाभ्यां यत्र सर्वे लयं गताः स एको वर्तते नान्यत्तञ्चित्तेनावधार्यते
yakhyāropāpavādābhyāṃ yatra sarve layaṃ gatāḥ sa eko vartate nānyattañcittenāvadhāryate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितुरत्रमयात्कोशाजायते पूर्वकर्मणः तच्छरीरविदुर्दुरव स्वप्राच्योगाय सुन्दरम्
pituratramayātkośājāyate pūrvakarmaṇaḥ taccharīravidurdurava svaprācyogāya sundaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मासास्थिस्रायुमजादिनिर्मितं भोगमन्दिरम् केवलं दुरवभोगाय नाडी सततिगुल्फितम्
māsāsthisrāyumajādinirmitaṃ bhogamandiram kevalaṃ duravabhogāya nāḍī satatigulphitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पारमेष्ठघमिदं गात्रं पंचभूतविनिर्मितम् बह्यायडसंज्ञकं दुरवसुखभोगाय कल्पितम्
pārameṣṭhaghamidaṃ gātraṃ paṃcabhūtavinirmitam bahyāyaḍasaṃjñakaṃ duravasukhabhogāya kalpitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बिन्दुः शिवो रजः शक्तिरुग्नयोर्मिलनाक्त्ययम् स्वमभूतानि जायन्ते स्वशक्त्या जडरूपया
binduḥ śivo rajaḥ śaktirugnayormilanāktyayam svamabhūtāni jāyante svaśaktyā jaḍarūpayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्पञ्चीकरणाक्त्यूलान्यसंख्यानि समासतः ब्रह्यांडस्थानि वस्तूनि यत्र जीवोऽस्ति कर्मभिः तद्भूतपञ्चकात्सर्वं भोगाय जीवसंज्ञिता
tatpañcīkaraṇāktyūlānyasaṃkhyāni samāsataḥ brahyāṃḍasthāni vastūni yatra jīvo'sti karmabhiḥ tadbhūtapañcakātsarvaṃ bhogāya jīvasaṃjñitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वकर्मानुरोधेन करोमि घटनामहम् अजडः सर्वभूतस्था जडस्थित्या भुनक्ति तान्
pūrvakarmānurodhena karomi ghaṭanāmaham ajaḍaḥ sarvabhūtasthā jaḍasthityā bhunakti tān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जडाक्त्यकर्मभिर्बद्धो जीवारतयो विविधो भवेत् भोगायोत्पद्यते कर्म ब्रह्यांडाख्ये पुनः पुनः
jaḍāktyakarmabhirbaddho jīvāratayo vividho bhavet bhogāyotpadyate karma brahyāṃḍākhye punaḥ punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जीवश्च लीयते भोगावसाने च स्वकर्म-
jīvaśca līyate bhogāvasāne ca svakarma-
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.