द्वितीयो ऽधिकारः शरणगमनविशेषसंग्रहश्लोकः रत्नानि यो हि शरणप्रगतो ऽत्र याने ज्ञेयः स एव परमः शरणणगतानाम् । सर्वत्रगाभ्युपगमाधिगमाभिभूतिभेदैश् चतुर्विधमयार्थविशेषणेन
dvitīyo 'dhikāraḥ śaraṇagamanaviśeṣasaṃgrahaślokaḥ ratnāni yo hi śaraṇapragato 'tra yāne jñeyaḥ sa eva paramaḥ śaraṇaṇagatānām | sarvatragābhyupagamādhigamābhibhūtibhedaiś caturvidhamayārthaviśeṣaṇena
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स एव परमः शरणं गतानाम् इति । केन कारणेन । चतुर्विधस्वभावार्थविशेषणेन । चतुर्विधो ऽर्थः सर्वत्रगाभ्युपगमाधिगमाभिभूतिभेदतो वेदितव्यः । (म्स ९) सर्वत्रगार्थः । अभिभवार्थः । ते पुनर् उत्तरत्र निर्देक्ष्यन्ते । तथाप्य् अत्र शरणप्रगतानां बहुदुष्करकार्यत्वात् केचिन् नोत्सहन्ते श्लोकः । यस्माद् आदौ दुष्कर एष व्यवसायो दुःसाधो ऽसौ नैकसहस्रैर् अपि कल्पैः । सिद्धो यस्मात् सत्वहिताधानमहार्थस् तस्माद् अग्रे यान इहाग्रशरणार्थः
sa eva paramaḥ śaraṇaṃ gatānām iti | kena kāraṇena | caturvidhasvabhāvārthaviśeṣaṇena | caturvidho 'rthaḥ sarvatragābhyupagamādhigamābhibhūtibhedato veditavyaḥ | (Msa 9) sarvatragārthaḥ | abhibhavārthaḥ | te punar uttaratra nirdekṣyante | tathāpy atra śaraṇapragatānāṃ bahuduṣkarakāryatvāt kecin notsahante ślokaḥ | yasmād ādau duṣkara eṣa vyavasāyo duḥsādho 'sau naikasahasrair api kalpaiḥ | siddho yasmāt satvahitādhānamahārthas tasmād agre yāna ihāgraśaraṇārthaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतेन तस्य शरणगमनव्यवसायस्य प्रणिधानप्रतिपत्तिविशेषाभ्यां यशोहेतुत्वं दर्शयति । फलप्राप्तिविशेषेण महार्थत्वं । पुर्वाधिकृते सर्वत्रगार्थे श्लोकः । सर्वान् सत्वांस् तारयितुं यः प्रतिपन्नो यनो ज्ञाने सर्वगते कौशल्ययुक्तः । यो निर्वाणे संसरणे ऽप्य् एकरसो ऽसौ संसृतिशान्त्येकरसो ऽसौ ज्ञेयो धीमान् एष हि सर्वत्रग एवम्
etena tasya śaraṇagamanavyavasāyasya praṇidhānapratipattiviśeṣābhyāṃ yaśohetutvaṃ darśayati | phalaprāptiviśeṣeṇa mahārthatvaṃ | purvādhikṛte sarvatragārthe ślokaḥ | sarvān satvāṃs tārayituṃ yaḥ pratipanno yano jñāne sarvagate kauśalyayuktaḥ | yo nirvāṇe saṃsaraṇe 'py ekaraso 'sau saṃsṛtiśāntyekaraso 'sau jñeyo dhīmān eṣa hi sarvatraga evam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतेन चतुर्विधं सर्वत्रगार्थं ॥। ॥। असांकेतिकं धर्मता प्रातिलम्भिकं चेति प्रभेदलक्षणा प्रवृत्तिर् औदारिकसूक्ष्मप्रभेदेन । शरणप्रतिपत्तिविशेषणे श्लोकः । शरणगतिम् इमां गतो महार्थां गुणगणवृद्धिम् उपैति सो ऽप्रमेयाम् । स्फुरति जगद् इदं कृपाशयेन प्रथयति चाप्रतिमं महार्थधर्मम्
etena caturvidhaṃ sarvatragārthaṃ ... ... asāṃketikaṃ dharmatā prātilambhikaṃ ceti prabhedalakṣaṇā pravṛttir audārikasūkṣmaprabhedena | śaraṇapratipattiviśeṣaṇe ślokaḥ | śaraṇagatim imāṃ gato mahārthāṃ guṇagaṇavṛddhim upaiti so 'prameyām | sphurati jagad idaṃ kṛpāśayena prathayati cāpratimaṃ mahārthadharmam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
A library of Sanskrit texts, held as their editions give them, with a search and a study companion that quote only what is held.
532 texts, 7,62,517 verses.
© 2026 HREEM. Sanskrit from GRETIL (CC BY-NC-SA 4.0, or the terms of the individual file), Sanskrit Wikisource (public-domain texts; page markup CC BY-SA 4.0) and the Digital Corpus of Sanskrit (CC BY 4.0). Translations are public domain unless a verse says otherwise.