:ए इत्य् आग्नेये महापुराणे ब्रह्मवर्गो नाम चतुःषष्ट्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः छप्तेर् ३६५ :श् अथ पञ्चषष्ट्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः क्षत्रविट्शूद्रवर्गाः अग्निर् उवाच मूर्धाभिशिक्तो राजन्यो बाहुजः क्षत्रियो विराट् राजा तु प्रणताशेषसामन्तः स्यादधीश्वरः
:e ity āgneye mahāpurāṇe brahmavargo nāma catuḥṣaṣṭyadhikatriśatatamo 'dhyāyaḥ chapter 365 :ś atha pañcaṣaṣṭyadhikatriśatatamo 'dhyāyaḥ kṣatraviṭśūdravargāḥ agnir uvāca mūrdhābhiśikto rājanyo bāhujaḥ kṣatriyo virāṭ rājā tu praṇatāśeṣasāmantaḥ syādadhīśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चक्रवर्ती सार्वभौमो नृपो ऽन्यो मण्डलेश्वरः मन्त्री धीसचिवो ऽमात्यो महामात्राः प्रधानकाः
cakravartī sārvabhaumo nṛpo 'nyo maṇḍaleśvaraḥ mantrī dhīsacivo 'mātyo mahāmātrāḥ pradhānakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
:प् २९१ द्रष्टरि व्यवहाराणां प्राड्विवाकाक्षदर्शकौ भौरिकः कनकाध्यक्षो ऽथाध्यक्षाधिकृतौ समौ
:p 291 draṣṭari vyavahārāṇāṃ prāḍvivākākṣadarśakau bhaurikaḥ kanakādhyakṣo 'thādhyakṣādhikṛtau samau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्तःपुरे त्वधिकृतः स्यादन्तर्वंशिको जनः सौविदल्लाः कञ्चुकिनः स्थापत्याः सौविदाश् च ते
antaḥpure tvadhikṛtaḥ syādantarvaṃśiko janaḥ sauvidallāḥ kañcukinaḥ sthāpatyāḥ sauvidāś ca te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
षण्डो वर्षवरस्तुल्याः सेवकार्थ्यनुजीविनः विषयानन्तरो राजा शत्रुर्मित्रमतः परं
ṣaṇḍo varṣavarastulyāḥ sevakārthyanujīvinaḥ viṣayānantaro rājā śatrurmitramataḥ paraṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उदासीनः परतरः पार्ष्णिग्राहस्तु पृष्ठतः चरः स्पर्शः स्यात्प्रणिधिरुत्तरः काल आयतिः
udāsīnaḥ parataraḥ pārṣṇigrāhastu pṛṣṭhataḥ caraḥ sparśaḥ syātpraṇidhiruttaraḥ kāla āyatiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्कालस्तु तदात्वं स्यादुदर्कः फलमुत्तरं अदृष्टं वह्नितोयादि दृष्टं स्वपरचक्रजम्
tatkālastu tadātvaṃ syādudarkaḥ phalamuttaraṃ adṛṣṭaṃ vahnitoyādi dṛṣṭaṃ svaparacakrajam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भद्रकुम्भः पूर्णकुम्भो भृङ्गारः कनकालुका प्रभिन्नो गर्जितो मातो वमथुः करशीकरः
bhadrakumbhaḥ pūrṇakumbho bhṛṅgāraḥ kanakālukā prabhinno garjito māto vamathuḥ karaśīkaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्त्रियां शृणिस्त्वङ्कुशो ऽस्त्री परिस्तोमः कुथो द्वयोः कर्णीरथः प्रवहणं दोला प्रेङ्खादिका स्त्रियां
striyāṃ śṛṇistvaṅkuśo 'strī paristomaḥ kutho dvayoḥ karṇīrathaḥ pravahaṇaṃ dolā preṅkhādikā striyāṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आधोरणा हस्तिपका हस्त्यारोहा निषादिनः भटा योधाश् च योद्धारः कञ्चुको वारणो ऽस्त्रियां
ādhoraṇā hastipakā hastyārohā niṣādinaḥ bhaṭā yodhāś ca yoddhāraḥ kañcuko vāraṇo 'striyāṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शीर्षण्यञ्च शिरस्त्रे ऽथ तनुत्रं वर्म दंशनं आमुक्तः प्रतिमुक्तश् च पिनद्धश्चापिनद्धवत्
śīrṣaṇyañca śirastre 'tha tanutraṃ varma daṃśanaṃ āmuktaḥ pratimuktaś ca pinaddhaścāpinaddhavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यूहस्तु बलविन्यासश् चक्रञ्चानीकमस्त्रियां एकेभैकरथा त्र्यश्वाः पत्तिः पञ्चपदातिकाः
vyūhastu balavinyāsaś cakrañcānīkamastriyāṃ ekebhaikarathā tryaśvāḥ pattiḥ pañcapadātikāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पत्त्यङ्गैस्त्रिगुणैः सर्वैः क्रमादाख्या यथोत्तरं सेनामुखं गुल्मगणौ वाहिनी पृतना चमूः
pattyaṅgaistriguṇaiḥ sarvaiḥ kramādākhyā yathottaraṃ senāmukhaṃ gulmagaṇau vāhinī pṛtanā camūḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनीकिनी दशानीकिन्यो ऽक्षोहिण्यो गजादिभिः :प् २९२ धनुः कोदण्ड+इष्वासौ कोटिरस्याटनी स्मृता
anīkinī daśānīkinyo 'kṣohiṇyo gajādibhiḥ :p 292 dhanuḥ kodaṇḍa+iṣvāsau koṭirasyāṭanī smṛtā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नस्तकस्तु धनुर्मध्यं मौर्वी ज्या शिञ्जिनी गुणः पृषत्कवाणविशिखा अजिह्मगखगाशुगाः
nastakastu dhanurmadhyaṃ maurvī jyā śiñjinī guṇaḥ pṛṣatkavāṇaviśikhā ajihmagakhagāśugāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तूणोपासङ्गतूणीरनिषङ्गा इषुधिर्द्वयोः असिरृष्टिश् च निस्त्रिंशः करवालः कृपालः कृपाणवत्
tūṇopāsaṅgatūṇīraniṣaṅgā iṣudhirdvayoḥ asirṛṣṭiś ca nistriṃśaḥ karavālaḥ kṛpālaḥ kṛpāṇavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सरुः खड्गस्य सुष्टौ स्यादीली तु करपालिका द्वयोः कुठारः सुधितिः छुरिका चासिपुत्रिका
saruḥ khaḍgasya suṣṭau syādīlī tu karapālikā dvayoḥ kuṭhāraḥ sudhitiḥ churikā cāsiputrikā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रासस्तु कुन्तो विज्ञेयः सर्वला तोमरो ऽस्त्रियां वैतालिका बोधकरा मागधा वन्दिनस्तुतौ
prāsastu kunto vijñeyaḥ sarvalā tomaro 'striyāṃ vaitālikā bodhakarā māgadhā vandinastutau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संशप्तकास्तु समयात्सङ्ग्रामादनिवर्तिनः पताका वैजयन्ती स्यात्केतनं धजमिस्त्रियां
saṃśaptakāstu samayātsaṅgrāmādanivartinaḥ patākā vaijayantī syātketanaṃ dhajamistriyāṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहं पूर्वमहं पूर्वमित्यहंपूर्विका स्त्रियां अहमहमिका सास्याद्यो ऽहङ्कारः परस्परम्
ahaṃ pūrvamahaṃ pūrvamityahaṃpūrvikā striyāṃ ahamahamikā sāsyādyo 'haṅkāraḥ parasparam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शक्तिः पराक्रमः प्राणः शौर्यं स्थानसहोबलं मूर्छा तु कश्मलं मोहो ऽप्यवर्मद्दस्तु पीडनं
śaktiḥ parākramaḥ prāṇaḥ śauryaṃ sthānasahobalaṃ mūrchā tu kaśmalaṃ moho 'pyavarmaddastu pīḍanaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभ्यवस्कन्दनन्त्वभ्यासादनं विजयो जयः निर्वासनं संज्ञपनं सारणं प्रतिघातनं
abhyavaskandanantvabhyāsādanaṃ vijayo jayaḥ nirvāsanaṃ saṃjñapanaṃ sāraṇaṃ pratighātanaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्यात्पञ्चता कालधर्मो दिष्टान्तः प्रलयो ऽत्ययः विशो भूमिस्पृषो वैश्या वृत्तिर्वर्तनजीवने
syātpañcatā kāladharmo diṣṭāntaḥ pralayo 'tyayaḥ viśo bhūmispṛṣo vaiśyā vṛttirvartanajīvane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्यादिवृत्तयो ज्ञेयाः कुसीदं वृद्धिजीविका उद्धरो ऽर्थप्रयोगः स्यात्कणिशं सस्यमञ्जरी
kṛṣyādivṛttayo jñeyāḥ kusīdaṃ vṛddhijīvikā uddharo 'rthaprayogaḥ syātkaṇiśaṃ sasyamañjarī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किंशारुः सस्यशूकं स्यात् स्तम्बो गुत्सस्तृणादिनः धाम्यं व्रीहिः स्तम्बकरिः कडङ्गरो वुपं स्मृतं
kiṃśāruḥ sasyaśūkaṃ syāt stambo gutsastṛṇādinaḥ dhāmyaṃ vrīhiḥ stambakariḥ kaḍaṅgaro vupaṃ smṛtaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
:प् २९३ माषादयः शमीधान्ये शुकधान्ये यवादयः तृणधान्यानि नीवाराः शूर्पं प्रस्फोटनं स्मृतं
:p 293 māṣādayaḥ śamīdhānye śukadhānye yavādayaḥ tṛṇadhānyāni nīvārāḥ śūrpaṃ prasphoṭanaṃ smṛtaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्यूतप्रसेवौ कण्डोलपिटौ कटकिनिञ्जकौ समानौ रसवत्यान्तु पाकस्थानमहानसे
syūtaprasevau kaṇḍolapiṭau kaṭakiniñjakau samānau rasavatyāntu pākasthānamahānase
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पौरोगवस्तदध्यक्षः सूपकारास्तु वल्लवाः आरालिका आन्धसिकाः सूदा औदनिका गुणाः
paurogavastadadhyakṣaḥ sūpakārāstu vallavāḥ ārālikā āndhasikāḥ sūdā audanikā guṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्लीवे ऽम्बरीषं भ्राष्टो ना कर्कर्यालुर्गलन्तिका आलिञ्जरः स्यान्मणिकं सुषवी कृषजीरके
klīve 'mbarīṣaṃ bhrāṣṭo nā karkaryālurgalantikā āliñjaraḥ syānmaṇikaṃ suṣavī kṛṣajīrake
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आरनालस्तु कुल्माषं वाह्लीकं हिङ्गु रामठं निशा हरिद्रा पीता स्त्री खण्डे मत्स्यण्डिफाणिते
āranālastu kulmāṣaṃ vāhlīkaṃ hiṅgu rāmaṭhaṃ niśā haridrā pītā strī khaṇḍe matsyaṇḍiphāṇite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कूर्चिका क्षिरविकृतिः स्निग्धं मसृणचिक्कणं पृथुकः स्याच्चिपिटको धाना भ्रष्टयवास्त्रियः
kūrcikā kṣiravikṛtiḥ snigdhaṃ masṛṇacikkaṇaṃ pṛthukaḥ syāccipiṭako dhānā bhraṣṭayavāstriyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जेमनं लेप आहारो माहेयी सौरभी च गौः युगादीनाञ्च बोढारो युग्यप्रसाङ्ग्यशाटकाः
jemanaṃ lepa āhāro māheyī saurabhī ca gauḥ yugādīnāñca boḍhāro yugyaprasāṅgyaśāṭakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरसूता वष्कयणी धेनुः स्यान्नवसूतिका सन्धिनी वृषभाक्रान्ता वेहद्गर्भोपघातिनी
cirasūtā vaṣkayaṇī dhenuḥ syānnavasūtikā sandhinī vṛṣabhākrāntā vehadgarbhopaghātinī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पण्याजीवो ह्य् आपणिको न्यासश्चोपनिधिः पुमान् विपणो विक्रयः सङ्ख्या सङ्ख्येये ह्य् आदश त्रिषु
paṇyājīvo hy āpaṇiko nyāsaścopanidhiḥ pumān vipaṇo vikrayaḥ saṅkhyā saṅkhyeye hy ādaśa triṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विंशत्याद्याः सदैकत्वे सर्वाः संख्येयसंख्ययोः संख्यार्थे द्विबहुत्वे स्तस्तासु चानवतेः स्त्रियः
viṃśatyādyāḥ sadaikatve sarvāḥ saṃkhyeyasaṃkhyayoḥ saṃkhyārthe dvibahutve stastāsu cānavateḥ striyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पङ्क्तेः शतसहस्रादि क्रमाद्दशगुणोत्तरं मानन्तु लाङ्गुलिप्रस्थैर् गुञ्जाः पञ्चाद्यमाषकः
paṅkteḥ śatasahasrādi kramāddaśaguṇottaraṃ mānantu lāṅguliprasthair guñjāḥ pañcādyamāṣakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते षोडशाक्षः कर्षो ऽस्त्री पलं कर्षचतुष्टयम् :प् २९४ सुवर्णविस्तौ हेम्नो ऽक्षे कुरुविस्तस्तु तत्पले
te ṣoḍaśākṣaḥ karṣo 'strī palaṃ karṣacatuṣṭayam :p 294 suvarṇavistau hemno 'kṣe kuruvistastu tatpale
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तुला स्त्रियां पलशतं भारः स्याद्विंशतिस्तुलाः कार्षापणः कार्षिकः स्यात् कार्षिके ताम्रिके पणः
tulā striyāṃ palaśataṃ bhāraḥ syādviṃśatistulāḥ kārṣāpaṇaḥ kārṣikaḥ syāt kārṣike tāmrike paṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रव्यं वित्तं स्वापतेयं रिक्थमृथक्थं धनं वसु रीतिः स्त्रियामारकूटो न स्त्रियामथ ताम्रकम्
dravyaṃ vittaṃ svāpateyaṃ rikthamṛthakthaṃ dhanaṃ vasu rītiḥ striyāmārakūṭo na striyāmatha tāmrakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुल्वमौदुम्बरं लौहे तीक्ष्णं कालांयसायसी क्षारः काचो ऽथ चपलो रसः सूतश् च पारदे
śulvamaudumbaraṃ lauhe tīkṣṇaṃ kālāṃyasāyasī kṣāraḥ kāco 'tha capalo rasaḥ sūtaś ca pārade
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गरलं माहिषं शृङ्गं त्रपुसीसकपिच्चटं हिण्डीरो ऽब्धिकफः फेणो मधूच्छिष्टन्तु सिक्थकम्
garalaṃ māhiṣaṃ śṛṅgaṃ trapusīsakapiccaṭaṃ hiṇḍīro 'bdhikaphaḥ pheṇo madhūcchiṣṭantu sikthakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रङ्गवङ्गे पिचुस्थूलो कूलटी तु मनःशिला यवक्षारश् च पाक्यः स्यात् त्वक्क्षीरा वंशलोचनाः
raṅgavaṅge picusthūlo kūlaṭī tu manaḥśilā yavakṣāraś ca pākyaḥ syāt tvakkṣīrā vaṃśalocanāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृषला जधन्यजाः शूद्राश्चाण्डालान्त्याश् च शङ्कराः कारुः शिल्पी संहतैस्तैर् द्वयोः श्रेणिः सजातिभिः
vṛṣalā jadhanyajāḥ śūdrāścāṇḍālāntyāś ca śaṅkarāḥ kāruḥ śilpī saṃhataistair dvayoḥ śreṇiḥ sajātibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रङ्गाजीवश्चित्रकरस्त्वष्टा तक्षा च वर्धकिः नाडिन्धमः स्वर्णकारो नापितान्तावसायिनः
raṅgājīvaścitrakarastvaṣṭā takṣā ca vardhakiḥ nāḍindhamaḥ svarṇakāro nāpitāntāvasāyinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जावालः स्यादजाजीवो देवाजीवस्तु देवलः जायाजीवस्तु शैलूषा भृतको भृतिभुक्तथा
jāvālaḥ syādajājīvo devājīvastu devalaḥ jāyājīvastu śailūṣā bhṛtako bhṛtibhuktathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विवर्णः पामरो नीचः प्राकृतश् च पृथग्जनः विहीनोपसदो जाल्मो भृत्ये दासेरचेटकाः
vivarṇaḥ pāmaro nīcaḥ prākṛtaś ca pṛthagjanaḥ vihīnopasado jālmo bhṛtye dāseraceṭakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पटुस्तु पेशलो दक्षो मृगयुर्लुब्धकः स्मृतः चाण्डालस्तु दिवाकीर्तिः पुस्तं लेप्यादिकर्मणि
paṭustu peśalo dakṣo mṛgayurlubdhakaḥ smṛtaḥ cāṇḍālastu divākīrtiḥ pustaṃ lepyādikarmaṇi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पञ्चालिका पुत्रिका स्याद्वर्करस्तरुणः पशुः मञ्जूषा पेटकः पेडा तुल्यसाधारणौ समौ :प् २९५ प्रतिमा स्यात् प्रतिकृतिर्वर्गा ब्रह्मादयः स्मृताः
pañcālikā putrikā syādvarkarastaruṇaḥ paśuḥ mañjūṣā peṭakaḥ peḍā tulyasādhāraṇau samau :p 295 pratimā syāt pratikṛtirvargā brahmādayaḥ smṛtāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.