:ए इत्य् आग्नेये महापुराणे समाधिर्नाम सप्तसप्तत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः ॥ :प् ३३५ छप्तेर् ३७८ :श् अथाष्टसप्तत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः ब्रह्मज्ञानं अग्निर् उवाच यज्ञैश् च देवानाप्नोति वैराजं तपसा पदं ब्रह्मणः कर्मसन्न्यासाद्वैराग्यात् प्रकृतौ लयं
:e ity āgneye mahāpurāṇe samādhirnāma saptasaptatyadhikatriśatatamo 'dhyāyaḥ || :p 335 chapter 378 :ś athāṣṭasaptatyadhikatriśatatamo 'dhyāyaḥ brahmajñānaṃ agnir uvāca yajñaiś ca devānāpnoti vairājaṃ tapasā padaṃ brahmaṇaḥ karmasannyāsādvairāgyāt prakṛtau layaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञानात् प्राप्नोति कैवल्यं पञ्चैता गतयःस्मृताः प्रीतितापविषादादेर्विनिवृत्तिर्विरक्तता
jñānāt prāpnoti kaivalyaṃ pañcaitā gatayaḥsmṛtāḥ prītitāpaviṣādādervinivṛttirviraktatā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सन्न्यासः कर्मणान्त्यागः कृतानामकृतैः सह अव्यक्तादौ विशेषान्ते विकारो ऽस्मिन्निवर्तते
sannyāsaḥ karmaṇāntyāgaḥ kṛtānāmakṛtaiḥ saha avyaktādau viśeṣānte vikāro 'sminnivartate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चेतनाचेतनान्यत्वज्ञानेन ज्ञानमुच्यते परमात्मा च सर्वेषामाधारः परमेश्वरः
cetanācetanānyatvajñānena jñānamucyate paramātmā ca sarveṣāmādhāraḥ parameśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विष्णुनाम्ना च देवेषु वेदान्तेषु च गीयते यज्ञेश्वरो यज्ञपुमान् प्रवृत्तैर् इज्यते ह्य् असौ
viṣṇunāmnā ca deveṣu vedānteṣu ca gīyate yajñeśvaro yajñapumān pravṛttair ijyate hy asau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निवृत्तैर् ज्ञानयोगेन ज्ञानमूर्तिः स चेक्ष्यते ह्रस्वदीर्घप्लुताद्यन्तु वचस्तत्पुरुषोत्तमः
nivṛttair jñānayogena jñānamūrtiḥ sa cekṣyate hrasvadīrghaplutādyantu vacastatpuruṣottamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्प्राप्तिहेतुर्ज्ञानञ्च कर्म चोक्तं महामुने आगमोक्तं विवेकाच्च द्विधा ज्ञानं तथोच्यते
tatprāptiheturjñānañca karma coktaṃ mahāmune āgamoktaṃ vivekācca dvidhā jñānaṃ tathocyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शब्दब्रह्मागममयं परं ब्रह्म विवेकजम् द्वे ब्रह्मणी वेदितव्ये ब्रह्मशब्दपरञ्च यत्
śabdabrahmāgamamayaṃ paraṃ brahma vivekajam dve brahmaṇī veditavye brahmaśabdaparañca yat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेदादिविद्या ह्य् अपरमक्षरं ब्रह्मसत्परम् तदेतद्भगवद्वाच्यमुपचारे ऽर्चने ऽन्यतः
vedādividyā hy aparamakṣaraṃ brahmasatparam tadetadbhagavadvācyamupacāre 'rcane 'nyataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सम्भर्तेति तथा भर्ता भकारो ऽर्थद्वयान्वितः नेता गमयिता स्रष्टा गकारो ऽयं महमुने
sambharteti tathā bhartā bhakāro 'rthadvayānvitaḥ netā gamayitā sraṣṭā gakāro 'yaṃ mahamune
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
:प् ३३६ ऐश्वर्यस्य समग्रस्य वीर्यस्य यशसः श्रियः ज्ञानवैराग्ययोश् चैव षणां भग इतीङ्गना
:p 336 aiśvaryasya samagrasya vīryasya yaśasaḥ śriyaḥ jñānavairāgyayoś caiva ṣaṇāṃ bhaga itīṅganā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वसन्ति विष्णौ भुतानि स च धातुस्त्रिधात्मकः एवं हरौ हि भगवान् शब्दो ऽन्यत्रोपचारतः
vasanti viṣṇau bhutāni sa ca dhātustridhātmakaḥ evaṃ harau hi bhagavān śabdo 'nyatropacārataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्पत्तिं प्रलयश् चैव भूतानामगतिं गतिं वेत्ति विद्यामविद्याञ्च स वाच्यो भगवानिति
utpattiṃ pralayaś caiva bhūtānāmagatiṃ gatiṃ vetti vidyāmavidyāñca sa vācyo bhagavāniti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञानशक्तिः परैश्वर्यं वीर्यं तेजांस्यशेषतः भगवच्छब्दवाच्यानि विना हेयैर् गुणादिभिः
jñānaśaktiḥ paraiśvaryaṃ vīryaṃ tejāṃsyaśeṣataḥ bhagavacchabdavācyāni vinā heyair guṇādibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
खाण्डिक्यजनकायाह योगं केशिध्वजः पुरा अनात्मन्यात्मबुद्धिर्या आत्मस्वमिति या मतिः
khāṇḍikyajanakāyāha yogaṃ keśidhvajaḥ purā anātmanyātmabuddhiryā ātmasvamiti yā matiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अविद्याभवम्भूतिर्वीजमेतद्द्विधा स्थिरम् पञ्चभूतात्मके देहे देही मोहतमाश्रितः
avidyābhavambhūtirvījametaddvidhā sthiram pañcabhūtātmake dehe dehī mohatamāśritaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहमेतदितीत्युच्चैः कुरुते कुमतिर्मतिं इत्थञ्च पुत्रपौत्रेषु तद्देहोत्पातितेषु च
ahametaditītyuccaiḥ kurute kumatirmatiṃ itthañca putrapautreṣu taddehotpātiteṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
करोति पण्डितः साम्यमनात्मनि कलेवरे सर्वदेहोपकाराय कुरुते कर्म मानवः
karoti paṇḍitaḥ sāmyamanātmani kalevare sarvadehopakārāya kurute karma mānavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देहश्चान्यो यदा पुंसस्तदा बन्धाय तत्परं निर्वाणमय एवायमात्मा ज्ञानमयो ऽमलः
dehaścānyo yadā puṃsastadā bandhāya tatparaṃ nirvāṇamaya evāyamātmā jñānamayo 'malaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुःखज्ञानमयो ऽधर्मः प्रकृतेः स तु नात्मनः जलस्य नाग्निना सङ्गः स्थालीसङ्गात्तथापि हि
duḥkhajñānamayo 'dharmaḥ prakṛteḥ sa tu nātmanaḥ jalasya nāgninā saṅgaḥ sthālīsaṅgāttathāpi hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शब्दास्ते कादिका धर्मास्तत् कृता वै महामुने तथात्मा प्रकृतौ सङ्गादहंमानादिभूषितः
śabdāste kādikā dharmāstat kṛtā vai mahāmune tathātmā prakṛtau saṅgādahaṃmānādibhūṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भजते प्राकृतान्धर्मान् अन्यस्तेभ्यो हि सो ऽव्ययः :प् ३३७ वन्धाय विषयासङ्गं मनो निर्विषयं धिये
bhajate prākṛtāndharmān anyastebhyo hi so 'vyayaḥ :p 337 vandhāya viṣayāsaṅgaṃ mano nirviṣayaṃ dhiye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विषयात्तत्समाकृष्य ब्रह्मभूतं हरिं स्मरेत् आत्मभावं नयत्येनं तद्ब्रह्मध्यायिनं मुने
viṣayāttatsamākṛṣya brahmabhūtaṃ hariṃ smaret ātmabhāvaṃ nayatyenaṃ tadbrahmadhyāyinaṃ mune
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विचार्य स्वात्मनः शक्त्या लौहमाकर्षको यथा आत्मप्रयत्नसापेक्षा विशिष्टा या मनोगतिः
vicārya svātmanaḥ śaktyā lauhamākarṣako yathā ātmaprayatnasāpekṣā viśiṣṭā yā manogatiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्या ब्रह्मणि संयोगो योग इत्य् अभिधीयते विनिष्पन्दः समाधिस्थः परं ब्रह्माधिगच्छति
tasyā brahmaṇi saṃyogo yoga ity abhidhīyate viniṣpandaḥ samādhisthaḥ paraṃ brahmādhigacchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यमैः सन्नियमैः स्थित्या प्रत्याहृत्या मरुज्जयैः प्राणायामेन पवनैः प्रत्याहारेण चेन्द्रियैः
yamaiḥ sanniyamaiḥ sthityā pratyāhṛtyā marujjayaiḥ prāṇāyāmena pavanaiḥ pratyāhāreṇa cendriyaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वशीकृतैस्ततः कुर्यात् स्थितं चेतः शुभाश्रये आश्रयश्चेतसो ब्रह्म मूर्तञ्चामूर्तकं द्विधा
vaśīkṛtaistataḥ kuryāt sthitaṃ cetaḥ śubhāśraye āśrayaścetaso brahma mūrtañcāmūrtakaṃ dvidhā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सनन्दनादयो ब्रह्मभावभावनया युताः कर्मभावनया चान्ये देवाद्याः स्थावरान्तकाः
sanandanādayo brahmabhāvabhāvanayā yutāḥ karmabhāvanayā cānye devādyāḥ sthāvarāntakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हिरण्यगर्भादिषु च ज्ञानकर्मात्मिका द्विधा त्रिविधा भावना प्रोक्ता विश्वं ब्रह्म उपास्यते
hiraṇyagarbhādiṣu ca jñānakarmātmikā dvidhā trividhā bhāvanā proktā viśvaṃ brahma upāsyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रत्यस्तमितभेदं यत् सत्तामात्रमगोचरं वचसामात्मसंवेद्यं तज्ज्ञानं ब्रह्म संज्ञितम्
pratyastamitabhedaṃ yat sattāmātramagocaraṃ vacasāmātmasaṃvedyaṃ tajjñānaṃ brahma saṃjñitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तच्च विष्णोः परं रूपमरूपस्याजमक्षरं अशक्यं प्रथमं ध्यातुमतो मूर्तादि चिन्तयेत्
tacca viṣṇoḥ paraṃ rūpamarūpasyājamakṣaraṃ aśakyaṃ prathamaṃ dhyātumato mūrtādi cintayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सद्भावभावमापन्नस्ततो ऽसौ परमात्मना भवत्यभेदी भेदश् च तस्याज्ञानकृतो भवेत्
sadbhāvabhāvamāpannastato 'sau paramātmanā bhavatyabhedī bhedaś ca tasyājñānakṛto bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.