:ए इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये प्रतिष्ठायां भूपरिग्रहो नामोनचत्वारिंशोध्यायः ॥ छप्तेर् ४० :श् अथ चत्वारिंशो ऽध्यायः अर्घ्यदानविधानं भगवानुवाच पूर्वमासित् महद्भूतं सर्वभूतभयङ्करं तद्देवैर् निहितं भुमौ स वास्तुपुरुषः स्मृतः
:e ity ādimahāpurāṇe āgneye pratiṣṭhāyāṃ bhūparigraho nāmonacatvāriṃśodhyāyaḥ || Chapter 40 :ś atha catvāriṃśo 'dhyāyaḥ arghyadānavidhānaṃ bhagavānuvāca pūrvamāsit mahadbhūtaṃ sarvabhūtabhayaṅkaraṃ taddevair nihitaṃ bhumau sa vāstupuruṣaḥ smṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुःषष्टिपदे क्षेत्रे ईशं कोणार्धसंस्थितं घृताक्षतैस्तर्पयेत्तं पर्जन्यं पदगतं ततः
catuḥṣaṣṭipade kṣetre īśaṃ koṇārdhasaṃsthitaṃ ghṛtākṣataistarpayettaṃ parjanyaṃ padagataṃ tataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्पलादिभिर्जयन्तञ्च द्विपदस्थं पताकया महेन्द्रञ्चैककोष्ठस्थं सर्वरक्तैः पदे रविं
utpalādibhirjayantañca dvipadasthaṃ patākayā mahendrañcaikakoṣṭhasthaṃ sarvaraktaiḥ pade raviṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वितानेनार्धपदगं सत्यं पदे भृशं घृतैः व्योम शाकुनमांसेन(२) कोणार्धपदसंस्थितं
vitānenārdhapadagaṃ satyaṃ pade bhṛśaṃ ghṛtaiḥ vyoma śākunamāṃsena(2) koṇārdhapadasaṃsthitaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्रुचा चार्धपदे वह्निं पूषाणं लाजयैकतः स्वर्णेन वितथं द्विष्ठं मथनेन गृहाक्षतं
srucā cārdhapade vahniṃ pūṣāṇaṃ lājayaikataḥ svarṇena vitathaṃ dviṣṭhaṃ mathanena gṛhākṣataṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मांसौदनेन धर्मेशमेकैकस्मिन् स्थितं द्वयं गन्धर्वं द्विपदं गन्धैर् भृशं शाकुनजिह्वया
māṃsaudanena dharmeśamekaikasmin sthitaṃ dvayaṃ gandharvaṃ dvipadaṃ gandhair bhṛśaṃ śākunajihvayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकस्थमूर्ध्वसंस्थञ्च मृगं नीलपटैस् तथा पितॄन् कृशरयार्धस्थं दन्तकाष्ठैः पदस्थितं
ekasthamūrdhvasaṃsthañca mṛgaṃ nīlapaṭais tathā pitṝn kṛśarayārdhasthaṃ dantakāṣṭhaiḥ padasthitaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
:प् ११६ दौवारिकं द्विसंस्थञ्च सुग्रीवं यावकेन तु पुष्पदन्तं कुशस्तम्बैः पद्मैर् वरुणमेकतः
:p 116 dauvārikaṃ dvisaṃsthañca sugrīvaṃ yāvakena tu puṣpadantaṃ kuśastambaiḥ padmair varuṇamekataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असुरं सुरया द्विष्ठं पदे शेषं घृताम्भसा यवैः पापं पदार्धस्थं रोगमर्धे च मण्डकैः
asuraṃ surayā dviṣṭhaṃ pade śeṣaṃ ghṛtāmbhasā yavaiḥ pāpaṃ padārdhasthaṃ rogamardhe ca maṇḍakaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नागपुष्पैः पदे नागं मुख्यं भक्ष्यैर् द्विसंस्थितं मुद्गौदनेन भल्लाटं पदे सोमं पदे तथा
nāgapuṣpaiḥ pade nāgaṃ mukhyaṃ bhakṣyair dvisaṃsthitaṃ mudgaudanena bhallāṭaṃ pade somaṃ pade tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मधुना पायसेनाथ शालूकेन ऋषिं द्वये पदे दितिं लोपिकाभिरर्धे दितिमथापरं
madhunā pāyasenātha śālūkena ṛṣiṃ dvaye pade ditiṃ lopikābhirardhe ditimathāparaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूरिकाभिस्ततश्चापमीशाधः पयसा पदे ततोधश्चापवत्सन्तु दध्ना चैकपदे स्थितं
pūrikābhistataścāpamīśādhaḥ payasā pade tatodhaścāpavatsantu dadhnā caikapade sthitaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लड्डुकैश् च मरीचिन्तु पूर्वकोष्ठचतुष्टये(१) सवित्रे रक्तपुष्पाणि ब्रह्माधःकोणकोष्ठके
laḍḍukaiś ca marīcintu pūrvakoṣṭhacatuṣṭaye(1) savitre raktapuṣpāṇi brahmādhaḥkoṇakoṣṭhake
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदधःकोष्ठके दद्यात् सावित्र्यै च कुशोदकं विवस्ते ऽरुणं दद्याच्चन्दनञ्चतुरङ्घ्रिषु
tadadhaḥkoṣṭhake dadyāt sāvitryai ca kuśodakaṃ vivaste 'ruṇaṃ dadyāccandanañcaturaṅghriṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रक्षोधःकोणकोष्ठे तु इन्द्रायान्नं निशान्वितं इन्द्रजयाय तस्याधो घृतान्नं कोणकोष्ठके
rakṣodhaḥkoṇakoṣṭhe tu indrāyānnaṃ niśānvitaṃ indrajayāya tasyādho ghṛtānnaṃ koṇakoṣṭhake
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुष्पदेषु दातव्यमिन्द्राय गुडपायसं वाय्वधःकोणदेशे तु रुद्राय पक्वमांसकं
catuṣpadeṣu dātavyamindrāya guḍapāyasaṃ vāyvadhaḥkoṇadeśe tu rudrāya pakvamāṃsakaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदधःकोणकोष्ठे तु यक्षायार्द्रं फलन्तथा महीधराय मांसान्नं माघञ्च चतुरङ्घ्रिषु
tadadhaḥkoṇakoṣṭhe tu yakṣāyārdraṃ phalantathā mahīdharāya māṃsānnaṃ māghañca caturaṅghriṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मध्ये चतुष्पदे स्थाप्या ब्रह्मणे तिलतण्डुलाः चरकीं माषसर्पिभ्यां स्कन्दं कृशरयासृजा
madhye catuṣpade sthāpyā brahmaṇe tilataṇḍulāḥ carakīṃ māṣasarpibhyāṃ skandaṃ kṛśarayāsṛjā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रक्तपद्मैर् विदारीञ्च कन्दर्पञ्च पलोदनैः पूतनां पलपित्ताभ्यां मांसासृग्भ्याञ्च जम्भकं
raktapadmair vidārīñca kandarpañca palodanaiḥ pūtanāṃ palapittābhyāṃ māṃsāsṛgbhyāñca jambhakaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
:प् ११७ पित्तासृगस्थिभिः पापां पिलिपिञ्जं(१) स्रजासृजा ईशाद्यान् रक्तमांसेन अभावादक्षतैर् यजेत्
:p 117 pittāsṛgasthibhiḥ pāpāṃ pilipiñjaṃ(1) srajāsṛjā īśādyān raktamāṃsena abhāvādakṣatair yajet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रक्षोमातृगणेभ्यश् च पिशाचादिभ्य एव च पितृभ्यः क्षेत्रपालेभ्यो बलीन् दद्यात् प्रकामतः
rakṣomātṛgaṇebhyaś ca piśācādibhya eva ca pitṛbhyaḥ kṣetrapālebhyo balīn dadyāt prakāmataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आहुत्वैतानसन्तर्प्य प्रासादादीन्न कारयेत् ब्रहमस्थाने हरिं लक्ष्मीं गणं पश्चात् समर्चयेत्
āhutvaitānasantarpya prāsādādīnna kārayet brahamasthāne hariṃ lakṣmīṃ gaṇaṃ paścāt samarcayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महीश्वरं वास्तुमयं(२) वर्धन्या सहितं घटं ब्रह्माणं मध्यतः कुम्भे ब्रह्मादींश् च दिगीश्वरान्
mahīśvaraṃ vāstumayaṃ(2) vardhanyā sahitaṃ ghaṭaṃ brahmāṇaṃ madhyataḥ kumbhe brahmādīṃś ca digīśvarān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दद्यात् पूर्णाहुतिं पश्चात् स्वस्ति वाच्य प्रणम्य च प्रगृह्य कर्करीं सम्यक् मण्डलन्तु प्रदक्षिणं
dadyāt pūrṇāhutiṃ paścāt svasti vācya praṇamya ca pragṛhya karkarīṃ samyak maṇḍalantu pradakṣiṇaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सूत्रमार्देण हे ब्रह्मंस्तोयधाराञ्च भ्रामयेत् पूर्ववत्तेन मार्गेण सप्त वीजानि वापयेत्
sūtramārdeṇa he brahmaṃstoyadhārāñca bhrāmayet pūrvavattena mārgeṇa sapta vījāni vāpayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रारम्भं तेन मार्गेण तस्य खातस्य कारयेत् ततो गर्तं खनेन्मध्ये हस्तमात्रं प्रमाणतः
prārambhaṃ tena mārgeṇa tasya khātasya kārayet tato gartaṃ khanenmadhye hastamātraṃ pramāṇataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुरङ्गुलकं चाधश्चोपलिप्यार्चयेत्ततः ध्यात्वा चतुर्भुजं विष्णुमर्घ्यं दद्यात्तु कुम्भतः
caturaṅgulakaṃ cādhaścopalipyārcayettataḥ dhyātvā caturbhujaṃ viṣṇumarghyaṃ dadyāttu kumbhataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्कर्या पूरयेत् श्वभ्रं शुक्लपुष्पाणि च न्यसेत् दक्षिणावर्तकं श्रेष्ठं बीजैर् मृद्द्भिश् च पूरयेत्
karkaryā pūrayet śvabhraṃ śuklapuṣpāṇi ca nyaset dakṣiṇāvartakaṃ śreṣṭhaṃ bījair mṛddbhiś ca pūrayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्घ्यादानं विनिष्पाद्य गोवस्त्रादीन्ददेद्गुरौ कालज्ञाय स्थपतये वैष्णवादिभ्य अर्चयेत्
arghyādānaṃ viniṣpādya govastrādīndadedgurau kālajñāya sthapataye vaiṣṇavādibhya arcayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस्तु खानयेद्यत्नज्जलान्तं यावदेव तु पुरुषाधःस्थितं शल्यं(३) न गृहे दोषदं भवेत्
tatastu khānayedyatnajjalāntaṃ yāvadeva tu puruṣādhaḥsthitaṃ śalyaṃ(3) na gṛhe doṣadaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
:प् ११८ अस्थिशल्ये विद्यते वै भित्तिर्वै गृहिणो ऽसुखं यन्नामशब्दं शृणुयात्तत्र शल्यं तदुद्भवं
:p 118 asthiśalye vidyate vai bhittirvai gṛhiṇo 'sukhaṃ yannāmaśabdaṃ śṛṇuyāttatra śalyaṃ tadudbhavaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.