:ए इत्य् आदिमहापुत्राणे आग्नेये देवादिप्रतिष्ठापुस्तकप्रतिष्ठाकथनं नाम त्रिषष्टितमोध्यायः छप्तेर् ६४ :श् अथ चतुःषष्टितमोध्यायः कूपादिप्रतिष्ठाकथनं भगवानुवाच कूपवापीतडागानां प्रतिष्ठां वच्मि तां शृणु जलरूपेण हि हरिः सोमो वरुण उत्तम
:e ity ādimahāputrāṇe āgneye devādipratiṣṭhāpustakapratiṣṭhākathanaṃ nāma triṣaṣṭitamodhyāyaḥ Chapter 64 :ś atha catuḥṣaṣṭitamodhyāyaḥ kūpādipratiṣṭhākathanaṃ bhagavānuvāca kūpavāpītaḍāgānāṃ pratiṣṭhāṃ vacmi tāṃ śṛṇu jalarūpeṇa hi hariḥ somo varuṇa uttama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्नीषोममयं विश्वं विष्णुरापस्तु कारणं हैमं रौप्यं रत्नजं वा वरुणं कारयेन्नरः
agnīṣomamayaṃ viśvaṃ viṣṇurāpastu kāraṇaṃ haimaṃ raupyaṃ ratnajaṃ vā varuṇaṃ kārayennaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विभुजं हंसपृष्ठस्थं दक्षिणेनाभयप्रदं वामेन नागपाशं तं नदीनागादिसंयुतं
dvibhujaṃ haṃsapṛṣṭhasthaṃ dakṣiṇenābhayapradaṃ vāmena nāgapāśaṃ taṃ nadīnāgādisaṃyutaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यागमण्डपमध्ये स्याद्वेदिका कुण्डमण्डिता तोरणं वारुणं कुम्भं न्यसेच्च करकान्वितं
yāgamaṇḍapamadhye syādvedikā kuṇḍamaṇḍitā toraṇaṃ vāruṇaṃ kumbhaṃ nyasecca karakānvitaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भद्रके चार्धचन्द्रे वा स्वस्तिके द्वारि कुम्भकान् अग्न्याधानं चाप्यकुण्डे कृत्वा पूर्णां प्रदापयेत्
bhadrake cārdhacandre vā svastike dvāri kumbhakān agnyādhānaṃ cāpyakuṇḍe kṛtvā pūrṇāṃ pradāpayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
:प् १८७ वरुणं स्नानपीठे तु ये ते शतेति संस्पृशेत् घृतेनाभ्यञ्जयेत् पश्चान्मूलमन्त्रेण देशिकः
:p 187 varuṇaṃ snānapīṭhe tu ye te śateti saṃspṛśet ghṛtenābhyañjayet paścānmūlamantreṇa deśikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शन्नो देवीति प्रक्षाल्य शुद्धवत्या शिवोदकैः अधिवासयेदष्टकुम्भान् सामुद्रं पूर्वकुम्भके
śanno devīti prakṣālya śuddhavatyā śivodakaiḥ adhivāsayedaṣṭakumbhān sāmudraṃ pūrvakumbhake
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गाङ्गमग्नौ वर्षतोयं दक्षे रक्षस्तु नैर्झरं नदीतोयं पश्चिमे तु वायव्ये तु नदोदकं
gāṅgamagnau varṣatoyaṃ dakṣe rakṣastu nairjharaṃ nadītoyaṃ paścime tu vāyavye tu nadodakaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
औद्भिज्जं चोत्तरे स्थाप्य ऐशान्यां तीर्थसम्भवं अलाभे तु नदीतोयं(१) यासां राजेति मन्त्रयेत्(२)
audbhijjaṃ cottare sthāpya aiśānyāṃ tīrthasambhavaṃ alābhe tu nadītoyaṃ(1) yāsāṃ rājeti mantrayet(2)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवं निर्मार्ज्य निर्मञ्छ्य दुर्मित्रियेति विचक्षणः(३) नेत्रे चोन्मीलयेच्चित्रं तच्चक्षुर्मधुरत्रयैः
devaṃ nirmārjya nirmañchya durmitriyeti vicakṣaṇaḥ(3) netre conmīlayeccitraṃ taccakṣurmadhuratrayaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्योतिः सम्पूरयेद्धैम्यां गुरवे गामथार्पयेत् समुद्रज्येष्ठेत्यभिषिञ्चयेद्वरुणं पूर्वकुम्भतः
jyotiḥ sampūrayeddhaimyāṃ gurave gāmathārpayet samudrajyeṣṭhetyabhiṣiñcayedvaruṇaṃ pūrvakumbhataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समुद्रं गच्छ गाङ्गेयात् सोमो धेन्विति वर्षकात् देवीरापो निर्झराद्भिर् नदाद्भिः पञ्चनद्यतः
samudraṃ gaccha gāṅgeyāt somo dhenviti varṣakāt devīrāpo nirjharādbhir nadādbhiḥ pañcanadyataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उद्भिदद्भ्यश्चोद्भिदेन पावमान्याथ तीर्थकैः आपो हि ष्ठा पञ्चगव्याद्धिरण्यवर्णेति स्वर्णजात्
udbhidadbhyaścodbhidena pāvamānyātha tīrthakaiḥ āpo hi ṣṭhā pañcagavyāddhiraṇyavarṇeti svarṇajāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आपो अस्मेति वर्षोप्त्यैर् व्याहृत्या कूपसम्भवैः वरुणञ्च तडागोप्त्यैर् वरुणाद्भिस्तु वश्यतः
āpo asmeti varṣoptyair vyāhṛtyā kūpasambhavaiḥ varuṇañca taḍāgoptyair varuṇādbhistu vaśyataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आपो देवीति गिरिजैर् एकाशीविघटैस्ततः स्नापयेद्वरुणस्येति त्वन्नो वरुणा चार्घ्यकं
āpo devīti girijair ekāśīvighaṭaistataḥ snāpayedvaruṇasyeti tvanno varuṇā cārghyakaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्याहृत्या मधुपर्कन्तु वृहस्पतेति वस्त्रकं वरुणेति पवित्रन्तु प्रणवेनोत्तरीयकं
vyāhṛtyā madhuparkantu vṛhaspateti vastrakaṃ varuṇeti pavitrantu praṇavenottarīyakaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
:प् १८८ यद्वारण्येन पुष्पादि प्रदद्याद्वरुणाय तु चामरं दर्पणं छत्रं व्यजनं वैजयन्तिकां
:p 188 yadvāraṇyena puṣpādi pradadyādvaruṇāya tu cāmaraṃ darpaṇaṃ chatraṃ vyajanaṃ vaijayantikāṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूलेनोत्तिष्ठेत्युत्थाप्य तां रात्रिमधिवासयेत् वरुणञ्चेति सान्निध्यं यद्वारण्येन पूजयेत्
mūlenottiṣṭhetyutthāpya tāṃ rātrimadhivāsayet varuṇañceti sānnidhyaṃ yadvāraṇyena pūjayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सजीवीकरणं मूलात् पुनर्गन्धादिना यजेत् मण्डपे(१) पूर्ववत् प्रार्च्य कुण्डेषु समिदादिकं
sajīvīkaraṇaṃ mūlāt punargandhādinā yajet maṇḍape(1) pūrvavat prārcya kuṇḍeṣu samidādikaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेदादिमन्त्रैर् गन्धाद्याश् चतस्रो धेनवो दुहेत् दिक्ष्वथो वै यवचरुं ततः संस्थाप्य होमयेत्(२)
vedādimantrair gandhādyāś catasro dhenavo duhet dikṣvatho vai yavacaruṃ tataḥ saṃsthāpya homayet(2)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्याहृत्या वाथ गायत्र्या मूलेनामन्त्रयेत्तथा सूर्याय प्रजापतये द्यौः स्वाहा चान्तरिक्षकः
vyāhṛtyā vātha gāyatryā mūlenāmantrayettathā sūryāya prajāpataye dyauḥ svāhā cāntarikṣakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्यै पृथिव्यै देहधृत्यै इह स्वधृतये ततः इह रत्यै चेह रमत्या उग्रो भीमश् च रौद्रकः
tasyai pṛthivyai dehadhṛtyai iha svadhṛtaye tataḥ iha ratyai ceha ramatyā ugro bhīmaś ca raudrakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विष्णुश् च वरुणो धाता रायस्पोषो महेन्द्रकः(३) अग्निर्यमो नैरृतो ऽथ वरुणो वायुरेव च
viṣṇuś ca varuṇo dhātā rāyaspoṣo mahendrakaḥ(3) agniryamo nairṛto 'tha varuṇo vāyureva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुवेर ईशो ऽनन्तो ऽथ ब्रह्मा राजा जलेश्वरः तस्मै स्वाहेदं विष्णुश् च तद्विप्रासेति होमयेत्
kuvera īśo 'nanto 'tha brahmā rājā jaleśvaraḥ tasmai svāhedaṃ viṣṇuś ca tadviprāseti homayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सोमो धेन्विति षड् हुत्वा इमं मेति च होमयेत् आपो हि ष्ठेति तिसृभिरिमा रुद्रेति होमयेत्
somo dhenviti ṣaḍ hutvā imaṃ meti ca homayet āpo hi ṣṭheti tisṛbhirimā rudreti homayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दशादिक्षु बलिं दद्यात् गन्धपुष्पादिनार्चयेत् प्रतिमां तु समुत्थाप्य मण्डले विन्यसेद् बुधः
daśādikṣu baliṃ dadyāt gandhapuṣpādinārcayet pratimāṃ tu samutthāpya maṇḍale vinyased budhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूजयेद्गन्धपुष्पाद्यैर् हेमपुष्पादिभिः क्रमात् :प् १८९ जलाशयांस्तु दिग्भागे वितस्तिद्वयसम्मितान्
pūjayedgandhapuṣpādyair hemapuṣpādibhiḥ kramāt :p 189 jalāśayāṃstu digbhāge vitastidvayasammitān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृत्वाष्टौ स्थण्डिलान् रम्यान् सैकतान् देशिकोत्तमः वरुणस्येति मन्त्रेण साज्यमष्टशतं ततः
kṛtvāṣṭau sthaṇḍilān ramyān saikatān deśikottamaḥ varuṇasyeti mantreṇa sājyamaṣṭaśataṃ tataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चरुं यवमयं हुत्वा(१) शान्तितोयं समाचरेत् सेचयेन्मूर्ध्नि देवं तु सजीवकरणं चरेत्
caruṃ yavamayaṃ hutvā(1) śāntitoyaṃ samācaret secayenmūrdhni devaṃ tu sajīvakaraṇaṃ caret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ध्यायेत्तु वरुणं युक्तं गौर्या नदनदीगणैः ॐ वरुणाय नमो ऽभ्यर्च्य ततः सान्निध्यमाचरेत्
dhyāyettu varuṇaṃ yuktaṃ gauryā nadanadīgaṇaiḥ oṃ varuṇāya namo 'bhyarcya tataḥ sānnidhyamācaret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्थाप्य(२) नागपृष्ठाद्यैर् भ्रामयेत्तैः समङ्गलैः आपो हि ष्ठेति च क्षिपेत्त्रिमध्वाक्ते घटे जले
utthāpya(2) nāgapṛṣṭhādyair bhrāmayettaiḥ samaṅgalaiḥ āpo hi ṣṭheti ca kṣipettrimadhvākte ghaṭe jale
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जलाशये मध्यगतं सुगुप्तं विनिवेशयेत् स्नात्वा ध्यायेच्च वरुणं सृष्टिं ब्रह्माण्डसञ्ज्ञिकां
jalāśaye madhyagataṃ suguptaṃ viniveśayet snātvā dhyāyecca varuṇaṃ sṛṣṭiṃ brahmāṇḍasañjñikāṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्निवीजेन सन्दग्द्ध्य तद्भस्म प्लावयेद्धरां सर्वमपोमयं लोकं ध्यायेत् तत्र जलेश्वरं
agnivījena sandagddhya tadbhasma plāvayeddharāṃ sarvamapomayaṃ lokaṃ dhyāyet tatra jaleśvaraṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तोयमध्यस्थितं देवं ततो यूपं निवेशयेत् चतुरस्रमथाष्टास्रं वर्तुलं वा प्रवर्तितं(३)
toyamadhyasthitaṃ devaṃ tato yūpaṃ niveśayet caturasramathāṣṭāsraṃ vartulaṃ vā pravartitaṃ(3)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आराध्य देवतालिङ्गं दशहस्तं तु कूपके यूपं यज्ञीयवृक्षोत्थं मूले हैमं फलं न्यसेत्
ārādhya devatāliṅgaṃ daśahastaṃ tu kūpake yūpaṃ yajñīyavṛkṣotthaṃ mūle haimaṃ phalaṃ nyaset
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वाप्यां पञ्चदशकरं पुष्करिण्यां तु विंशतिकं तडागे पञ्चविंशाख्यं जलमध्ये निवेशयेत्
vāpyāṃ pañcadaśakaraṃ puṣkariṇyāṃ tu viṃśatikaṃ taḍāge pañcaviṃśākhyaṃ jalamadhye niveśayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यागमण्डपाङ्गेण वा यूपब्रस्केति मन्त्रतः (४) स्थाप्य तद्वेष्टयेद्वस्त्रैर् यूपोपरि पताकिकां
yāgamaṇḍapāṅgeṇa vā yūpabrasketi mantrataḥ (4) sthāpya tadveṣṭayedvastrair yūpopari patākikāṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
:प् १९० तदभ्यर्च्य च गन्धाद्यैर् जगच्छान्तिं समाचरेत् दक्षिणां गुरवे दद्याद्भूगोहेमाम्बुपात्रकं
:p 190 tadabhyarcya ca gandhādyair jagacchāntiṃ samācaret dakṣiṇāṃ gurave dadyādbhūgohemāmbupātrakaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विजेभ्यो दक्षिणा देया आगतान् भोजयेत्तथा आब्रह्मस्तम्बपर्यन्ता ये केचित्सलिलार्थिनः
dvijebhyo dakṣiṇā deyā āgatān bhojayettathā ābrahmastambaparyantā ye kecitsalilārthinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते तृप्तिमुपगच्छन्तु तडागस्थेन वारिणा तोयमुत्सर्जयेदेवं(१) पञ्चगव्यं विनिक्षिपेत्
te tṛptimupagacchantu taḍāgasthena vāriṇā toyamutsarjayedevaṃ(1) pañcagavyaṃ vinikṣipet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आपो हि ष्ठेति तिसृभिः शान्तितोयं द्विजैः कृतं तीर्थतोयं क्षिपेत् पुण्यं गोकुलञ्चार्पयेद्विजान्(२)
āpo hi ṣṭheti tisṛbhiḥ śāntitoyaṃ dvijaiḥ kṛtaṃ tīrthatoyaṃ kṣipet puṇyaṃ gokulañcārpayedvijān(2)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनिवारितमन्नाद्यं सर्वजन्यञ्च कारयेत् अश्वमेधसहस्राणां सहस्रं यः समाचरेत्
anivāritamannādyaṃ sarvajanyañca kārayet aśvamedhasahasrāṇāṃ sahasraṃ yaḥ samācaret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विमाने मोदते स्वर्गे नरकं न स गच्छति
vimāne modate svarge narakaṃ na sa gacchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गवादि पिवते यस्मात्तस्मात् कर्तुर् न पातकं तोयदानात्सर्वदानफलं प्राप्य दिवं यजेत्
gavādi pivate yasmāttasmāt kartur na pātakaṃ toyadānātsarvadānaphalaṃ prāpya divaṃ yajet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.