Abhinavagupta: Tantraloka 25

अथ श्राद्धविधिः श्रीमत्षडर्धोक्तो निगद्यते ॥ १ब्

atha śrāddhavidhiḥ śrīmatṣaḍardhokto nigadyate // 1b

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिद्धातन्त्रे सूचितो सौ मूर्तियागनिरूपणे । अन्त्येष्ट्या सुविशुद्धानामशुद्धानां च तद्विधिः ॥ २

siddhātantre sūcito sau mūrtiyāganirūpaṇe / antyeṣṭyā suviśuddhānāmaśuddhānāṃ ca tadvidhiḥ // 2

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्र्यहे तुर्ये ह्नि दशमे मासि मास्याद्यवत्सरे । वर्षे वर्षे सर्वकालं कार्यस्तत्स्वैः स पूर्ववत् ॥ ३

tryahe turye hni daśame māsi māsyādyavatsare / varṣe varṣe sarvakālaṃ kāryastatsvaiḥ sa pūrvavat // 3

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र प्राग्वद्यजेद्देवं होमयेदनले तथा । ततो नैवेद्यमेव प्राग्गृहीत्वा हस्तगोचरे ॥ ४

tatra prāgvadyajeddevaṃ homayedanale tathā / tato naivedyameva prāggṛhītvā hastagocare // 4

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरुरन्नमयीं शक्तिं वृंहिकां वीर्यरूपिणीम् । ध्यात्वा तया समाविष्टं तं साध्यं चिन्तयेत्सुधीः ॥ ५

gururannamayīṃ śaktiṃ vṛṃhikāṃ vīryarūpiṇīm / dhyātvā tayā samāviṣṭaṃ taṃ sādhyaṃ cintayetsudhīḥ // 5

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो स्य यः पाशव्ॐ शो भोग्यरूपस्तमर्पयेत् । भोक्तर्येकात्मभावेन शिष्य इत्थं शिवीभवेत् ॥ ६

tato sya yaḥ pāśavoṃ śo bhogyarūpastamarpayet / bhoktaryekātmabhāvena śiṣya itthaṃ śivībhavet // 6

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भोग्यतान्या तनुर्देह इति पाशात्मका मताः । श्राद्धे मृतोद्धृतावन्तयागे तेषां शिवीकृतिः ॥ ७

bhogyatānyā tanurdeha iti pāśātmakā matāḥ / śrāddhe mṛtoddhṛtāvantayāge teṣāṃ śivīkṛtiḥ // 7

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकेनैव विधानेन यद्यपि स्यात्कृतार्थता । तथापि तन्मयीभावसिद्ध्यै सर्वं विधिं चरेत् ॥ ८

ekenaiva vidhānena yadyapi syātkṛtārthatā / tathāpi tanmayībhāvasiddhyai sarvaṃ vidhiṃ caret // 8

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बुभुक्षोस्तु क्रियाभ्यासभूमानौ फलभूमनि । हेतु ततो मृतोद्धारश्राद्धाद्यस्मै समाचरेत् ॥ ९

bubhukṣostu kriyābhyāsabhūmānau phalabhūmani / hetu tato mṛtoddhāraśrāddhādyasmai samācaret // 9

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्त्वज्ञानार्कविध्वस्तध्वान्तस्य तु न को प्ययम् । अन्त्येष्टिश्राद्धविध्यादिरुपयोगी कदाचन ॥ १०

tattvajñānārkavidhvastadhvāntasya tu na ko pyayam / antyeṣṭiśrāddhavidhyādirupayogī kadācana // 10

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां तु गुरु तद्वर्गवर्ग्यसब्रह्मचारिणाम् । तत्सन्तानजुषामैक्यदिनं पर्वदिनं भवेत् ॥ ११

teṣāṃ tu guru tadvargavargyasabrahmacāriṇām / tatsantānajuṣāmaikyadinaṃ parvadinaṃ bhavet // 11

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदाहि बोधस्योद्रेकस्तदा पर्वाह पूरणात् । जन्मैक्यदिवसौ तेन पर्वणी बोधसिद्धितः ॥ १२

yadāhi bodhasyodrekastadā parvāha pūraṇāt / janmaikyadivasau tena parvaṇī bodhasiddhitaḥ // 12

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुत्रको पि यदा कस्मैचन स्यादुपकारकः । तदा मातुः पितुः शक्तेर्वामदक्षान्तरालगाः ॥ १३

putrako pi yadā kasmaicana syādupakārakaḥ / tadā mātuḥ pituḥ śaktervāmadakṣāntarālagāḥ // 13

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाडीः प्रवाहयेद्देवायार्पयेत निवेदितम् । श्रीमद्भरुणतन्त्रे च तच्छिवेन निरूपितम् ॥ १४

nāḍīḥ pravāhayeddevāyārpayeta niveditam / śrīmadbharuṇatantre ca tacchivena nirūpitam // 14

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्वाहकालापेक्षा च कार्या तद्रूपसिद्धये । स्वाच्छन्द्येनाथ तत्सिद्धिं विधिना भाविना चरेत् ॥ १५

tadvāhakālāpekṣā ca kāryā tadrūpasiddhaye / svācchandyenātha tatsiddhiṃ vidhinā bhāvinā caret // 15

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्य कस्यापि वा श्राद्धे गुरुदेवाग्नितर्पणम् । सचक्रेष्टि भवेच्छ्रौतो नतु स्यात्पाशवो विधिः ॥ १६

yasya kasyāpi vā śrāddhe gurudevāgnitarpaṇam / sacakreṣṭi bhavecchrauto natu syātpāśavo vidhiḥ // 16

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीमौकुटे तथा चोक्तं शिवशास्त्रे स्थितो पि यः । प्रत्येति वैदिके भग्नघण्टावन्न स किंचन ॥ १७

śrīmaukuṭe tathā coktaṃ śivaśāstre sthito pi yaḥ / pratyeti vaidike bhagnaghaṇṭāvanna sa kiṃcana // 17

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथोक्तदेवपूजादिचक्रयागान्तकर्मणा । रुद्रत्वमेत्यसौ जन्तुर्भोगान्दिव्यान्समश्नुते ॥ १८

tathoktadevapūjādicakrayāgāntakarmaṇā / rudratvametyasau janturbhogāndivyānsamaśnute // 18

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ वच्मः स्फुटं श्रीमत्सिद्धये नाडिचारणम् । या वाहयितुमिष्येत नाडी तामेव भावयेत् ॥ १९

atha vacmaḥ sphuṭaṃ śrīmatsiddhaye nāḍicāraṇam / yā vāhayitumiṣyeta nāḍī tāmeva bhāvayet // 19

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भावनातन्मयीभावे सा नाडी वहति स्फुटम् । यद्वा वाहयितुं येष्टा तदङ्गं तेन पाणिना ॥ २०

bhāvanātanmayībhāve sā nāḍī vahati sphuṭam / yadvā vāhayituṃ yeṣṭā tadaṅgaṃ tena pāṇinā // 20

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आपीड्य कुक्षिं नमयेत्सा वहेन्नाडिका क्षणात् । एवं श्राद्धमुखेनापि भोगमोक्षोभयस्थितिम् ॥ २१

āpīḍya kukṣiṃ namayetsā vahennāḍikā kṣaṇāt / evaṃ śrāddhamukhenāpi bhogamokṣobhayasthitim // 21

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुर्यादिति शिवेनोक्तं तत्र तत्र कृपालुना । शक्तिपातोदये जन्तोर्येनोपायेन दैशिकः ॥ २२

kuryāditi śivenoktaṃ tatra tatra kṛpālunā / śaktipātodaye jantoryenopāyena daiśikaḥ // 22

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

करोत्युद्धरणं तत्तन्निर्वाणायास्य कल्पते । उद्धर्ता देवदेवो हि स चाचिन्त्यप्रभावकः ॥ २३

karotyuddharaṇaṃ tattannirvāṇāyāsya kalpate / uddhartā devadevo hi sa cācintyaprabhāvakaḥ // 23

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपायं गुरुदीक्षादिद्वारमात्रेण संश्रयेत् । उक्तं श्रीमन्मतङ्गाख्ये मुनिप्रश्नादनन्तरम् ॥ २४

upāyaṃ gurudīkṣādidvāramātreṇa saṃśrayet / uktaṃ śrīmanmataṅgākhye munipraśnādanantaram // 24

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुक्तिर्विवेकात्तत्त्वानां दीक्षातो योगतो यदि । चर्यामात्रात्कथं सा स्यादित्यतः सममुत्तरम् ॥ २५

muktirvivekāttattvānāṃ dīkṣāto yogato yadi / caryāmātrātkathaṃ sā syādityataḥ samamuttaram // 25

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रहस्योचे विभुः कस्माद्भ्रान्तिस्ते परमेशितुः । सर्वानुग्राहकत्वं हि संसिद्धं दृश्यतां किल ॥ २६

prahasyoce vibhuḥ kasmādbhrāntiste parameśituḥ / sarvānugrāhakatvaṃ hi saṃsiddhaṃ dṛśyatāṃ kila // 26

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राप्तमृत्योर्विषव्याधिशस्त्रादि किल कारणम् । अल्पं वा बहु वा तद्वदनुध्या मुक्तिकारणम् ॥ २७

prāptamṛtyorviṣavyādhiśastrādi kila kāraṇam / alpaṃ vā bahu vā tadvadanudhyā muktikāraṇam // 27

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुक्त्यर्थमुपचर्यन्ते बाह्यलिङ्गान्यमूनि तु । इति ज्ञात्वा न सन्देह इत्थं कार्यो विपश्चिता ॥ २८

muktyarthamupacaryante bāhyaliṅgānyamūni tu / iti jñātvā na sandeha itthaṃ kāryo vipaścitā // 28

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयतैव कथं मुक्तिरिति भक्तिं परां श्रयेत् । उक्तः श्राद्धविधिर्भ्रान्तिगरातङ्कविमर्दनः ॥ २९

iyataiva kathaṃ muktiriti bhaktiṃ parāṃ śrayet / uktaḥ śrāddhavidhirbhrāntigarātaṅkavimardanaḥ // 29

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.