Āyurvedamahodadhau annapānavidhi 39

करवेदं ॥ अथ चिञ्चागुणाः ॥ अम्लिकायाः फलं पक्वं रक्तपित्तकरं परम् । त्वग्भस्म स्यात् कषायोष्ण कफजन्त्व् अनिलापहम्

karavedaṃ // atha ciñcāguṇāḥ // amlikāyāḥ phalaṃ pakvaṃ raktapittakaraṃ param / tvagbhasma syāt kaṣāyoṣṇa kaphajantv anilāpaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिंचा ॥ अथ भल्लातकगुणाः ॥ भल्लातकस्य त्वग्मांसं बृंहणं स्वादु शीतलम् । तद् अस्थ्यग्निसमं मेध्यं कफवातहरं परम्

ciṃcā // atha bhallātakaguṇāḥ // bhallātakasya tvagmāṃsaṃ bṛṃhaṇaṃ svādu śītalam / tad asthyagnisamaṃ medhyaṃ kaphavātaharaṃ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ खर्जूरम् ॥ खर्जूरो रक्तपित्तं शमयति मधुरः स्वादुपाको ऽतिशीतः तृष्णाशोषापहर्ता विषममदरुजाश्वासहिध्मापनोदी । स्निग्धो वृष्यो बलासं जनयति नितरां वह्निमान्द्यं विधत्ते कान्तिं वै पुष्टियुत्त्या वपुषि समधिकं मूत्रकृच्छ्रं निहन्ति

atha kharjūram // kharjūro raktapittaṃ śamayati madhuraḥ svādupāko 'tiśītaḥ tṛṣṇāśoṣāpahartā viṣamamadarujāśvāsahidhmāpanodī / snigdho vṛṣyo balāsaṃ janayati nitarāṃ vahnimāndyaṃ vidhatte kāntiṃ vai puṣṭiyuttyā vapuṣi samadhikaṃ mūtrakṛcchraṃ nihanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिण्डखर्जूरमध्यं च तादृग् एव निगद्यते । विशेषाद् ऊर्ध्वगे रक्ते दाहे पित्ते च शस्यते

piṇḍakharjūramadhyaṃ ca tādṛg eva nigadyate / viśeṣād ūrdhvage rakte dāhe pitte ca śasyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ सिंदीफलम् ॥ सिन्दोलं कफवातपित्तशमनं रक्तातिसारापहं यामाकृष्ट (पामाकुष्ठ) भगन्दरामशमनं तीव्राश्मरीछेदनम् । हृद्रोगेषु हितं सदा बलकरं कामाग्निसंदीपनं कासे क्षीणविरेचने ज्वरगते (दे) शस्तं च सिन्दीफलम्

atha siṃdīphalam // sindolaṃ kaphavātapittaśamanaṃ raktātisārāpahaṃ yāmākṛṣṭa (pāmākuṣṭha) bhagandarāmaśamanaṃ tīvrāśmarīchedanam / hṛdrogeṣu hitaṃ sadā balakaraṃ kāmāgnisaṃdīpanaṃ kāse kṣīṇavirecane jvaragate (de) śastaṃ ca sindīphalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ सुवर्णकदलीफलम् ॥ सुवर्णमोचा कफपित्त [वात] हारिणी विष्टम्भिनी दीपनकारिणी च । स्तदुर्जरं [सुदुजरा] दाहविधातनं [तिनी] च रक्तं सपित्तं प्रशमं च [शमयेत] निश्चितम्

atha suvarṇakadalīphalam // suvarṇamocā kaphapitta [vāta] hāriṇī viṣṭambhinī dīpanakāriṇī ca / stadurjaraṃ [sudujarā] dāhavidhātanaṃ [tinī] ca raktaṃ sapittaṃ praśamaṃ ca [śamayeta] niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उतती ॥ ईषत्कषाया मधुरा वातपित्तनिबर्हणी । बल्या वृष्या च हृद्या च विशेषाद् उतती गुरुः

utatī // īṣatkaṣāyā madhurā vātapittanibarhaṇī / balyā vṛṣyā ca hṛdyā ca viśeṣād utatī guruḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.