Library·Āpastambadharmasūtra·1·1.2

Āpastambadharmasūtra 1.2

नियमेषु तपस्शब्दः ।

niyameṣu tapas.śabdaḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदतिक्रमे विद्याकर्म निःस्रवति ब्रह्म सह-अपत्याद् एतस्मात् ।

tad.atikrame vidyā.karma niḥsravati brahma saha-apatyād etasmāt /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्तपत्यम्* अनायुष्यं च ।(*वर्। गर्तपत्यम्)

kartapatyam* anāyuṣyaṃ ca /(*var. gartapatyam)

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माद् ऋषयो ऽअवरेषु न जायन्ते नियमअतिक्रमात् ।

tasmād ṛṣayo 'avareṣu na jāyante niyama.atikramāt /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत् किं च समाहितो ब्रह्म प्य्(अप्य्) आचार्याद् उपयुङ्क्ते ब्रह्मवद् एव तस्मिन् फलं भवति ।

yat kiṃ ca samāhito brahma py(apy) ācāryād upayuṅkte brahmavad eva tasmin phalaṃ bhavati /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ-उ यत् किञ् च मनसा वाचा चक्षुषा वा सङ्कल्पन्# ध्यायत्य् आह-अभिविपश्यति वा तथा-एव तद् भवति-इत्य् उपदिशन्ति । ( क् सङ्कल्पयन् )

atha-u yat kiñ ca manasā vācā cakṣuṣā vā saṅkalpan# dhyāyaty āha-abhivipaśyati vā tathā-eva tad bhavati-ity upadiśanti / ( K saṅkalpayan )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरुप्रसादनीयानि कर्माणि स्वस्त्ययनम् अध्ययनसंवृत्तिर् इति ।

guru.prasādanīyāni karmāṇi svastyayanam adhyayana.saṃvṛttir iti /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतो ऽअन्यानि निवर्तन्ते ब्रह्मचारिणः कर्माणि ।

ato 'anyāni nivartante brahmacāriṇaḥ karmāṇi /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वाध्यायधृग् धर्मरुचिस् तप्स्व्य् ऋजुर्# मृदुः सिध्यति ब्रह्मचारी । ( क् अजुर् )

svādhyāya.dhṛg dharma.rucis tapsvy ṛjur# mṛduḥ sidhyati brahmacārī / ( K ajur )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदा महान्तम् अपररात्रम् उत्थाय गुरोस् तिष्ठन् प्रातरभिवादम्# अभिवादयीत-असाव् अहं भो इति । ( क् अभिवादनम् )

sadā mahāntam apara.rātram utthāya guros tiṣṭhan prātar.abhivādam# abhivādayīta-asāv ahaṃ bho iti / ( K abhivādanam )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समानग्रामे च वसताम् अन्येषाम् अपि वृद्धतराणां प्राक् प्रातराशात् ।

samāna.grāme ca vasatām anyeṣām api vṛddhatarāṇāṃ prāk prātar.āśāt /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रोष्य च समागमे ।

proṣya ca samāgame /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्गम् आयुश् च-ईप्सन् ।

svargam āyuś ca-īpsan /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दक्षिणम् बाहुं श्रोत्रसमं प्रसार्य ब्राह्मणो ऽअभिवादयीत-उरःसमं राजन्यो मध्यसमं वैश्यो नीचैः शूद्रः प्रञ्जलिम् ।

dakṣiṇam bāhuṃ śrotra.samaṃ prasārya brāhmaṇo 'abhivādayīta-uraḥ.samaṃ rājanyo madhya.samaṃ vaiśyo nīcaiḥ śūdraḥ prañjalim /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्लावनं च नाम्नो ऽअभिवादनप्रत्यभिवादने च पूर्वेषां वर्णानाम् ।

plāvanaṃ ca nāmno 'abhivādana.pratyabhivādane ca pūrveṣāṃ varṇānām /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उदिते त्व् आदित्य आचार्येण समेत्य-उपसङ्ग्रहणम् ।

udite tv āditya ācāryeṇa sametya-upasaṅgrahaṇam /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदा-एव-अभिवादनम् ।

sadā-eva-abhivādanam /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपसंग्राह्य आचार्य इत्य् एके ।

upasaṃgrāhya ācārya ity eke /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दक्षिणेन पाणिना दक्सिणं पादम् अधस्ताद् अभ्य् अधिमृश्य सकुष्ठिकम् उपसंगृह्णीयात् ।

dakṣiṇena pāṇinā daksiṇaṃ pādam adhastād abhy adhimṛśya sa.kuṣṭhikam upasaṃgṛhṇīyāt /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उभाभ्याम् एव-उभाव् अभिपीडयत उपसंग्राह्याव् इत्य् एके ।

ubhābhyām eva-ubhāv abhipīḍayata upasaṃgrāhyāv ity eke /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वअह्णं सुयुक्तो ऽअध्ययनाद् अनन्तरो-ऽअध्याये ।

sarva.ahṇaṃ su.yukto 'adhyayanād anantaro-'adhyāye /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा गुरुकर्मसु ।

tathā guru.karmasu /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मनसा च-अनध्याये ।

manasā ca-anadhyāye /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आहूतअध्यायी च स्यात् ।

āhūta.adhyāyī ca syāt /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदा निशायां गुरुं संवेशयेत् तस्य पादौ प्रक्षाल्य संवाह्य ।

sadā niśāyāṃ guruṃ saṃveśayet tasya pādau prakṣālya saṃvāhya /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनुज्ञातः संविशेत् ।

anujñātaḥ saṃviśet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च-एनम् अभिप्रसारयीत ।

na ca-enam abhiprasārayīta /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न खट्वायां सतो ऽअभिप्रसारणम् अस्ति-इत्य् एके ।

na khaṭvāyāṃ sato 'abhiprasāraṇam asti-ity eke /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च-अस्य सकाशे संविष्टो भाषेत् ।

na ca-asya sakāśe saṃviṣṭo bhāṣet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न सौपानह्वेष्टितशिरा अवहितपाणिर् वा-आसीदेत् ।

na sa.upānah.veṣṭitaśirā avahita.pāṇir vā-āsīdet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अध्वा-आपन्नस् तु कर्मयुक्तो वा-आसीदेत् ।

adhvā-āpannas tu karma.yukto vā-āsīdet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चेद् उपसीदेत् ।

na ced upasīdet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवम् इव-आचार्यम् उपासीत-अविकथयन्न् अविमना वाचं शुश्रूषमाणो ऽअस्य ।

devam iva-ācāryam upāsīta-avikathayann avimanā vācaṃ śuśrūṣamāṇo 'asya /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनुपस्थकृतः ।

anupastha.kṛtaḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यज्ञोपवीती द्विवस्त्रः ।

yajñopavītī dvi.vastraḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधोनिवीतस् त्व् एकवस्त्रः ।

adho.nivītas tv eka.vastraḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभिमुखो ऽअनभिमुखम् ।

abhimukho 'anabhimukham /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनासन्नो ऽअनतिदूरे# । ( क् अनतिदूरे च )

anāsanno 'anatidūre# / ( K anatidūre ca )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यावदासीनो बाहुभ्याम् प्राप्नुयात् ।

yāvad.āsīno bāhubhyām prāpnuyāt /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्रतिवातम् ।

aprati.vātam /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिष्ठति च न-आसीत-अनासनयोगविहिते ।

tiṣṭhati ca na-āsīta-anāsana.yoga.vihite /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आसीने च न संविशेत् ।

āsīne ca na saṃviśet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चेष्टति च चिकीर्षन्-तच्छक्तिविषये ।

ceṣṭati ca cikīrṣan-tac.chakti.viṣaye /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च-अस्य सकाशे ऽअन्वक्स्थानिनम्# उपसंगृह्णीयात् । ( क् --।स्थानिन )

na ca-asya sakāśe 'anvak.sthāninam# upasaṃgṛhṇīyāt / ( K --.sthānina )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोत्रेण वा कीर्तयेत् ।

gotreṇa vā kīrtayet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च-एनं प्रत्य् उत्तिष्ठेद् अनूत्तिष्ठेद्# वा । ( क् अनुत्तिष्ठेद् )

na ca-enaṃ praty uttiṣṭhed anūttiṣṭhed# vā / ( K anuttiṣṭhed )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि चेत् तस्य गुरुः स्यात् । ( ३१+३२ = क् ३१ )

api cet tasya guruḥ syāt / ( 31+32 = K 31 )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देशात् त्व् आसनाच् च संसर्पेत् । ( = क् ३२)

deśāt tv āsanāc ca saṃsarpet / ( = K 32)

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाम्ना तदन्तेवासिनं गुरुम् अप्य् आत्मन इत्य् एके । ( = क् ३३ )

nāmnā tad.antevāsinaṃ gurum apy ātmana ity eke / ( = K 33 )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्मिंस् त्व् अनाचार्यसंबन्धाद् गौरवं वृत्तिस् तस्मिन्न् अन्वक्स्थानीये ऽअप्य् आचार्यस्य । ( = क् ३४ )

yasmiṃs tv anācāryasaṃbandhād gauravaṃ vṛttis tasminn anvak.sthānīye 'apy ācāryasya / ( = K 34 )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं करवाणि-इत्य् आमन्त्र्य ( उत्तिष्ठेत् तूष्णीं वा १।२।७।१) । ( = क् ३७)

kiṃ karavāṇi-ity āmantrya ( uttiṣṭhet tūṣṇīṃ vā 1.2.7.1) / ( = K 37)

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्तिष्ठेत् तूष्णीं वा ।

uttiṣṭhet tūṣṇīṃ vā /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न-अपपर्यावर्तेत गुरोः प्रदक्षिणीकृत्य-अपेयात् ।

na-apaparyāvarteta guroḥ pradakṣiṇīkṛtya-apeyāt /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न प्रेक्षेत नग्नां स्त्रियम् ।

na prekṣeta nagnāṃ striyam /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ओषधिवनस्पतीनाम् आच्छिद्य न-उपजिघ्रेत् ।

oṣadhi.vanaspatīnām ācchidya na-upajighret /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपानहौ छत्रं यानम् इति च वर्जयेत् ।

upānahau chatraṃ yānam iti ca varjayet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न स्मयेत# ।

na smayeta# /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि स्मयेत-अपिगृह्य स्मयेत-इति हि ब्राह्मणम् ।

yadi smayeta-apigṛhya smayeta-iti hi brāhmaṇam /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न-उपजिघ्रेत् स्त्रियं मुखेन ।

na-upajighret striyaṃ mukhena /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न हृदयेन प्रार्थयेत्[प्र\अर्थ्] ।

na hṛdayena prārthayet[pra\arth] /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न-अकारणाद् उपस्पृशेत् ।

na-akāraṇād upaspṛśet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रजस्वलो रक्तदन् सत्यवादी स्याद् इति हि ब्राह्मणम् ।

rajasvalo rakta.dan satya.vādī syād iti hi brāhmaṇam /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यां विद्यां कुरुते गुरौ ते ऽअप्य् अस्य-आचार्या ये तस्यां गुरोर् वंश्याः ।

yāṃ vidyāṃ kurute gurau te 'apy asya-ācāryā ye tasyāṃ guror vaṃśyāḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यान् अन्यान् पश्यतो ऽअस्य-उपसंगृह्णीयात् तदा त्व् एते उपसंग्राह्याः ।

yān anyān paśyato 'asya-upasaṃgṛhṇīyāt tadā tv ete upasaṃgrāhyāḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरुसमवाये भिक्षायाम् उत्पन्नायां यम् अनुबद्धस् तदधीना भिक्षा ।

guru.samavāye bhikṣāyām utpannāyāṃ yam anubaddhas tad.adhīnā bhikṣā /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धर्मकृत्येषु वा-उपयोजयेत् ।

dharmakṛtyeṣu vā-upayojayet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्वा विद्यां यावतीं शक्नुयाद् वेददक्षिणाम् आहरेद् धर्मतो यथाशक्ति ।

kṛtvā vidyāṃ yāvatīṃ śaknuyād veda.dakṣiṇām āhared dharmato yathā.śakti /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विषमगते त्व् आचार्य उग्रतः शूद्रतो वा-आहरेत्

viṣama.gate tv ācārya ugrataḥ śūdrato vā-āharet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वदा शूद्रत उग्रतो वा-आचार्यअर्थस्य-आहरणं धार्म्यम्# इत्य् एके । ( क् धर्म्यम् )

sarvadā śūdrata ugrato vā-ācārya.arthasya-āharaṇaṃ dhārmyam# ity eke / ( K dharmyam )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दत्वा च न-अनुकथयेत् ।

datvā ca na-anukathayet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्वा च न-अनुस्मरेत् ।

kṛtvā ca na-anusmaret /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आत्मप्रशंसां परगर्हाम् इति च वर्जयेत् ।

ātma.praśaṃsāṃ para.garhām iti ca varjayet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रेषितस् तद्# एव प्रतिपद्येत । ( क् तदा )

preṣitas tad# eva pratipadyeta / ( K tadā )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शास्तुश् च-अनागमाद् वृत्तिर् अन्यत्र ।

śāstuś ca-anāgamād vṛttir anyatra /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यत्र-उपसंग्रहणाद् उच्छिष्टअशनाच् च-आचार्यवद् आचार्यदारे वृत्तिः ।

anyatra-upasaṃgrahaṇād ucchiṣṭa.aśanāc ca-ācāryavad ācārya.dāre vṛttiḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा समादिष्टे ऽअध्यापयति ।

tathā samādiṣṭe 'adhyāpayati /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृद्धतरे च सब्रह्मचारिणि ।

vṛddhatare ca sa.brahmacāriṇi /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उच्छिष्टअशनवर्जम् आचार्यवद् आचार्यपुत्रे वृत्तिः ।

ucchiṣṭa.aśana.varjam ācāryavad ācāryaputre vṛttiḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समावृत्तस्य-अप्य् एतद् एव सामयाचारिकम् एतेषु ।

samāvṛttasya-apy etad eva sāmayācārikam eteṣu /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा ब्रह्मचारिणो वृत्तम् ।

yathā brahmacāriṇo vṛttam /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

माल्यआलिप्तमुख उपलिप्तकेशश्मश्रुर् अक्तो ऽअभ्यक्तो वेष्टित्युपवेष्टिती काञ्चुक्य् उपानही पादुकी ।

mālya.ālipta.mukha upalipta.keśa.śmaśrur akto 'abhyakto veṣṭity.upaveṣṭitī kāñcuky upānahī pādukī /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उदाचारेषु च-अस्य-एतानि न कुर्यात् [कारयेद् वा ।

udācāreṣu ca-asya-etāni na kuryāt [kārayed vā /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वैरिकर्मसु च ।

svairi.karmasu ca /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा दन्तप्रक्षालनौत्सादनअवलेखनानि-इति ।

yathā danta.prakṣālana.utsādana.avalekhanāni-iti /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्द्रव्याणां च न कथयेद् आत्मसंयोगेन-आचार्यः ।

tad.dravyāṇāṃ ca na kathayed ātma.saṃyogena-ācāryaḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नातस् तु काले यथाविध्य् अभिहृतम् आहूतो ऽअभ्येतो वा न प्रतिसंहरेद् इत्य् एके ।

snātas tu kāle yathāvidhy abhihṛtam āhūto 'abhyeto vā na pratisaṃhared ity eke /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शय्याआसने च-आचरिते न-आविशेत् ।

śayyā.āsane ca-ācarite na-āviśet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यानम् उक्तो ऽअध्वन्य् अन्वारोहेत् ।

yānam ukto 'adhvany anvārohet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सभानिकषकटस्वस्तरांश् च ।

sabhā.nikaṣa.kaṭa.svastarāṃś ca /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न-अनभिभाषितो गुरुम् अभिभाषेत प्रियाद् अन्यत् ।

na-anabhibhāṣito gurum abhibhāṣeta priyād anyat /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्युपतोदव्युपजाव#।व्यभिहासौदामन्त्रणनामधेयग्रहणप्रेषणानि-इति गुरोर् वर्जयेत् । ( क् --।व्युपजाप।- )

vyupatoda.vyupajāva#.vyabhihāsa.udāmantraṇa.nāmadheya.grahaṇa.preṣaṇāni-iti guror varjayet / ( K --.vyupajāpa.- )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आपद्य् अर्थं ज्ञापयेत् ।

āpady arthaṃ jñāpayet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सह वसन् सायं प्रातर् अनाहूतो गुरुं दर्शनअर्थो गच्छेत् ।

saha vasan sāyaṃ prātar anāhūto guruṃ darśana.artho gacchet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विप्रोष्य च तद् अहर् एव पश्येत् ।

viproṣya ca tad ahar eva paśyet /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लुप्यते पूजा च-अस्य सकाशे ।

lupyate pūjā ca-asya sakāśe /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुहूंश् च-आचार्यकुलं दर्शनअर्थो गच्छेद् यथाशक्त्य् अधिहस्त्यम् आदाय-अपि दन्तप्रक्षालनानि-इति । ( क् इन्सेर्त्स् ८।२३ मातरं पितरम् आचर्यम् अग्नींश् च गृहाणि च रिक्तपाणिर् न-उपगछ्हेद् राजानं चेन् न श्रुतम् इति । )

muhūṃś ca-ācārya.kulaṃ darśana.artho gacched yathāśakty adhihastyam ādāya-api danta.prakṣālanāni-iti / ( K inserts 8.23 mātaraṃ pitaram ācaryam agnīṃś ca gṛhāṇi ca rikta.pāṇir na-upagachhed rājānaṃ cen na śrutam iti / )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन् गुरोर् वृत्तिः । ( = क् २४ )

tasmin guror vṛttiḥ / ( = K 24 )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुत्रम् इव-एनम् अनुकाङ्क्षन् सर्वधर्मेष्व् अनपच्छादयमानः सुयुक्तो विद्यां ग्राहयेत् । ( क् = २५ )

putram iva-enam anukāṅkṣan sarva.dharmeṣv anapacchādayamānaḥ su.yukto vidyāṃ grāhayet / ( K = 25 )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च-एनम् अध्ययनविघ्नेन-आत्मअर्थेषु-उपरुन्ध्याद् अनापत्सु । ( = क् २६ )

na ca-enam adhyayana.vighnena-ātma.artheṣu-uparundhyād anāpatsu / ( = K 26 )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तेवास्यनन्तेवासी भवति विनिहितआत्मा गुरावनैपुणम् आपद्यमानः । ( = क् २७ )

antevāsy.anantevāsī bhavati vinihita.ātmā gurāv.anaipuṇam āpadyamānaḥ / ( = K 27 )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आचार्यो ऽअप्य् अनाचार्यो भवति श्रुतात् परिहरमाणः । ( = क् २८ )

ācāryo 'apy anācāryo bhavati śrutāt pariharamāṇaḥ / ( = K 28 )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपराधेषु च-एनं* सततम् उपालभेत । ( = क् २९ )[*एद्। चेनं ! ]

aparādheṣu ca-enaṃ* satatam upālabheta / ( = K 29 )[*ed. cenaṃ ! ]

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभित्रास उपवास उदकौपस्पर्शनम् अदर्शनम् इति दण्डा यथामात्रम् आ निवृत्तेः । ( = क् ३० )

abhitrāsa upavāsa udaka.upasparśanam adarśanam iti daṇḍā yathāmātram ā nivṛtteḥ / ( = K 30 )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निवृत्तं चरितब्रह्मचर्यम् अन्येभ्यो धर्मेभ्यो ऽअनन्तरो भव-इत्य् अतिसृजेत् । ( = क् ३१ )

nivṛttaṃ carita.brahmacaryam anyebhyo dharmebhyo 'anantaro bhava-ity atisṛjet / ( = K 31 )

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.