Library·Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha·2·2.4·2.4.51

Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha 2.4.51

AsS 2.4.51

अथ बलातैलमुपदेक्ष्यामः। बलामूलकषायस्य भागाः षट् तावन्त एव पयसो यवकोलकुलत्थदशमूलकषायस्य भागो भागश्चतुर्दशस्तैलस्य तत्सर्वमैकध्यं कृत्वा श्लक्ष्णपिष्टानि चावाप्य काकोलीक्षीरकाकोलीजीवकर्षभकमुद्गपर्णीमाषपर्णी मोदामहामेदाक्षीरशुक्लामधुकदेवदारुमञ्जिष्ठाचन्दनसारिवातगरकुष्ठशतावर्यश्वगन्धापुनर्नवाशतपुष्पावरापत्ररससरलशैलेयैलावचागरुकालानुसारीसैन्धवानि शनैर्मृद्वग्निना साधयित्वा सुभाजनेऽनुगुप्तं निदध्यादेष भगवतो धन्वन्तरेरभिमतस्तैलराजो राज्ञां राजमात्राणां सूतिकानां कृशानां शिशूनामतीतवयसां सुकुमाराणां शूलिनां महाग्रहगृहीतानां दीर्घरोगक्षपितवपुषां मर्मविद्धपतिताभिहतभग्नविश्लिष्टदेहानां दैवोपघाताभिशप्तमनोज्वरपरीतानां पाननावनाभ्यङ्गबस्तिषु प्रयोज्यः। तेन बलपौरुषस्मृतिमतिमेधाग्निवीर्यौजांसि विवर्धन्ते पक्षाघाताक्षेपकार्दितादिविविधवातविकारगुल्महिक्काश्वासकासा निवर्तन्ते। अहरहश्चोपयुज्यमाने षण्मासादान्त्रवृद्धिः प्रशाम्यति च वन्ध्या च पुत्रं गुणवन्तमिच्छया लभत इति। भवन्ति चात्र॥

atha balātailamupadekṣyāmaḥ| balāmūlakaṣāyasya bhāgāḥ ṣaṭ tāvanta eva payaso yavakolakulatthadaśamūlakaṣāyasya bhāgo bhāgaścaturdaśastailasya tatsarvamaikadhyaṃ kṛtvā ślakṣṇapiṣṭāni cāvāpya kākolīkṣīrakākolījīvakarṣabhakamudgaparṇīmāṣaparṇī modāmahāmedākṣīraśuklāmadhukadevadārumañjiṣṭhācandanasārivātagarakuṣṭhaśatāvaryaśvagandhāpunarnavāśatapuṣpāvarāpatrarasasaralaśaileyailāvacāgarukālānusārīsaindhavāni śanairmṛdvagninā sādhayitvā subhājane'nuguptaṃ nidadhyādeṣa bhagavato dhanvantarerabhimatastailarājo rājñāṃ rājamātrāṇāṃ sūtikānāṃ kṛśānāṃ śiśūnāmatītavayasāṃ sukumārāṇāṃ śūlināṃ mahāgrahagṛhītānāṃ dīrgharogakṣapitavapuṣāṃ marmaviddhapatitābhihatabhagnaviśliṣṭadehānāṃ daivopaghātābhiśaptamanojvaraparītānāṃ pānanāvanābhyaṅgabastiṣu prayojyaḥ| tena balapauruṣasmṛtimatimedhāgnivīryaujāṃsi vivardhante pakṣāghātākṣepakārditādivividhavātavikāragulmahikkāśvāsakāsā nivartante| aharahaścopayujyamāne ṣaṇmāsādāntravṛddhiḥ praśāmyati ca vandhyā ca putraṃ guṇavantamicchayā labhata iti| bhavanti cātra||

Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/AsS/2.4.51

Cite as: Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha 2.4.51, in HREEM (hreem.cc/library/AsS/2.4.51), after Sanskrit Wikisource: अष्टाङ्गसंग्रहः (26 pages; revision ids 41698, 40279, 40280 …, full list in….

Edition, numbering and licence

Sanskrit Wikisource: अष्टाङ्गसंग्रहः (26 pages; revision ids 41698, 40279, 40280 …, full list in content/corpus/wikisource cache) — Reference = sthāna.adhyāya.unit, the units as the page labels them (sthāna 1 sūtra, 2 śārīra, 3 nidāna, 4 cikitsita, 5 kalpa, 6 uttara). 1 unit whose number repeats one already read was left out.

Sanskrit Wikisource (sa.wikisource.org): the texts are public domain; page markup CC BY-SA 4.0. Devanagari as given on the page; IAST generated mechanically.

More about this text