सेवित्वा तदहः स्वप्यादथवा पुनरुल्लिखेत्। सर्पिषो महतीं मात्रां पीत्वा वा छर्दयेत् पुनः॥
sevitvā tadahaḥ svapyādathavā punarullikhet| sarpiṣo mahatīṃ mātrāṃ pītvā vā chardayet punaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha·4·4.2
सेवित्वा तदहः स्वप्यादथवा पुनरुल्लिखेत्। सर्पिषो महतीं मात्रां पीत्वा वा छर्दयेत् पुनः॥
sevitvā tadahaḥ svapyādathavā punarullikhet| sarpiṣo mahatīṃ mātrāṃ pītvā vā chardayet punaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नीलिनीमजगन्धां च त्रिवृतां कटुरोहिणीम्। पिबेज्ज्वरस्यागमने स्नेहस्वेदोपपादितः॥
nīlinīmajagandhāṃ ca trivṛtāṃ kaṭurohiṇīm| pibejjvarasyāgamane snehasvedopapāditaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आस्थापनं वा तदहर्दद्यात्स्विन्नस्य यापनम्। पयसा वृपदंशस्य शकृद्वा तदहः पिबेत्॥
āsthāpanaṃ vā tadahardadyātsvinnasya yāpanam| payasā vṛpadaṃśasya śakṛdvā tadahaḥ pibet||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मस्तुना वा वृषशकृत् सुरया वाथ सैन्धवम्। मनोह्वा सैन्धवं कृष्णा तैलेन नयनाञ्जनम्॥
mastunā vā vṛṣaśakṛt surayā vātha saindhavam| manohvā saindhavaṃ kṛṣṇā tailena nayanāñjanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योज्या हिङ्गुसमा व्याघ्रीवसा नस्ये ससैन्धवा। पुराणसर्पिः संहस्य वसा तद्वत् ससैन्धवा॥
yojyā hiṅgusamā vyāghrīvasā nasye sasaindhavā| purāṇasarpiḥ saṃhasya vasā tadvat sasaindhavā||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पलङ्कषा निम्बपत्रं वचा कुष्ठं हरीतकी। सर्षपाः सयवाः सर्पिर्धूपो विड्वा बिडालजा॥
palaṅkaṣā nimbapatraṃ vacā kuṣṭhaṃ harītakī| sarṣapāḥ sayavāḥ sarpirdhūpo viḍvā biḍālajā||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरध्यामवचासर्जनिम्बार्कागरुदारुभिः। धूपो ज्वरेषु सर्वेषु कार्योऽयमपराजितः॥
puradhyāmavacāsarjanimbārkāgarudārubhiḥ| dhūpo jvareṣu sarveṣu kāryo'yamaparājitaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहदेवावचाभद्रानाकुलीभिःप्रयोजयेत्। धूपनोद्वर्तनालेपान् सर्वज्वरनिबर्हणान्॥
sahadevāvacābhadrānākulībhiḥprayojayet| dhūpanodvartanālepān sarvajvaranibarhaṇān||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धूमनस्याञ्जनोत्तासा ये चोक्ताश्चित्तवैकृते। दवाश्रयं च भैषज्यं ज्वरान् सर्वानपोहति। विशेषाद्विषमान् प्रायस्ते ह्यागन्त्वनुबन्धजाः॥
dhūmanasyāñjanottāsā ye coktāścittavaikṛte| davāśrayaṃ ca bhaiṣajyaṃ jvarān sarvānapohati| viśeṣādviṣamān prāyaste hyāgantvanubandhajāḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथास्वं च सिरां विध्येदशान्तौ विषमज्वरे॥
yathāsvaṃ ca sirāṃ vidhyedaśāntau viṣamajvare||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रससंस्थे तु सर्वस्मिन् कुर्याद्वमनलङ्घने। सेकसंशमनालेपरक्तमोक्षानसृक्स्थिते॥
rasasaṃsthe tu sarvasmin kuryādvamanalaṅghane| sekasaṃśamanāleparaktamokṣānasṛksthite||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तीक्ष्णान् विरेकान् मांसस्थे मेदोघ्नं मेदसि स्थिते। अस्थिस्थे वातशमनमभ्यङ्गस्वेदमर्दनम्। ज्वरे वातार्तिशमनं विशेषाद्बस्तिकर्म च॥
tīkṣṇān virekān māṃsasthe medoghnaṃ medasi sthite| asthisthe vātaśamanamabhyaṅgasvedamardanam| jvare vātārtiśamanaṃ viśeṣādbastikarma ca||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केवलानिलवीसर्पविस्फोटाभिहतज्वरे। सर्पिष्पानहिमालेपसेकमांसरसाशनम्॥
kevalānilavīsarpavisphoṭābhihatajvare| sarpiṣpānahimālepasekamāṃsarasāśanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुर्याद्यथास्वमुक्तं च रक्तमोक्षादिसाधनम्। ग्रहोत्थे भूतविद्योक्तं मणिमन्त्रादिसाधनम्। औषधीगन्धजे पित्तशमनं विषजिद्रिषे॥
kuryādyathāsvamuktaṃ ca raktamokṣādisādhanam| grahotthe bhūtavidyoktaṃ maṇimantrādisādhanam| auṣadhīgandhaje pittaśamanaṃ viṣajidriṣe||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इष्टैरर्थैर्मनोज्ञैश्च यथादोसशमेन च। हिताहितविवेकैश्च ज्वरं क्रोधादिजं जयेत्॥
iṣṭairarthairmanojñaiśca yathādosaśamena ca| hitāhitavivekaiśca jvaraṃ krodhādijaṃ jayet||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रोधजो याति कामेन शान्तिं क्रोधेन कामजः। भयशोकोद्भवौ ताभ्यां भीशोकाभ्यां तथेतरौ। शापाथर्वणमन्त्रोत्थे विधिर्दैवव्यपाश्रयः॥
krodhajo yāti kāmena śāntiṃ krodhena kāmajaḥ| bhayaśokodbhavau tābhyāṃ bhīśokābhyāṃ tathetarau| śāpātharvaṇamantrotthe vidhirdaivavyapāśrayaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते ज्वराः केवलाःपूर्व व्याप्यन्तेऽनन्तरं मलैः। तस्माद्दोषानुसारेण तेष्वाहारादि कल्पयेत्। न हि ज्वरोऽनुबध्नाति मारुताद्यैर्विनाकृतः॥
te jvarāḥ kevalāḥpūrva vyāpyante'nantaraṃ malaiḥ| tasmāddoṣānusāreṇa teṣvāhārādi kalpayet| na hi jvaro'nubadhnāti mārutādyairvinākṛtaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कथास्त्रिवर्गसंयुक्ता रुङ्निद्रादिविनोदिनीः। शस्ता विचित्राः शृणुयान्न प्रेतव्याधिताश्रयाः॥
kathāstrivargasaṃyuktā ruṅnidrādivinodinīḥ| śastā vicitrāḥ śṛṇuyānna pretavyādhitāśrayāḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्वरकालस्मृतिं चास्य हारिभिर्विषयैर्हरेत्। त्यजेदाबललाभाच्च व्यायामस्नानमैथुनम्॥
jvarakālasmṛtiṃ cāsya hāribhirviṣayairharet| tyajedābalalābhācca vyāyāmasnānamaithunam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुर्वसात्म्यं विदाह्यन्नं यच्चान्यज्ज्वरकारणम्। न विज्वरोऽपि सहसा सर्वान्नीनो भवेत् तथा॥
gurvasātmyaṃ vidāhyannaṃ yaccānyajjvarakāraṇam| na vijvaro'pi sahasā sarvānnīno bhavet tathā||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सद्यः प्राणहरो यस्मात्तस्मात्तस्य विशेषतः। तस्यां तस्यामवस्थायां कुर्यात्तत्तधिषग्जितम्॥
sadyaḥ prāṇaharo yasmāttasmāttasya viśeṣataḥ| tasyāṃ tasyāmavasthāyāṃ kuryāttattadhiṣagjitam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मनोभिरामा विषया वचनं ह्लादि दक्षिणम्। करुणार्द्रं मनः शुद्धं सर्वज्वरनिषूदनम्॥
manobhirāmā viṣayā vacanaṃ hlādi dakṣiṇam| karuṇārdraṃ manaḥ śuddhaṃ sarvajvaraniṣūdanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मातरं पितरं देवान् वैद्यान् विप्रान् हरं हरिम्। पूजयेच्छीलयेद्दानदमसत्यदयार्जवान्। धारयेच्च सदा मन्त्रमणिरत्नमहौषधीः॥
mātaraṃ pitaraṃ devān vaidyān viprān haraṃ harim| pūjayecchīlayeddānadamasatyadayārjavān| dhārayecca sadā mantramaṇiratnamahauṣadhīḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आर्यावलोकितं पर्णशबरीमपराजिताम्। प्रणमेदार्यतारां च सर्वज्वरनिवृत्तये॥
āryāvalokitaṃ parṇaśabarīmaparājitām| praṇamedāryatārāṃ ca sarvajvaranivṛttaye||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जपंस्तथा गतोष्णीषं सर्वव्याधिचिकित्सितम्। आगन्तुदोषसहजैः सर्वरोगैर्विमुच्यते॥
japaṃstathā gatoṣṇīṣaṃ sarvavyādhicikitsitam| āgantudoṣasahajaiḥ sarvarogairvimucyate||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.