Library·Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha·6·6.6

Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha 6.6

अथातः प्रत्येकग्रहप्रतिषेधं नामाध्यायं व्याख्यास्यामः। इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः॥

athātaḥ pratyekagrahapratiṣedhaṃ nāmādhyāyaṃ vyākhyāsyāmaḥ| iti ha smāhurātreyādayo maharṣayaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्कन्दग्रहे गुग्गुल्वेलवालुकमनश्शिलाहरितालमञ्जिष्ठोशीररास्नागरुदेवदारुश्रीवेष्टकहरेणूगिरिकदम्बकचन्दनैः श्लक्ष्णपिष्टैः प्रदेहो वातहरवृक्षपत्रक्वाथेन कवोष्णेन परिषेकस्तेषामेव च मूलक्वाथे सर्वगन्धसुरामण्डकैडर्यावापवत्तैलं विपक्वमभ्यङ्गः॥

skandagrahe guggulvelavālukamanaśśilāharitālamañjiṣṭhośīrarāsnāgarudevadāruśrīveṣṭakahareṇūgirikadambakacandanaiḥ ślakṣṇapiṣṭaiḥ pradeho vātaharavṛkṣapatrakvāthena kavoṣṇena pariṣekasteṣāmeva ca mūlakvāthe sarvagandhasurāmaṇḍakaiḍaryāvāpavattailaṃ vipakvamabhyaṅgaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बृंहतीद्वयद्विपुर्ननवरेणुकोपकुल्यामुस्तखदिरवचाशङ्खनाभिसरलसर्पसुगन्धासुराह्वकल्कविपक्वंवा॥

bṛṃhatīdvayadvipurnanavareṇukopakulyāmustakhadiravacāśaṅkhanābhisaralasarpasugandhāsurāhvakalkavipakvaṃvā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीरिवृक्षकषायेण क्षीरेण च सिद्धमर्धपलिकैश्च पिष्टैः सारिवाद्विकाकोलीद्विबलांशुमतीद्वयहस्तिकर्णपर्णैर्घृतप्रस्थं पानम्॥

kṣīrivṛkṣakaṣāyeṇa kṣīreṇa ca siddhamardhapalikaiśca piṣṭaiḥ sārivādvikākolīdvibalāṃśumatīdvayahastikarṇaparṇairghṛtaprasthaṃ pānam||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रास्नादेवदार्वन्यतरकल्केन वा सक्षीरं साधितं सर्पिः॥

rāsnādevadārvanyatarakalkena vā sakṣīraṃ sādhitaṃ sarpiḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वचाकाकादनीसर्पकञ्चुकसर्षपैरुष्ट्राजाव्यश्वगोरोमभिश्च सघृतैर्धूपैः। सिद्धार्थकसर्जरसकुष्ठहिङ्गुगुग्गुलुभिर्वा॥

vacākākādanīsarpakañcukasarṣapairuṣṭrājāvyaśvagoromabhiśca saghṛtairdhūpaiḥ| siddhārthakasarjarasakuṣṭhahiṅguguggulubhirvā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोमवल्लीन्द्रवल्लीशमीबिल्ववृन्दाकमृगादिनीमूलानि सूत्रेण ग्रथितानि कण्ठेन शिरसा वा धारयेत्॥

somavallīndravallīśamībilvavṛndākamṛgādinīmūlāni sūtreṇa grathitāni kaṇṭhena śirasā vā dhārayet||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्तमाल्यानुलेपनवस्त्रपताकामणिबीजैर्विविधैश्च भक्ष्यैः सदधिघृतमधुलाजकुल्माषमांसमत्स्यसुरासवं समयूरकुक्कुटं सघण्टाकं सशूर्पव्यजनं च कुमारग्रहे रक्तौदनेन बलिमुपोषितो निवेदयेत्॥

raktamālyānulepanavastrapatākāmaṇibījairvividhaiśca bhakṣyaiḥ sadadhighṛtamadhulājakulmāṣamāṃsamatsyasurāsavaṃ samayūrakukkuṭaṃ saghaṇṭākaṃ saśūrpavyajanaṃ ca kumāragrahe raktaudanena balimupoṣito nivedayet||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र च रात्रावग्निं ज्वालयित्वा मन्त्रमिमं पठन् मधुसर्पिषा जुहुयात्॥

tatra ca rātrāvagniṃ jvālayitvā mantramimaṃ paṭhan madhusarpiṣā juhuyāt||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्नये कृत्तिकाभ्यश्च स्वाहा स्वाहेति चान्ततः। नमः स्कन्दाय देवाय ग्रहाधिपतये नमः॥

agnaye kṛttikābhyaśca svāhā svāheti cāntataḥ| namaḥ skandāya devāya grahādhipataye namaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिरसा त्वाभिवन्देहं प्रतिगृह्णीष्व मे बलिम्। नीरुजो निर्विकारश्च शिशुर्भवतु सर्वदा॥

śirasā tvābhivandehaṃ pratigṛhṇīṣva me balim| nīrujo nirvikāraśca śiśurbhavatu sarvadā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वेष्वेव ग्रहेषु त्रिकालमग्निं पूजयेत्तर्पयेच्च। विशेषतः स्कन्दग्रहे त्रिरात्रं च रात्रौ रात्रौ गायत्र्यभिमन्त्रितोदकेन चत्वरे धात्रीकुमारयोः स्नपनमाचरेत्॥

sarveṣveva graheṣu trikālamagniṃ pūjayettarpayecca| viśeṣataḥ skandagrahe trirātraṃ ca rātrau rātrau gāyatryabhimantritodakena catvare dhātrīkumārayoḥ snapanamācaret||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिकालं च मन्त्रेणानेन बालमपमार्जयेत् प्रतिसरां च बध्नीयात्॥

trikālaṃ ca mantreṇānena bālamapamārjayet pratisarāṃ ca badhnīyāt||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपसां तेजसां चैव यशसां वपुषां तथा। विधाता योऽव्ययो देवः स ते स्कन्दः प्रसीदतु॥

tapasāṃ tejasāṃ caiva yaśasāṃ vapuṣāṃ tathā| vidhātā yo'vyayo devaḥ sa te skandaḥ prasīdatu||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रहसेनापतिर्देवो देवसेनापतिर्विभुः। देवसेनारिपुहरः पातु त्वा भगवान् गुहः॥

grahasenāpatirdevo devasenāpatirvibhuḥ| devasenāripuharaḥ pātu tvā bhagavān guhaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवदेवस्य महतः पावकस्य च यः सुतः। गङ्गोमाकृत्तिकानां च स ते शर्म प्रयच्छुतु॥

devadevasya mahataḥ pāvakasya ca yaḥ sutaḥ| gaṅgomākṛttikānāṃ ca sa te śarma prayacchutu||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्तमाल्याम्बरः श्रीमान् रक्तचन्दनभूषितः। रक्तादित्यवपुर्देवः पातु त्वा क्रौञ्चसूदन इति॥

raktamālyāmbaraḥ śrīmān raktacandanabhūṣitaḥ| raktādityavapurdevaḥ pātu tvā krauñcasūdana iti||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विशाखे स्कन्दग्रहोक्तो वचाकुष्ठान्वितः प्रदेहो गोलोमीबिल्वशिरीषमुस्तसुरसादिक्वाथेन परिषेकः। सर्पसुगन्धादेवदारुकुष्ठमुस्ताकल्केन सगोमूत्रबस्तमूत्रेण सिद्धं तैलमभ्यङ्गः॥

viśākhe skandagrahokto vacākuṣṭhānvitaḥ pradeho golomībilvaśirīṣamustasurasādikvāthena pariṣekaḥ| sarpasugandhādevadārukuṣṭhamustākalkena sagomūtrabastamūtreṇa siddhaṃ tailamabhyaṅgaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीरिवृक्षकषायेण जीवनीयगर्भं सपयस्कं सर्पिः सिद्धं पानम्। जीवकर्षभक्षीरिणीबृहतीहरिद्रांशुमतीद्वयमधुकैर्वा विदारीद्वयतवक्षीरीमृद्वीकामधुकरास्नानीलोत्पलकन्दवचाव्योषैर्वा॥

kṣīrivṛkṣakaṣāyeṇa jīvanīyagarbhaṃ sapayaskaṃ sarpiḥ siddhaṃ pānam| jīvakarṣabhakṣīriṇībṛhatīharidrāṃśumatīdvayamadhukairvā vidārīdvayatavakṣīrīmṛdvīkāmadhukarāsnānīlotpalakandavacāvyoṣairvā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गृद्ध्रोलूकपुरीषवृषभरोमकेशहस्तिनखैर्घृताक्तैर्धूपः। अनन्ताकुक्कुटीमर्कटीबिम्बीसमङ्गाश्वेतगिरिकर्णीकाः पूर्वोक्तानि च पूर्ववद्धारयेत्॥

gṛddhrolūkapurīṣavṛṣabharomakeśahastinakhairghṛtāktairdhūpaḥ| anantākukkuṭīmarkaṭībimbīsamaṅgāśvetagirikarṇīkāḥ pūrvoktāni ca pūrvavaddhārayet||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्वाममांसरुधिरदधिवारुणीयुक्तो वटवृक्षे बलिश्चतुष्पथे स्नानम्। मन्त्रश्च॥

pakvāmamāṃsarudhiradadhivāruṇīyukto vaṭavṛkṣe baliścatuṣpathe snānam| mantraśca||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्कन्दापस्मारसंज्ञो यः स्कन्दस्य दयितः सखा। विशाखसंज्ञः स शिशोः शिवोस्तु विकृताननः॥

skandāpasmārasaṃjño yaḥ skandasya dayitaḥ sakhā| viśākhasaṃjñaḥ sa śiśoḥ śivostu vikṛtānanaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नैगमेषे विशाखोक्तः प्रदेहोग्निमन्थवरुणनलरोहिषपूतीकपारिभद्रकैः परिषेको धान्याम्लेन सबीजेन गुग्गुल्वश्वगन्धासर्षपोशीरश्वेताकुष्ठशताह्वाविपक्वं तैलमभ्यङ्गः॥

naigameṣe viśākhoktaḥ pradehognimanthavaruṇanalarohiṣapūtīkapāribhadrakaiḥ pariṣeko dhānyāmlena sabījena guggulvaśvagandhāsarṣapośīraśvetākuṣṭhaśatāhvāvipakvaṃ tailamabhyaṅgaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दशमूलक्वाथे मधुरस्कन्धगर्भं सक्षीरं सर्पिः पानम्। सर्पगन्धाबस्तनखरोमभिर्धूपः। सर्पगन्धाबस्तगन्धातुम्बीमृगोर्वारुशतावरीसहदेवापुनर्नवबीजानि धारयेत्॥

daśamūlakvāthe madhuraskandhagarbhaṃ sakṣīraṃ sarpiḥ pānam| sarpagandhābastanakharomabhirdhūpaḥ| sarpagandhābastagandhātumbīmṛgorvāruśatāvarīsahadevāpunarnavabījāni dhārayet||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विचित्रमाल्यफलशुक्लविलेपनौदनदधिघृतगुडक्षीरैर्महापथे क्षीरिद्रुमे वा बलिः। नदीतीरे स्नानम् मन्त्रश्च॥

vicitramālyaphalaśuklavilepanaudanadadhighṛtaguḍakṣīrairmahāpathe kṣīridrume vā baliḥ| nadītīre snānam mantraśca||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अजाननश्चलाक्षिभ्रूः कामरूपी महायशाः। बालं बालहितो देवो नैगमेषोऽभिरक्षतु॥

ajānanaścalākṣibhrūḥ kāmarūpī mahāyaśāḥ| bālaṃ bālahito devo naigameṣo'bhirakṣatu||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वाहा। श्वग्रहे गवाक्षीब्रह्मदत्ताबृहतीद्वयसारिवाद्द्रीवेरकुष्ठभूमिकदम्बसुरसमञ्जरीकरवीरपुष्पैः प्रदेहः। मयूरो लूकाश्वमहिषीपुरीषरोमभिश्च। बिल्वैरण्डनक्तमालारलुकपत्रक्वाथः परिषेकः॥

svāhā| śvagrahe gavākṣībrahmadattābṛhatīdvayasārivāddrīverakuṣṭhabhūmikadambasurasamañjarīkaravīrapuṣpaiḥ pradehaḥ| mayūro lūkāśvamahiṣīpurīṣaromabhiśca| bilvairaṇḍanaktamālāralukapatrakvāthaḥ pariṣekaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वयस्थाशतावरीसारिवापयस्यैरण्डसहदेवात्रिकटुककल्कक्षीरसिद्धं तैलमभ्यङ्गः। तथैव च घृतं पानम्। गोबस्तमूत्रभावितशुष्कमत्स्यचूर्णो निशीथे धूपः॥

vayasthāśatāvarīsārivāpayasyairaṇḍasahadevātrikaṭukakalkakṣīrasiddhaṃ tailamabhyaṅgaḥ| tathaiva ca ghṛtaṃ pānam| gobastamūtrabhāvitaśuṣkamatsyacūrṇo niśīthe dhūpaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वचावयस्थाब्राह्मीजटिलागोलोमीलम्बापूतनाकेशीगिरिकदम्बकेकैषीकासहदेवीर्धारयेत्॥

vacāvayasthābrāhmījaṭilāgolomīlambāpūtanākeśīgirikadambakekaiṣīkāsahadevīrdhārayet||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सघृतसुरामांसदधिरुधिरपललश्चत्वरे बलिः। सङ्करकूटे स्नानम्। मन्त्रश्च॥

saghṛtasurāmāṃsadadhirudhirapalalaścatvare baliḥ| saṅkarakūṭe snānam| mantraśca||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्षार्थं कार्तिकेयस्य कृत्तिकोमाग्निशूलिभिः। योसौ श्वविग्रहः सृष्टः स देवस्त्वाभिरक्षतु॥

rakṣārthaṃ kārtikeyasya kṛttikomāgniśūlibhiḥ| yosau śvavigrahaḥ sṛṣṭaḥ sa devastvābhirakṣatu||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वाहा। पितृग्रहे पूर्वोक्तः प्रदेहो वचावयस्थाजीवन्तीधातकीप्रियङ्गुगुग्गुलुरास्नामनश्शिलालैर्वा। वचादिभिरेव सिद्धं तैलमभ्यङ्गः॥

svāhā| pitṛgrahe pūrvoktaḥ pradeho vacāvayasthājīvantīdhātakīpriyaṅguguggulurāsnāmanaśśilālairvā| vacādibhireva siddhaṃ tailamabhyaṅgaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बिल्वकपित्थकरञ्जतर्कारीसुरसपाटलीवरणपारिभद्रकपारिजातमातुलुङ्गपत्रक्वाथेन रात्रौ परिषेको बिल्वादिभिरेव च तैलं सुराबस्तमूत्रयुक्तं साधितमभ्यङ्गः॥

bilvakapitthakarañjatarkārīsurasapāṭalīvaraṇapāribhadrakapārijātamātuluṅgapatrakvāthena rātrau pariṣeko bilvādibhireva ca tailaṃ surābastamūtrayuktaṃ sādhitamabhyaṅgaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिफलांशुमतीद्वयपयस्यामधुककल्केन दशमूलनिर्यूहे सक्षीरं सर्पिः पक्वं पानम्। देवदारुभार्ङ्गीविडङ्ग चन्दनकाकोलीद्वयजीवकर्षभकैर्वा सक्षारैः॥

triphalāṃśumatīdvayapayasyāmadhukakalkena daśamūlaniryūhe sakṣīraṃ sarpiḥ pakvaṃ pānam| devadārubhārṅgīviḍaṅga candanakākolīdvayajīvakarṣabhakairvā sakṣāraiḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लक्ष्मीपुरकुष्ठगोलोमीजटिलोग्रगन्धाभिः सिद्धं तैलं नावनम्। एभिरेव च सुरापिष्टैर्लेपः॥

lakṣmīpurakuṣṭhagolomījaṭilogragandhābhiḥ siddhaṃ tailaṃ nāvanam| ebhireva ca surāpiṣṭairlepaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गृद्ध्रोलूकवानररोमाणि सघृतानि तत्पुरीषं वा सुप्तजने धूपो वचादिभिर्वा प्रदेहोक्तैः पूर्वोक्तो वा। पूर्वोक्ता एव च धारयेत्॥

gṛddhrolūkavānararomāṇi saghṛtāni tatpurīṣaṃ vā suptajane dhūpo vacādibhirvā pradehoktaiḥ pūrvokto vā| pūrvoktā eva ca dhārayet||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुरासवगुडापूपपिष्टतिलकृतभक्षो वृक्षमूले सवृषभः काञ्चनाक्षियुगयुक्तः स्वयं पित्रा कुमारस्य निर्वापणीयो बलिः। क्षीरिवृक्षसमीपे स्नानम्। मन्त्रश्व॥

surāsavaguḍāpūpapiṣṭatilakṛtabhakṣo vṛkṣamūle savṛṣabhaḥ kāñcanākṣiyugayuktaḥ svayaṃ pitrā kumārasya nirvāpaṇīyo baliḥ| kṣīrivṛkṣasamīpe snānam| mantraśva||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यः पिता सर्वबालानां ग्रहाणां पूजितो वरः। वृक्षमूले कृतावासः स त्वां पातु पिता सदा॥ स्वाहा॥

yaḥ pitā sarvabālānāṃ grahāṇāṃ pūjito varaḥ| vṛkṣamūle kṛtāvāsaḥ sa tvāṃ pātu pitā sadā|| svāhā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शकुन्यां मधुकद्रीबेरोशीरसारिवापद्मकोत्पलमञ्जिष्टालोद्ध्रप्रियङ्गुगैरिकैः प्रदेहः। सुरामूत्रपिष्टैर्वा लोध्रयष्टीमधुकमञ्जिष्ठाहरीतकीदेवदारुभिर्व्रणोक्ताश्च प्रदेहाः। वेतसाम्लकपित्थैः सपञ्चमूलैर्वा। शुक्तिशङ्खशम्बूकभस्ममञ्जिष्ठाभयामधुकैस्तैलं पक्वं व्रणरोपणम्॥

śakunyāṃ madhukadrīberośīrasārivāpadmakotpalamañjiṣṭāloddhrapriyaṅgugairikaiḥ pradehaḥ| surāmūtrapiṣṭairvā lodhrayaṣṭīmadhukamañjiṣṭhāharītakīdevadārubhirvraṇoktāśca pradehāḥ| vetasāmlakapitthaiḥ sapañcamūlairvā| śuktiśaṅkhaśambūkabhasmamañjiṣṭhābhayāmadhukaistailaṃ pakvaṃ vraṇaropaṇam||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीरितरुभिः परिषेको मार्कवमूलकामलकीत्वक्पत्रप्रियङ्गुमनश्शिलालैलाद्वययष्टीक्रमुकलोध्रधातकीसारिवाञ्जनोत्पलपतङ्गसमङ्गाद्विहरिद्रामांसीमञ्जिष्ठाचन्दनपद्मकसुवर्णगौरिकैस्तैलं सपयस्कं पक्वमभ्यङ्गो ग्रहहा व्रणरोपणश्च॥

kṣīritarubhiḥ pariṣeko mārkavamūlakāmalakītvakpatrapriyaṅgumanaśśilālailādvayayaṣṭīkramukalodhradhātakīsārivāñjanotpalapataṅgasamaṅgādviharidrāmāṃsīmañjiṣṭhācandanapadmakasuvarṇagaurikaistailaṃ sapayaskaṃ pakvamabhyaṅgo grahahā vraṇaropaṇaśca||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्जुनफललोध्रमधुकोदुम्बरवचाचूर्णं क्षौद्रयुक्तो मुखपाके मुखोद्घर्षः। विशाखोक्तं सापः पानम्। स्कन्दोक्तो धूपः। काकपिच्छेन वा गोबालोग्रगन्धारक्षोघ्नघृतमयूरचन्द्रकैर्वा॥

arjunaphalalodhramadhukodumbaravacācūrṇaṃ kṣaudrayukto mukhapāke mukhodgharṣaḥ| viśākhoktaṃ sāpaḥ pānam| skandokto dhūpaḥ| kākapicchena vā gobālogragandhārakṣoghnaghṛtamayūracandrakairvā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कटम्भराकुक्कुटीमर्कटीलम्बासहदेवीह्रीबेरोशीराणि धारयेत्। नागदन्ती लक्ष्मणाबृहतीद्वयमृगोर्वारुशतावरीसहदेव्यो वा॥

kaṭambharākukkuṭīmarkaṭīlambāsahadevīhrīberośīrāṇi dhārayet| nāgadantī lakṣmaṇābṛhatīdvayamṛgorvāruśatāvarīsahadevyo vā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिलतण्डुलमत्स्यमनशिशलाहरितालसम्पृक्तस्तिलपिष्टकृतशकुनिकैः करञ्जे बलिर्निष्कुटे स्नानम्। मन्त्रश्च॥

tilataṇḍulamatsyamanaśiśalāharitālasampṛktastilapiṣṭakṛtaśakunikaiḥ karañje balirniṣkuṭe snānam| mantraśca||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तरिक्षचरा देवी सर्वालङ्कारभूषिता। अयोमुखी तीक्ष्णतुण्डा शकुनी ते प्रसीदतु॥

antarikṣacarā devī sarvālaṅkārabhūṣitā| ayomukhī tīkṣṇatuṇḍā śakunī te prasīdatu||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुर्दर्शना महाकाया पिङ्गाक्षी भैरवस्वरा। लम्बोदरी शङ्कुकर्णी शकुनी ते प्रसीदतु॥

durdarśanā mahākāyā piṅgākṣī bhairavasvarā| lambodarī śaṅkukarṇī śakunī te prasīdatu||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूतनायां हिङ्गुवचागिरिकदम्बकुष्ठैलाद्वयसुराह्वैः प्रदेहः। कपित्थशिरीषन्यग्रोधबिल्वैरण्डबकुलधव वंशाग्निमन्थपत्रक्वाथः सर्वगन्धोदकयुक्तः परिषेको वरणकट्वङ्गास्फोतकपोतवङ्कापारिभद्रदैर्वा॥

pūtanāyāṃ hiṅguvacāgirikadambakuṣṭhailādvayasurāhvaiḥ pradehaḥ| kapitthaśirīṣanyagrodhabilvairaṇḍabakuladhava vaṃśāgnimanthapatrakvāthaḥ sarvagandhodakayuktaḥ pariṣeko varaṇakaṭvaṅgāsphotakapotavaṅkāpāribhadradairvā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुष्ठसर्जरसवचागोलोमीवयस्थामनश्शिलालैस्तैलं साधितमभ्यङ्गः। मधुरौषधैः साधितं सर्पिः पानम्। एलाद्वयकुष्ठवचाहिङ्गुदेवदारुगिरिकदम्बकैर्धूपः। बिम्बीगुञ्जाकाकादनीनद्रवारुणीचित्रपला धारयेत्॥

kuṣṭhasarjarasavacāgolomīvayasthāmanaśśilālaistailaṃ sādhitamabhyaṅgaḥ| madhurauṣadhaiḥ sādhitaṃ sarpiḥ pānam| elādvayakuṣṭhavacāhiṅgudevadārugirikadambakairdhūpaḥ| bimbīguñjākākādanīnadravāruṇīcitrapalā dhārayet||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विचित्रमाल्यमत्स्योदनकृसरपललवान् बलिः सङ्करकूटे। तद्वच्छरावसम्पुटस्थः शून्यग्रहे चतुर्दिशं प्रक्षेप्यः। तत्र चोच्छिष्टेन स्रपनम्। मन्त्रश्च॥

vicitramālyamatsyodanakṛsarapalalavān baliḥ saṅkarakūṭe| tadvaccharāvasampuṭasthaḥ śūnyagrahe caturdiśaṃ prakṣepyaḥ| tatra cocchiṣṭena srapanam| mantraśca||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मलिनाम्बरसंवीता मलिना रूक्षमूर्धजा। शून्यागाराश्रया देवी दारकं पातु पूतना॥

malināmbarasaṃvītā malinā rūkṣamūrdhajā| śūnyāgārāśrayā devī dārakaṃ pātu pūtanā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुर्दर्शना महाकाया कराला मेघकालिका। भिन्नागाराश्रया देवी दारकं पातु पूतना॥

durdarśanā mahākāyā karālā meghakālikā| bhinnāgārāśrayā devī dārakaṃ pātu pūtanā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीतपूतनायां पूतनोक्तः प्रदेहो धारणीयानि च। वरणकपित्थतुलसीपाशिकावंशीबिल्वपाटलीनन्दीभल्लातकपत्रनिर्यूहेण परिषेकः॥

śītapūtanāyāṃ pūtanoktaḥ pradeho dhāraṇīyāni ca| varaṇakapitthatulasīpāśikāvaṃśībilvapāṭalīnandībhallātakapatraniryūheṇa pariṣekaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुस्तामरदारुकुष्ठसर्पगन्धैर्गोबस्तमूत्रयुक्तं तैलं विपक्वमभ्यङ्गः। काश्मर्यपृश्निपर्णीलोध्रमधुकैर्मधुरवर्गेण च समक्षीरं सर्पिः शृतं प्राश्यमानं शीतपूतनां छर्दिहिध्माकासश्वासांश्च शमयति॥

mustāmaradārukuṣṭhasarpagandhairgobastamūtrayuktaṃ tailaṃ vipakvamabhyaṅgaḥ| kāśmaryapṛśniparṇīlodhramadhukairmadhuravargeṇa ca samakṣīraṃ sarpiḥ śṛtaṃ prāśyamānaṃ śītapūtanāṃ chardihidhmākāsaśvāsāṃśca śamayati||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सातिसारायां तु खदिरपलाशसर्जार्जुनरोहिणीत्वक्क्वाथेन तुल्यपयः सर्पिः। गृध्रोलूकविड्बस्तगन्धाहिनिर्मोकनिम्बपत्रैर्धूपः। जीर्णगोचर्मसर्षपभिक्षुसङ्घाटीसर्पकञ्चुकैर्वा॥

sātisārāyāṃ tu khadirapalāśasarjārjunarohiṇītvakkvāthena tulyapayaḥ sarpiḥ| gṛdhrolūkaviḍbastagandhāhinirmokanimbapatrairdhūpaḥ| jīrṇagocarmasarṣapabhikṣusaṅghāṭīsarpakañcukairvā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुद्गौदनप्रायो जलाशयसमीपे बलिस्तत्रैव च स्नानम्। मन्त्रश्च॥

mudgaudanaprāyo jalāśayasamīpe balistatraiva ca snānam| mantraśca||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुद्गौदनाशना देवी सुराशोणितपायिनी। जलाशयालयरता पातु त्वा शीतपूतना॥

mudgaudanāśanā devī surāśoṇitapāyinī| jalāśayālayaratā pātu tvā śītapūtanā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्धपूतनायां सर्वगन्धैः सशिरोवक्त्रस्य प्रदेहः। वरुणास्फोतपारिभद्रकवृक्षादनीनागबलागैरिकशतावरीभिः परिषेकः। हरितालमनश्शिलाकुष्ठसर्जरससुरासौवीरकसंस्कृतं तैलमभ्यङ्गः॥

andhapūtanāyāṃ sarvagandhaiḥ saśirovaktrasya pradehaḥ| varuṇāsphotapāribhadrakavṛkṣādanīnāgabalāgairikaśatāvarībhiḥ pariṣekaḥ| haritālamanaśśilākuṣṭhasarjarasasurāsauvīrakasaṃskṛtaṃ tailamabhyaṅgaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्यन्दनस्योनाककाश्मर्यखदिरकुष्ठैर्मधुरवर्गेण च क्षीरिवृक्षकषाये सक्षीरं शृतं घृतं मधुयुक्तं चक्षुःकामोपसृष्टानां प्राशः। छर्दिकासातीसारवतां तु तदेव पिप्पलीपिप्पलीमूलसालपर्णीबृहतीकल्कोपेतम्॥

syandanasyonākakāśmaryakhadirakuṣṭhairmadhuravargeṇa ca kṣīrivṛkṣakaṣāye sakṣīraṃ śṛtaṃ ghṛtaṃ madhuyuktaṃ cakṣuḥkāmopasṛṣṭānāṃ prāśaḥ| chardikāsātīsāravatāṃ tu tadeva pippalīpippalīmūlasālaparṇībṛhatīkalkopetam||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्षोघ्ररुष्करसर्जरसमधुभिर्धूपः। जीर्णाभिक्षुसङ्घाटीकृकवाकुपुरीषाहित्वक्केशचर्मभिर्वा॥

rakṣoghraruṣkarasarjarasamadhubhirdhūpaḥ| jīrṇābhikṣusaṅghāṭīkṛkavākupurīṣāhitvakkeśacarmabhirvā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनन्ता कुक्कुटी मर्कटी बिम्बीर्धारयेत्। तुम्बी चित्रफलामृगोर्वारुजालिनीकाकादनीर्वा॥

anantā kukkuṭī markaṭī bimbīrdhārayet| tumbī citraphalāmṛgorvārujālinīkākādanīrvā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्वाममांसशोणितैश्चतुष्पथे बलिर्गृहे स्नानम्। मन्त्रश्च॥

pakvāmamāṃsaśoṇitaiścatuṣpathe balirgṛhe snānam| mantraśca||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कराला पिङ्गला मुण्डा कषायाम्बरवासिनी। देवी बालमिमं प्रीता पालयत्वन्धपूतना॥

karālā piṅgalā muṇḍā kaṣāyāmbaravāsinī| devī bālamimaṃ prītā pālayatvandhapūtanā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुखमण्डितिकायां वारुण्या श्लक्ष्णपिष्टैः सर्वगन्धैर्लेपः। बिल्वैरण्डकपित्थाग्निमन्थवंशीकुबेराक्षीपत्रक्वाथेन परिषेकस्तेषामेव च स्वरसेन मधुकवाजिगन्धागर्भमैकध्यं तैलं वसा च पक्वमभ्यङ्गः॥

mukhamaṇḍitikāyāṃ vāruṇyā ślakṣṇapiṣṭaiḥ sarvagandhairlepaḥ| bilvairaṇḍakapitthāgnimanthavaṃśīkuberākṣīpatrakvāthena pariṣekasteṣāmeva ca svarasena madhukavājigandhāgarbhamaikadhyaṃ tailaṃ vasā ca pakvamabhyaṅgaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ह्रस्वपञ्चमूलमधुरवर्गसिद्धं घृतं समधुशर्करं प्राशः। पाठाकेतकसूचीनिम्बफलपिप्पलीविडङ्गहरीतकीभस्मवचाचोरकचूर्णो वा मधुसर्पिर्भ्याम्। ऋक्षरोममषीपाठामरिचपिप्पलीचूर्णो वा देवदारुभस्मयुक्तो मूर्वाव्योषमुस्तरास्नागिरिकदम्बकाश्वगन्धाचूर्णो वाशोकरोहिणीचूर्णो वा। एभिरेव च विपक्वमाजं घृतं पयो वा पिबेत्॥

hrasvapañcamūlamadhuravargasiddhaṃ ghṛtaṃ samadhuśarkaraṃ prāśaḥ| pāṭhāketakasūcīnimbaphalapippalīviḍaṅgaharītakībhasmavacācorakacūrṇo vā madhusarpirbhyām| ṛkṣaromamaṣīpāṭhāmaricapippalīcūrṇo vā devadārubhasmayukto mūrvāvyoṣamustarāsnāgirikadambakāśvagandhācūrṇo vāśokarohiṇīcūrṇo vā| ebhireva ca vipakvamājaṃ ghṛtaṃ payo vā pibet||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एभिरेव च योगैर्धूपोपदेहाभ्यङ्गनस्यतैलाक्षिपूरणपरिषेकान् कुर्यात्। यवकुष्ठसर्जरसैर्धूपः। सर्पचाषकीररल्लकजिह्वा धारयेत्। मातुश्चास्य श्लेष्महरमौषधं पाने स्तनोद्वर्तने च युञ्ज्यात्॥

ebhireva ca yogairdhūpopadehābhyaṅganasyatailākṣipūraṇapariṣekān kuryāt| yavakuṣṭhasarjarasairdhūpaḥ| sarpacāṣakīrarallakajihvā dhārayet| mātuścāsya śleṣmaharamauṣadhaṃ pāne stanodvartane ca yuñjyāt||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विविधगन्धधूपमाल्याञ्जनपारदमनश्शिलायुक्तो गोष्ठमध्ये बलिर्गवां मध्ये स्नानम्। मन्त्रश्च॥

vividhagandhadhūpamālyāñjanapāradamanaśśilāyukto goṣṭhamadhye balirgavāṃ madhye snānam| mantraśca||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अलङ्कृता रूपवती सुभगा कामरूपिणी। गोष्ठमध्यालयरता पातु त्वा मुखमण्डिता॥

alaṅkṛtā rūpavatī subhagā kāmarūpiṇī| goṣṭhamadhyālayaratā pātu tvā mukhamaṇḍitā||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रेवत्यां सर्वगन्धैः कुलत्थमाषचूर्णेन च प्रदेहः। अश्वगन्धाजशृङ्गीसारिवाद्विपुनर्नवद्विसहाविदारीभिः परिषेकः॥

revatyāṃ sarvagandhaiḥ kulatthamāṣacūrṇena ca pradehaḥ| aśvagandhājaśṛṅgīsārivādvipunarnavadvisahāvidārībhiḥ pariṣekaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुष्ठसर्जरससांधितं तैलमभ्यङ्गः। धवाश्वकर्णधातकीककुभतिन्दुकैर्जीवनीयैश्च पिष्टैर्घृतं शृतं प्राशः। यवयवफलोलूकगृध्रशकृद्भिः सघृतैर्धूपः। वरणारिष्टसिन्दुकान्वितश्चाविकमूत्रेण कण्डको लेपः॥

kuṣṭhasarjarasasāṃdhitaṃ tailamabhyaṅgaḥ| dhavāśvakarṇadhātakīkakubhatindukairjīvanīyaiśca piṣṭairghṛtaṃ śṛtaṃ prāśaḥ| yavayavaphalolūkagṛdhraśakṛdbhiḥ saghṛtairdhūpaḥ| varaṇāriṣṭasindukānvitaścāvikamūtreṇa kaṇḍako lepaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुक्लमाल्यविलेपनलाजौदनपायसैर्गोतीर्थे बलिः। नदीसङ्गमे क्षीरिवृक्षसमीपे वा स्नपनम्। मन्त्रश्च॥

śuklamālyavilepanalājaudanapāyasairgotīrthe baliḥ| nadīsaṅgame kṣīrivṛkṣasamīpe vā snapanam| mantraśca||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानावस्त्रधरादेवी चित्रमाल्यानुलेपना। चलत्कुण्डलिनी श्यामा रेवती ते प्रसीदतु॥

nānāvastradharādevī citramālyānulepanā| calatkuṇḍalinī śyāmā revatī te prasīdatu||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुष्करेवत्यां धूपवर्ज्यः स्कन्दग्रहोक्तो विधिः। वचाश्वगन्धाहिङ्गुलाजसिद्धार्थकैरुद्वर्तनम्। सर्षपतैलं वचासिद्धं नेत्रपूरणम्॥

śuṣkarevatyāṃ dhūpavarjyaḥ skandagrahokto vidhiḥ| vacāśvagandhāhiṅgulājasiddhārthakairudvartanam| sarṣapatailaṃ vacāsiddhaṃ netrapūraṇam||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काकगृध्रगर्दभशकृद्भिर्लेपः। कुलीरकपालशल्यकशुक्तिमेषशृङ्गहयखरजाहकहस्तिनखनकुलरोमभिर्धूपः सर्वग्रहघ्नः॥

kākagṛdhragardabhaśakṛdbhirlepaḥ| kulīrakapālaśalyakaśuktimeṣaśṛṅgahayakharajāhakahastinakhanakularomabhirdhūpaḥ sarvagrahaghnaḥ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुल्माषैर्मद्येन शुष्कमांसेन च शुष्कवृक्षे बलिः। तत्रैव च स्नानम्। मन्त्रश्च॥

kulmāṣairmadyena śuṣkamāṃsena ca śuṣkavṛkṣe baliḥ| tatraiva ca snānam| mantraśca||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपासते या सततं देव्यो विविधभूषणाः। लम्बा कराला विनता तथैव बहुपुत्रिका। रेवती शुष्कनामा च सा ते देवी प्रसीदतु इति॥

upāsate yā satataṃ devyo vividhabhūṣaṇāḥ| lambā karālā vinatā tathaiva bahuputrikā| revatī śuṣkanāmā ca sā te devī prasīdatu iti||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवति चात्र। अनुबन्धान्यथाकृच्छ्रं ग्रहापायेप्युपद्रवान्। बालामयनिषेधोक्तभेषजैः समुपाचरेत्॥ द्वितीयं कौमारतन्त्रं सम्पूर्णम्।

bhavati cātra| anubandhānyathākṛcchraṃ grahāpāyepyupadravān| bālāmayaniṣedhoktabheṣajaiḥ samupācaret|| dvitīyaṃ kaumāratantraṃ sampūrṇam|

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.