अथात उन्मादप्रतिषेधं नामाध्यायं व्याख्यास्यमः। इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः॥
athāta unmādapratiṣedhaṃ nāmādhyāyaṃ vyākhyāsyamaḥ| iti ha smāhurātreyādayo maharṣayaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha·6·6.9
Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha 6.9
षडुन्मादा भवन्ति वातपित्तकफसन्निपाताधिविषनिमित्ताः। तत्रोन्मादो नाम य उन्मार्गगैः शारीरमानसैर्दोषैर्मनसो मदः॥
ṣaḍunmādā bhavanti vātapittakaphasannipātādhiviṣanimittāḥ| tatronmādo nāma ya unmārgagaiḥ śārīramānasairdoṣairmanaso madaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषां पुनरुन्मार्गगत्वे हेतुः शमलं विकृतोपहितमहितमनुचितमन्नपानविधिनिरपेक्षमाहारजातमत्युपक्षीणदेहानां व्यवायव्याधिवेगसमुद्गमे विषमशरीरचेष्टोपसेवा देवद्विजगुरूल्लङ्घनं वा रागद्वेषजनिताभिराधिभिर्मनोविघातो विषोपविषगरोपयोगो वा॥
teṣāṃ punarunmārgagatve hetuḥ śamalaṃ vikṛtopahitamahitamanucitamannapānavidhinirapekṣamāhārajātamatyupakṣīṇadehānāṃ vyavāyavyādhivegasamudgame viṣamaśarīraceṣṭopasevā devadvijagurūllaṅghanaṃ vā rāgadveṣajanitābhirādhibhirmanovighāto viṣopaviṣagaropayogo vā||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एभिर्हीनसत्वस्य मनस्युपहते बुद्धौ प्रचलितायामत्युदीर्णत्वाद्दोषाः प्रकुपिता हृदयमुपसृत्य मनोवहानि स्रोतांस्यावृत्य जनयन्त्युन्मादम्॥
ebhirhīnasatvasya manasyupahate buddhau pracalitāyāmatyudīrṇatvāddoṣāḥ prakupitā hṛdayamupasṛtya manovahāni srotāṃsyāvṛtya janayantyunmādam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र शिरसः शून्यता चक्षुषोरस्वस्थत्वं स्वनः कर्णयोरुच्छ्वासाधिक्यमास्यसंस्रवणमन्नानभिलाषोऽरोचकोऽविपाको हृदयग्रहोऽस्थाने ध्यानायाससम्मोहोद्वेगाः सततं रोमहर्षो ज्वरोऽभीक्ष्णमुन्मत्तचित्तत्वमुदर्दित्वमर्दिताकृतिकरणं व्याधेः स्वप्ने च दर्शनमभीक्ष्णं भ्रान्तचित्तचलितानवस्थितानामप्रशस्तानां रूपाणां तिलपीडकवच्चक्राधिरोहणं वातकुण्डलिकाभिरुन्मथनं निमज्जनं कलुषाणामम्भसामावर्तेषु चक्षुषोश्चापसर्पणामिति दोषनिमित्तानामुन्मादानां पूर्वरूपाणि। ततोऽनन्तरमुन्मादाभिनिर्वृत्तिरेव॥
tatra śirasaḥ śūnyatā cakṣuṣorasvasthatvaṃ svanaḥ karṇayorucchvāsādhikyamāsyasaṃsravaṇamannānabhilāṣo'rocako'vipāko hṛdayagraho'sthāne dhyānāyāsasammohodvegāḥ satataṃ romaharṣo jvaro'bhīkṣṇamunmattacittatvamudarditvamarditākṛtikaraṇaṃ vyādheḥ svapne ca darśanamabhīkṣṇaṃ bhrāntacittacalitānavasthitānāmapraśastānāṃ rūpāṇāṃ tilapīḍakavaccakrādhirohaṇaṃ vātakuṇḍalikābhirunmathanaṃ nimajjanaṃ kaluṣāṇāmambhasāmāvarteṣu cakṣuṣoścāpasarpaṇāmiti doṣanimittānāmunmādānāṃ pūrvarūpāṇi| tato'nantaramunmādābhinirvṛttireva||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सामान्यलिङ्गं मनोबुद्धिस्मृत्यादिसम्प्रमोषः॥
sāmānyaliṅgaṃ manobuddhismṛtyādisampramoṣaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततश्च देहो हतसारथिरिव रथोऽकर्णधार इव चाप्सु प्लवः सुखदुःखाचारधर्माधर्मप्रलुप्तोऽकस्माद् भ्रमति॥
tataśca deho hatasārathiriva ratho'karṇadhāra iva cāpsu plavaḥ sukhaduḥkhācāradharmādharmapralupto'kasmād bhramati||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रवातादस्थानस्मितहसितनृत्तगीतवादित्रवागङ्गविक्षेपवाग्भेदभ्रू विक्षेपरोदनक्रोशनास्फोटनानि पर्यटनमजस्रमास्यात् फेनागमो यानमयानैरलङ्करणमनलङ्कारिकैर्द्रव्यैर्लोभोऽभ्यवहार्येषु लब्धेषु चावमानस्तीव्रं मात्सर्यं कार्श्यं पारुष्यमुत्पिण्डितारुणाक्षता जीर्णेऽन्ने चातिबलवत्वम्॥
tatravātādasthānasmitahasitanṛttagītavāditravāgaṅgavikṣepavāgbhedabhrū vikṣeparodanakrośanāsphoṭanāni paryaṭanamajasramāsyāt phenāgamo yānamayānairalaṅkaraṇamanalaṅkārikairdravyairlobho'bhyavahāryeṣu labdheṣu cāvamānastīvraṃ mātsaryaṃ kārśyaṃ pāruṣyamutpiṇḍitāruṇākṣatā jīrṇe'nne cātibalavatvam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पित्तात् क्रोधः सन्तर्जनमकस्मान्मुष्टिलोष्टकाष्ठशस्त्रैरभिद्रवणं नग्नता प्रच्छायशिशिराभिरातिरुदकाभिलाषः सन्तापः पीतावस्रंसनमनिमित्तमनलज्वलनोपशङ्काह्नि तारकादर्शनं ताम्रहरितहारिद्रसंरब्धाक्षत्वं च॥
pittāt krodhaḥ santarjanamakasmānmuṣṭiloṣṭakāṣṭhaśastrairabhidravaṇaṃ nagnatā pracchāyaśiśirābhirātirudakābhilāṣaḥ santāpaḥ pītāvasraṃsanamanimittamanalajvalanopaśaṅkāhni tārakādarśanaṃ tāmraharitahāridrasaṃrabdhākṣatvaṃ ca||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कफादल्पवाक्चेष्टाहारत्वमरोचको वमथुरुष्णसेवा लालासिङ्घणकस्रवणं रहः कामता स्त्रीप्रियत्वं निद्राबीभत्सत्वं शौचद्वेषः श्वयथुरास्ये शुक्लस्तिमितमलाविलाक्षता भुक्ते रात्रौ च बलवत्वमिति। भवति चात्र॥
kaphādalpavākceṣṭāhāratvamarocako vamathuruṣṇasevā lālāsiṅghaṇakasravaṇaṃ rahaḥ kāmatā strīpriyatvaṃ nidrābībhatsatvaṃ śaucadveṣaḥ śvayathurāsye śuklastimitamalāvilākṣatā bhukte rātrau ca balavatvamiti| bhavati cātra||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वायतनसंस्थानसन्निपाते तदात्मकम्। उन्मादं दारुणं विद्यात्तं भिषक् परिवर्जयेत्॥
sarvāyatanasaṃsthānasannipāte tadātmakam| unmādaṃ dāruṇaṃ vidyāttaṃ bhiṣak parivarjayet||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धनकान्तादिनाशेन दुःसहेनाभिषङ्गवान्। पाण्डुर्दीनो मुहुर्मुह्यन् हाहेति परिदेवते॥
dhanakāntādināśena duḥsahenābhiṣaṅgavān| pāṇḍurdīno muhurmuhyan hāheti paridevate||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रोदित्यकस्मात् स्मयते तद्गुणान् बहुमन्यते। शोकक्लिष्टमना ध्यायन् जागरूको विचेष्टते॥
rodityakasmāt smayate tadguṇān bahumanyate| śokakliṣṭamanā dhyāyan jāgarūko viceṣṭate||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विषेण श्याववदनो नष्टच्छायोऽबलेन्द्रियः। वेगान्तरेऽपि सम्भ्रान्तो रक्ताक्षस्तं विवर्जयेत्॥
viṣeṇa śyāvavadano naṣṭacchāyo'balendriyaḥ| vegāntare'pi sambhrānto raktākṣastaṃ vivarjayet||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथानिलज उन्मादे स्नेहपानं प्रयोजयेत्। पूर्वमावृतमार्गे तु सस्नेहं मृदुशोधनम्॥
athānilaja unmāde snehapānaṃ prayojayet| pūrvamāvṛtamārge tu sasnehaṃ mṛduśodhanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कफपित्तोद्भवेऽप्यादौ वमनं सविरेचनम्। स्निग्धास्विन्नस्य बस्तींश्च शिरसश्च विरेचनम्। तथास्य शुद्धदेहस्य प्रसादं लभते मनः॥
kaphapittodbhave'pyādau vamanaṃ savirecanam| snigdhāsvinnasya bastīṃśca śirasaśca virecanam| tathāsya śuddhadehasya prasādaṃ labhate manaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्नेहकाले च वातोत्थे तैलं शरीषमिष्यते। महाकल्याणकं पैत्ते पञ्चगव्यं कफोद्भवे॥
snehakāle ca vātotthe tailaṃ śarīṣamiṣyate| mahākalyāṇakaṃ paitte pañcagavyaṃ kaphodbhave||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इथमप्यनुवृत्तौ तु तीक्ष्णं नावनमञ्जनम्। हर्षणाश्वासनोत्रासभयताडनतर्जनम्॥
ithamapyanuvṛttau tu tīkṣṇaṃ nāvanamañjanam| harṣaṇāśvāsanotrāsabhayatāḍanatarjanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभ्यङ्गोद्वर्तनालेपधूपान् पानं च सर्पिषः। युञ्ज्यात्तांनि हि शुद्धस्य नयन्ति प्रकृतिं मनः॥
abhyaṅgodvartanālepadhūpān pānaṃ ca sarpiṣaḥ| yuñjyāttāṃni hi śuddhasya nayanti prakṛtiṃ manaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हिङ्गुसौवर्चलव्योषैर्द्विपलांशैर्घृताढकम्। सिद्धं समूत्रमुन्मादभूतापस्मारनुत् परम्॥
hiṅgusauvarcalavyoṣairdvipalāṃśairghṛtāḍhakam| siddhaṃ samūtramunmādabhūtāpasmāranut param||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वौ प्रस्थौ स्वरसात्ब्रह्म्या घृतप्रस्थं च साधितम्। व्योषश्यामात्रिवृद्बिम्बीशङ्खपुष्पीनृपद्रुमैः॥
dvau prasthau svarasātbrahmyā ghṛtaprasthaṃ ca sādhitam| vyoṣaśyāmātrivṛdbimbīśaṅkhapuṣpīnṛpadrumaiḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ससप्तलाकृमिहरैः कल्कितैरक्षसम्मितैः। पलवृध्या प्रयुञ्जीत परं मात्राचतुष्पलम्॥
sasaptalākṛmiharaiḥ kalkitairakṣasammitaiḥ| palavṛdhyā prayuñjīta paraṃ mātrācatuṣpalam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उन्मादकुष्ठापस्मारहरं वन्ध्यासुतप्रदम्। वाक्स्वरस्मृतिमेधाकृद्धन्यं ब्राह्मीघृतं स्मृतम्॥
unmādakuṣṭhāpasmāraharaṃ vandhyāsutapradam| vāksvarasmṛtimedhākṛddhanyaṃ brāhmīghṛtaṃ smṛtam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वराविशालावढ्रैलादेवदार्वेलवालुकैः। द्विसारिवाद्विरजनीद्विस्थिराफलिनीनतैः॥
varāviśālāvaḍhrailādevadārvelavālukaiḥ| dvisārivādvirajanīdvisthirāphalinīnataiḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बृहतीकुष्ठमञ्जिष्ठानागकेसरदाडिमैः। वेल्लतालीसपत्रैलामालतीमुकुलोत्पलैः॥
bṛhatīkuṣṭhamañjiṣṭhānāgakesaradāḍimaiḥ| vellatālīsapatrailāmālatīmukulotpalaiḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सदन्तीपद्मकहिमैः कर्षांशैः सर्पिषः पचेत्। प्रस्थं भूतग्रहोन्मादकासापस्मारसूदनम्॥
sadantīpadmakahimaiḥ karṣāṃśaiḥ sarpiṣaḥ pacet| prasthaṃ bhūtagrahonmādakāsāpasmārasūdanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पाण्डुकण्डूविषे शोषे मेहे मोहे ज्वरे गरे। अरेतस्यल्परजसि दैवोपहतचेतसि॥
pāṇḍukaṇḍūviṣe śoṣe mehe mohe jvare gare| aretasyalparajasi daivopahatacetasi||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अमेधसि स्खलद्वाचि स्मृतिकामेऽल्पपावके। बल्यं मङ्गल्यमायुष्यं कान्तिसौभाग्यपुष्टिदम्। कल्याणकामिदं सर्पिः श्रेष्ठं पुंसवनषे च॥
amedhasi skhaladvāci smṛtikāme'lpapāvake| balyaṃ maṅgalyamāyuṣyaṃ kāntisaubhāgyapuṣṭidam| kalyāṇakāmidaṃ sarpiḥ śreṣṭhaṃ puṃsavanaṣe ca||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एभ्यो द्विसारिवादीनि जले पक्त्वैकविंशतिम्। जले तस्मिन् पचेत् सर्पिर्गृष्टिक्षीरचतुर्गुणम्॥
ebhyo dvisārivādīni jale paktvaikaviṃśatim| jale tasmin pacet sarpirgṛṣṭikṣīracaturguṇam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वीराद्विमेदाकाकोलीकपिकच्छूविषाणिभिः। सूप्यपर्णीयुतैरेतन्महाकल्याणकं परम्। बृंहणं सन्निपातघ्नं पूर्वस्मादधिकं गुणैः॥
vīrādvimedākākolīkapikacchūviṣāṇibhiḥ| sūpyaparṇīyutairetanmahākalyāṇakaṃ param| bṛṃhaṇaṃ sannipātaghnaṃ pūrvasmādadhikaṃ guṇaiḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जटिला पूतना केशी चारटी मर्कटी वचा। त्रायमाणा जया वीरा चोरकः कटुरोहिणी॥
jaṭilā pūtanā keśī cāraṭī markaṭī vacā| trāyamāṇā jayā vīrā corakaḥ kaṭurohiṇī||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कायस्था सूकरी छत्रा सातिच्छत्रा पलङ्कषा। महापुरुषदन्ता च वयस्था नाकुलीद्वयम्॥
kāyasthā sūkarī chatrā sāticchatrā palaṅkaṣā| mahāpuruṣadantā ca vayasthā nākulīdvayam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कटम्भरा वृश्चिकाली शालिपर्णी च तैर्घृतम्। सिद्धं चातुर्थिकोन्मादग्रहापस्मारनाशनम्॥
kaṭambharā vṛścikālī śāliparṇī ca tairghṛtam| siddhaṃ cāturthikonmādagrahāpasmāranāśanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महापैशाचकं नाम घृतमेतद्यथामृतम्। बुद्धिमेधास्मृतिकरं बालानां चाङ्गवर्धनम्॥
mahāpaiśācakaṃ nāma ghṛtametadyathāmṛtam| buddhimedhāsmṛtikaraṃ bālānāṃ cāṅgavardhanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लशुनानां शतं त्रिंशदभयात्र्यूषणात् पलम्। गव्यचर्ममषीप्रस्थो द्व्याढकं क्षीरमूत्रयोः॥
laśunānāṃ śataṃ triṃśadabhayātryūṣaṇāt palam| gavyacarmamaṣīprastho dvyāḍhakaṃ kṣīramūtrayoḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुराणसर्पिषःप्रस्थमेभिः सिद्धं प्रयोजयेत्। हिङ्गुचूर्णपलं शीते दत्वा च मधुमानिकाम्॥
purāṇasarpiṣaḥprasthamebhiḥ siddhaṃ prayojayet| hiṅgucūrṇapalaṃ śīte datvā ca madhumānikām||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद्दोषगन्तुसम्भूतानुन्मादान् विषमज्वरान्। अपस्मारांश्च हन्त्याशु पानाभ्यञ्जननावनैः॥
taddoṣagantusambhūtānunmādān viṣamajvarān| apasmārāṃśca hantyāśu pānābhyañjananāvanaiḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केवलं सिद्धमेभिर्वा घृतमुत्तममात्रया। पुराणं पाययित्वैनं श्वभ्रे रुन्ध्यात् गृहेऽथवा॥
kevalaṃ siddhamebhirvā ghṛtamuttamamātrayā| purāṇaṃ pāyayitvainaṃ śvabhre rundhyāt gṛhe'thavā||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतानौषधवर्गान्वा विधेयत्वमगच्छति। अञ्जनोद्वर्तनालेपनावनादिषु योजयेत्॥
etānauṣadhavargānvā vidheyatvamagacchati| añjanodvartanālepanāvanādiṣu yojayet||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अश्वगन्धाजगन्धोग्रगन्धालशुनसर्षपैः। रास्नाकायस्थगोलोमीयुक्तैस्तैलं विपाचितम्॥
aśvagandhājagandhogragandhālaśunasarṣapaiḥ| rāsnākāyasthagolomīyuktaistailaṃ vipācitam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोमूत्रसदृशं पाननस्याभ्यङ्गानुवासैनैः। सर्वोन्मादग्रहालक्ष्मीपाप्मापस्मारनाशनम्॥
gomūtrasadṛśaṃ pānanasyābhyaṅgānuvāsainaiḥ| sarvonmādagrahālakṣmīpāpmāpasmāranāśanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिरीषो मधुकं हिङ्गु लशुनस्तगरं वचा। कुष्ठं च बस्तमूत्रेण पिष्टं स्यान्नावनाञ्जनम्॥
śirīṣo madhukaṃ hiṅgu laśunastagaraṃ vacā| kuṣṭhaṃ ca bastamūtreṇa piṣṭaṃ syānnāvanāñjanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद्वद्व्योषं हरिद्रे द्वे मञ्जिष्ठाहिङ्गुसर्षपाः। शिरीषबीजं चोन्मादग्रहापस्मारनाशनम्॥
tadvadvyoṣaṃ haridre dve mañjiṣṭhāhiṅgusarṣapāḥ| śirīṣabījaṃ conmādagrahāpasmāranāśanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मीमैन्द्रीं विडङ्गानि व्योषं हिङ्गुजटां मुरम्। रास्नां विषघ्नां लशुनं विशल्यां सुरसं वचाम्॥
brāhmīmaindrīṃ viḍaṅgāni vyoṣaṃ hiṅgujaṭāṃ muram| rāsnāṃ viṣaghnāṃ laśunaṃ viśalyāṃ surasaṃ vacām||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्योतिष्मतीं नागविन्नामनन्तां सहरीतकीम्। काम्लीं च हस्तिमूत्रेण पिष्ट्वा छायाविशोषिता। वर्तिनस्याञ्जनालेपधूपैरुन्मादसूदनी॥
jyotiṣmatīṃ nāgavinnāmanantāṃ saharītakīm| kāmlīṃ ca hastimūtreṇa piṣṭvā chāyāviśoṣitā| vartinasyāñjanālepadhūpairunmādasūdanī||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पिष्ट्वा फलान्यपामार्गाद्धिङ्गुलं हिङ्गुपत्रिकाम्। वर्तिर्गोक्रोष्टुपित्तेन मरिचार्धांशकाञ्जनम्। उन्मादभूतापस्मारे नृषु गोषु च गोचरे॥
piṣṭvā phalānyapāmārgāddhiṅgulaṃ hiṅgupatrikām| vartirgokroṣṭupittena maricārdhāṃśakāñjanam| unmādabhūtāpasmāre nṛṣu goṣu ca gocare||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अवपीडाश्च विविधाः सर्षपस्नेहसंयुताः। कटुतैलेन चाभ्यङ्गो ध्मापयेच्चास्य तद्रजः॥
avapīḍāśca vividhāḥ sarṣapasnehasaṃyutāḥ| kaṭutailena cābhyaṅgo dhmāpayeccāsya tadrajaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहिङ्गुतीक्ष्णधूमश्च सूत्रस्थानोदितो हितः। शृगालशल्यकोलूकजतुकावृकबस्तजैः॥
sahiṅgutīkṣṇadhūmaśca sūtrasthānodito hitaḥ| śṛgālaśalyakolūkajatukāvṛkabastajaiḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूत्रपित्तशकृल्लोमनखचर्मभिराचरेत्। धूपधूमाञ्जनाभ्यङ्गप्रदेहपरिषेचनम्॥
mūtrapittaśakṛllomanakhacarmabhirācaret| dhūpadhūmāñjanābhyaṅgapradehapariṣecanam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धूपयेत् सततं चैनं श्वगोमत्स्यैः सुपूतिभिः। वातश्लेष्मात्मके प्रायः पैत्तिके तु प्रशस्यते॥
dhūpayet satataṃ cainaṃ śvagomatsyaiḥ supūtibhiḥ| vātaśleṣmātmake prāyaḥ paittike tu praśasyate||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तिक्तकं जीवनीयं च सर्पिः स्नेहश्च मिश्रकः॥
tiktakaṃ jīvanīyaṃ ca sarpiḥ snehaśca miśrakaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शीतानि चान्नपानानि मधुराणि लघूनि च। विध्येत् सिरां यथोक्तां वा तृप्तं मेद्यामिषस्य वा। निवाते शाययेदेवं मुच्यते मतिविभ्रमात्॥
śītāni cānnapānāni madhurāṇi laghūni ca| vidhyet sirāṃ yathoktāṃ vā tṛptaṃ medyāmiṣasya vā| nivāte śāyayedevaṃ mucyate mativibhramāt||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रक्षिप्यासलिले कूपे शोषयेद्वा बुभुक्षया। आश्वासयेत् सुहृत्तं वा वाक्यैर्धर्मार्थसंहितैः॥
prakṣipyāsalile kūpe śoṣayedvā bubhukṣayā| āśvāsayet suhṛttaṃ vā vākyairdharmārthasaṃhitaiḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रूयादिष्टविनाशं वा दर्शयेदद्भुतानि वा। बद्धं सर्षपतैलाक्तं न्यस्तं चोत्तानमातपे॥
brūyādiṣṭavināśaṃ vā darśayedadbhutāni vā| baddhaṃ sarṣapatailāktaṃ nyastaṃ cottānamātape||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कपिकच्छ्वाथवा तप्तैर्लोहतैलजलैः स्पृशेत्। कशाभिस्ताडयित्वा वा बध्वा श्वभ्रे विनिक्षिपेत्॥
kapikacchvāthavā taptairlohatailajalaiḥ spṛśet| kaśābhistāḍayitvā vā badhvā śvabhre vinikṣipet||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथवा वीतशस्त्राश्मजने सन्तमसे गृहे। सर्पेणोद्घृतदंष्ट्रेण दान्तैः सिंहैर्गजैश्च तम्। त्रासयेच्छस्त्रहस्तैर्वा किरातारातितस्करैः॥
athavā vītaśastrāśmajane santamase gṛhe| sarpeṇodghṛtadaṃṣṭreṇa dāntaiḥ siṃhairgajaiśca tam| trāsayecchastrahastairvā kirātārātitaskaraiḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथवा राजपुरुषा बहिर्नीत्वा सुसंयतम्। भीषयेयुर्वधेनैनं तर्जयन्तो नृपाज्ञया॥
athavā rājapuruṣā bahirnītvā susaṃyatam| bhīṣayeyurvadhenainaṃ tarjayanto nṛpājñayā||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देहदुःखभयेभ्यो हि परं प्राणभयं मतम्। तेन याति शमं तस्य सर्वतो विप्लुतं मनः। सिद्धा क्रिया प्रयोज्येयं देशकालाद्यपेक्षया॥
dehaduḥkhabhayebhyo hi paraṃ prāṇabhayaṃ matam| tena yāti śamaṃ tasya sarvato viplutaṃ manaḥ| siddhā kriyā prayojyeyaṃ deśakālādyapekṣayā||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इष्टद्रव्यविनाशात्तु मनो यस्योपहन्यते। तस्य तत्सदृशप्राप्तिसान्त्वाश्वासैः प्रसादयेत्॥
iṣṭadravyavināśāttu mano yasyopahanyate| tasya tatsadṛśaprāptisāntvāśvāsaiḥ prasādayet||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कामशोकभयक्रोधहर्षेर्ष्यालोभसम्भवान्। परस्परप्रतिद्वन्द्वैरेभिरेव शमं नयेत्॥
kāmaśokabhayakrodhaharṣerṣyālobhasambhavān| parasparapratidvandvairebhireva śamaṃ nayet||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूतानुबन्धमीक्षेत प्रोक्तलिङ्गाधिकाकृतिम्। यद्युन्मादे ततः कुर्यात् भूतनिर्दिष्टमौषधम्॥
bhūtānubandhamīkṣeta proktaliṅgādhikākṛtim| yadyunmāde tataḥ kuryāt bhūtanirdiṣṭamauṣadham||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बलिं च दद्यात् पललं यावकं सक्तुपिण्डिकाम्। स्निग्धं मधुरमाहारं तण्डुलान् रुधिरोक्षितान्॥
baliṃ ca dadyāt palalaṃ yāvakaṃ saktupiṇḍikām| snigdhaṃ madhuramāhāraṃ taṇḍulān rudhirokṣitān||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पक्वामकानिमांसानि सुरां मैरेयमासवम्। अतिमुक्तस्य पुष्पाणि जात्याः सहचरस्य च। चतुष्पथे गवां तीर्थे नदीनां सङ्गमेषु च॥
pakvāmakānimāṃsāni surāṃ maireyamāsavam| atimuktasya puṣpāṇi jātyāḥ sahacarasya ca| catuṣpathe gavāṃ tīrthe nadīnāṃ saṅgameṣu ca||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निवृत्तामिषमद्यो यो हिताशी प्रयतः शुचिः। निजागन्तुभिरुन्मादैः सत्ववान् न स युज्यते॥
nivṛttāmiṣamadyo yo hitāśī prayataḥ śuciḥ| nijāgantubhirunmādaiḥ satvavān na sa yujyate||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रसादश्चेन्द्रियार्थानां बुध्यात्ममनसां तथा। धातूनां प्रकृतिस्थत्वं विगतोन्मादलक्षणम्॥
prasādaścendriyārthānāṃ budhyātmamanasāṃ tathā| dhātūnāṃ prakṛtisthatvaṃ vigatonmādalakṣaṇam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.