Library·Vagbhata: Astangahrdayasutra·120

Vagbhata: Astangahrdayasutra 120

तत्-कल्कं वा सम-घृतं घृत-पात्रे खजाहतम् । स्थितं दशाहाद् अश्नीयात् तद्-वद् वा वसया समम्

tat-kalkaṃ vā sama-ghṛtaṃ ghṛta-pātre khajāhatam | sthitaṃ daśāhād aśnīyāt tad-vad vā vasayā samam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वि-कञ्चुक-प्राज्य-रसोन-गर्भान् स-शूल्य-मांसान् विविधोपदंशान् । निमर्दकान् वा घृत-शुक्त-युक्तान् प्र-कामम् अद्याल् लघु तुच्छम् अश्नन्

vi-kañcuka-prājya-rasona-garbhān sa-śūlya-māṃsān vividhopadaṃśān | nimardakān vā ghṛta-śukta-yuktān pra-kāmam adyāl laghu tuccham aśnan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुत्थम् अश्नन् पित्त-रक्त-विनिर्मुक्त-समस्तावरणावृते । शुद्धे वा विद्यते वायौ न द्रव्यं लशुनात् परम्

tuttham aśnan pitta-rakta-vinirmukta-samastāvaraṇāvṛte | śuddhe vā vidyate vāyau na dravyaṃ laśunāt param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रियाम्बु-गुड-दुग्धस्य मांस-मद्याम्ल-विद्विषः । अ-तितिक्षोर् अ-जीर्णं च लशुनो व्यापदे ध्रुवम्

priyāmbu-guḍa-dugdhasya māṃsa-madyāmla-vidviṣaḥ | a-titikṣor a-jīrṇaṃ ca laśuno vyāpade dhruvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अति-रूक्षैर् अ-जीर्णे च पित्त-कोप-भयाद् अन्ते युञ्ज्यान् मृदु विरेचनम् । रसायन-गुणान् एवं परिपूर्णान् समश्नुते

ati-rūkṣair a-jīrṇe ca pitta-kopa-bhayād ante yuñjyān mṛdu virecanam | rasāyana-guṇān evaṃ paripūrṇān samaśnute

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रीष्मे ऽर्क-तप्ता गिरयो जतु-तुल्यं वमन्ति यत् । हेमादि-षड्-धातु-रसं प्रोच्यते तच् छिला-जतु

grīṣme 'rka-taptā girayo jatu-tulyaṃ vamanti yat | hemādi-ṣaḍ-dhātu-rasaṃ procyate tac chilā-jatu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वं च तिक्त-कटुकं नात्य्-उष्णं कटु पाकतः । छेदनं च विशेषेण लौहं तत्र प्रशस्यते

sarvaṃ ca tikta-kaṭukaṃ nāty-uṣṇaṃ kaṭu pākataḥ | chedanaṃ ca viśeṣeṇa lauhaṃ tatra praśasyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गो-मूत्र-गन्धि कृष्णं गुग्गुल्व्-आभं वि-शर्करं मृत्स्नम् । स्निग्धम् अन्-अम्ल-कषायं मृदु गुरु च शिला-जतु श्रेष्ठम्

go-mūtra-gandhi kṛṣṇaṃ guggulv-ābhaṃ vi-śarkaraṃ mṛtsnam | snigdham an-amla-kaṣāyaṃ mṛdu guru ca śilā-jatu śreṣṭham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्याधि-व्याधित-सात्म्यं समनुस्मरन् भावयेद् अयः-पात्रे । प्राक् केवल-जल-धौतं शुष्कं क्वाथैस् ततो भाव्यम्

vyādhi-vyādhita-sātmyaṃ samanusmaran bhāvayed ayaḥ-pātre | prāk kevala-jala-dhautaṃ śuṣkaṃ kvāthais tato bhāvyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सम-गिरिजम् अष्ट-गुणिते निःक्वाथ्यं भावनौषधं तोये । तन्-निर्यूहे ऽष्टांशे पूतोष्णे प्रक्षिपेद् गिरिजम्

sama-girijam aṣṭa-guṇite niḥkvāthyaṃ bhāvanauṣadhaṃ toye | tan-niryūhe 'ṣṭāṃśe pūtoṣṇe prakṣiped girijam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत् सम-रस-तां यातं संशुष्कं प्रक्षिपेद् रसे भूयः । स्वैः स्वैर् एवं क्वाथैर् भाव्यं वारान् भवेत् सप्त

tat sama-rasa-tāṃ yātaṃ saṃśuṣkaṃ prakṣiped rase bhūyaḥ | svaiḥ svair evaṃ kvāthair bhāvyaṃ vārān bhavet sapta

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ स्निग्धस्य शुद्धस्य घृतं तिक्तक-साधितम् । त्र्य्-अहं युञ्जीत गिरिजम् एकैकेन तथा त्र्य्-अहम्

atha snigdhasya śuddhasya ghṛtaṃ tiktaka-sādhitam | try-ahaṃ yuñjīta girijam ekaikena tathā try-aham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

फल-त्रयस्य यूषेण पटोल्या मधुकस्य च । योगं योग्यं ततस् तस्य कालापेक्षं प्रयोजयेत्

phala-trayasya yūṣeṇa paṭolyā madhukasya ca | yogaṃ yogyaṃ tatas tasya kālāpekṣaṃ prayojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालापेक्षं तु योजयेत् शिला-जम् एवं देहस्य भवत्य् अत्य्-उपकारकम् । गुणान् समग्रान् कुरुते सहसा व्यापदं न च

kālāpekṣaṃ tu yojayet śilā-jam evaṃ dehasya bhavaty aty-upakārakam | guṇān samagrān kurute sahasā vyāpadaṃ na ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एक-त्रि-सप्त-सप्ताहं कर्षम् अर्ध-पलं पलम् । हीन-मध्योत्तमो योगः शिला-जस्य क्रमान् मतः

eka-tri-sapta-saptāhaṃ karṣam ardha-palaṃ palam | hīna-madhyottamo yogaḥ śilā-jasya kramān mataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संस्कृतं संस्कृते देहे प्रयुक्तं गिरिजाह्वयम् । युक्तं व्यस्तैः समस्तैर् वा ताम्रायो-रूप्य-हेमभिः

saṃskṛtaṃ saṃskṛte dehe prayuktaṃ girijāhvayam | yuktaṃ vyastaiḥ samastair vā tāmrāyo-rūpya-hemabhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीरेणालोडितं कुर्याच् छीघ्रं रासायनं फलम् । कुलत्थान् काकमाचीं च कपोतांश् च सदा त्यजेत्

kṣīreṇāloḍitaṃ kuryāc chīghraṃ rāsāyanaṃ phalam | kulatthān kākamācīṃ ca kapotāṃś ca sadā tyajet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न सो ऽस्ति रोगो भुवि साध्य-रूपो जत्व् अश्म-जं यं न जयेत् प्रसह्य । तत्-काल-योगैर् विधि-वत् प्रयुक्तं स्वस्थस्य चोर्जां विपुलां दधाति

na so 'sti rogo bhuvi sādhya-rūpo jatv aśma-jaṃ yaṃ na jayet prasahya | tat-kāla-yogair vidhi-vat prayuktaṃ svasthasya corjāṃ vipulāṃ dadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विपुलां ददाति कुटी-प्रवेशः क्षणिनां परिच्छद-वतां हितः । अतो ऽन्य-था तु ये तेषां सौर्य-मारुतिको विधिः

vipulāṃ dadāti kuṭī-praveśaḥ kṣaṇināṃ paricchada-vatāṃ hitaḥ | ato 'nya-thā tu ye teṣāṃ saurya-mārutiko vidhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वातातप-सहा योगा वक्ष्यन्ते ऽतो विशेषतः । सुखोपचारा भ्रंशे ऽपि ये न देहस्य बाधकाः

vātātapa-sahā yogā vakṣyante 'to viśeṣataḥ | sukhopacārā bhraṃśe 'pi ye na dehasya bādhakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीतोदकं पयः क्षौद्रं घृतम् एकैक-शो द्वि-शः । त्रि-शः समस्तम् अथ-वा प्राक् पीतं स्थापयेद् वयः

śītodakaṃ payaḥ kṣaudraṃ ghṛtam ekaika-śo dvi-śaḥ | tri-śaḥ samastam atha-vā prāk pītaṃ sthāpayed vayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुडेन मधुना शुण्ठ्या कृष्णया लवणेन वा । द्वे द्वे खादन् सदा पथ्ये जीवेद् वर्ष-शतं सुखी

guḍena madhunā śuṇṭhyā kṛṣṇayā lavaṇena vā | dve dve khādan sadā pathye jīved varṣa-śataṃ sukhī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरीतकीं सर्पिषि संप्रताप्य समश्नतस् तत् पिबतो घृतं च । भवेच् चिर-स्थायि बलं शरीरे सकृत् कृतं साधु यथा कृत-ज्ञे

harītakīṃ sarpiṣi saṃpratāpya samaśnatas tat pibato ghṛtaṃ ca | bhavec cira-sthāyi balaṃ śarīre sakṛt kṛtaṃ sādhu yathā kṛta-jñe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धात्री-रस-क्षौद्र-सिता-घृतानि हिताशनानां लिहतां नराणाम् । प्रणाशम् आयान्ति जरा-विकारा ग्रन्था विशाला इव दुर्-गृहीताः

dhātrī-rasa-kṣaudra-sitā-ghṛtāni hitāśanānāṃ lihatāṃ narāṇām | praṇāśam āyānti jarā-vikārā granthā viśālā iva dur-gṛhītāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धात्री-कृमिघ्नासन-सार-चूर्णं स-तैल-सर्पिर्-मधु-लोह-रेणु । निषेवमाणस्य भवेन् नरस्य तारुण्य-लावण्यम् अ-विप्रणष्टम्

dhātrī-kṛmighnāsana-sāra-cūrṇaṃ sa-taila-sarpir-madhu-loha-reṇu | niṣevamāṇasya bhaven narasya tāruṇya-lāvaṇyam a-vipraṇaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रणष्टम् लौहं रजो वेल्ल-भवं च सर्पिः-क्षौद्र-द्रुतं स्थापितम् अब्द-मात्रम् । समुद्गके बीजक-सार-कॢप्ते लिहन् बली जीवति कृष्ण-केशः

praṇaṣṭam lauhaṃ rajo vella-bhavaṃ ca sarpiḥ-kṣaudra-drutaṃ sthāpitam abda-mātram | samudgake bījaka-sāra-kḷpte lihan balī jīvati kṛṣṇa-keśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विडङ्ग-भल्लातक-नागराणि ये ऽश्नन्ति सर्पिर्-मधु-संयुतानि । जरा-नदीं रोग-तरङ्गिणीं ते लावण्य-युक्ताः पुरुषास् तरन्ति

viḍaṅga-bhallātaka-nāgarāṇi ye 'śnanti sarpir-madhu-saṃyutāni | jarā-nadīṃ roga-taraṅgiṇīṃ te lāvaṇya-yuktāḥ puruṣās taranti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

खदिरासन-यूष-भावितायास् त्रि-फलाया घृत-माक्षिक-प्लुतायाः । नियमेन नरा निषेवितारो यदि जीवन्त्य् अ-रुजः किम् अत्र चित्रम्

khadirāsana-yūṣa-bhāvitāyās tri-phalāyā ghṛta-mākṣika-plutāyāḥ | niyamena narā niṣevitāro yadi jīvanty a-rujaḥ kim atra citram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्र चित्रम् बीजकस्य रसम् अङ्गुलि-हार्यं शर्करां मधु घृतं त्रि-फलां च । शीलयत्सु पुरुषेषु जरत्-ता स्व्-आगतापि विनिवर्तत एव

atra citram bījakasya rasam aṅguli-hāryaṃ śarkarāṃ madhu ghṛtaṃ tri-phalāṃ ca | śīlayatsu puruṣeṣu jarat-tā sv-āgatāpi vinivartata eva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रि-फलां च पुनर्नवस्यार्ध-पलं नवस्य पिष्टं पिबेद् यः पयसार्ध-मासम् । मास-द्वयं तत्-त्रि-गुणं समां वा जीर्णो ऽपि भूयः स पुनर्-नवः स्यात्

tri-phalāṃ ca punarnavasyārdha-palaṃ navasya piṣṭaṃ pibed yaḥ payasārdha-māsam | māsa-dvayaṃ tat-tri-guṇaṃ samāṃ vā jīrṇo 'pi bhūyaḥ sa punar-navaḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मूर्वा-बृहत्य्-अंशुमती-बलानाम् उशीर-पाठासन-शारिवाणाम् । कालानुसार्यागुरु-चन्दनानां वदन्ति पौनर्नवम् एव कल्पम्

mūrvā-bṛhaty-aṃśumatī-balānām uśīra-pāṭhāsana-śārivāṇām | kālānusāryāguru-candanānāṃ vadanti paunarnavam eva kalpam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शतावरी-कल्क-कषाय-सिद्धं ये सर्पिर् अश्नन्ति सिता-द्वितीयम् । ताञ् जीविताध्वानम् अभिप्रपन्नान् न विप्रलुम्पन्ति विकार-चौराः

śatāvarī-kalka-kaṣāya-siddhaṃ ye sarpir aśnanti sitā-dvitīyam | tāñ jīvitādhvānam abhiprapannān na vipralumpanti vikāra-caurāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पीताश्वगन्धा पयसार्ध-मासं घृतेन तैलेन सुखाम्बुना वा । कृशस्य पुष्टिं वपुषो विधत्ते बालस्य सस्यस्य यथा सु-वृष्टिः

pītāśvagandhā payasārdha-māsaṃ ghṛtena tailena sukhāmbunā vā | kṛśasya puṣṭiṃ vapuṣo vidhatte bālasya sasyasya yathā su-vṛṣṭiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाम्बु-वृष्टिः दिने दिने कृष्ण-तिल-प्रकुञ्चं समश्नतां शीत-जलानु-पानम् । पोषः शरीरस्य भवत्य् अन्-अल्पो दृढी-भवन्त्य् आ-मरणाच् च दन्ताः

yathāmbu-vṛṣṭiḥ dine dine kṛṣṇa-tila-prakuñcaṃ samaśnatāṃ śīta-jalānu-pānam | poṣaḥ śarīrasya bhavaty an-alpo dṛḍhī-bhavanty ā-maraṇāc ca dantāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चूर्णं श्वदंष्ट्रामलकामृतानां लिहन् स-सर्पिर् मधु-भाग-मिश्रम् । वृषः स्थिरः शान्त-विकार-दुःखः समाः शतं जीवति कृष्ण-केशः

cūrṇaṃ śvadaṃṣṭrāmalakāmṛtānāṃ lihan sa-sarpir madhu-bhāga-miśram | vṛṣaḥ sthiraḥ śānta-vikāra-duḥkhaḥ samāḥ śataṃ jīvati kṛṣṇa-keśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मधु-भाग-युक्तम् सार्धं तिलैर् आमलकानि कृष्णैर् अक्षाणि संक्षुद्य हरीतकीर् वा । ये ऽद्युर् मयूरा इव ते मनुष्या रम्यं परीणामम् अवाप्नुवन्ति

madhu-bhāga-yuktam sārdhaṃ tilair āmalakāni kṛṣṇair akṣāṇi saṃkṣudya harītakīr vā | ye 'dyur mayūrā iva te manuṣyā ramyaṃ parīṇāmam avāpnuvanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिला-जतु-क्षौद्र-विडङ्ग-सर्पिर्-लोहाभया-पारद-ताप्य-भक्षः । आपूर्यते दुर्-बल-देह-धातुस् त्रि-पञ्च-रात्रेण यथा शशाङ्कः

śilā-jatu-kṣaudra-viḍaṅga-sarpir-lohābhayā-pārada-tāpya-bhakṣaḥ | āpūryate dur-bala-deha-dhātus tri-pañca-rātreṇa yathā śaśāṅkaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये मासम् एकं स्व-रसं पिबन्ति दिने दिने भृङ्गरजः-समुत्थम् । क्षीराशिनस् ते बल-वीर्य-युक्ताः समाः शतं जीवितम् आप्नुवन्ति

ye māsam ekaṃ sva-rasaṃ pibanti dine dine bhṛṅgarajaḥ-samuttham | kṣīrāśinas te bala-vīrya-yuktāḥ samāḥ śataṃ jīvitam āpnuvanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मासं वचाम् अप्य् उपसेवमानाः क्षीरेण तैलेन घृतेन वापि । भवन्ति रक्षोभिर् अ-धृष्य-रूपा मेधाविनो निर्-मल-मृष्ट-वाक्याः

māsaṃ vacām apy upasevamānāḥ kṣīreṇa tailena ghṛtena vāpi | bhavanti rakṣobhir a-dhṛṣya-rūpā medhāvino nir-mala-mṛṣṭa-vākyāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मण्डूकपर्णीम् अपि भक्षयन्तो भृष्टां घृते मासम् अन्-अन्न-भक्षाः । जीवन्ति कालं विपुलं प्रगल्भास् तारुण्य-लावण्य-गुणोदय-स्थाः

maṇḍūkaparṇīm api bhakṣayanto bhṛṣṭāṃ ghṛte māsam an-anna-bhakṣāḥ | jīvanti kālaṃ vipulaṃ pragalbhās tāruṇya-lāvaṇya-guṇodaya-sthāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्-अन्न-भक्ष्याः लाङ्गली-त्रि-फला-लोह-पल-पञ्चाशता कृतम् । मार्कव-स्व-रसे षष्ट्या गुटिकानां शत-त्रयम्

an-anna-bhakṣyāḥ lāṅgalī-tri-phalā-loha-pala-pañcāśatā kṛtam | mārkava-sva-rase ṣaṣṭyā guṭikānāṃ śata-trayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

छाया-विशुष्कं गुटिकार्धम् अद्यात् पूर्वं समस्ताम् अपि तां क्रमेण । भजेद् विरिक्तः क्रम-शश् च मण्डं पेयां विलेपीं रसकौदनं च

chāyā-viśuṣkaṃ guṭikārdham adyāt pūrvaṃ samastām api tāṃ krameṇa | bhajed viriktaḥ krama-śaś ca maṇḍaṃ peyāṃ vilepīṃ rasakaudanaṃ ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्पिः-स्निग्धं मासम् एकं यतात्मा मासाद् ऊर्ध्वं सर्व-था स्वैर-वृत्तिः । वर्ज्यं यत्नात् सर्व-कालं त्व् अ-जीर्णं वर्षेणैवं योगम् एवोपयुञ्ज्यात्

sarpiḥ-snigdhaṃ māsam ekaṃ yatātmā māsād ūrdhvaṃ sarva-thā svaira-vṛttiḥ | varjyaṃ yatnāt sarva-kālaṃ tv a-jīrṇaṃ varṣeṇaivaṃ yogam evopayuñjyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवोपयुञ्ज्य भवति विगत-रोगो यो ऽप्य् अ-साध्यामयार्तः प्रबल-पुरुष-कारः शोभते यो ऽपि वृद्धः । उपचित-पृथु-गात्र-श्रोत्र-नेत्रादि-युक्तस् तरुण इव समानां पञ्च जीवेच् छतानि

evopayuñjya bhavati vigata-rogo yo 'py a-sādhyāmayārtaḥ prabala-puruṣa-kāraḥ śobhate yo 'pi vṛddhaḥ | upacita-pṛthu-gātra-śrotra-netrādi-yuktas taruṇa iva samānāṃ pañca jīvec chatāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्नौ चानु मृदौ स-लोह-शकलं पाद-स्थितं तत् पचेत् ॥ १६९द् ॥ पूतस्यांशः क्षीरतो ऽंशस् तथांशौ भार्गान् निर्यासाद् द्वौ वरायास् त्रयो ऽंशाः । अंशाश् चत्वारश् चेह हैयङ्गवीनाद् एकी-कृत्यैतत् साधयेत् कृष्ण-लौहे

agnau cānu mṛdau sa-loha-śakalaṃ pāda-sthitaṃ tat pacet || 169d || pūtasyāṃśaḥ kṣīrato 'ṃśas tathāṃśau bhārgān niryāsād dvau varāyās trayo 'ṃśāḥ | aṃśāś catvāraś ceha haiyaṅgavīnād ekī-kṛtyaitat sādhayet kṛṣṇa-lauhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हैयङ्गवीनाद् वि-मल-खण्ड-सिता-मधुभिः पृथग् युतम् अ-युक्तम् इदं यदि वा घृतम् । स्व-रुचि-भोजन-पान-विचेष्टितो भवति ना पल-शः परिशीलयन्

haiyaṅgavīnād vi-mala-khaṇḍa-sitā-madhubhiḥ pṛthag yutam a-yuktam idaṃ yadi vā ghṛtam | sva-ruci-bhojana-pāna-viceṣṭito bhavati nā pala-śaḥ pariśīlayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धत्ते ऽसौ नारसिंहं वपुर् अनल-शिखा-तप्त-चामीकराभम् ॥ १७२द् ॥ अत्तारं नारसिंहस्य व्याधयो न स्पृशन्त्य् अपि । चक्रोज्ज्वल-भुजं भीता नारसिंहम् इवासुराः

dhatte 'sau nārasiṃhaṃ vapur anala-śikhā-tapta-cāmīkarābham || 172d || attāraṃ nārasiṃhasya vyādhayo na spṛśanty api | cakrojjvala-bhujaṃ bhītā nārasiṃham ivāsurāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भृङ्ग-प्रवालान् अमुनैव भृष्टान् घृतेन यः खादति यन्त्रितात्मा । विशुद्ध-कोष्ठो ऽसन-सार-सिद्ध-दुग्धानुपस् तत्-कृत-भोजनार्थः

bhṛṅga-pravālān amunaiva bhṛṣṭān ghṛtena yaḥ khādati yantritātmā | viśuddha-koṣṭho 'sana-sāra-siddha-dugdhānupas tat-kṛta-bhojanārthaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मासोपयोगात् स सुखी जीवत्य् अब्द-शत-त्रयम् । गृह्णाति सकृद् अप्य् उक्तम् अ-विलुप्त-स्मृतीन्द्रियः

māsopayogāt sa sukhī jīvaty abda-śata-trayam | gṛhṇāti sakṛd apy uktam a-vilupta-smṛtīndriyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेनैव च कल्पेन यस् तैलम् उपयोजयेत् । तान् एवाप्नोति स गुणान् कृष्ण-केशश् च जायते

anenaiva ca kalpena yas tailam upayojayet | tān evāpnoti sa guṇān kṛṣṇa-keśaś ca jāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उक्तानि शक्यानि फलान्वितानि युगानुरूपाणि रसायनानि । महानुशंसान्य् अपि चापराणि प्राप्त्य्-आदि-कष्टानि न कीर्तितानि

uktāni śakyāni phalānvitāni yugānurūpāṇi rasāyanāni | mahānuśaṃsāny api cāparāṇi prāpty-ādi-kaṣṭāni na kīrtitāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसायन-विधि-भ्रंशाज् जायेरन् व्याधयो यदि । यथा-स्वम् औषधं तेषां कार्यं मुक्त्वा रसायनम्

rasāyana-vidhi-bhraṃśāj jāyeran vyādhayo yadi | yathā-svam auṣadhaṃ teṣāṃ kāryaṃ muktvā rasāyanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्य-वादिनम् अ-क्रोधम् अध्य्-आत्म-प्रवणेन्द्रियम् । शान्तं सद्-वृत्त-निरतं विद्यान् नित्य-रसायनम्

satya-vādinam a-krodham adhy-ātma-pravaṇendriyam | śāntaṃ sad-vṛtta-nirataṃ vidyān nitya-rasāyanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुणैर् एभिः समुदितः सेवते यो रसायनम् । स निवृत्तात्मा दीर्घायुः पर-त्रेह च मोदते

guṇair ebhiḥ samuditaḥ sevate yo rasāyanam | sa nivṛttātmā dīrghāyuḥ para-treha ca modate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शास्त्रानुसारिणी चर्या चित्त-ज्ञाः पार्श्व-वर्तिनः । बुद्धिर् अ-स्खलितार्थेषु परिपूर्णं रसायनम्

śāstrānusāriṇī caryā citta-jñāḥ pārśva-vartinaḥ | buddhir a-skhalitārtheṣu paripūrṇaṃ rasāyanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.