मेहिनो बलिनः कुर्याद् आदौ वमन-रेचने । स्निग्धस्य सर्षपारिष्ट-निकुम्भाक्ष-करञ्ज-जैः
mehino balinaḥ kuryād ādau vamana-recane | snigdhasya sarṣapāriṣṭa-nikumbhākṣa-karañja-jaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Vagbhata: Astangahrdayasutra·65
Vagbhata: Astangahrdayasutra 65
तैलस् त्रिकण्टकाद्येन यथा-स्वं साधितेन वा । स्नेहेन मुस्त-देवाह्व-नागर-प्रतिवाप-वत्
tailas trikaṇṭakādyena yathā-svaṃ sādhitena vā | snehena musta-devāhva-nāgara-prativāpa-vat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुरसादि-कषायेण दद्याद् आस्थापनं ततः । न्यग्रोधादेस् तु पित्तार्तं रसैः शुद्धं च तर्पयेत्
surasādi-kaṣāyeṇa dadyād āsthāpanaṃ tataḥ | nyagrodhādes tu pittārtaṃ rasaiḥ śuddhaṃ ca tarpayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूत्र-ग्रह-रुजा-गुल्म-क्षयाद्यास् त्व् अपतर्पणात् । ततो ऽनुबन्ध-रक्षार्थं शमनानि प्रयोजयेत्
mūtra-graha-rujā-gulma-kṣayādyās tv apatarpaṇāt | tato 'nubandha-rakṣārthaṃ śamanāni prayojayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अ-संशोध्यस्य तान्य् एव सर्व-मेहेषु पाययेत् । धात्री-रस-प्लुतां प्राह्णे हरिद्रां माक्षिकान्विताम्
a-saṃśodhyasya tāny eva sarva-meheṣu pāyayet | dhātrī-rasa-plutāṃ prāhṇe haridrāṃ mākṣikānvitām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दार्वी-सुराह्व-त्रि-फला-मुस्ता वा क्वथिता जले । चित्रक-त्रि-फला-दार्वी-कलिङ्गान् वा स-माक्षिकान्
dārvī-surāhva-tri-phalā-mustā vā kvathitā jale | citraka-tri-phalā-dārvī-kaliṅgān vā sa-mākṣikān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मधु-युक्तं गुडूच्या वा रसम् आमलकस्य वा ॥ ७अब् ॥ लोध्राभया-तोयद-कट्फलानां पाठा-विडङ्गार्जुन-धन्वनानाम् ॥ ७च्द् ॥ गायत्रि-दार्वी-कृमिहृद्-धवानां कफे त्रयः क्षौद्र-युताः कषायाः ॥ ७एफ़् ॥ उशीर-लोध्रार्जुन-चन्दनानां पटोल-निम्बामलकामृतानाम् । लोध्राम्बु-कालीयक-धातकीनां पित्ते त्रयः क्षौद्र-युताः कषायाः
madhu-yuktaṃ guḍūcyā vā rasam āmalakasya vā || 7ab || lodhrābhayā-toyada-kaṭphalānāṃ pāṭhā-viḍaṅgārjuna-dhanvanānām || 7cd || gāyatri-dārvī-kṛmihṛd-dhavānāṃ kaphe trayaḥ kṣaudra-yutāḥ kaṣāyāḥ || 7ef || uśīra-lodhrārjuna-candanānāṃ paṭola-nimbāmalakāmṛtānām | lodhrāmbu-kālīyaka-dhātakīnāṃ pitte trayaḥ kṣaudra-yutāḥ kaṣāyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वातोल्बणेषु स्नेहांश् च प्रमेहेषु प्रकल्पयेत् । अपूप-सक्तु-वाट्यादिर् यवानां विकृतिर् हिता
vātolbaṇeṣu snehāṃś ca prameheṣu prakalpayet | apūpa-saktu-vāṭyādir yavānāṃ vikṛtir hitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गजाश्व-गुद-मुक्तानाम् अथ-वा वेणु-जन्मनाम् । तृण-धान्यानि मुद्गाद्याः शालिर् जीर्णः स-षष्टिकः
gajāśva-guda-muktānām atha-vā veṇu-janmanām | tṛṇa-dhānyāni mudgādyāḥ śālir jīrṇaḥ sa-ṣaṣṭikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-कुक्कुटो ऽम्लः खलकस् तिल-सर्षप-किट्ट-जः । कपित्थं तिन्दुकं जम्बूस् तत्-कृता राग-षाडवाः
śrī-kukkuṭo 'mlaḥ khalakas tila-sarṣapa-kiṭṭa-jaḥ | kapitthaṃ tindukaṃ jambūs tat-kṛtā rāga-ṣāḍavāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तिक्तं शाकं मधु श्रेष्ठा भक्ष्याः शुष्काः स-सक्तवः । धन्व-मांसानि शूल्यानि परिशुष्काण्य् अयस्-कृतिः
tiktaṃ śākaṃ madhu śreṣṭhā bhakṣyāḥ śuṣkāḥ sa-saktavaḥ | dhanva-māṃsāni śūlyāni pariśuṣkāṇy ayas-kṛtiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मध्व्-अरिष्टासवा जीर्णाः सीधुः पक्व-रसोद्भवः । तथासनादि-साराम्बु दर्भाम्भो माक्षिकोदकम्
madhv-ariṣṭāsavā jīrṇāḥ sīdhuḥ pakva-rasodbhavaḥ | tathāsanādi-sārāmbu darbhāmbho mākṣikodakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वासितेषु वरा-क्वाथे शर्वरीं शोषितेष्व् अहः । यवेषु सु-कृतान् सक्तून् स-क्षौद्रान् सीधुना पिबेत्
vāsiteṣu varā-kvāthe śarvarīṃ śoṣiteṣv ahaḥ | yaveṣu su-kṛtān saktūn sa-kṣaudrān sīdhunā pibet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शाल-सप्ताह्व-कम्पिल्ल-वृक्षकाक्ष-कपित्थ-जम् । रोहीतकं च कुसुमं मधुनाद्यात् सु-चूर्णितम्
śāla-saptāhva-kampilla-vṛkṣakākṣa-kapittha-jam | rohītakaṃ ca kusumaṃ madhunādyāt su-cūrṇitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कफ-पित्त-प्रमेहेषु पिबेद् धात्री-रसेन वा । त्रिकण्टक-निशा-लोध्र-सोमवल्क-वचार्जुनैः
kapha-pitta-prameheṣu pibed dhātrī-rasena vā | trikaṇṭaka-niśā-lodhra-somavalka-vacārjunaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पद्मकाश्मन्तकारिष्ट-चन्दनागुरु-दीप्यकैः । पटोल-मुस्त-मञ्जिष्ठा-माद्री-भल्लातकैः पचेत्
padmakāśmantakāriṣṭa-candanāguru-dīpyakaiḥ | paṭola-musta-mañjiṣṭhā-mādrī-bhallātakaiḥ pacet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैलं वात-कफे पित्ते घृतं मिश्रेषु मिश्रकम् । दश-मूल-शठी-दन्ती-सुराह्वं द्वि-पुनर्नवम्
tailaṃ vāta-kaphe pitte ghṛtaṃ miśreṣu miśrakam | daśa-mūla-śaṭhī-dantī-surāhvaṃ dvi-punarnavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूलं स्नुग्-अर्कयोः पथ्यां भूकदम्बम् अरुष्करम् । करञ्जौ वरुणान् मूलं पिप्पल्याः पौष्करं च यत्
mūlaṃ snug-arkayoḥ pathyāṃ bhūkadambam aruṣkaram | karañjau varuṇān mūlaṃ pippalyāḥ pauṣkaraṃ ca yat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पृथग् दश-पलं प्रस्थान् यव-कोल-कुलत्थतः । त्रींश् चाष्ट-गुणिते तोये विपचेत् पाद-वर्तिना
pṛthag daśa-palaṃ prasthān yava-kola-kulatthataḥ | trīṃś cāṣṭa-guṇite toye vipacet pāda-vartinā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन द्वि-पिप्पली-चव्य-वचा-निचुल-रोहिषैः । त्रिवृद्-विडङ्ग-कम्पिल्ल-भार्गी-विश्वैश् च साधयेत्
tena dvi-pippalī-cavya-vacā-nicula-rohiṣaiḥ | trivṛd-viḍaṅga-kampilla-bhārgī-viśvaiś ca sādhayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रस्थं घृताज् जयेत् सर्वांस् तन् मेहान् पिटिका विषम् । पाण्डु-विद्रधि-गुल्मार्शः-शोष-शोफ-गरोदरम्
prasthaṃ ghṛtāj jayet sarvāṃs tan mehān piṭikā viṣam | pāṇḍu-vidradhi-gulmārśaḥ-śoṣa-śopha-garodaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्वासं कासं वमिं वृद्धिं प्लीहानं वात-शोणितम् । कुष्ठोन्मादाव् अपस्मारं धान्वन्तरम् इदं घृतम्
śvāsaṃ kāsaṃ vamiṃ vṛddhiṃ plīhānaṃ vāta-śoṇitam | kuṣṭhonmādāv apasmāraṃ dhānvantaram idaṃ ghṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लोध्र-मूर्वा-शठी-वेल्ल-भार्गी-नत-नख-प्लवान् । कलिङ्ग-कुष्ठ-क्रमुक-प्रियङ्ग्व्-अतिविषाग्निकान्
lodhra-mūrvā-śaṭhī-vella-bhārgī-nata-nakha-plavān | kaliṅga-kuṣṭha-kramuka-priyaṅgv-ativiṣāgnikān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वे विशाले चतुर्-जातं भूनिम्बं कटु-रोहिणीम् । यवानीं पौष्करं पाठां ग्रन्थिं चव्यं फल-त्रयम्
dve viśāle catur-jātaṃ bhūnimbaṃ kaṭu-rohiṇīm | yavānīṃ pauṣkaraṃ pāṭhāṃ granthiṃ cavyaṃ phala-trayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्षांशम् अम्बु-कलशे पाद-शेषे स्रुते हिमे । द्वौ प्रस्थौ माक्षिकात् क्षिप्त्वा रक्षेत् पक्षम् उपेक्षया
karṣāṃśam ambu-kalaśe pāda-śeṣe srute hime | dvau prasthau mākṣikāt kṣiptvā rakṣet pakṣam upekṣayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लोध्रासवो ऽयं मेहार्शः-श्वित्र-कुष्ठा-रुचि-कृमीन् । पाण्डु-त्वं ग्रहणी-दोषं स्थूल-तां च नियच्छति
lodhrāsavo 'yaṃ mehārśaḥ-śvitra-kuṣṭhā-ruci-kṛmīn | pāṇḍu-tvaṃ grahaṇī-doṣaṃ sthūla-tāṃ ca niyacchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साधयेद् असनादीनां पलानां विंशतिं पृथक् । द्वि-वहे ऽपां क्षिपेत् तत्र पाद-स्थे द्वे शते गुडात्
sādhayed asanādīnāṃ palānāṃ viṃśatiṃ pṛthak | dvi-vahe 'pāṃ kṣipet tatra pāda-sthe dve śate guḍāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षौद्राढकार्धं पलिकं वत्सकादिं च कल्कितम् । तत् क्षौद्र-पिप्पली-चूर्ण-प्रदिग्धे घृत-भाजने
kṣaudrāḍhakārdhaṃ palikaṃ vatsakādiṃ ca kalkitam | tat kṣaudra-pippalī-cūrṇa-pradigdhe ghṛta-bhājane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थितं दृढे जतु-सृते यव-राशौ निधापयेत् । खदिराङ्गार-तप्तानि बहु-शो ऽत्र निमज्जयेत्
sthitaṃ dṛḍhe jatu-sṛte yava-rāśau nidhāpayet | khadirāṅgāra-taptāni bahu-śo 'tra nimajjayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तनूनि तीक्ष्ण-लोहस्य पत्त्राण्य् आ-लोह-संक्षयात् । अयस्-कृतिः स्थिता पीता पूर्वस्माद् अधिका गुणैः
tanūni tīkṣṇa-lohasya pattrāṇy ā-loha-saṃkṣayāt | ayas-kṛtiḥ sthitā pītā pūrvasmād adhikā guṇaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रूक्षम् उद्वर्तनं गाढं व्यायामो निशि जागरः । यच् चान्यच् छ्लेष्म-मेदो-घ्नं बहिर् अन्तश् च तद् धितम्
rūkṣam udvartanaṃ gāḍhaṃ vyāyāmo niśi jāgaraḥ | yac cānyac chleṣma-medo-ghnaṃ bahir antaś ca tad dhitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सु-भावितां सार-जलैस् तुलां पीत्वा शिलोद्भवात् । साराम्बुनैव भुञ्जानः शालीञ् जाङ्गल-जै रसैः
su-bhāvitāṃ sāra-jalais tulāṃ pītvā śilodbhavāt | sārāmbunaiva bhuñjānaḥ śālīñ jāṅgala-jai rasaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वान् अभिभवेन् मेहान् सु-बहूपद्रवान् अपि । गण्ड-मालार्बुद-ग्रन्थि-स्थौल्य-कुष्ठ-भगन्दरान्
sarvān abhibhaven mehān su-bahūpadravān api | gaṇḍa-mālārbuda-granthi-sthaulya-kuṣṭha-bhagandarān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृमि-श्लीपद-शोफांश् च परं चैतद् रसायनम् । अ-धनश् छत्त्र-पाद-त्र-रहितो मुनि-वर्तनः
kṛmi-ślīpada-śophāṃś ca paraṃ caitad rasāyanam | a-dhanaś chattra-pāda-tra-rahito muni-vartanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चन्दनम् उत्पलं द्राक्षा उशीरं च पुनर्नवा । यष्टीमधुक-श्रीखण्डं त्रि-फलोत्पल-शारिवा ॥ ३६।१+१ ॥ शमी वंश-फलं लोध्रं त्रि-जातं नागकेसरम् । पद्मकं च कणा-चूर्णं तत्-तुल्या शर्करा शुभा ॥ ३६।१+२ ॥ एतच् चूर्णं पिबेत् प्रातस् तण्डुलोदक-वारिणा । प्रमेहे रक्त-पित्ते च कृच्छ्र-दोषे च दारुणे ॥ ३६।१+३ ॥ योजनानां शतं यायात् खनेद् वा सलिलाशयान् । गो-शकृन्-मूत्र-वृत्तिर् वा गोभिर् एव सह भ्रमेत्
candanam utpalaṃ drākṣā uśīraṃ ca punarnavā | yaṣṭīmadhuka-śrīkhaṇḍaṃ tri-phalotpala-śārivā || 36.1+1 || śamī vaṃśa-phalaṃ lodhraṃ tri-jātaṃ nāgakesaram | padmakaṃ ca kaṇā-cūrṇaṃ tat-tulyā śarkarā śubhā || 36.1+2 || etac cūrṇaṃ pibet prātas taṇḍulodaka-vāriṇā | pramehe rakta-pitte ca kṛcchra-doṣe ca dāruṇe || 36.1+3 || yojanānāṃ śataṃ yāyāt khaned vā salilāśayān | go-śakṛn-mūtra-vṛttir vā gobhir eva saha bhramet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बृंहयेद् औषधाहारैर् अ-मेदो-मूत्रलैः कृशम् । शराविकाद्याः पिटिकाः शोफ-वत् समुपाचरेत्
bṛṃhayed auṣadhāhārair a-medo-mūtralaiḥ kṛśam | śarāvikādyāḥ piṭikāḥ śopha-vat samupācaret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अ-पक्वा व्रण-वत् पक्वास् तासां प्राग्-रूपम् एव च । क्षीरि-वृक्षाम्बु पानाय बस्त-मूत्रं च शस्यते
a-pakvā vraṇa-vat pakvās tāsāṃ prāg-rūpam eva ca | kṣīri-vṛkṣāmbu pānāya basta-mūtraṃ ca śasyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तीक्ष्णं च शोधनं प्रायो दुर्-विरेच्या हि मेहिनः । तैलम् एलादिना कुर्याद् गणेन व्रण-रोपणम्
tīkṣṇaṃ ca śodhanaṃ prāyo dur-virecyā hi mehinaḥ | tailam elādinā kuryād gaṇena vraṇa-ropaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उद्वर्तने कषायं तु वर्गेणारग्वधादिना । परिषेको ऽसनाद्येन पानान्ने वत्सकादिना
udvartane kaṣāyaṃ tu vargeṇāragvadhādinā | pariṣeko 'sanādyena pānānne vatsakādinā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पाठा-चित्रक-शार्ङ्गष्टा-शारिवा-कण्टकारिकाः । सप्ताह्वं कौटजं मूलं सोमवल्कं नृपद्रुमम्
pāṭhā-citraka-śārṅgaṣṭā-śārivā-kaṇṭakārikāḥ | saptāhvaṃ kauṭajaṃ mūlaṃ somavalkaṃ nṛpadrumam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संचूर्ण्य मधुना लिह्यात् तद्-वच् चूर्णं नवायसम् । मधु-मेहि-त्वम् आपन्नो भिषग्भिः परिवर्जितः
saṃcūrṇya madhunā lihyāt tad-vac cūrṇaṃ navāyasam | madhu-mehi-tvam āpanno bhiṣagbhiḥ parivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.