Brhaspatismrti 1.17

एषा हि स्वामिभृत्यानां वै क्रिया परिकीर्तिता । संविद्विधानम् अधुना समासेन (निबोधत ॥

eṣā hi svāmi.bhṛtyānāṃ vai kriyā parikīrtitā / saṃvid.vidhānam adhunā samāsena (nibodhata //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेदविद्याविदस् विप्रान् श्रोत्रियान् अग्निहोत्रिणः । आहृत्य (स्थापयेत् तत्र तेषां वृत्तिं (प्रकल्पयेत् ॥

veda.vidyā.vidas viprān śrotriyān agnihotriṇaḥ / āhṛtya (sthāpayet tatra teṣāṃ vṛttiṃ (prakalpayet //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनाच्छेद्यकरास् तेषां (प्रदद्यात् गृहभूमिकाः । मुक्ता भाव्याश् च नृपतिर् लेखयित्वा स्वशासनैः ॥

anācchedya.karās teṣāṃ (pradadyāt gṛha.bhūmikāḥ / muktā bhāvyāś ca nṛpatir lekhayitvā sva.śāsanaiḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नित्यं नैमित्तिकं काम्यं शान्तिकं पौष्टिकं तथा । पौराणां कर्म (कुर्युस् ते सन्दिग्धे निर्णयं तथा ॥

nityaṃ naimittikaṃ kāmyaṃ śāntikaṃ pauṣṭikaṃ tathā / paurāṇāṃ karma (kuryus te sandigdhe nirṇayaṃ tathā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रामश्रेणिगणअर्थं तु सङ्केतसमयक्रिया । बाधाकाले तु सा कार्या धर्मकार्ये तथा^एव च ॥

grāma.śreṇi.gaṇa.arthaṃ tu saṅketa.samaya.kriyā / bādhā.kāle tu sā kāryā dharma.kārye tathā^eva ca //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चाटचोरभयं बाधा सर्वसाधारणा स्मृता । तत्र^उपशमनं कार्यं सर्वैर् न^एकेन केन चित् ॥

cāṭa.cora.bhayaṃ bādhā sarva.sādhāraṇā smṛtā / tatra^upaśamanaṃ kāryaṃ sarvair na^ekena kena cit //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कोशेन लेख्यक्रियया मध्यस्थैर् वा परस्परम् । विश्वासं प्रथमं कृत्वा (कुर्युः कार्याणि अनन्तरम् ॥

kośena lekhya.kriyayā madhya.sthair vā parasparam / viśvāsaṃ prathamaṃ kṛtvā (kuryuḥ kāryāṇi anantaram //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विद्वेषिणस् व्यसनिनः शालीनालसभीरवः । लुब्धअतिवृद्धबालाश् च न कार्याः कार्यचिन्तकाः ॥

vidveṣiṇas vyasaninaḥ śālī.nāla.sabhīravaḥ / lubdha.ativṛddha.bālāś ca na kāryāḥ kārya.cintakāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुचयस् वेदधर्मज्ञा दक्षा दान्ताः कुलौद्भवाः । सर्वकार्यप्रवीणाश् च कर्तव्यास् तु महत् तमाः ॥

śucayas veda.dharma.jñā dakṣā dāntāḥ kula.udbhavāḥ / sarva.kārya.pravīṇāś ca kartavyās tu mahat tamāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वौ त्रयः पञ्च वा कार्याः समूहहितवादिनः । कर्तव्यं वचनं तेषां ग्रामश्रेणिगणआदिभिः ॥

dvau trayaḥ pañca vā kāryāḥ samūha.hita.vādinaḥ / kartavyaṃ vacanaṃ teṣāṃ grāma.śreṇi.gaṇa.ādibhiḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सभाप्रपादेवगृहतडाकआरामसंस्कृतिः । तथा^अनाथदरिद्राणां संस्कारस् योजनक्रिया ॥

sabhā.prapā.devagṛha.taḍāka.ārāma.saṃskṛtiḥ / tathā^anātha.daridrāṇāṃ saṃskāras yojana.kriyā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुलआयनं निरोधश् च कार्यम् अस्माभिर् अंशतः । यत् तु एवं लिखितं पत्रं धर्म्या सा समयक्रिया ॥

kula.āyanaṃ nirodhaś ca kāryam asmābhir aṃśataḥ / yat tu evaṃ likhitaṃ patraṃ dharmyā sā samaya.kriyā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पालनीयाः समर्थैस् तु यः समर्थस् (विसंवदेत् । सर्वस्वहरणं दण्डस् तस्य निर्वासनं पुरात् ॥

pālanīyāḥ samarthais tu yaḥ samarthas (visaṃvadet / sarvasva.haraṇaṃ daṇḍas tasya nirvāsanaṃ purāt //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र भेदम् उपेक्षां वा यः कश्चित् (कुरुते नरः । चतुःसुवर्णाः षट्निष्कास् तस्य दण्डस् (विधीयते ॥

tatra bhedam upekṣāṃ vā yaḥ kaścit (kurute naraḥ / catuḥ.suvarṇāḥ ṣaṭ.niṣkās tasya daṇḍas (vidhīyate //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस् तु साधारणं हिंस्यात् क्षिपेत् त्रैविद्यम् एव वा । संवित्क्रियां विहन्यात् च स निर्वास्यः पुरात् ततः ॥

yas tu sādhāraṇaṃ hiṃsyāt kṣipet traividyam eva vā / saṃvit.kriyāṃ vihanyāt ca sa nirvāsyaḥ purāt tataḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अरुन्तुदः सूचकश् च भेदकृत्साहसी तथा । श्रेणिपूगनृपद्विष्टः क्षिप्रं (निर्वास्यते ततः ॥

aruntudaḥ sūcakaś ca bheda.kṛt.sāhasī tathā / śreṇi.pūga.nṛpa.dviṣṭaḥ kṣipraṃ (nirvāsyate tataḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुलश्रेणिगनअध्यक्षाः पुरदुर्गनिवासिनः । वाग्धिग्दमं परित्यागं (प्रकुर्युः पापकारिणाम् ॥

kula.śreṇi.gana.adhyakṣāḥ pura.durga.nivāsinaḥ / vāg.dhig.damaṃ parityāgaṃ (prakuryuḥ pāpa.kāriṇām //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तैः कृतं च स्वधर्मेण निग्रहअनुग्रहं नृणाम् । तद्राज्ञस्^अपि अनुमन्तव्यं निसृष्टअर्था हि ते स्मृताः ॥

taiḥ kṛtaṃ ca sva.dharmeṇa nigraha.anugrahaṃ nṛṇām / tad.rājñas^api anumantavyaṃ nisṛṣṭa.arthā hi te smṛtāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाधां (कुर्युर् यद् एकस्य सम्भूता द्वेषसंयुताः ।

bādhāṃ (kuryur yad ekasya sambhūtā dveṣa.saṃyutāḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुख्यैः सह समूहानां विसंवादस् यदा (भवेत् । तदा (विचारयेत् राजा स्वमार्गे (स्थापयेत् च तान् ॥

mukhyaiḥ saha samūhānāṃ visaṃvādas yadā (bhavet / tadā (vicārayet rājā sva.mārge (sthāpayet ca tān //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

॥। ॥। ॥। ॥। ॥। यः समर्थस् (विसंवदेत् । सर्वस्वहरणं दण्डस् तस्य निर्वासनं पुरात् ॥

... ... ... ... ... yaḥ samarthas (visaṃvadet / sarvasva.haraṇaṃ daṇḍas tasya nirvāsanaṃ purāt //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संभूयएकतमं कृत्वा राजभाव्यं (हरन्ति ये । ते तदष्टगुणं दाप्या वणिजश् च पलायिनः ॥

saṃbhūya.ekatamaṃ kṛtvā rāja.bhāvyaṃ (haranti ye / te tad.aṣṭa.guṇaṃ dāpyā vaṇijaś ca palāyinaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस् (लभेत यत् किञ्चित् सर्वेषाम् एव तत् समम् । षाण्मासिकं मासिकं वा विभक्तव्यं यथाअंशतः ॥

tatas (labheta yat kiñcit sarveṣām eva tat samam / ṣāṇmāsikaṃ māsikaṃ vā vibhaktavyaṃ yathā.aṃśataḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देयं वा निःस्ववृद्दअन्धस्त्रीबालअतुररोगिषु । सान्तानिकआदिषु तथा धर्म एष सनातनः ॥

deyaṃ vā niḥsva.vṛdda.andha.strī.bāla.atura.rogiṣu / sāntānika.ādiṣu tathā dharma eṣa sanātanaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्नैः प्राप्तं रक्षितं वा गणअर्थे वा पणं कृतम् । राजप्रसादलब्धं वा सर्वेषाम् एव तत्समम् ॥

yatnaiḥ prāptaṃ rakṣitaṃ vā gaṇa.arthe vā paṇaṃ kṛtam / rāja.prasāda.labdhaṃ vā sarveṣām eva tat.samam //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.