Library·Varāhamihira: Bṛhatsaṃhitā·29

Varāhamihira: Bṛhatsaṃhitā 29

फल^कुसुम^सम्प्रवृद्धिं वनस्पतीनां विलोक्य विज्ञेयम्। सुलभत्वं द्रव्याणां निष्पत्तिश् च^अपि सस्यानाम्॥

phala^kusuma^sampravṛddhiṃ vanaspatīnāṃ vilokya vijñeyam/ sulabhatvaṃ dravyāṇāṃ niṣpattiś ca^api sasyānām//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शालेन कलमशाली रक्ताशोकेन रक्तशालिश् च। पाण्डूकः क्षीरिकया नीलाशोकेन सूकरकः॥

śālena kalamaśālī raktāśokena raktaśāliś ca/ pāṇḍūkaḥ kṣīrikayā nīlāśokena sūkarakaḥ//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न्यग्रोधेन तु यवकस् तिन्दुक^वृद्ध्या च षष्टिको भवति। अश्वत्थेन ज्ञेया निष्पत्तिः सर्वसस्यानाम्॥

nyagrodhena tu yavakas tinduka^vṛddhyā ca ṣaṣṭiko bhavati/ aśvatthena jñeyā niṣpattiḥ sarvasasyānām//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जम्बूभिस् तिल^माषाः शिरीष^वृद्ध्या च कङ्गु^निष्पत्तिः। गोधूमाश् च मधूकैर् यव^वृद्धिः सप्तपर्णेन॥

jambūbhis tila^māṣāḥ śirīṣa^vṛddhyā ca kaṅgu^niṣpattiḥ/ godhūmāś ca madhūkair yava^vṛddhiḥ saptaparṇena//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिमुक्तक^कुन्दाभ्यां कर्पासं सर्षपान् वदेद् अशनैः। बदरीभिश् च कुलत्थांश् *चिरविल्वेन[कूचिरबिल्वेन]^आदिशेत्^मुद्गान्॥

atimuktaka^kundābhyāṃ karpāsaṃ sarṣapān vaded aśanaiḥ/ badarībhiś ca kulatthāṃś *ciravilvena[K.ū.cirabilvena]^ādiśet^mudgān//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतसी वेतस^पुष्पैः पलाश^कुसुमैश् च कोद्रवा ज्ञेयाः। तिलकेन शङ्ख^मौक्तिक^रजतान्य् अथ च^इङ्गुदेन *शणाः[क्शणः]॥

atasī vetasa^puṣpaiḥ palāśa^kusumaiś ca kodravā jñeyāḥ/ tilakena śaṅkha^mauktika^rajatāny atha ca^iṅgudena *śaṇāḥ[K.śaṇaḥ]//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

करिणश् च हस्तिकर्णैर् आदेश्या वाजिनो +अश्वकर्णेन। गावश् च पाटलाभिः कदलीभिर् अज^आविकं भवति॥

kariṇaś ca hastikarṇair ādeśyā vājino +aśvakarṇena/ gāvaś ca pāṭalābhiḥ kadalībhir aja^āvikaṃ bhavati//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चम्पक^कुसुमैः कनकं विद्रुम^सम्पच् च बन्धुजीवेन। *कुरवक[क्कुरुवक]^वृद्ध्या वज्रं वैदूर्यं नन्दिकावर्तैः॥

campaka^kusumaiḥ kanakaṃ vidruma^sampac ca bandhujīvena/ *kuravaka[K.kuruvaka]^vṛddhyā vajraṃ vaidūryaṃ nandikāvartaiḥ//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विन्द्याच् च सिन्धुवारेण मौक्तिकं *कारुकाः[क्कुङ्कुमं] कुसुम्भेन। रक्तोत्पलेन राजा मन्त्री नीलोत्पलेनोक्तः॥

vindyāc ca sindhuvāreṇa mauktikaṃ *kārukāḥ[K.kuṅkumaṃ] kusumbhena/ raktotpalena rājā mantrī nīlotpalenoktaḥ//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रेष्ठी *सुवर्णपुष्पात्[क्सुवर्णपुष्पैः] पद्मैर् विप्राः पुरोहिताः कुमुदैः। सौगन्धिकेन बलपतिर् अर्केण हिरण्य^परिवृद्धिः॥

śreṣṭhī *suvarṇapuṣpāt[K.suvarṇapuṣpaiḥ] padmair viprāḥ purohitāḥ kumudaiḥ/ saugandhikena balapatir arkeṇa hiraṇya^parivṛddhiḥ//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आम्रैः क्षेमं भल्लातकैर् भयं पीलुभिस् तथा^आरोग्यम्। खदिर^शमीभ्यां दुर्भिक्षम् अर्जुनैः शोभना वृष्टिः॥

āmraiḥ kṣemaṃ bhallātakair bhayaṃ pīlubhis tathā^ārogyam/ khadira^śamībhyāṃ durbhikṣam arjunaiḥ śobhanā vṛṣṭiḥ//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिचुमन्द^नागकुसुमैः सुभिक्षम् अथ मारुतः कपित्थेन। निचुलेन^अवृष्टिभयं व्याधिभयं भवति कुटजेन॥

picumanda^nāgakusumaiḥ subhikṣam atha mārutaḥ kapitthena/ niculena^avṛṣṭibhayaṃ vyādhibhayaṃ bhavati kuṭajena//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दूर्वा^कुश^कुसुमाभ्याम् इक्षुर् वह्निश् च कोविदारेण। श्यामालता^अभिवृद्ध्या बन्धक्यो वृद्धिम् आयान्ति॥

dūrvā^kuśa^kusumābhyām ikṣur vahniś ca kovidāreṇa/ śyāmālatā^abhivṛddhyā bandhakyo vṛddhim āyānti//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.