Baudhayana-Dharmasutra 2.5

अथ हस्तौ (प्रक्षाल्य कमण्डलुं मृत्पिण्डं च (संगृह्य [क्:गृह्य] तीर्थं (गत्वा त्रिः पादौ (प्रक्षालयते त्रिर् आत्मानं ॥

atha hastau (prakṣālya kamaṇḍaluṃ mṛt.piṇḍaṃ ca (saṃgṛhya [K:gṛhya] tīrthaṃ (gatvā triḥ pādau (prakṣālayate trir ātmānaṃ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ ह^एके (ब्रुवते । श्मशानम् आपो देवगृहं गोष्ठं यत्र चब्राह्मणा (अप्रक्षाल्य पादौ तन् न प्रवेष्टव्यम् इति ॥

atha ha^eke (bruvate / śmaśānam āpo deva.gṛhaṃ goṣṭhaṃ yatra cabrāhmaṇā (aprakṣālya pādau tan na praveṣṭavyam iti //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ^अञ्जलिना^अप (उपहन्ति [क्: अथाञ्जलिना उपहन्ति] ।सुमित्रा न आप ओषधयः (सन्त्व् इति ॥

atha^añjalinā^apa (upahanti [K: athāñjalinā upahanti] /sumitrā na āpa oṣadhayaḥ (santv iti //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तां दिशं (निरुक्षति यस्याम् अस्य दिशि द्वेष्यो (भवति ।दुर्मित्रास् तस्मै भूयासुर् यो^अस्मान् (द्वेष्टि यं च वयं (द्विष्म इति ॥

tāṃ diśaṃ (nirukṣati yasyām asya diśi dveṣyo (bhavati /durmitrās tasmai bhūyāsur yo^asmān (dveṣṭi yaṃ ca vayaṃ (dviṣma iti //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ^अप (उपस्पृश्य त्रिः प्रदक्षिणम् उदकम् (आवर्तयति । यदपां [क्: यद् अर्पां] क्रुरं [क्: क्रूरं] यद् अमेध्यं यद् अशान्तं तद्(अपगच्छताद् [ः: अप गच्छताद्] इति ॥

atha^apa (upaspṛśya triḥ pradakṣiṇam udakam (āvartayati / yadapāṃ [K: yad arpāṃ] kruraṃ [K: krūraṃ] yad amedhyaṃ yad aśāntaṃ tad(apagacchatād [ḥ: apa gacchatād] iti //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्सु (निमज्ज्य^(उन्मज्ज्य ॥

apsu (nimajjya^(unmajjya //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न^अप्सु सतः प्रयमणं (विद्यते न वासःपल्पूलनंन^उपस्पर्शनम् ॥

na^apsu sataḥ prayamaṇaṃ (vidyate na vāsaḥ.palpūlanaṃna^upasparśanam //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद्य् उपरुद्धाः स्युर् एतेन^(उपतिष्ठते । नमो^अग्नये^अप्सुमतेनम इन्द्राय नमो वरुणाय नमो वारुण्यै नमो^अद्भ्य इति ॥

yady uparuddhāḥ syur etena^(upatiṣṭhate / namo^agnaye^apsumatenama indrāya namo varuṇāya namo vāruṇyai namo^adbhya iti //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पवित्रे (कृत्वा^अद्भिर् (मार्जयति । आपो हि ष्ठा मयोभुव इतितिसृभिः । हिरण्यवर्णाः शुचयः पावका इति चतसृभिः । पवमानःसुवर्जन [क्: सुवर्चन] इति । एतेन^अनुवाकेन(मार्जयित्वा^अन्तर्जलगतो^अघमर्षणेन त्रीन् प्राणआयामान्(धारयित्वा^(उत्तीर्य वासः (पीडयित्वा प्रक्षालितौपवातान्यक्लिष्टानि वासांसि (परिधाय^अप (आचम्य दर्भेष्व्

pavitre (kṛtvā^adbhir (mārjayati / āpo hi ṣṭhā mayobhuva ititisṛbhiḥ / hiraṇya.varṇāḥ śucayaḥ pāvakā iti catasṛbhiḥ / pavamānaḥsuvarjana [K: suvarcana] iti / etena^anuvākena(mārjayitvā^antar.jala.gato^aghamarṣaṇena trīn prāṇa.āyāmān(dhārayitvā^(uttīrya vāsaḥ (pīḍayitvā prakṣālita.upavātānyakliṣṭāni vāsāṃsi (paridhāya^apa (ācamya darbheṣv

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ^आदित्यम् (उपतिष्ठते । उद् वयं तमसस् परि । उद् उ त्यम् ।चित्रम् । तच् चक्षुर् देवहितम् । य उदगाद् इति ॥

atha^ādityam (upatiṣṭhate / ud vayaṃ tamasas pari / ud u tyam /citram / tac cakṣur devahitam / ya udagād iti //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ^अप्य् (उदाहरन्ति । प्रणवो व्याहृतयः सावित्री च^इत्य् एतेपञ्च ब्रह्मयज्ञा अहरहर् ब्राह्मणं किल्बिषात् (पावयन्ति ॥

atha^apy (udāharanti / praṇavo vyāhṛtayaḥ sāvitrī ca^ity etepañca brahma.yajñā ahar.ahar brāhmaṇaṃ kilbiṣāt (pāvayanti //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूतः पञ्चभिर् ब्रह्मयज्ञैर् अथ^उत्तरं देवतास् (तर्पयति ॥

pūtaḥ pañcabhir brahma.yajñair atha^uttaraṃ devatās (tarpayati //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ओम् [क् ओमित्स् ओम्] अग्निः प्रजापतिः सोमो रुद्रो^अदितिर् बृहस्पतिःसर्पा इत्य् एतानि प्राग्द्वाराणि दैवतानि सनक्षत्राणि सग्रहाणिसअहोरात्राणि समुहूर्तानि (तर्पयामि । ॐ वसूंश् च (तर्पयामि ॥

om [K omits om] agniḥ prajāpatiḥ somo rudro^aditir bṛhaspatiḥsarpā ity etāni prāg.dvārāṇi daivatāni sa.nakṣatrāṇi sa.grahāṇisa.aho.rātrāṇi sa.muhūrtāni (tarpayāmi / oṃ vasūṃś ca (tarpayāmi //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ॐ [क् ओमित्स् ॐ] पितरो^अर्यमा भगः सविता त्वष्टा वायुरिन्द्राग्नी इत्य् एतानि दक्षिणद्वाराणि दैवतानि सनक्षत्राणिसग्रहाणि सअहोरात्राणि समुहूर्तानि (तर्पयामि । ॐ रुद्रांश् च(तर्पयामि ॥

oṃ [K omits oṃ] pitaro^aryamā bhagaḥ savitā tvaṣṭā vāyurindrāgnī ity etāni dakṣiṇa.dvārāṇi daivatāni sa.nakṣatrāṇisa.grahāṇi sa.aho.rātrāṇi sa.muhūrtāni (tarpayāmi / oṃ rudrāṃś ca(tarpayāmi //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ॐ [क् ओमित्स् ॐ] मित्र इन्द्रो महापितर आपो विश्वे देवा ब्रह्माविष्णुर् इत्य् एतानि प्रत्यग्द्वाराणि दैवतानि सनक्षत्राणि सग्रहाणिसअहोरात्राणि समुहूर्तानि (तर्पयामि । ओम् आदित्यांश् च (तर्पयामि॥

oṃ [K omits oṃ] mitra indro mahāpitara āpo viśve devā brahmāviṣṇur ity etāni pratyag.dvārāṇi daivatāni sa.nakṣatrāṇi sa.grahāṇisa.aho.rātrāṇi sa.muhūrtāni (tarpayāmi / om ādityāṃś ca (tarpayāmi//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ॐ [क् ओमित्स् ॐ] वसवो वरुणो^अज एकपाद् अहिर्बुध्न्यःपूषा^अश्विनौ यम इत्य् एतान्य् उदग्द्वाराणि दैवतानि सनक्षत्राणिसग्रहाणि सअहोरात्राणि समुहूर्तानि (तर्पयामि । ॐ विश्वान्देवांस् (तर्पयामि । ॐ साध्यांश् च (तर्पयामि [क्: साध्यांस्तर्पयामि] ॥

oṃ [K omits oṃ] vasavo varuṇo^aja ekapād ahirbudhnyaḥpūṣā^aśvinau yama ity etāny udag.dvārāṇi daivatāni sa.nakṣatrāṇisa.grahāṇi sa.aho.rātrāṇi sa.muhūrtāni (tarpayāmi / oṃ viśvāndevāṃs (tarpayāmi / oṃ sādhyāṃś ca (tarpayāmi [K: sādhyāṃstarpayāmi] //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ॐ [क् ओमित्स् ॐ] ब्रह्माणं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ]प्रजापतिं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] चतुर्मुखं (तर्पयामि । ॐ [कोमित्स् ॐ] परमेष्ठिनं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] हिरण्यगर्भं(तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] स्वयंभुवं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ]ब्रह्मपार्षदांस् (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] ब्रह्मपार्षदीश् च(तर्पयामि । ओम्

oṃ [K omits oṃ] brahmāṇaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ]prajāpatiṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] catur.mukhaṃ (tarpayāmi / oṃ [Komits oṃ] parameṣṭhinaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] hiraṇyagarbhaṃ(tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] svayaṃbhuvaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ]brahma.pārṣadāṃs (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] brahma.pārṣadīś ca(tarpayāmi / om

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ॐ विघ्नं (तर्पयामि । ॐ विनायकं [क् ओमित्स् ॐ] (तर्पयामि ।ॐ [क् ओमित्स् ॐ] वीरं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] स्थूलं [क्: शूरं](तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] वरदं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ]हस्तिमुखं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] वक्रतुण्डं (तर्पयामि । ओम् [कोमित्स् ओम्] एकदन्तं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] लम्बोदरं (तर्पयामि ।[क्:

oṃ vighnaṃ (tarpayāmi / oṃ vināyakaṃ [K omits oṃ] (tarpayāmi /oṃ [K omits oṃ] vīraṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] sthūlaṃ [K: śūraṃ](tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] varadaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ]hastimukhaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] vakratuṇḍaṃ (tarpayāmi / om [Komits om] ekadantaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] lambodaraṃ (tarpayāmi /[K:

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ॐ सनत्कुमारं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] स्कन्दं(तर्पयामि । ओम् [क् ओमित्स् ओम्] इन्द्रं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] षष्ठीं(तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] षण्मुखं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ]जयन्तं [क्: विशाखं] (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] विशाखं [क्:जयन्तं] (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] महासेनं (तर्पयामि । ॐसुब्रह्मण्यं (तर्पयामि

oṃ sanatkumāraṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] skandaṃ(tarpayāmi / om [K omits om] indraṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] ṣaṣṭhīṃ(tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] ṣaṇmukhaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ]jayantaṃ [K: viśākhaṃ] (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] viśākhaṃ [K:jayantaṃ] (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] mahāsenaṃ (tarpayāmi / oṃsubrahmaṇyaṃ (tarpayāmi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ओम् आदित्यं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] सोमं (तर्पयामि । ओम्[क् ओमित्स् ओम्] अङ्गारकं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] बुधं (तर्पयामि ।ॐ [क् ओमित्स् ॐ] बृहस्पतिं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] शुक्रं (तर्पयामि। ॐ [क् ओमित्स् ॐ] शनैश्चरं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] राहुं(तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] केतुं (तर्पयामि ॥

om ādityaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] somaṃ (tarpayāmi / om[K omits om] aṅgārakaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] budhaṃ (tarpayāmi /oṃ [K omits oṃ] bṛhaspatiṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] śukraṃ (tarpayāmi/ oṃ [K omits oṃ] śanaiścaraṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] rāhuṃ(tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] ketuṃ (tarpayāmi //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ॐ केशवं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] नारायणं (तर्पयामि। ॐ [क् ओमित्स् ॐ] माधवं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] गोविन्दं(तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] विष्णुं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ]मधुसूदनं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] त्रिविक्रमं (तर्पयामि । ॐ [कोमित्स् ॐ] वामनं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] श्रीधरं (तर्पयामि ।ॐ [क् ओमित्स्

oṃ keśavaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] nārāyaṇaṃ (tarpayāmi/ oṃ [K omits oṃ] mādhavaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] govindaṃ(tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] viṣṇuṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ]madhusūdanaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] trivikramaṃ (tarpayāmi / oṃ [Komits oṃ] vāmanaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] śrīdharaṃ (tarpayāmi /oṃ [K omits

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ॐ यमं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] यमराजं (तर्पयामि ।ॐ [क् ओमित्स् ॐ] धर्मं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] धर्मराजं(तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] कालं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] नीलं(तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] मृत्युं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ]वैवस्वतं [क्: अन्तकं] (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] चित्रं (तर्पयामि ।ॐ [क् ओमित्स्

oṃ yamaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] yamarājaṃ (tarpayāmi /oṃ [K omits oṃ] dharmaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] dharmarājaṃ(tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] kālaṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] nīlaṃ(tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] mṛtyuṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ]vaivasvataṃ [K: antakaṃ] (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] citraṃ (tarpayāmi /oṃ [K omits

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ॐ [क् ओमित्स् ॐ] भूमिदेवांस् [क्: भरद्वाजं] (तर्पयामि ।ॐ [क् ओमित्स् ॐ] काश्यपम् (तर्पयामि । ओम् [क् ओमित्स् ओम्]अन्तरिक्षं [क्: अत्रिं] (तर्पयामि । [क्: आङ्गिरसं तर्पयामि ।] ॐ [कोमित्स् ॐ] विद्यां (तर्पयामि । [क्: दुर्गां तर्पयामि । ज्येष्ठांतर्पयामि ।] ॐ [क् ओमित्स् ॐ] धन्वन्तरिं (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ]धन्वन्तरिपार्षदांस्

oṃ [K omits oṃ] bhūmi.devāṃs [K: bharadvājaṃ] (tarpayāmi /oṃ [K omits oṃ] kāśyapam (tarpayāmi / om [K omits om]antarikṣaṃ [K: atriṃ] (tarpayāmi / [K: āṅgirasaṃ tarpayāmi /] oṃ [Komits oṃ] vidyāṃ (tarpayāmi / [K: durgāṃ tarpayāmi / jyeṣṭhāṃtarpayāmi /] oṃ [K omits oṃ] dhanvantariṃ (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ]dhanvantari.pārṣadāṃs

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ निवीती ॥

atha nivītī //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ प्राचीनावीति । ॐ पित्क़्न् स्वधा नमस् (तर्पयामि । ॐ[क् ओमित्स् ॐ] पितामहान् स्वधा नमस् (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ]प्रपितामहान् स्वधा नमस् (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] मात्क़्ः स्वधानमस् (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] पितामहीः स्वधा नमस् (तर्पयामि ।ॐ [क् ओमित्स् ॐ] प्रपितामहीः स्वधा नमस् (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ]मातामहान् स्वधा

atha prācīnāvīti / oṃ pitqn svadhā namas (tarpayāmi / oṃ[K omits oṃ] pitāmahān svadhā namas (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ]prapitāmahān svadhā namas (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] mātqḥ svadhānamas (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] pitāmahīḥ svadhā namas (tarpayāmi /oṃ [K omits oṃ] prapitāmahīḥ svadhā namas (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ]mātāmahān svadhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ओम् आचार्यान् स्वधा नमस् (तर्पयामि । ओम् [क् ओमित्स् ओम्]आचार्यपत्नीः स्वधा नमस् (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] गुरून् स्वधानमस् (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] गुरुपत्नीः स्वधा नमस् (तर्पयामि। ॐ [क् ओमित्स् ॐ] सखीन् स्वधा नमस् (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ]सखिपत्नीः स्वधा नमस् (तर्पयामि । ॐ [क् ओमित्स् ॐ] ज्ञातीन् स्वधानमस् (तर्पयामि

om ācāryān svadhā namas (tarpayāmi / om [K omits om]ācārya.patnīḥ svadhā namas (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] gurūn svadhānamas (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] guru.patnīḥ svadhā namas (tarpayāmi/ oṃ [K omits oṃ] sakhīn svadhā namas (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ]sakhi.patnīḥ svadhā namas (tarpayāmi / oṃ [K omits oṃ] jñātīn svadhānamas (tarpayāmi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनुतीर्थम् अप (उत्सिञ्चति ॥

anutīrtham apa (utsiñcati //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऊर्जं वहन्तीर् अमृतं घृतं पयः कीलालं परिस्रुतम् ।स्वधा स्थ (तर्पयत मे पित्क़्न् । (तृप्यत (तृप्यत (तृप्यत^इति ॥

ūrjaṃ vahantīr amṛtaṃ ghṛtaṃ payaḥ kīlālaṃ parisrutam /svadhā stha (tarpayata me pitqn / (tṛpyata (tṛpyata (tṛpyata^iti //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न^एकवस्त्रो न^आर्द्रवासा दैवानि [क्: देवानि] कर्माण्य्(अनुसंचरेत् ॥

na^eka.vastro na^ārdra.vāsā daivāni [K: devāni] karmāṇy(anusaṃcaret //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पितृसंयुक्तानि च^इत्य् एकेषाम् । पितृसंयुक्तानि च^इत्य् एकेषाम् ॥

pitṛ.saṃyuktāni ca^ity ekeṣām / pitṛ.saṃyuktāni ca^ity ekeṣām //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.