Library·Bhāgavata Purāṇa·1·1.11

Bhāgavata Purāṇa 1.11

सूत उवाच आनर्तान् स उपव्रज्य स्वृद्धाञ् जनपदान् स्वकान् दध्मौ दरवरं तेषां विषादं शमयन्न् इव

sūta uvāca ānartān sa upavrajya svṛddhāñ janapadān svakān dadhmau daravaraṃ teṣāṃ viṣādaṃ śamayann iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स उच्चकाशे धवलोदरो दरो ऽप्युरुक्रमस्याधरशोणशोणिमा दाध्मायमानः करकञ्जसम्पुटे यथाब्जखण्डे कलहंस उत्स्वनः

sa uccakāśe dhavalodaro daro 'pyurukramasyādharaśoṇaśoṇimā dādhmāyamānaḥ karakañjasampuṭe yathābjakhaṇḍe kalahaṃsa utsvanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तम् उपश्रुत्य निनदं जगद्भयभयावहम् प्रत्युद्ययुः प्रजाः सर्वा भर्तृदर्शनलालसाः

tam upaśrutya ninadaṃ jagadbhayabhayāvaham pratyudyayuḥ prajāḥ sarvā bhartṛdarśanalālasāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रोपनीतबलयो रवेर्दीपम् इवादृताः आत्मारामं पूर्णकामं निजलाभेन नित्यदा

tatropanītabalayo raverdīpam ivādṛtāḥ ātmārāmaṃ pūrṇakāmaṃ nijalābhena nityadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रीत्युत्फुल्लमुखाः प्रोचुर्हर्षगद्गदया गिरा पितरं सर्वसुहृदम् अवितारम् इवार्भकाः

prītyutphullamukhāḥ procurharṣagadgadayā girā pitaraṃ sarvasuhṛdam avitāram ivārbhakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नताः स्म ते नाथ सदाङ्घ्रिपङ्कजं विरिञ्चवैरिञ्च्यसुरेन्द्रवन्दितम् परायणं क्षेमम् इहेच्छतां परं न यत्र कालः प्रभवेत् परः प्रभुः

natāḥ sma te nātha sadāṅghripaṅkajaṃ viriñcavairiñcyasurendravanditam parāyaṇaṃ kṣemam ihecchatāṃ paraṃ na yatra kālaḥ prabhavet paraḥ prabhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवाय नस्त्वं भव विश्वभावन त्वम् एव माताथ सुहृत्पतिः पिता त्वं सद्गुरुर्नः परमं च दैवतं यस्यानुवृत्त्या कृतिनो बभूविम

bhavāya nastvaṃ bhava viśvabhāvana tvam eva mātātha suhṛtpatiḥ pitā tvaṃ sadgururnaḥ paramaṃ ca daivataṃ yasyānuvṛttyā kṛtino babhūvima

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो सनाथा भवता स्म यद्वयं त्रैविष्टपानाम् अपि दूरदर्शनम् प्रेमस्मितस्निग्धनिरीक्षणाननं पश्येम रूपं तव सर्वसौभगम्

aho sanāthā bhavatā sma yadvayaṃ traiviṣṭapānām api dūradarśanam premasmitasnigdhanirīkṣaṇānanaṃ paśyema rūpaṃ tava sarvasaubhagam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यर्ह्यम्बुजाक्षापससार भो भवान् कुरून् मधून् वाथ सुहृद्दिदृक्षया तत्राब्दकोटिप्रतिमः क्षणो भवेद् रविं विनाक्ष्णोरिव नस्तवाच्युत

yarhyambujākṣāpasasāra bho bhavān kurūn madhūn vātha suhṛddidṛkṣayā tatrābdakoṭipratimaḥ kṣaṇo bhaved raviṃ vinākṣṇoriva nastavācyuta

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथं वयं नाथ चिरोषिते त्वयि प्रसन्नदृष्ट्याखिलतापशोषणम् जीवेम ते सुन्दरहासशोभितम् अपश्यमाना वदनं मनोहरम्

kathaṃ vayaṃ nātha ciroṣite tvayi prasannadṛṣṭyākhilatāpaśoṣaṇam jīvema te sundarahāsaśobhitam apaśyamānā vadanaṃ manoharam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति चोदीरिता वाचः प्रजानां भक्तवत्सलः शृण्वानो ऽनुग्रहं दृष्ट्या वितन्वन् प्राविशत् पुरम्

iti codīritā vācaḥ prajānāṃ bhaktavatsalaḥ śṛṇvāno 'nugrahaṃ dṛṣṭyā vitanvan prāviśat puram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मधुभोजदशार्हार्हकुकुरान्धकवृष्णिभिः आत्मतुल्यबलैर्गुप्तां नागैर्भोगवतीम् इव

madhubhojadaśārhārhakukurāndhakavṛṣṇibhiḥ ātmatulyabalairguptāṃ nāgairbhogavatīm iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वर्तुसर्वविभवपुण्यवृक्षलताश्रमैः उद्यानोपवनारामैर्वृतपद्माकरश्रियम्

sarvartusarvavibhavapuṇyavṛkṣalatāśramaiḥ udyānopavanārāmairvṛtapadmākaraśriyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोपुरद्वारमार्गेषु कृतकौतुकतोरणाम् चित्रध्वजपताकाग्रैरन्तः प्रतिहतातपाम्

gopuradvāramārgeṣu kṛtakautukatoraṇām citradhvajapatākāgrairantaḥ pratihatātapām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सम्मार्जितमहामार्ग रथ्यापणकचत्वराम् सिक्तां गन्धजलैरुप्तां फलपुष्पाक्षताङ्कुरैः

sammārjitamahāmārga rathyāpaṇakacatvarām siktāṃ gandhajalairuptāṃ phalapuṣpākṣatāṅkuraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वारि द्वारि गृहाणां च दध्यक्षतफलेक्षुभिः अलङ्कृतां पूर्णकुम्भैर्बलिभिर्धूपदीपकैः

dvāri dvāri gṛhāṇāṃ ca dadhyakṣataphalekṣubhiḥ alaṅkṛtāṃ pūrṇakumbhairbalibhirdhūpadīpakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निशम्य प्रेष्ठम् आयान्तं वसुदेवो महामनाः अक्रूरश्चोग्रसेनश्च रामश्चाद्भुतविक्रमः

niśamya preṣṭham āyāntaṃ vasudevo mahāmanāḥ akrūraścograsenaśca rāmaścādbhutavikramaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रद्युम्नश्चारुदेष्णश्च साम्बो जाम्बवतीसुतः प्रहर्षवेगोच्छशितशयनासनभोजनाः

pradyumnaścārudeṣṇaśca sāmbo jāmbavatīsutaḥ praharṣavegocchaśitaśayanāsanabhojanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वारणेन्द्रं पुरस्कृत्य ब्राह्मणैः ससुमङ्गलैः शङ्खतूर्यनिनादेन ब्रह्मघोषेण चादृताः प्रत्युज्जग्मू रथैर्हृष्टाः प्रणयागतसाध्वसाः

vāraṇendraṃ puraskṛtya brāhmaṇaiḥ sasumaṅgalaiḥ śaṅkhatūryaninādena brahmaghoṣeṇa cādṛtāḥ pratyujjagmū rathairhṛṣṭāḥ praṇayāgatasādhvasāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वारमुख्याश्च शतशो यानैस्तद्दर्शनोत्सुकाः लसत्कुण्डलनिर्भातकपोलवदनश्रियः

vāramukhyāśca śataśo yānaistaddarśanotsukāḥ lasatkuṇḍalanirbhātakapolavadanaśriyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नटनर्तकगन्धर्वाः सूतमागधवन्दिनः गायन्ति चोत्तमश्लोकचरितान्यद्भुतानि च

naṭanartakagandharvāḥ sūtamāgadhavandinaḥ gāyanti cottamaślokacaritānyadbhutāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवांस्तत्र बन्धूनां पौराणाम् अनुवर्तिनाम् यथाविध्युपसङ्गम्य सर्वेषां मानम् आदधे

bhagavāṃstatra bandhūnāṃ paurāṇām anuvartinām yathāvidhyupasaṅgamya sarveṣāṃ mānam ādadhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रह्वाभिवादनाश्लेषकरस्पर्शस्मितेक्षणैः आश्वास्य चाश्वपाकेभ्यो वरैश्चाभिमतैर्विभुः

prahvābhivādanāśleṣakarasparśasmitekṣaṇaiḥ āśvāsya cāśvapākebhyo varaiścābhimatairvibhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वयं च गुरुभिर्विप्रैः सदारैः स्थविरैरपि आशीर्भिर्युज्यमानो ऽन्यैर्वन्दिभिश्चाविशत् पुरम्

svayaṃ ca gurubhirvipraiḥ sadāraiḥ sthavirairapi āśīrbhiryujyamāno 'nyairvandibhiścāviśat puram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजमार्गं गते कृष्णे द्वारकायाः कुलस्त्रियः हर्म्याण्यारुरुहुर्विप्र तदीक्षणमहोत्सवाः

rājamārgaṃ gate kṛṣṇe dvārakāyāḥ kulastriyaḥ harmyāṇyāruruhurvipra tadīkṣaṇamahotsavāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नित्यं निरीक्षमाणानां यदपि द्वारकौकसाम् न वितृप्यन्ति हि दृशः श्रियो धामाङ्गम् अच्युतम्

nityaṃ nirīkṣamāṇānāṃ yadapi dvārakaukasām na vitṛpyanti hi dṛśaḥ śriyo dhāmāṅgam acyutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रियो निवासो यस्योरः पानपात्रं मुखं दृशाम् बाहवो लोकपालानां सारङ्गाणां पदाम्बुजम्

śriyo nivāso yasyoraḥ pānapātraṃ mukhaṃ dṛśām bāhavo lokapālānāṃ sāraṅgāṇāṃ padāmbujam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सितातपत्रव्यजनैरुपस्कृतः प्रसूनवर्षैरभिवर्षितः पथि पिशङ्गवासा वनमालया बभौ घनो यथार्कोडुपचापवैद्युतैः

sitātapatravyajanairupaskṛtaḥ prasūnavarṣairabhivarṣitaḥ pathi piśaṅgavāsā vanamālayā babhau ghano yathārkoḍupacāpavaidyutaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रविष्टस्तु गृहं पित्रोः परिष्वक्तः स्वमातृभिः ववन्दे शिरसा सप्त देवकीप्रमुखा मुदा

praviṣṭastu gṛhaṃ pitroḥ pariṣvaktaḥ svamātṛbhiḥ vavande śirasā sapta devakīpramukhā mudā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ताः पुत्रम् अङ्कम् आरोप्य स्नेहस्नुतपयोधराः हर्षविह्वलितात्मानः सिषिचुर्नेत्रजैर्जलैः

tāḥ putram aṅkam āropya snehasnutapayodharāḥ harṣavihvalitātmānaḥ siṣicurnetrajairjalaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथाविशत् स्वभवनं सर्वकामम् अनुत्तमम् प्रासादा यत्र पत्नीनां सहस्राणि च षोडश

athāviśat svabhavanaṃ sarvakāmam anuttamam prāsādā yatra patnīnāṃ sahasrāṇi ca ṣoḍaśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पत्न्यः पतिं प्रोष्य गृहानुपागतं विलोक्य सञ्जातमनोमहोत्सवाः उत्तस्थुरारात् सहसासनाशयात् साकं व्रतैर्व्रीडितलोचनाननाः

patnyaḥ patiṃ proṣya gṛhānupāgataṃ vilokya sañjātamanomahotsavāḥ uttasthurārāt sahasāsanāśayāt sākaṃ vratairvrīḍitalocanānanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तम् आत्मजैर्दृष्टिभिरन्तरात्मना दुरन्तभावाः परिरेभिरे पतिम् निरुद्धम् अप्यास्रवदम्बु नेत्रयोर् विलज्जतीनां भृगुवर्य वैक्लवात्

tam ātmajairdṛṣṭibhirantarātmanā durantabhāvāḥ parirebhire patim niruddham apyāsravadambu netrayor vilajjatīnāṃ bhṛguvarya vaiklavāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद्यप्यसौ पार्श्वगतो रहोगतस् तथापि तस्याङ्घ्रियुगं नवं नवम् पदे पदे का विरमेत तत्पदाच् चलापि यच् छ्रीर्न जहाति कर्हिचित्

yadyapyasau pārśvagato rahogatas tathāpi tasyāṅghriyugaṃ navaṃ navam pade pade kā virameta tatpadāc calāpi yac chrīrna jahāti karhicit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं नृपाणां क्षितिभारजन्मनाम् अक्षौहिणीभिः परिवृत्ततेजसाम् विधाय वैरं श्वसनो यथानलं मिथो वधेनोपरतो निरायुधः

evaṃ nṛpāṇāṃ kṣitibhārajanmanām akṣauhiṇībhiḥ parivṛttatejasām vidhāya vairaṃ śvasano yathānalaṃ mitho vadhenoparato nirāyudhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स एष नरलोके ऽस्मिन्न् अवतीर्णः स्वमायया रेमे स्त्रीरत्नकूटस्थो भगवान् प्राकृतो यथा

sa eṣa naraloke 'sminn avatīrṇaḥ svamāyayā reme strīratnakūṭastho bhagavān prākṛto yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद्दामभावपिशुनामलवल्गुहास व्रीडावलोकनिहतो मदनो ऽपि यासाम् सम्मुह्य चापम् अजहात् प्रमदोत्तमास्ता यस्येन्द्रियं विमथितुं कुहकैर्न शेकुः

uddāmabhāvapiśunāmalavalguhāsa vrīḍāvalokanihato madano 'pi yāsām sammuhya cāpam ajahāt pramadottamāstā yasyendriyaṃ vimathituṃ kuhakairna śekuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तम् अयं मन्यते लोको ह्यसङ्गम् अपि सङ्गिनम् आत्मौपम्येन मनुजं व्यापृण्वानं यतो ऽबुधः

tam ayaṃ manyate loko hyasaṅgam api saṅginam ātmaupamyena manujaṃ vyāpṛṇvānaṃ yato 'budhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतदीशनम् ईशस्य प्रकृतिस्थो ऽपि तद्गुणैः न युज्यते सदात्मस्थैर्यथा बुद्धिस्तदाश्रया

etadīśanam īśasya prakṛtistho 'pi tadguṇaiḥ na yujyate sadātmasthairyathā buddhistadāśrayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं मेनिरे ऽबला मूढाः स्त्रैणं चानुव्रतं रहः अप्रमाणविदो भर्तुरीश्वरं मतयो यथा

taṃ menire 'balā mūḍhāḥ straiṇaṃ cānuvrataṃ rahaḥ apramāṇavido bharturīśvaraṃ matayo yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.