श्री-शुक उवाच हेमन्ते प्रथमे मासि नन्द-व्रज-कमारिकाः चेरुर् हविष्यं भुञ्जानाः कात्यायन्य्-अर्चन-व्रतम्
śrī-śuka uvāca hemante prathame māsi nanda-vraja-kamārikāḥ cerur haviṣyaṃ bhuñjānāḥ kātyāyany-arcana-vratam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आप्लुत्याम्भसि कालिन्द्या जलान्ते चोदिते ऽरुणे कृत्वा प्रतिकृतिं देवीम् आनर्चुर् नृप सैकतीम्
āplutyāmbhasi kālindyā jalānte codite 'ruṇe kṛtvā pratikṛtiṃ devīm ānarcur nṛpa saikatīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धैर् माल्यैः सुरभिभिर् बलिभिर् धूप-दीपकैः उच्चावचैश् चोपहारैः प्रवाल-फल-तण्डुलैः
gandhair mālyaiḥ surabhibhir balibhir dhūpa-dīpakaiḥ uccāvacaiś copahāraiḥ pravāla-phala-taṇḍulaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कात्यायनि महा-माये महा-योगिन्य् अधीश्वरि नन्द-गोप-सुतं देवि पतिं मे कुरु ते नमः इति मन्त्रं जपन्त्यस् ताः पूजां चक्रुः कमारिकाः
kātyāyani mahā-māye mahā-yoginy adhīśvari nanda-gopa-sutaṃ devi patiṃ me kuru te namaḥ iti mantraṃ japantyas tāḥ pūjāṃ cakruḥ kamārikāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं मासं व्रतं चेरुः कुमार्यः कृष्ण-चेतसः भद्रकालीं समानर्चुर् भूयान् नन्द-सुतः पतिः
evaṃ māsaṃ vrataṃ ceruḥ kumāryaḥ kṛṣṇa-cetasaḥ bhadrakālīṃ samānarcur bhūyān nanda-sutaḥ patiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऊषस्य् उत्थाय गोत्रैः स्वैर् अन्योन्याबद्ध-बाहवः कृष्णम् उच्चैर् जगुर् यान्त्यः कालिन्द्यां स्नातुम् अन्वहम्
ūṣasy utthāya gotraiḥ svair anyonyābaddha-bāhavaḥ kṛṣṇam uccair jagur yāntyaḥ kālindyāṃ snātum anvaham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नद्याः कदाचिद् आगत्य तीरे निक्षिप्य पूर्व-वत् वासांसि कृष्णं गायन्त्यो विजह्रुः सलिले मुदा
nadyāḥ kadācid āgatya tīre nikṣipya pūrva-vat vāsāṃsi kṛṣṇaṃ gāyantyo vijahruḥ salile mudā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगवांस् तद् अभिप्रेत्य कृष्नो योगेश्वरेश्वरः वयस्यैर् आवृतस् तत्र गतस् तत्-कर्म-सिद्धये
bhagavāṃs tad abhipretya kṛṣno yogeśvareśvaraḥ vayasyair āvṛtas tatra gatas tat-karma-siddhaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तासां वासांस्य् उपादाय नीपम् आरुह्य सत्वरः हसद्भिः प्रहसन् बालैः परिहासम् उवाच ह
tāsāṃ vāsāṃsy upādāya nīpam āruhya satvaraḥ hasadbhiḥ prahasan bālaiḥ parihāsam uvāca ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अत्रागत्याबलाः कामं स्वं स्वं वासः प्रगृह्यताम् सत्यं ब्रवाणि नो नर्म यद् यूयं व्रत-कर्शिताः
atrāgatyābalāḥ kāmaṃ svaṃ svaṃ vāsaḥ pragṛhyatām satyaṃ bravāṇi no narma yad yūyaṃ vrata-karśitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न मयोदित-पूर्वं वा अनृतं तद् इमे विदुः एकैकशः प्रतीच्छध्वं सहैवेति सु-मध्यमाः
na mayodita-pūrvaṃ vā anṛtaṃ tad ime viduḥ ekaikaśaḥ pratīcchadhvaṃ sahaiveti su-madhyamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य तत् क्ष्वेलितं दृष्ट्वा गोप्यः प्रेम-परिप्लुताः व्रीडिताः प्रेक्ष्य चान्योन्यं जात-हासा न निर्ययुः
tasya tat kṣvelitaṃ dṛṣṭvā gopyaḥ prema-pariplutāḥ vrīḍitāḥ prekṣya cānyonyaṃ jāta-hāsā na niryayuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं ब्रुवति गोविन्दे नर्मणाक्षिप्त-चेतसः आ-कण्ठ-मग्नाः शीतोदे वेपमानास् तम् अब्रुवन्
evaṃ bruvati govinde narmaṇākṣipta-cetasaḥ ā-kaṇṭha-magnāḥ śītode vepamānās tam abruvan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मानयं भोः कृथास् त्वां तु नन्द-गोप-सुतं प्रियम् जानीमो ऽङ्ग व्रज-श्लाघ्यं देहि वासांसि वेपिताः
mānayaṃ bhoḥ kṛthās tvāṃ tu nanda-gopa-sutaṃ priyam jānīmo 'ṅga vraja-ślāghyaṃ dehi vāsāṃsi vepitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्यामसुन्दर ते दास्यः करवाम तवोदितम् देहि वासांसि धर्म-ज्ञ नो चेद् राज्ञे ब्रुवाम हे
śyāmasundara te dāsyaḥ karavāma tavoditam dehi vāsāṃsi dharma-jña no ced rājñe bruvāma he
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-भगवान् उवाच भवत्यो यदि मे दास्यो मयोक्तं वा करिष्यथ अत्रागत्य स्व-वासांसि प्रतीच्छत शुचि-स्मिताः नो चेन् नाहं प्रदास्ये किं क्रुद्धो राजा करिष्यति
śrī-bhagavān uvāca bhavatyo yadi me dāsyo mayoktaṃ vā kariṣyatha atrāgatya sva-vāsāṃsi pratīcchata śuci-smitāḥ no cen nāhaṃ pradāsye kiṃ kruddho rājā kariṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो जलाशयात् सर्वा दारिकाः शीत-वेपिताः पाणिभ्यां योनिम् आच्छाद्य प्रोत्तेरुः शीत-कर्शिताः
tato jalāśayāt sarvā dārikāḥ śīta-vepitāḥ pāṇibhyāṃ yonim ācchādya protteruḥ śīta-karśitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगवान् आहता वीक्ष्य शुद्ध -भाव-प्रसादितः स्कन्धे निधाय वासांसि प्रीतः प्रोवाच स-स्मितम्
bhagavān āhatā vīkṣya śuddha -bhāva-prasāditaḥ skandhe nidhāya vāsāṃsi prītaḥ provāca sa-smitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यूयं विवस्त्रा यद् अपो धृत-व्रता व्यगाहतैतत् तद् उ देव-हेलनम् बद्ध्वाञ्जलिं मूर्ध्न्य् अपनुत्तये ऽंहसः कृत्वा नमो ऽधो-वसनं प्रगृह्यताम्
yūyaṃ vivastrā yad apo dhṛta-vratā vyagāhataitat tad u deva-helanam baddhvāñjaliṃ mūrdhny apanuttaye 'ṃhasaḥ kṛtvā namo 'dho-vasanaṃ pragṛhyatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् अच्युतेनाभिहितं व्रजाबला मत्वा विवस्त्राप्लवनं व्रत-च्युतिम् तत्-पूर्ति-कामास् तद्-अशेष-कर्मणां साक्षात्-कृतं नेमुर् अवद्य-मृग् यतः
ity acyutenābhihitaṃ vrajābalā matvā vivastrāplavanaṃ vrata-cyutim tat-pūrti-kāmās tad-aśeṣa-karmaṇāṃ sākṣāt-kṛtaṃ nemur avadya-mṛg yataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तास् तथावनता दृष्ट्वा भगवान् देवकी-सुतः वासांसि ताभ्यः प्रायच्छत् करुणस् तेन तोषितः
tās tathāvanatā dṛṣṭvā bhagavān devakī-sutaḥ vāsāṃsi tābhyaḥ prāyacchat karuṇas tena toṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृढं प्रलब्धास् त्रपया च हापिताः प्रस्तोभिताः क्रीडन-वच् च कारिताः वस्त्राणि चैवापहृतान्य् अथाप्य् अमुं ता नाभ्यसूयन् प्रिय-सङ्ग-निर्वृताः
dṛḍhaṃ pralabdhās trapayā ca hāpitāḥ prastobhitāḥ krīḍana-vac ca kāritāḥ vastrāṇi caivāpahṛtāny athāpy amuṃ tā nābhyasūyan priya-saṅga-nirvṛtāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परिधाय स्व-वासांसि प्रेष्ठ-सङ्गम-सज्जिताः गृहीत-चित्ता नो चेलुस् तस्मिन् लज्जायितेक्षणाः
paridhāya sva-vāsāṃsi preṣṭha-saṅgama-sajjitāḥ gṛhīta-cittā no celus tasmin lajjāyitekṣaṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तासां विज्ञाय भगवान् स्व-पाद-स्पर्श-काम्यया धृत-व्रतानां सङ्कल्पम् आह दामोदरो ऽबलाः
tāsāṃ vijñāya bhagavān sva-pāda-sparśa-kāmyayā dhṛta-vratānāṃ saṅkalpam āha dāmodaro 'balāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सङ्कल्पो विदितः साध्व्यो भवतीनां मद्-अर्चनम् मयानुमोदितः सो ऽसौ सत्यो भवितुम् अर्हति
saṅkalpo viditaḥ sādhvyo bhavatīnāṃ mad-arcanam mayānumoditaḥ so 'sau satyo bhavitum arhati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न मय्य् आवेशित-धियां कामः कामाय कल्पते भर्जिता क्वथिता धानाः प्रायो बीजाय नेशते
na mayy āveśita-dhiyāṃ kāmaḥ kāmāya kalpate bharjitā kvathitā dhānāḥ prāyo bījāya neśate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
याताबला व्रजं सिद्धा मयेमा रंस्यथा क्षपाः यद् उद्दिश्य व्रतम् इदं चेरुर् आर्यार्चनं सतीः
yātābalā vrajaṃ siddhā mayemā raṃsyathā kṣapāḥ yad uddiśya vratam idaṃ cerur āryārcanaṃ satīḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-शुक उवाच इत्य् आदिष्टा भगवता लब्ध-कामाः कुमारिकाः ध्यायन्त्यस् तत्-पदाम्भोजम् कृच्छ्रान् निर्विविशुर् व्रजम्
śrī-śuka uvāca ity ādiṣṭā bhagavatā labdha-kāmāḥ kumārikāḥ dhyāyantyas tat-padāmbhojam kṛcchrān nirviviśur vrajam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ गोपैः परिवृतो भगवान् देवकी-सुतः वृन्दावनाद् गतो दूरं चारयन् गाः सहाग्रजः
atha gopaiḥ parivṛto bhagavān devakī-sutaḥ vṛndāvanād gato dūraṃ cārayan gāḥ sahāgrajaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निदघार्कातपे तिग्मे छायाभिः स्वाभिर् आत्मनः आतपत्रायितान् वीक्ष्य द्रुमान् आह व्रजौकसः
nidaghārkātape tigme chāyābhiḥ svābhir ātmanaḥ ātapatrāyitān vīkṣya drumān āha vrajaukasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हे स्तोक-कृष्ण हे अंशो श्रीदामन् सुबलार्जुन विशाल वृषभौजस्विन् देवप्रस्थ वरूथप
he stoka-kṛṣṇa he aṃśo śrīdāman subalārjuna viśāla vṛṣabhaujasvin devaprastha varūthapa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्यतैतान् महा-भागान् परार्थैकान्त-जीवितान् वात-वर्षातप-हिमान् सहन्तो वारयन्ति नः
paśyataitān mahā-bhāgān parārthaikānta-jīvitān vāta-varṣātapa-himān sahanto vārayanti naḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहो एषां वरं जन्म सर्व -प्राण्य्-उपजीवनम् सु-जनस्येव येषां वै विमुखा यान्ति नार्थिनः
aho eṣāṃ varaṃ janma sarva -prāṇy-upajīvanam su-janasyeva yeṣāṃ vai vimukhā yānti nārthinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पत्र-पुष्प-फल-च्छाया- मूल-वल्कल-दारुभिः गन्ध-निर्यास-भस्मास्थि- तोक्मैः कामान् वितन्वते
patra-puṣpa-phala-cchāyā- mūla-valkala-dārubhiḥ gandha-niryāsa-bhasmāsthi- tokmaiḥ kāmān vitanvate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतावज् जन्म-साफल्यं देहिनाम् इह देहिषु प्राणैर् अर्थैर् धिया वाचा श्रेय-आचरणं सदा
etāvaj janma-sāphalyaṃ dehinām iha dehiṣu prāṇair arthair dhiyā vācā śreya-ācaraṇaṃ sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति प्रवाल-स्तबक- फल-पुष्प-दलोत्करैः तरूणां नम्र-शाखानां मध्यतो यमुनां गतः
iti pravāla-stabaka- phala-puṣpa-dalotkaraiḥ tarūṇāṃ namra-śākhānāṃ madhyato yamunāṃ gataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र गाः पाययित्वापः सु-मृष्टाः शीतलाः शिवाः ततो नृप स्वयं गोपाः कामं स्वादु पपुर् जलम्
tatra gāḥ pāyayitvāpaḥ su-mṛṣṭāḥ śītalāḥ śivāḥ tato nṛpa svayaṃ gopāḥ kāmaṃ svādu papur jalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्या उपवने कामं चारयन्तः पशून् नृप कृष्ण-रामाव् उपागम्य क्षुध्-आर्ता इदम् अब्रवन्
tasyā upavane kāmaṃ cārayantaḥ paśūn nṛpa kṛṣṇa-rāmāv upāgamya kṣudh-ārtā idam abravan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.