श्री-शुक उवाच अथ विज्ञाय भगवान् सर्वात्मा सर्व-दर्शनः सैरन्ध्र्याः काम-तप्तायाः प्रियम् इच्छन् गृहं ययौ
śrī-śuka uvāca atha vijñāya bhagavān sarvātmā sarva-darśanaḥ sairandhryāḥ kāma-taptāyāḥ priyam icchan gṛhaṃ yayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महार्होपस्करैर् आढ्यं कामोपायोपबृंहितम् मुक्ता-दाम-पताकाभिर् वितान-शयनासनैः धूपैः सुरभिभिर् दीपैः स्रग्-गन्धैर् अपि मण्डितम्
mahārhopaskarair āḍhyaṃ kāmopāyopabṛṃhitam muktā-dāma-patākābhir vitāna-śayanāsanaiḥ dhūpaiḥ surabhibhir dīpaiḥ srag-gandhair api maṇḍitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृहं तम् आयान्तम् अवेक्ष्य सासनात् सद्यः समुत्थाय हि जात-सम्भ्रमा यथोपसङ्गम्य सखीभिर् अच्युतं सभाजयाम् आस सद्-आसनादिभिः
gṛhaṃ tam āyāntam avekṣya sāsanāt sadyaḥ samutthāya hi jāta-sambhramā yathopasaṅgamya sakhībhir acyutaṃ sabhājayām āsa sad-āsanādibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथोद्धवः साधुतयाभिपूजितो न्यषीदद् उर्व्याम् अभिमृश्य चासनम् कृष्णो ऽपि तूर्णं शयनं महा-धनं विवेश लोकाचरितान्य् अनुव्रतः
tathoddhavaḥ sādhutayābhipūjito nyaṣīdad urvyām abhimṛśya cāsanam kṛṣṇo 'pi tūrṇaṃ śayanaṃ mahā-dhanaṃ viveśa lokācaritāny anuvrataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सा मज्जनालेप-दुकूल-भूषण स्रग्-गन्ध-ताम्बूल-सुधासवादिभिः प्रसाधितात्मोपससार माधवं स-व्रीड-लीलोत्स्मित-विभ्रमेक्षितैः
sā majjanālepa-dukūla-bhūṣaṇa srag-gandha-tāmbūla-sudhāsavādibhiḥ prasādhitātmopasasāra mādhavaṃ sa-vrīḍa-līlotsmita-vibhramekṣitaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आहूय कान्तां नव-सङ्गम-ह्रिया विशङ्कितां कङ्कण-भूषिते करे प्रगृह्य शय्याम् अधिवेश्य रामया रेमे ऽनुलेपार्पण-पुण्य-लेशया
āhūya kāntāṃ nava-saṅgama-hriyā viśaṅkitāṃ kaṅkaṇa-bhūṣite kare pragṛhya śayyām adhiveśya rāmayā reme 'nulepārpaṇa-puṇya-leśayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सानङ्ग-तप्त-कुचयोर् उरसस् तथाक्ष्णोर् जिघ्रन्त्य् अनन्त-चरणेन रुजो मृजन्ती दोर्भ्यां स्तनान्तर-गतं परिरभ्य कान्तम् आनन्द-मूर्तिम् अजहाद् अति-दीर्घ-तापम्
sānaṅga-tapta-kucayor urasas tathākṣṇor jighranty ananta-caraṇena rujo mṛjantī dorbhyāṃ stanāntara-gataṃ parirabhya kāntam ānanda-mūrtim ajahād ati-dīrgha-tāpam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सैवं कैवल्य-नाथं तं प्राप्य दुष्प्राप्यम् ईश्वरम् अङ्ग-रागार्पणेनाहो दुर्भगेदम् अयाचत
saivaṃ kaivalya-nāthaṃ taṃ prāpya duṣprāpyam īśvaram aṅga-rāgārpaṇenāho durbhagedam ayācata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहोष्यताम् इह प्रेष्ठ दिनानि कतिचिन् मया रमस्व नोत्सहे त्यक्तुं सङ्गं ते ऽम्बुरुहेक्षण
sahoṣyatām iha preṣṭha dināni katicin mayā ramasva notsahe tyaktuṃ saṅgaṃ te 'mburuhekṣaṇa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्यै काम-वरं दत्त्वा मानयित्वा च मान-दः सहोद्धवेन सर्वेशः स्व-धामागमद् ऋद्धिमत्
tasyai kāma-varaṃ dattvā mānayitvā ca māna-daḥ sahoddhavena sarveśaḥ sva-dhāmāgamad ṛddhimat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुरार्ध्यं समाराध्य विष्णुं सर्वेश्वरेश्वरम् यो वृणीते मनो-ग्राह्यम् असत्त्वात् कुमनीष्य् असौ
durārdhyaṃ samārādhya viṣṇuṃ sarveśvareśvaram yo vṛṇīte mano-grāhyam asattvāt kumanīṣy asau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अक्रूर-भवनं कृष्णः सह-रामोद्धवः प्रभुः किञ्चिच् चिकीर्षयन् प्रागाद् अक्रूर-प्रीय-काम्यया
akrūra-bhavanaṃ kṛṣṇaḥ saha-rāmoddhavaḥ prabhuḥ kiñcic cikīrṣayan prāgād akrūra-prīya-kāmyayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तान् नर-वर-श्रेष्ठान् आराद् वीक्ष्य स्व-बान्धवान् प्रत्युत्थाय प्रमुदितः परिष्वज्याभिनन्द्य च
sa tān nara-vara-śreṣṭhān ārād vīkṣya sva-bāndhavān pratyutthāya pramuditaḥ pariṣvajyābhinandya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ननाम कृष्णं रामं च स तैर् अप्य् अभिवादितः पूजयाम् आस विधि-वत् कृतासन-परिग्रहान्
nanāma kṛṣṇaṃ rāmaṃ ca sa tair apy abhivāditaḥ pūjayām āsa vidhi-vat kṛtāsana-parigrahān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पादावनेजनीर् आपो धारयन् शिरसा नृप अर्हणेनाम्बरैर् दिव्यैर् गन्ध-स्रग्-भूषणोत्तमैः
pādāvanejanīr āpo dhārayan śirasā nṛpa arhaṇenāmbarair divyair gandha-srag-bhūṣaṇottamaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्चित्वा शिरसानम्य पादाव् अङ्क-गतौ मृजन् प्रश्रयावनतो ऽक्रूरः कृष्ण-रामाव् अभाषत
arcitvā śirasānamya pādāv aṅka-gatau mṛjan praśrayāvanato 'krūraḥ kṛṣṇa-rāmāv abhāṣata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिष्ट्या पापो हतः कंसः सानुगो वाम् इदं कुलम् भवद्भ्याम् उद्धृतं कृच्छ्राद् दुरन्ताच् च समेधितम्
diṣṭyā pāpo hataḥ kaṃsaḥ sānugo vām idaṃ kulam bhavadbhyām uddhṛtaṃ kṛcchrād durantāc ca samedhitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
युवां प्रधान-पुरुषौ जगद्-धेतू जगन्-मयौ भवद्भ्यां न विना किञ्चित् परम् अस्ति न चापरम्
yuvāṃ pradhāna-puruṣau jagad-dhetū jagan-mayau bhavadbhyāṃ na vinā kiñcit param asti na cāparam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आत्म-सृष्टम् इदं विश्वम् अन्वाविश्य स्व-शक्तिभिः ईयते बहुधा ब्रह्मन् श्रु त-प्रत्यक्ष-गोचरम्
ātma-sṛṣṭam idaṃ viśvam anvāviśya sva-śaktibhiḥ īyate bahudhā brahman śru ta-pratyakṣa-gocaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा हि भूतेषु चराचरेषु मह्य्-आदयो योनिषु भान्ति नाना एवं भवान् केवल आत्म-योनिष्व् आत्मात्म-तन्त्रो बहुधा विभाति
yathā hi bhūteṣu carācareṣu mahy-ādayo yoniṣu bhānti nānā evaṃ bhavān kevala ātma-yoniṣv ātmātma-tantro bahudhā vibhāti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सृजस्य् अथो लुम्पसि पासि विश्वं रजस्-तमः-सत्त्व-गुणैः स्व-शक्तिभिः न बध्यसे तद्-गुण-कर्मभिर् वा ज्ञानात्मनस् ते क्व च बन्ध-हेतुः
sṛjasy atho lumpasi pāsi viśvaṃ rajas-tamaḥ-sattva-guṇaiḥ sva-śaktibhiḥ na badhyase tad-guṇa-karmabhir vā jñānātmanas te kva ca bandha-hetuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देहाद्य्-उपाधेर् अनिरूपितत्वाद् भवो न साक्षान् न भिदात्मनः स्यात् अतो न बन्धस् तव नैव मोक्षः स्याताम् निकामस् त्वयि नो ऽविवेकः
dehādy-upādher anirūpitatvād bhavo na sākṣān na bhidātmanaḥ syāt ato na bandhas tava naiva mokṣaḥ syātām nikāmas tvayi no 'vivekaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वयोदितो ऽयं जगतो हिताय यदा यदा वेद-पथः पुराणः बाध्येत पाषण्ड-पथैर् असद्भिस् तदा भवान् सत्त्व-गुणं बिभर्ति
tvayodito 'yaṃ jagato hitāya yadā yadā veda-pathaḥ purāṇaḥ bādhyeta pāṣaṇḍa-pathair asadbhis tadā bhavān sattva-guṇaṃ bibharti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स त्वम् प्रभो ऽद्य वसुदेव-गृहे ऽवतीर्णः स्वांशेन भारम् अपनेतुम् इहासि भूमेः अक्षौहिणी-शत-वधेन सुरेतरांश- राज्ञाम् अमुष्य च कुलस्य यशो वितन्वन्
sa tvam prabho 'dya vasudeva-gṛhe 'vatīrṇaḥ svāṃśena bhāram apanetum ihāsi bhūmeḥ akṣauhiṇī-śata-vadhena suretarāṃśa- rājñām amuṣya ca kulasya yaśo vitanvan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अद्येश नो वसतयः खलु भूरि-भागा यः सर्व-देव-पितृ-भूत-नृ-देव-मूर्तिः यत्-पाद-शौच-सलिलं त्रि-जगत् पुनाति स त्वं जगद्-गुरुर् अधोक्षज याः प्रविष्टः
adyeśa no vasatayaḥ khalu bhūri-bhāgā yaḥ sarva-deva-pitṛ-bhūta-nṛ-deva-mūrtiḥ yat-pāda-śauca-salilaṃ tri-jagat punāti sa tvaṃ jagad-gurur adhokṣaja yāḥ praviṣṭaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कः पण्डितस् त्वद् अपरं शरणं समीयाद् भक्त-प्रियाद् ऋत-गिरः सुहृदः कृत-ज्ञात् सर्वान् ददाति सुहृदो भजतो ऽभिकामान् आत्मानम् अप्य् उपचयापचयौ न यस्य
kaḥ paṇḍitas tvad aparaṃ śaraṇaṃ samīyād bhakta-priyād ṛta-giraḥ suhṛdaḥ kṛta-jñāt sarvān dadāti suhṛdo bhajato 'bhikāmān ātmānam apy upacayāpacayau na yasya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिष्ट्या जनार्दन भवान् इह नः प्रतीतो योगेश्वरैर् अपि दुराप-गतिः सुरेशैः छिन्ध्य् आशु नः सुत-कलत्र-धनाप्त-गेह- देहादि-मोह-रशनां भवदीय-मायाम्
diṣṭyā janārdana bhavān iha naḥ pratīto yogeśvarair api durāpa-gatiḥ sureśaiḥ chindhy āśu naḥ suta-kalatra-dhanāpta-geha- dehādi-moha-raśanāṃ bhavadīya-māyām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् अर्चितः संस्तुतश् च भक्तेन भगवान् हरिः अक्रूरं स-स्मितं प्राह गीर्भिः सम्मोहयन्न् इव
ity arcitaḥ saṃstutaś ca bhaktena bhagavān hariḥ akrūraṃ sa-smitaṃ prāha gīrbhiḥ sammohayann iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-भगवान् उवाच त्वं नो गुरुः पितृव्यश् च श्लाघ्यो बन्धुश् च नित्यदा वयं तु रक्ष्याः पोष्याश् च अनुकम्प्याः प्रजा हि वः
śrī-bhagavān uvāca tvaṃ no guruḥ pitṛvyaś ca ślāghyo bandhuś ca nityadā vayaṃ tu rakṣyāḥ poṣyāś ca anukampyāḥ prajā hi vaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवद्-विधा महा-भागा निषेव्या अर्ह-सत्तमाः श्रेयस्-कामैर् नृभिर् नित्यं देवाः स्वार्था न साधवः
bhavad-vidhā mahā-bhāgā niṣevyā arha-sattamāḥ śreyas-kāmair nṛbhir nityaṃ devāḥ svārthā na sādhavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न ह्य् अम्-मयानि तीर्थानि न देवा मृच्-छिला-मयाः ते पुनन्त्य् उरु-कालेन दर्शनाद् एव साधवः
na hy am-mayāni tīrthāni na devā mṛc-chilā-mayāḥ te punanty uru-kālena darśanād eva sādhavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स भवान् सुहृदां वै नः श्रेयान् श्रेयश्-चिकीर्षया जिज्ञासार्थं पाण्डवानां गच्छस्व त्वं गजाह्वयम्
sa bhavān suhṛdāṃ vai naḥ śreyān śreyaś-cikīrṣayā jijñāsārthaṃ pāṇḍavānāṃ gacchasva tvaṃ gajāhvayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितर्य् उपरते बालाः सह मात्रा सु-दुःखिताः आनीताः स्व-पुरं राज्ञा वसन्त इति शुश्रुम
pitary uparate bālāḥ saha mātrā su-duḥkhitāḥ ānītāḥ sva-puraṃ rājñā vasanta iti śuśruma
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषु राजाम्बिका-पुत्रो भ्रातृ-पुत्रेषु दीन-धीः समो न वर्तते नूनं दुष्पुत्र-वश-गो ऽन्ध-दृक्
teṣu rājāmbikā-putro bhrātṛ-putreṣu dīna-dhīḥ samo na vartate nūnaṃ duṣputra-vaśa-go 'ndha-dṛk
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गच्छ जानीहि तद्-वृत्तम् अधुना साध्व् असाधु वा विज्ञाय तद् विधास्यामो यथा शं सुहृदां भवेत्
gaccha jānīhi tad-vṛttam adhunā sādhv asādhu vā vijñāya tad vidhāsyāmo yathā śaṃ suhṛdāṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् अक्रूरं समादिश्य भगवान् हरिर् ईश्वरः सङ्कर्षणोद्धवाभ्यां वै ततः स्व-भवनं ययौ
ity akrūraṃ samādiśya bhagavān harir īśvaraḥ saṅkarṣaṇoddhavābhyāṃ vai tataḥ sva-bhavanaṃ yayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.