श्री-राजोवाच१०७५००११ अजात-शत्रोस् तम् दृष्ट्वा राजसूय-महोदयम् सर्वे मुमुदिरे ब्रह्मन् नृ-देवा ये समागताः
śrī-rājovāca10750011 ajāta-śatros tam dṛṣṭvā rājasūya-mahodayam sarve mumudire brahman nṛ-devā ye samāgatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुर्योधनं वर्जयित्वा राजानः सर्षयः सुराः इति श्रुतं नो भगवंस् तत्र कारणम् उच्यताम्
duryodhanaṃ varjayitvā rājānaḥ sarṣayaḥ surāḥ iti śrutaṃ no bhagavaṃs tatra kāraṇam ucyatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-बादरायणिर् उवाच पितामहस्य ते यज्ञे राजसूये महात्मनः बान्धवाः परिचर्यायां तस्यासन् प्रेम-बन्धनाः
śrī-bādarāyaṇir uvāca pitāmahasya te yajñe rājasūye mahātmanaḥ bāndhavāḥ paricaryāyāṃ tasyāsan prema-bandhanāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भीमो महानसाध्यक्षो धनाध्यक्षः सुयोधनः सहदेवस् तु पूजायां नकुलो द्रव्य-साधने
bhīmo mahānasādhyakṣo dhanādhyakṣaḥ suyodhanaḥ sahadevas tu pūjāyāṃ nakulo dravya-sādhane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुरु-शुश्रूषणे जिष्णुः कृष्णः पादावनेजने परिवेषणे द्रुपद-जा कर्णो दाने महा-मनाः
guru-śuśrūṣaṇe jiṣṇuḥ kṛṣṇaḥ pādāvanejane pariveṣaṇe drupada-jā karṇo dāne mahā-manāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
युयुधानो विकर्णश् च हार्दिक्यो विदुरादयः बाह्लीक-पुत्रा भूर्य्-आद्या ये च सन्तर्दनादयः
yuyudhāno vikarṇaś ca hārdikyo vidurādayaḥ bāhlīka-putrā bhūry-ādyā ye ca santardanādayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निरूपिता महा-यज्ञे नाना-कर्मसु ते तदा प्रवर्तन्ते स्म राजेन्द्र राज्ञः प्रिय-चिकीर्षवः
nirūpitā mahā-yajñe nānā-karmasu te tadā pravartante sma rājendra rājñaḥ priya-cikīrṣavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऋत्विक्-सदस्य-बहु-वित्सु सुहृत्तमेषु स्व्-इष्टेषु सूनृत-समर्हण-दक्षिणाभिः चैद्ये च सात्वत-पतेश् चरणं प्रविष्टे चक्रुस् ततस् त्व् अवभृथ-स्नपनं द्यु-नद्याम्
ṛtvik-sadasya-bahu-vitsu suhṛttameṣu sv-iṣṭeṣu sūnṛta-samarhaṇa-dakṣiṇābhiḥ caidye ca sātvata-pateś caraṇaṃ praviṣṭe cakrus tatas tv avabhṛtha-snapanaṃ dyu-nadyām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृदङ्ग-शङ्ख-पणव- धुन्धुर्य्-आनक-गोमुखाः वादित्राणि विचित्राणि नेदुर् आवभृथोत्सवे
mṛdaṅga-śaṅkha-paṇava- dhundhury-ānaka-gomukhāḥ vāditrāṇi vicitrāṇi nedur āvabhṛthotsave
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नार्तक्यो ननृतुर् हृष्टा गायका यूथशो जगुः वीणा-वेणु-तलोन्नादस् तेषां स दिवम् अस्पृशत्
nārtakyo nanṛtur hṛṣṭā gāyakā yūthaśo jaguḥ vīṇā-veṇu-talonnādas teṣāṃ sa divam aspṛśat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चित्र-ध्वज-पताकाग्रैर् इभेन्द्र-स्यन्दनार्वभिः स्व्-अलङ्कृतैर् भटैर् भूपा निर्ययू रुक्म-मालिनः
citra-dhvaja-patākāgrair ibhendra-syandanārvabhiḥ sv-alaṅkṛtair bhaṭair bhūpā niryayū rukma-mālinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदु-सृञ्जय-काम्बोज- कुरु-केकय-कोशलाः कम्पयन्तो भुवं सैन्यैर् ययमान-पुरः-सराः
yadu-sṛñjaya-kāmboja- kuru-kekaya-kośalāḥ kampayanto bhuvaṃ sainyair yayamāna-puraḥ-sarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सदस्यर्त्विग्-द्विज-श्रेष्ठा ब्रह्म-घोषेण भूयसा देवर्षि-पितृ-गन्धर्वास् तुष्टुवुः पुष्प-वर्षिणः
sadasyartvig-dvija-śreṣṭhā brahma-ghoṣeṇa bhūyasā devarṣi-pitṛ-gandharvās tuṣṭuvuḥ puṣpa-varṣiṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्व्-अलण्कृता नरा नार्यो गन्ध-स्रग्-भूषणाम्बरैः विलिम्पन्त्यो ऽभिसिञ्चन्त्यो विजह्रुर् विविधै रसैः
sv-alaṇkṛtā narā nāryo gandha-srag-bhūṣaṇāmbaraiḥ vilimpantyo 'bhisiñcantyo vijahrur vividhai rasaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैल-गोरस-गन्धोद- हरिद्रा-सान्द्र-कुङ्कुमैः पुम्भिर् लिप्ताः प्रलिम्पन्त्यो विजह्रुर् वार-योषितः
taila-gorasa-gandhoda- haridrā-sāndra-kuṅkumaiḥ pumbhir liptāḥ pralimpantyo vijahrur vāra-yoṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुप्ता नृभिर् निरगमन्न् उपलब्धुम् एतद् देव्यो यथा दिवि विमान-वरैर् नृ-देव्यो ता मातुलेय-सखिभिः परिषिच्यमानाः स-व्रीड-हास-विकसद्-वदना विरेजुः
guptā nṛbhir niragamann upalabdhum etad devyo yathā divi vimāna-varair nṛ-devyo tā mātuleya-sakhibhiḥ pariṣicyamānāḥ sa-vrīḍa-hāsa-vikasad-vadanā virejuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ता देवरान् उत सखीन् सिषिचुर् दृतीभिः क्लिन्नाम्बरा विवृत-गात्र-कुचोरु-मध्याः औत्सुक्य-मुक्त-कवराच् च्यवमान-माल्याः क्षोभं दधुर् मल-धियां रुचिरैर् विहारैः
tā devarān uta sakhīn siṣicur dṛtībhiḥ klinnāmbarā vivṛta-gātra-kucoru-madhyāḥ autsukya-mukta-kavarāc cyavamāna-mālyāḥ kṣobhaṃ dadhur mala-dhiyāṃ rucirair vihāraiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स सम्राड् रथम् आरुढः सद्-अश्वं रुक्म-मालिनम् व्यरोचत स्व-पत्नीभिः क्रियाभिः क्रतु-राड् इव
sa samrāḍ ratham āruḍhaḥ sad-aśvaṃ rukma-mālinam vyarocata sva-patnībhiḥ kriyābhiḥ kratu-rāḍ iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पत्नी-सम्याजावभृथ्यैश् चरित्वा ते तम् ऋत्विजः आचान्तं स्नापयां चक्रुर् गङ्गायां सह कृष्णया
patnī-samyājāvabhṛthyaiś caritvā te tam ṛtvijaḥ ācāntaṃ snāpayāṃ cakrur gaṅgāyāṃ saha kṛṣṇayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देव-दुन्दुभयो नेदुर् नर-दुन्दुभिभिः समम् मुमुचुः पुष्प-वर्षाणि देवर्षि-पितृ-मानवाः
deva-dundubhayo nedur nara-dundubhibhiḥ samam mumucuḥ puṣpa-varṣāṇi devarṣi-pitṛ-mānavāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सस्नुस् तत्र ततः सर्वे वर्णाश्रम-युता नराः महा-पातक्य् अपि यतः सद्यो मुच्येत किल्बिषात्
sasnus tatra tataḥ sarve varṇāśrama-yutā narāḥ mahā-pātaky api yataḥ sadyo mucyeta kilbiṣāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ राजाहते क्षौमे परिधाय स्व्-अलङ्कृतः ऋत्विक्-सदस्य-विप्रादीन् आनर्चाभरणाम्बरैः
atha rājāhate kṣaume paridhāya sv-alaṅkṛtaḥ ṛtvik-sadasya-viprādīn ānarcābharaṇāmbaraiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बन्धूञ् ज्ञातीन् नृपान् मित्र- सुहृदो ऽन्यांश् च सर्वशः अभीक्ष्नं पूजयाम् आस नारायण-परो नृपः
bandhūñ jñātīn nṛpān mitra- suhṛdo 'nyāṃś ca sarvaśaḥ abhīkṣnaṃ pūjayām āsa nārāyaṇa-paro nṛpaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वे जनाः सुर-रुचो मणि-कुण्डल-स्रग्- उष्णीष-कञ्चुक-दुकूल-महार्घ्य-हाराः नार्यश् च कुण्डल-युगालक-वृन्द-जुष्ट- वक्त्र-श्रियः कनक-मेखलया विरेजुः
sarve janāḥ sura-ruco maṇi-kuṇḍala-srag- uṣṇīṣa-kañcuka-dukūla-mahārghya-hārāḥ nāryaś ca kuṇḍala-yugālaka-vṛnda-juṣṭa- vaktra-śriyaḥ kanaka-mekhalayā virejuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथर्त्विजो महा-शीलाः सदस्या ब्रह्म-वादिनः ब्रह्म-क्षत्रिय-विट्-शुद्रा- राजानो ये समागताः
athartvijo mahā-śīlāḥ sadasyā brahma-vādinaḥ brahma-kṣatriya-viṭ-śudrā- rājāno ye samāgatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवर्षि-पितृ-भूतानि लोक-पालाः सहानुगाः पूजितास् तम् अनुज्ञाप्य स्व-धामानि ययुर् नृप
devarṣi-pitṛ-bhūtāni loka-pālāḥ sahānugāḥ pūjitās tam anujñāpya sva-dhāmāni yayur nṛpa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हरि-दासस्य राजर्षे राजसूय-महोदयम् नैवातृप्यन् प्रशंसन्तः पिबन् मर्त्यो ऽमृतं यथा
hari-dāsasya rājarṣe rājasūya-mahodayam naivātṛpyan praśaṃsantaḥ piban martyo 'mṛtaṃ yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो युधिष्ठिरो राजा सुहृत्-सम्बन्धि-बान्धवान् प्रेम्णा निवारयाम् आस कृष्णं च त्याग-कातरः
tato yudhiṣṭhiro rājā suhṛt-sambandhi-bāndhavān premṇā nivārayām āsa kṛṣṇaṃ ca tyāga-kātaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगवान् अपि तत्राङ्ग न्यावात्सीत् तत्-प्रियं-करः प्रस्थाप्य यदु-वीरांश् च साम्बादींश् च कुशस्थलीम्
bhagavān api tatrāṅga nyāvātsīt tat-priyaṃ-karaḥ prasthāpya yadu-vīrāṃś ca sāmbādīṃś ca kuśasthalīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्थं राजा धर्म-सुतो मनोरथ-महार्णवम् सु-दुस्तरं समुत्तीर्य कृष्णेनासीद् गत-ज्वरः
itthaṃ rājā dharma-suto manoratha-mahārṇavam su-dustaraṃ samuttīrya kṛṣṇenāsīd gata-jvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकदान्तः-पुरे तस्य वीक्ष्य दुर्योधनः श्रियम् अतप्यद् राजसूयस्य महित्वं चाच्युतात्मनः
ekadāntaḥ-pure tasya vīkṣya duryodhanaḥ śriyam atapyad rājasūyasya mahitvaṃ cācyutātmanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्मिंस् नरेन्द्र-दितिजेन्द्र-सुरेन्द्र-लक्ष्मीर् नाना विभान्ति किल विश्व-सृजोपकॢप्ताः ताभिः पतीन् द्रुपद-राज-सुतोपतस्थे यस्यां विषक्त-हृदयः कुरु-राड् अतप्यत्
yasmiṃs narendra-ditijendra-surendra-lakṣmīr nānā vibhānti kila viśva-sṛjopakḷptāḥ tābhiḥ patīn drupada-rāja-sutopatasthe yasyāṃ viṣakta-hṛdayaḥ kuru-rāḍ atapyat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्मिन् तदा मधु-पतेर् महिषी-सहस्रं श्रोणी-भरेण शनकैः क्वणद्-अङ्घ्रि-शोभम् मध्ये सु-चारु कुच-कुङ्कुम-शोण-हारं श्रीमन्-मुखं प्रचल-कुण्डल-कुन्तलाढ्यम्
yasmin tadā madhu-pater mahiṣī-sahasraṃ śroṇī-bhareṇa śanakaiḥ kvaṇad-aṅghri-śobham madhye su-cāru kuca-kuṅkuma-śoṇa-hāraṃ śrīman-mukhaṃ pracala-kuṇḍala-kuntalāḍhyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सभायां मय-कॢप्तायां क्वापि धर्म-सुतो ऽधिराट् वृतो ऽनुगैर् बन्धुभिश् च कृष्णेनापि स्व-चक्षुषा
sabhāyāṃ maya-kḷptāyāṃ kvāpi dharma-suto 'dhirāṭ vṛto 'nugair bandhubhiś ca kṛṣṇenāpi sva-cakṣuṣā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आसीनः काञ्चने साक्षाद् आसने मघवान् इव पारमेष्ठ्य-श्रीया जुष्टः स्तूयमानश् च वन्दिभिः
āsīnaḥ kāñcane sākṣād āsane maghavān iva pārameṣṭhya-śrīyā juṣṭaḥ stūyamānaś ca vandibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र दुर्योधनो मानी परीतो भ्रातृभिर् नृप किरीट-माली न्यविशद् असि-हस्तः क्षिपन् रुषा
tatra duryodhano mānī parīto bhrātṛbhir nṛpa kirīṭa-mālī nyaviśad asi-hastaḥ kṣipan ruṣā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थले ऽभ्यगृह्णाद् वस्त्रान्तं जलं मत्वा स्थले ऽपतत् जले च स्थल-वद् भ्रान्त्या मय-माया-विमोहितः
sthale 'bhyagṛhṇād vastrāntaṃ jalaṃ matvā sthale 'patat jale ca sthala-vad bhrāntyā maya-māyā-vimohitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जहास भीमस् तं दृष्ट्वा स्त्रियो नृपतयो परे निवार्यमाणा अप्य् अङ्ग राज्ञा कृष्णानुमोदिताः
jahāsa bhīmas taṃ dṛṣṭvā striyo nṛpatayo pare nivāryamāṇā apy aṅga rājñā kṛṣṇānumoditāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स व्रीडितो ऽवग्-वदनो रुषा ज्वलन् निष्क्रम्य तूष्णीं प्रययौ गजाह्वयम् हा-हेति शब्दः सु-महान् अभूत् सताम् अजात-शत्रुर् विमना इवाभवत् बभूव तूष्णीं भगवान् भुवो भरं समुज्जिहीर्षुर् भ्रमति स्म यद्-दृशा
sa vrīḍito 'vag-vadano ruṣā jvalan niṣkramya tūṣṇīṃ prayayau gajāhvayam hā-heti śabdaḥ su-mahān abhūt satām ajāta-śatrur vimanā ivābhavat babhūva tūṣṇīṃ bhagavān bhuvo bharaṃ samujjihīrṣur bhramati sma yad-dṛśā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत् ते ऽभिहितं राजन् यत् पृष्टो ऽहम् इह त्वया सुयोधनस्य दौरात्म्यं राजसूये महा-क्रतौ
etat te 'bhihitaṃ rājan yat pṛṣṭo 'ham iha tvayā suyodhanasya daurātmyaṃ rājasūye mahā-kratau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.