Library·Bhāgavata Purāṇa·11·11.25
श्री-भगवान् उवाच गुणानाम् असम्मिश्राणां पुमान् येन यथा भवेत् तन् मे पुरुष-वर्येदम् उपधारय शंसतः
śrī-bhagavān uvāca guṇānām asammiśrāṇāṃ pumān yena yathā bhavet tan me puruṣa-varyedam upadhāraya śaṃsataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शमो दमस् तितिक्षेक्षा तपः सत्यं दया स्मृतिः तुष्टिस् त्यागो ऽस्पृहा श्रद्धा ह्रीर् दयादिः स्व-निर्वृतिः
śamo damas titikṣekṣā tapaḥ satyaṃ dayā smṛtiḥ tuṣṭis tyāgo 'spṛhā śraddhā hrīr dayādiḥ sva-nirvṛtiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काम ईहा मदस् तृष्णा स्तम्भ आशीर् भिदा सुखम् मदोत्साहो यशः-प्रीतिर् हास्यं वीर्यं बलोद्यमः
kāma īhā madas tṛṣṇā stambha āśīr bhidā sukham madotsāho yaśaḥ-prītir hāsyaṃ vīryaṃ balodyamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रोधो लोभो ऽनृतं हिंसा याच्ञा दम्भः क्लमः कलिः शोक-मोहौ विषादार्ती निद्राशा भीर् अनुद्यमः
krodho lobho 'nṛtaṃ hiṃsā yācñā dambhaḥ klamaḥ kaliḥ śoka-mohau viṣādārtī nidrāśā bhīr anudyamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्त्वस्य रजसश् चैतास् तमसश् चानुपूर्वशः वृत्तयो वर्णित-प्रायाः सन्निपातम् अथो शृणु
sattvasya rajasaś caitās tamasaś cānupūrvaśaḥ vṛttayo varṇita-prāyāḥ sannipātam atho śṛṇu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सन्निपातस् त्व् अहम् इति ममेत्य् उद्धव या मतिः व्यवहारः सन्निपातो मनो-मात्रेन्द्रियासुभिः
sannipātas tv aham iti mamety uddhava yā matiḥ vyavahāraḥ sannipāto mano-mātrendriyāsubhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मे चार्थे च कामे च यदासौ परिनिष्ठितः गुणानां सन्निकर्षो ऽयं श्रद्धा-रति-धनावहः
dharme cārthe ca kāme ca yadāsau pariniṣṭhitaḥ guṇānāṃ sannikarṣo 'yaṃ śraddhā-rati-dhanāvahaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रवृत्ति-लक्षणे निष्ठा पुमान् यर्हि गृहाश्रमे स्व-धर्मे चानु तिष्ठेत गुणानां समितिर् हि सा
pravṛtti-lakṣaṇe niṣṭhā pumān yarhi gṛhāśrame sva-dharme cānu tiṣṭheta guṇānāṃ samitir hi sā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरुषं सत्त्व-संयुक्तम् अनुमीयाच् छमादिभिः कामादिभी रजो-युक्तं क्रोधाद्यैस् तमसा युतम्
puruṣaṃ sattva-saṃyuktam anumīyāc chamādibhiḥ kāmādibhī rajo-yuktaṃ krodhādyais tamasā yutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा भजति मां भक्त्या निरपेक्षः स्व-कर्मभिः तं सत्त्व-प्रकृतिं विद्यात् पुरुषं स्त्रियम् एव वा
yadā bhajati māṃ bhaktyā nirapekṣaḥ sva-karmabhiḥ taṃ sattva-prakṛtiṃ vidyāt puruṣaṃ striyam eva vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा आशिष आशास्य मां भजेत स्व-कर्मभिः तं रजः-प्रकृतिं विद्यात् हिंसाम् आशास्य तामसम्
yadā āśiṣa āśāsya māṃ bhajeta sva-karmabhiḥ taṃ rajaḥ-prakṛtiṃ vidyāt hiṃsām āśāsya tāmasam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्त्वं रजस् तम इति गुणा जीवस्य नैव मे चित्त-जा यैस् तु भूतानां सज्जमानो निबध्यते
sattvaṃ rajas tama iti guṇā jīvasya naiva me citta-jā yais tu bhūtānāṃ sajjamāno nibadhyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदेतरौ जयेत् सत्त्वं भास्वरं विशदं शिवम् तदा सुखेन युज्येत धर्म-ज्ञानादिभिः पुमान्
yadetarau jayet sattvaṃ bhāsvaraṃ viśadaṃ śivam tadā sukhena yujyeta dharma-jñānādibhiḥ pumān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा जयेत् तमः सत्त्वं रजः सङ्गं भिदा चलम् तदा दुःखेन युज्येत कर्मणा यशसा श्रिया
yadā jayet tamaḥ sattvaṃ rajaḥ saṅgaṃ bhidā calam tadā duḥkhena yujyeta karmaṇā yaśasā śriyā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा जयेद् रजः सत्त्वं तमो मूढं लयं जडम् युज्येत शोक-मोहाभ्यां निद्रया हिंसयाशया
yadā jayed rajaḥ sattvaṃ tamo mūḍhaṃ layaṃ jaḍam yujyeta śoka-mohābhyāṃ nidrayā hiṃsayāśayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा चित्तं प्रसीदेत इन्द्रियाणां च निर्वृतिः देहे ऽभयं मनो-ऽसङ्गं तत् सत्त्वं विद्धि मत्-पदम्
yadā cittaṃ prasīdeta indriyāṇāṃ ca nirvṛtiḥ dehe 'bhayaṃ mano-'saṅgaṃ tat sattvaṃ viddhi mat-padam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विकुर्वन् क्रियया चा-धीर् अनिवृत्तिश् च चेतसाम् गात्रास्वास्थ्यं मनो भ्रान्तं रज एतैर् निशामय
vikurvan kriyayā cā-dhīr anivṛttiś ca cetasām gātrāsvāsthyaṃ mano bhrāntaṃ raja etair niśāmaya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सीदच् चित्तं विलीयेत चेतसो ग्रहणे ऽक्षमम् मनो नष्टं तमो ग्लानिस् तमस् तद् उपधारय
sīdac cittaṃ vilīyeta cetaso grahaṇe 'kṣamam mano naṣṭaṃ tamo glānis tamas tad upadhāraya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एधमाने गुणे सत्त्वे देवानां बलम् एधते असुराणां च रजसि तमस्य् उद्धव रक्षसाम्
edhamāne guṇe sattve devānāṃ balam edhate asurāṇāṃ ca rajasi tamasy uddhava rakṣasām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्त्वाज् जागरणं विद्याद् रजसा स्वप्नम् आदिशेत् प्रस्वापं तमसा जन्तोस् तुरीयं त्रिषु सन्ततम्
sattvāj jāgaraṇaṃ vidyād rajasā svapnam ādiśet prasvāpaṃ tamasā jantos turīyaṃ triṣu santatam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपर्य् उपरि गच्छन्ति सत्त्वेन ब्राह्मणा जनाः तमसाधो ऽध आ-मुख्याद् रजसान्तर-चारिणः
upary upari gacchanti sattvena brāhmaṇā janāḥ tamasādho 'dha ā-mukhyād rajasāntara-cāriṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्त्वे प्रलीनाः स्वर् यान्ति नर-लोकं रजो-लयाः तमो-लयास् तु निरयं यान्ति माम् एव निर्गुणाः
sattve pralīnāḥ svar yānti nara-lokaṃ rajo-layāḥ tamo-layās tu nirayaṃ yānti mām eva nirguṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मद्-अर्पणं निष्फलं वा सात्त्विकं निज-कर्म तत् राजसं फल-सङ्कल्पं हिंसा-प्रायादि तामसम्
mad-arpaṇaṃ niṣphalaṃ vā sāttvikaṃ nija-karma tat rājasaṃ phala-saṅkalpaṃ hiṃsā-prāyādi tāmasam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कैवल्यं सात्त्विकं ज्ञानं रजो वैकल्पिकं च यत् प्राकृतं तामसं ज्ञानं मन्-निष्ठं निर्गुणं स्मृतम्
kaivalyaṃ sāttvikaṃ jñānaṃ rajo vaikalpikaṃ ca yat prākṛtaṃ tāmasaṃ jñānaṃ man-niṣṭhaṃ nirguṇaṃ smṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वनं तु सात्त्विको वासो ग्रामो राजस उच्यते तामसं द्यूत-सदनं मन्-निकेतं तु निर्गुणम्
vanaṃ tu sāttviko vāso grāmo rājasa ucyate tāmasaṃ dyūta-sadanaṃ man-niketaṃ tu nirguṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सात्त्विकः कारको ऽसङ्गी रागान्धो राजसः स्मृतः तामसः स्मृति-विभ्रष्टो निर्गुणो मद्-अपाश्रयः
sāttvikaḥ kārako 'saṅgī rāgāndho rājasaḥ smṛtaḥ tāmasaḥ smṛti-vibhraṣṭo nirguṇo mad-apāśrayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सात्त्विक्य् आध्यात्मिकी श्रद्धा कर्म-श्रद्धा तु राजसी तामस्य् अधर्मे या श्रद्धा मत्-सेवायां तु निर्गुणा
sāttviky ādhyātmikī śraddhā karma-śraddhā tu rājasī tāmasy adharme yā śraddhā mat-sevāyāṃ tu nirguṇā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पथ्यं पूतम् अनायस्तम् आहार्यं सात्त्विकं स्मृतम् राजसं चेन्द्रिय-प्रेष्ठं तामसं चार्ति-दाशुचि
pathyaṃ pūtam anāyastam āhāryaṃ sāttvikaṃ smṛtam rājasaṃ cendriya-preṣṭhaṃ tāmasaṃ cārti-dāśuci
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सात्त्विकं सुखम् आत्मोत्थं विषयोत्थं तु राजसम् तामसं मोह-दैन्योत्थं निर्गुणं मद्-अपाश्रयम्
sāttvikaṃ sukham ātmotthaṃ viṣayotthaṃ tu rājasam tāmasaṃ moha-dainyotthaṃ nirguṇaṃ mad-apāśrayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रव्यं देशः फलं कालो ज्ञानं कर्म च कारकः श्रद्धावस्थाकृतिर् निष्ठा त्रै-गुण्यः सर्व एव हि
dravyaṃ deśaḥ phalaṃ kālo jñānaṃ karma ca kārakaḥ śraddhāvasthākṛtir niṣṭhā trai-guṇyaḥ sarva eva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वे गुण-मया भावाः पुरुषाव्यक्त-धिष्ठिताः दृष्टं श्रुतं अनुध्यातं बुद्ध्या वा पुरुषर्षभ
sarve guṇa-mayā bhāvāḥ puruṣāvyakta-dhiṣṭhitāḥ dṛṣṭaṃ śrutaṃ anudhyātaṃ buddhyā vā puruṣarṣabha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एताः संसृतयः पुंसो गुण-कर्म-निबन्धनाः येनेमे निर्जिताः सौम्य गुणा जीवेन चित्त-जाः भक्ति-योगेन मन्-निष्ठो मद्-भावाय प्रपद्यते
etāḥ saṃsṛtayaḥ puṃso guṇa-karma-nibandhanāḥ yeneme nirjitāḥ saumya guṇā jīvena citta-jāḥ bhakti-yogena man-niṣṭho mad-bhāvāya prapadyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माद् देहम् इमं लब्ध्वा ज्ञान-विज्ञान-सम्भवम् गुण-सङ्गं विनिर्धूय मां भजन्तु विचक्षणाः
tasmād deham imaṃ labdhvā jñāna-vijñāna-sambhavam guṇa-saṅgaṃ vinirdhūya māṃ bhajantu vicakṣaṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निःसङ्गो मां भजेद् विद्वान् अप्रमत्तो जितेन्द्रियः रजस् तमश् चाभिजयेत् सत्त्व-संसेवया मुनिः
niḥsaṅgo māṃ bhajed vidvān apramatto jitendriyaḥ rajas tamaś cābhijayet sattva-saṃsevayā muniḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्त्वं चाभिजयेद् युक्तो नैरपेक्ष्येण शान्त-धीः सम्पद्यते गुणैर् मुक्तो जीवो जीवं विहाय माम्
sattvaṃ cābhijayed yukto nairapekṣyeṇa śānta-dhīḥ sampadyate guṇair mukto jīvo jīvaṃ vihāya mām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जीवो जीव-विनिर्मुक्तो गुणैश् चाशय-सम्भवैः मयैव ब्रह्मणा पूर्णो न बहिर् नान्तरश् चरेत्
jīvo jīva-vinirmukto guṇaiś cāśaya-sambhavaiḥ mayaiva brahmaṇā pūrṇo na bahir nāntaraś caret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.