Library·Bhāgavata Purāṇa·11·11.7
श्री-भगवान् उवाच यद् आत्थ मां महा-भाग तच्-चिकीर्षितम् एव मे ब्रह्मा भवो लोक-पालाः स्वर्-वासं मे ऽभिकाङ्क्षिणः
śrī-bhagavān uvāca yad āttha māṃ mahā-bhāga tac-cikīrṣitam eva me brahmā bhavo loka-pālāḥ svar-vāsaṃ me 'bhikāṅkṣiṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मया निष्पादितं ह्य् अत्र देव-कार्यम् अशेषतः यद्-अर्थम् अवतीर्णो ऽहम् अंशेन ब्रह्मणार्थितः
mayā niṣpāditaṃ hy atra deva-kāryam aśeṣataḥ yad-artham avatīrṇo 'ham aṃśena brahmaṇārthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुलं वै शाप-निर्दग्धं नङ्क्ष्यत्य् अन्योन्य-विग्रहात् समुद्रः सप्तमे ह्य् एनां पुरीं च प्लावयिष्यति
kulaṃ vai śāpa-nirdagdhaṃ naṅkṣyaty anyonya-vigrahāt samudraḥ saptame hy enāṃ purīṃ ca plāvayiṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यर्ह्य् एवायं मया त्यक्तो लोको ऽयं नष्ट-मङ्गलः भविष्यत्य् अचिरात् साधो कलिनापि निराकृतः
yarhy evāyaṃ mayā tyakto loko 'yaṃ naṣṭa-maṅgalaḥ bhaviṣyaty acirāt sādho kalināpi nirākṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न वस्तव्यं त्वयैवेह मया त्यक्ते मही-तले जनो ऽभद्र-रुचिर् भद्र भविष्यति कलौ युगे
na vastavyaṃ tvayaiveha mayā tyakte mahī-tale jano 'bhadra-rucir bhadra bhaviṣyati kalau yuge
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वं तु सर्वं परित्यज्य स्नेहं स्व-जन-बन्धुषु मय्य् आवेश्य मनः संयक् सम-दृग् विचरस्व गाम्
tvaṃ tu sarvaṃ parityajya snehaṃ sva-jana-bandhuṣu mayy āveśya manaḥ saṃyak sama-dṛg vicarasva gām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद् इदं मनसा वाचा चक्षुर्भ्यां श्रवणादिभिः नश्वरं गृह्यमाणं च विद्धि माया-मनो-मयम्
yad idaṃ manasā vācā cakṣurbhyāṃ śravaṇādibhiḥ naśvaraṃ gṛhyamāṇaṃ ca viddhi māyā-mano-mayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुंसो ऽयुक्तस्य नानार्थो भ्रमः स गुण-दोष-भाक् कर्माकर्म-विकर्मेति गुण-दोष-धियो भिदा
puṃso 'yuktasya nānārtho bhramaḥ sa guṇa-doṣa-bhāk karmākarma-vikarmeti guṇa-doṣa-dhiyo bhidā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माद् युक्तेन्द्रिय-ग्रामो युक्त-चित्त इदम् जगत् आत्मनीक्षस्व विततम् आत्मानं मय्य् अधीश्वरे
tasmād yuktendriya-grāmo yukta-citta idam jagat ātmanīkṣasva vitatam ātmānaṃ mayy adhīśvare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञान-विज्ञान-संयुक्त आत्म-भूतः शरीरिणाम् अत्मानुभव-तुष्टात्मा नान्तरायैर् विहन्यसे
jñāna-vijñāna-saṃyukta ātma-bhūtaḥ śarīriṇām atmānubhava-tuṣṭātmā nāntarāyair vihanyase
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दोष-बुद्ध्योभयातीतो निषेधान् न निवर्तते गुण-बुद्ध्या च विहितं न करोति यथार्भकः
doṣa-buddhyobhayātīto niṣedhān na nivartate guṇa-buddhyā ca vihitaṃ na karoti yathārbhakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्व-भूत-सुहृच् छान्तो ज्ञान-विज्ञान-निश्चयः पश्यन् मद्-आत्मकं विश्वं न विपद्येत वै पुनः
sarva-bhūta-suhṛc chānto jñāna-vijñāna-niścayaḥ paśyan mad-ātmakaṃ viśvaṃ na vipadyeta vai punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-शुक उवाच इत्य् आदिष्टो भगवता महा-भागवतो नृप उद्धवः प्रणिपत्याह तत्त्वं जिज्ञासुर् अच्युतम्
śrī-śuka uvāca ity ādiṣṭo bhagavatā mahā-bhāgavato nṛpa uddhavaḥ praṇipatyāha tattvaṃ jijñāsur acyutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-उद्धव उवाच योगेश योग-विन्यास योगात्मन् योग-सम्भव निःश्रेयसाय मे प्रोक्तस् त्यागः सन्न्यास-लक्षणः
śrī-uddhava uvāca yogeśa yoga-vinyāsa yogātman yoga-sambhava niḥśreyasāya me proktas tyāgaḥ sannyāsa-lakṣaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्यागो ऽयं दुष्करो भूमन् कामानां विषयात्मभिः सुतरां त्वयि सर्वात्मन्न् अभक्तैर् इति मे मतिः
tyāgo 'yaṃ duṣkaro bhūman kāmānāṃ viṣayātmabhiḥ sutarāṃ tvayi sarvātmann abhaktair iti me matiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽहं ममाहम् इति मूढ-मतिर् विगाढस् त्वन्-मायया विरचितात्मनि सानुबन्धे तत् त्व् अञ्जसा निगदितं भवता यथाहं संसाधयामि भगवन्न् अनुशाधि भृत्यम्
so 'haṃ mamāham iti mūḍha-matir vigāḍhas tvan-māyayā viracitātmani sānubandhe tat tv añjasā nigaditaṃ bhavatā yathāhaṃ saṃsādhayāmi bhagavann anuśādhi bhṛtyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्यस्य ते स्व-दृश आत्मन आत्मनो ऽन्यं वक्तारम् ईश विबुधेष्व् अपि नानुचक्षे सर्वे विमोहित-धियस् तव माययेमे ब्रह्मादयस् तनु-भृतो बहिर्-अर्थ-भावाः
satyasya te sva-dṛśa ātmana ātmano 'nyaṃ vaktāram īśa vibudheṣv api nānucakṣe sarve vimohita-dhiyas tava māyayeme brahmādayas tanu-bhṛto bahir-artha-bhāvāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माद् भवन्तम् अनवद्यम् अनन्त-पारं सर्व-ज्ञम् ईश्वरम् अकुण्ठ-विकुण्ठ-धिष्ण्यम् निर्विण्ण-धीर् अहम् उ हे वृजिनाभितप्तो नारायणं नर-सखं शरणं प्रपद्ये
tasmād bhavantam anavadyam ananta-pāraṃ sarva-jñam īśvaram akuṇṭha-vikuṇṭha-dhiṣṇyam nirviṇṇa-dhīr aham u he vṛjinābhitapto nārāyaṇaṃ nara-sakhaṃ śaraṇaṃ prapadye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-भगवान् उवाच प्रायेण मनुजा लोके लोक-तत्त्व-विचक्षणाः समुद्धरन्ति ह्य् आत्मानम् आत्मनैवाशुभाशयात्
śrī-bhagavān uvāca prāyeṇa manujā loke loka-tattva-vicakṣaṇāḥ samuddharanti hy ātmānam ātmanaivāśubhāśayāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आत्मनो गुरुर् आत्मैव पुरुषस्य विशेषतः यत् प्रत्यक्षानुमानाभ्यां श्रेयो ऽसाव् अनुविन्दते
ātmano gurur ātmaiva puruṣasya viśeṣataḥ yat pratyakṣānumānābhyāṃ śreyo 'sāv anuvindate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरुषत्वे च मां धीराः साङ्ख्य-योग-विशारदाः आविस्तरां प्रपश्यन्ति सर्व-शक्त्य्-उपबृंहितम्
puruṣatve ca māṃ dhīrāḥ sāṅkhya-yoga-viśāradāḥ āvistarāṃ prapaśyanti sarva-śakty-upabṛṃhitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एक-द्वि-त्रि-चतुस्-पादो बहु-पादस् तथापदः बह्व्यः सन्ति पुरः सृष्टास् तासां मे पौरुषी प्रिया
eka-dvi-tri-catus-pādo bahu-pādas tathāpadaḥ bahvyaḥ santi puraḥ sṛṣṭās tāsāṃ me pauruṣī priyā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अत्र मां मृगयन्त्य् अद्धा युक्ता हेतुभिर् ईश्वरम् गृह्यमाणैर् गुणैर् लिङ्गैर् अग्राह्यम् अनुमानतः
atra māṃ mṛgayanty addhā yuktā hetubhir īśvaram gṛhyamāṇair guṇair liṅgair agrāhyam anumānataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अत्राप्य् उदाहरन्तीमम् इतिहासं पुरातनम् अवधूतस्य संवादं यदोर् अमित-तेजसः
atrāpy udāharantīmam itihāsaṃ purātanam avadhūtasya saṃvādaṃ yador amita-tejasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अवधूतं द्वियं कञ्चिच् चरन्तम् अकुतो-भयम् कविं निरीक्ष्य तरुणं यदुः पप्रच्छ धर्म-वित्
avadhūtaṃ dviyaṃ kañcic carantam akuto-bhayam kaviṃ nirīkṣya taruṇaṃ yaduḥ papraccha dharma-vit
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-यदुर् उवाच कुतो बुद्धिर् इयं ब्रह्मन्न् अकर्तुः सु-विशारदा याम् आसाद्य भवाल् लोकं विद्वांश् चरति बाल-वत्
śrī-yadur uvāca kuto buddhir iyaṃ brahmann akartuḥ su-viśāradā yām āsādya bhavāl lokaṃ vidvāṃś carati bāla-vat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रायो धर्मार्थ-कामेषु विवित्सायां च मानवाः हेतुनैव समीहन्त आयुषो यशसः श्रियः
prāyo dharmārtha-kāmeṣu vivitsāyāṃ ca mānavāḥ hetunaiva samīhanta āyuṣo yaśasaḥ śriyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वं तु कल्पः कविर् दक्षः सु-भगो ऽमृत-भाषणः न कर्ता नेहसे किञ्चिज् जडोन्मत्त-पिशाच-वत्
tvaṃ tu kalpaḥ kavir dakṣaḥ su-bhago 'mṛta-bhāṣaṇaḥ na kartā nehase kiñcij jaḍonmatta-piśāca-vat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जनेषु दह्यमानेषु काम-लोभ-दवाग्निना न तप्यसे ऽग्निना मुक्तो गङ्गाम्भः-स्थ इव द्विपः
janeṣu dahyamāneṣu kāma-lobha-davāgninā na tapyase 'gninā mukto gaṅgāmbhaḥ-stha iva dvipaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वं हि नः पृच्छतां ब्रह्मन्न् आत्मन्य् आनन्द-कारणम् ब्रूहि स्पर्श-विहीनस्य भवतः केवलात्मनः
tvaṃ hi naḥ pṛcchatāṃ brahmann ātmany ānanda-kāraṇam brūhi sparśa-vihīnasya bhavataḥ kevalātmanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-भगवान् उवाच यदुनैवं महा-भागो ब्रह्मण्येन सु-मेधसा पृष्टः सभाजितः प्राह प्रश्रयावनतं द्विजः
śrī-bhagavān uvāca yadunaivaṃ mahā-bhāgo brahmaṇyena su-medhasā pṛṣṭaḥ sabhājitaḥ prāha praśrayāvanataṃ dvijaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-ब्राह्मण उवाच सन्ति मे गुरवो राजन् बहवो बुद्ध्य्-उपश्रिताः यतो बुद्धिम् उपादाय मुक्तो ऽटामीह तान् शृणु
śrī-brāhmaṇa uvāca santi me guravo rājan bahavo buddhy-upaśritāḥ yato buddhim upādāya mukto 'ṭāmīha tān śṛṇu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पृथिवी वायुर् आकाशम् आपो ऽग्निश् चन्द्रमा रविः कपोतो ऽजगरः सिन्धुः पतङ्गो मधुकृद् गजः
pṛthivī vāyur ākāśam āpo 'gniś candramā raviḥ kapoto 'jagaraḥ sindhuḥ pataṅgo madhukṛd gajaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मधु-हा हरिणो मीनः पिङ्गला कुररो ऽर्भकः कुमारी शर-कृत् सर्प ऊर्णनाभिः सुपेशकृत्
madhu-hā hariṇo mīnaḥ piṅgalā kuraro 'rbhakaḥ kumārī śara-kṛt sarpa ūrṇanābhiḥ supeśakṛt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एते मे गुरवो राजन् चतुर्-विंशतिर् आश्रिताः शिक्षा वृत्तिभिर् एतेषाम् अन्वशिक्षम् इहात्मनः
ete me guravo rājan catur-viṃśatir āśritāḥ śikṣā vṛttibhir eteṣām anvaśikṣam ihātmanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यतो यद् अनुशिक्षामि यथा वा नाहुषात्मज तत् तथा पुरुष-व्याघ्र निबोध कथयामि ते
yato yad anuśikṣāmi yathā vā nāhuṣātmaja tat tathā puruṣa-vyāghra nibodha kathayāmi te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूतैर् आक्रम्यमाणो ऽपि धीरो दैव-वशानुगैः तद् विद्वान् न चलेन् मार्गाद् अन्वशिक्षं क्षितेर् व्रतम्
bhūtair ākramyamāṇo 'pi dhīro daiva-vaśānugaiḥ tad vidvān na calen mārgād anvaśikṣaṃ kṣiter vratam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शश्वत् परार्थ-सर्वेहः परार्थैकान्त-सम्भवः साधुः शिक्षेत भू-भृत्तो नग-शिष्यः परात्मताम्
śaśvat parārtha-sarvehaḥ parārthaikānta-sambhavaḥ sādhuḥ śikṣeta bhū-bhṛtto naga-śiṣyaḥ parātmatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राण-वृत्त्यैव सन्तुष्येन् मुनिर् नैवेन्द्रिय-प्रियैः ज्ञानं यथा न नश्येत नावकीर्येत वाङ्-मनः
prāṇa-vṛttyaiva santuṣyen munir naivendriya-priyaiḥ jñānaṃ yathā na naśyeta nāvakīryeta vāṅ-manaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विषयेष्व् आविशन् योगी नाना-धर्मेषु सर्वतः गुण-दोष-व्यपेतात्मा न विषज्जेत वायु-वत्
viṣayeṣv āviśan yogī nānā-dharmeṣu sarvataḥ guṇa-doṣa-vyapetātmā na viṣajjeta vāyu-vat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पार्थिवेष्व् इह देहेषु प्रविष्टस् तद्-गुणाश्रयः गुणैर् न युज्यते योगी गन्धैर् वायुर् इवात्म-दृक्
pārthiveṣv iha deheṣu praviṣṭas tad-guṇāśrayaḥ guṇair na yujyate yogī gandhair vāyur ivātma-dṛk
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्तर्हितश् च स्थिर-जङ्गमेषु ब्रह्मात्म-भावेन समन्वयेन व्याप्त्याव्यवच्छेदम् असङ्गम् आत्मनो मुनिर् नभस्त्वं विततस्य भावयेत्
antarhitaś ca sthira-jaṅgameṣu brahmātma-bhāvena samanvayena vyāptyāvyavacchedam asaṅgam ātmano munir nabhastvaṃ vitatasya bhāvayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेजो-ऽब्-अन्न-मयैर् भावैर् मेघाद्यैर् वायुनेरितैः न स्पृश्यते नभस् तद्वत् काल-सृष्टैर् गुणैः पुमान्
tejo-'b-anna-mayair bhāvair meghādyair vāyuneritaiḥ na spṛśyate nabhas tadvat kāla-sṛṣṭair guṇaiḥ pumān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वच्छः प्रकृतितः स्निग्धो माधुर्यस् तीर्थ-भूर् नृणाम् मुनिः पुनात्य् अपां मित्रम् ईक्षोपस्पर्श-कीर्तनैः
svacchaḥ prakṛtitaḥ snigdho mādhuryas tīrtha-bhūr nṛṇām muniḥ punāty apāṃ mitram īkṣopasparśa-kīrtanaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेजस्वी तपसा दीप्तो दुर्धर्षोदर-भाजनः सर्व-भक्ष्यो ऽपि युक्तात्मा नादत्ते मलम् अग्नि-वत्
tejasvī tapasā dīpto durdharṣodara-bhājanaḥ sarva-bhakṣyo 'pi yuktātmā nādatte malam agni-vat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्वचिच् छन्नः क्वचित् स्पष्ट उपास्यः श्रेय इच्छताम् भुङ्क्ते सर्वत्र दातृणां दहन् प्राग्-उत्तराशुभम्
kvacic channaḥ kvacit spaṣṭa upāsyaḥ śreya icchatām bhuṅkte sarvatra dātṛṇāṃ dahan prāg-uttarāśubham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्व-मायया सृष्टम् इदं सद्-असल्-लक्षणं विभुः प्रविष्ट ईयते तत्-तत्- स्वरूपो ऽग्निर् इवैधसि
sva-māyayā sṛṣṭam idaṃ sad-asal-lakṣaṇaṃ vibhuḥ praviṣṭa īyate tat-tat- svarūpo 'gnir ivaidhasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विसर्गाद्याः श्मशानान्ता भावा देहस्य नात्मनः कलानाम् इव चन्द्रस्य कालेनाव्यक्त-वर्त्मना
visargādyāḥ śmaśānāntā bhāvā dehasya nātmanaḥ kalānām iva candrasya kālenāvyakta-vartmanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालेन ह्य् ओघ-वेगेन भूतानां प्रभवाप्ययौ नित्याव् अपि न दृश्येते आत्मनो ऽग्नेर् यथार्चिषाम्
kālena hy ogha-vegena bhūtānāṃ prabhavāpyayau nityāv api na dṛśyete ātmano 'gner yathārciṣām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुणैर् गुणान् उपादत्ते यथा-कालं विमुञ्चति न तेषु युज्यते योगी गोभिर् गा इव गो-पतिः
guṇair guṇān upādatte yathā-kālaṃ vimuñcati na teṣu yujyate yogī gobhir gā iva go-patiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बुध्यते स्वे न भेदेन व्यक्ति-स्थ इव तद्-गतः लक्ष्यते स्थूल-मतिभिर् आत्मा चावस्थितो ऽर्क-वत्
budhyate sve na bhedena vyakti-stha iva tad-gataḥ lakṣyate sthūla-matibhir ātmā cāvasthito 'rka-vat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नाति-स्नेहः प्रसङ्गो वा कर्तव्यः क्वापि केनचित् कुर्वन् विन्देत सन्तापं कपोत इव दीन-धीः
nāti-snehaḥ prasaṅgo vā kartavyaḥ kvāpi kenacit kurvan vindeta santāpaṃ kapota iva dīna-dhīḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कपोतः कश्चनारण्ये कृत-नीडो वनस्पतौ कपोत्या भार्यया सार्धम् उवास कतिचित् समाः
kapotaḥ kaścanāraṇye kṛta-nīḍo vanaspatau kapotyā bhāryayā sārdham uvāsa katicit samāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कपोतौ स्नेह-गुणित- हृदयौ गृह-धर्मिणौ दृष्टिं दृष्ट्याङ्गम् अङ्गेन बुद्धिं बुद्ध्या बबन्धतुः
kapotau sneha-guṇita- hṛdayau gṛha-dharmiṇau dṛṣṭiṃ dṛṣṭyāṅgam aṅgena buddhiṃ buddhyā babandhatuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शय्यासनाटन-स्थान वार्ता-क्रीडाशनादिकम् मिथुनी-भूय विश्रब्धौ चेरतुर् वन-राजिषु
śayyāsanāṭana-sthāna vārtā-krīḍāśanādikam mithunī-bhūya viśrabdhau ceratur vana-rājiṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यं यं वाञ्छति सा राजन् तर्पयन्त्य् अनुकम्पिता तं तं समनयत् कामं कृच्छ्रेणाप्य् अजितेन्द्रियः
yaṃ yaṃ vāñchati sā rājan tarpayanty anukampitā taṃ taṃ samanayat kāmaṃ kṛcchreṇāpy ajitendriyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कपोती प्रथमं गर्भं गृह्णन्ती काल आगते अण्डानि सुषुवे नीडे स्त-पत्युः सन्निधौ सती
kapotī prathamaṃ garbhaṃ gṛhṇantī kāla āgate aṇḍāni suṣuve nīḍe sta-patyuḥ sannidhau satī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषु काले व्यजायन्त रचितावयवा हरेः शक्तिभिर् दुर्विभाव्याभिः कोमलाङ्ग-तनूरुहाः
teṣu kāle vyajāyanta racitāvayavā hareḥ śaktibhir durvibhāvyābhiḥ komalāṅga-tanūruhāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रजाः पुपुषतुः प्रीतौ दम्पती पुत्र-वत्सलौ शृण्वन्तौ कूजितं तासां निर्वृतौ कल-भाषितैः
prajāḥ pupuṣatuḥ prītau dampatī putra-vatsalau śṛṇvantau kūjitaṃ tāsāṃ nirvṛtau kala-bhāṣitaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तासां पतत्रैः सु-स्पर्शैः कूजितैर् मुग्ध-चेष्टितैः प्रत्युद्गमैर् अदीनानां पितरौ मुदम् आपतुः
tāsāṃ patatraiḥ su-sparśaiḥ kūjitair mugdha-ceṣṭitaiḥ pratyudgamair adīnānāṃ pitarau mudam āpatuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्नेहानुबद्ध-हृदयाव् अन्योन्यं विष्णु-मायया विमोहितौ दीन-धियौ शिशून् पुपुषतुः प्रजाः
snehānubaddha-hṛdayāv anyonyaṃ viṣṇu-māyayā vimohitau dīna-dhiyau śiśūn pupuṣatuḥ prajāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकदा जग्मतुस् तासाम् अन्नार्थं तौ कुटुम्बिनौ परितः कानने तस्मिन्न् अर्थिनौ चेरतुश् चिरम्
ekadā jagmatus tāsām annārthaṃ tau kuṭumbinau paritaḥ kānane tasminn arthinau ceratuś ciram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृष्ट्वा तान् लुब्धकः कश्चिद् यदृच्छातो वने-चरः जगृहे जालम् आतत्य चरतः स्वालयान्तिके
dṛṣṭvā tān lubdhakaḥ kaścid yadṛcchāto vane-caraḥ jagṛhe jālam ātatya carataḥ svālayāntike
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कपोतश् च कपोती च प्रजा-पोषे सदोत्सुकौ गतौ पोषणम् आदाय स्व-नीडम् उपजग्मतुः
kapotaś ca kapotī ca prajā-poṣe sadotsukau gatau poṣaṇam ādāya sva-nīḍam upajagmatuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कपोती स्वात्मजान् वीक्ष्य बालकान् जाल-सम्वृतान् तान् अभ्यधावत् क्रोशन्ती क्रोशतो भृश-दुःखिता
kapotī svātmajān vīkṣya bālakān jāla-samvṛtān tān abhyadhāvat krośantī krośato bhṛśa-duḥkhitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सासकृत् स्नेह-गुणिता दीन-चित्ताज-मायया स्वयं चाबध्यत शिचा बद्धान् पश्यन्त्य् अपस्मृतिः
sāsakṛt sneha-guṇitā dīna-cittāja-māyayā svayaṃ cābadhyata śicā baddhān paśyanty apasmṛtiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कपोतः स्वात्मजान् बद्धान् आत्मनो ऽप्य् अधिकान् प्रियान् भार्यां चात्म-समां दीनो विललापाति-दुःखितः
kapotaḥ svātmajān baddhān ātmano 'py adhikān priyān bhāryāṃ cātma-samāṃ dīno vilalāpāti-duḥkhitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहो मे पश्यतापायम् अल्प-पुण्यस्य दुर्मतेः अतृप्तस्याकृतार्थस्य गृहस् त्रै-वर्गिको हतः
aho me paśyatāpāyam alpa-puṇyasya durmateḥ atṛptasyākṛtārthasya gṛhas trai-vargiko hataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनुरूपानुकूला च यस्य मे पति-देवता शून्ये गृहे मां सन्त्यज्य पुत्रैः स्वर् याति साधुभिः
anurūpānukūlā ca yasya me pati-devatā śūnye gṛhe māṃ santyajya putraiḥ svar yāti sādhubhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽहं शून्ये गृहे दीनो मृत-दारो मृत-प्रजः जिजीविषे किम् अर्थं वा विधुरो दुःख-जीवितः
so 'haṃ śūnye gṛhe dīno mṛta-dāro mṛta-prajaḥ jijīviṣe kim arthaṃ vā vidhuro duḥkha-jīvitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तांस् तथैवावृतान् शिग्भिर् मृत्यु-ग्रस्तान् विचेष्टतः स्वयं च कृपणः शिक्षु पश्यन्न् अप्य् अबुधो ऽपतत्
tāṃs tathaivāvṛtān śigbhir mṛtyu-grastān viceṣṭataḥ svayaṃ ca kṛpaṇaḥ śikṣu paśyann apy abudho 'patat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं लब्ध्वा लुब्धकः क्रूरः कपोतं गृह-मेधिनम् कपोतकान् कपोतीं च सिद्धार्थः प्रययौ गृहम्
taṃ labdhvā lubdhakaḥ krūraḥ kapotaṃ gṛha-medhinam kapotakān kapotīṃ ca siddhārthaḥ prayayau gṛham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं कुटुम्ब्य् अशान्तात्मा द्वन्द्वारामः पतत्रि-वत् पुष्णन् कुटुम्बं कृपणः सानुबन्धो ऽवसीदति
evaṃ kuṭumby aśāntātmā dvandvārāmaḥ patatri-vat puṣṇan kuṭumbaṃ kṛpaṇaḥ sānubandho 'vasīdati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यः प्राप्य मानुषं लोकं मुक्ति-द्वारम् अपावृतम् गृहेषु खग-वत् सक्तस् तम् आरूढ-च्युतं विदुः
yaḥ prāpya mānuṣaṃ lokaṃ mukti-dvāram apāvṛtam gṛheṣu khaga-vat saktas tam ārūḍha-cyutaṃ viduḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.