Library·Bhāgavata Purāṇa·11·11.9

Bhāgavata Purāṇa 11.9

श्री-ब्राह्मण उवाच परिग्रहो हि दुःखाय यद् यत् प्रियतमं नृणाम् अनन्तं सुखम् आप्नोति तद् विद्वान् यस् त्व् अकिञ्चनः

śrī-brāhmaṇa uvāca parigraho hi duḥkhāya yad yat priyatamaṃ nṛṇām anantaṃ sukham āpnoti tad vidvān yas tv akiñcanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सामिषं कुररं जघ्नुर् बलिनो ऽन्ये निरामिषाः तदामिषं परित्यज्य स सुखं समविन्दत

sāmiṣaṃ kuraraṃ jaghnur balino 'nye nirāmiṣāḥ tadāmiṣaṃ parityajya sa sukhaṃ samavindata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न मे मानापमानौ स्तो न चिन्ता गेह-पुत्रिणाम् आत्म-क्रीड आत्म-रतिर् विचरामीह बाल-वत्

na me mānāpamānau sto na cintā geha-putriṇām ātma-krīḍa ātma-ratir vicarāmīha bāla-vat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वाव् एव चिन्तया मुक्तौ परमानन्द आप्लुतौ यो विमुग्धो जडो बालो यो गुणेभ्यः परं गतः

dvāv eva cintayā muktau paramānanda āplutau yo vimugdho jaḍo bālo yo guṇebhyaḥ paraṃ gataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्वचित् कुमारी त्व् आत्मानं वृणानान् गृहम् आगतान् स्वयं तान् अर्हयाम् आस क्वापि यातेषु बन्धुषु

kvacit kumārī tv ātmānaṃ vṛṇānān gṛham āgatān svayaṃ tān arhayām āsa kvāpi yāteṣu bandhuṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषाम् अभ्यवहारार्थं शालीन् रहसि पार्थिव अवघ्नन्त्याः प्रकोष्ठ-स्थाश् चक्रुः शङ्खाः स्वनं महत्

teṣām abhyavahārārthaṃ śālīn rahasi pārthiva avaghnantyāḥ prakoṣṭha-sthāś cakruḥ śaṅkhāḥ svanaṃ mahat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा तज् जुगुप्सितं मत्वा महती वृईडिता ततः बभञ्जैकैकशः शङ्खान् द्वौ द्वौ पाण्योर् अशेषयत्

sā taj jugupsitaṃ matvā mahatī vṛīḍitā tataḥ babhañjaikaikaśaḥ śaṅkhān dvau dvau pāṇyor aśeṣayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उभयोर् अप्य् अभूद् घोषो ह्य् अवघ्नन्त्याः स्व-शङ्खयोः तत्राप्य् एकं निरभिदद् एकस्मान् नाभवद् ध्वनिः

ubhayor apy abhūd ghoṣo hy avaghnantyāḥ sva-śaṅkhayoḥ tatrāpy ekaṃ nirabhidad ekasmān nābhavad dhvaniḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्वशिक्षम् इमं तस्या उपदेशम् अरिन्दम लोकान् अनुचरन्न् एतान् लोक-तत्त्व-विवित्सया

anvaśikṣam imaṃ tasyā upadeśam arindama lokān anucarann etān loka-tattva-vivitsayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वासे बहूनां कलहो भवेद् वार्ता द्वयोर् अपि एक एव वसेत् तस्मात् कुमार्या इव कङ्कणः

vāse bahūnāṃ kalaho bhaved vārtā dvayor api eka eva vaset tasmāt kumāryā iva kaṅkaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन एकत्र संयुञ्ज्याज् जित-श्वासो जितासनः वैराग्याभ्यास-योगेन ध्रियमाणम् अतन्द्रितः

mana ekatra saṃyuñjyāj jita-śvāso jitāsanaḥ vairāgyābhyāsa-yogena dhriyamāṇam atandritaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्मिन् मनो लब्ध-पदं यद् एतच् छनैः शनैर् मुञ्चति कर्म-रेणून् सत्त्वेन वृद्धेन रजस् तमश् च विधूय निर्वाणम् उपैत्य् अनिन्धनम्

yasmin mano labdha-padaṃ yad etac chanaiḥ śanair muñcati karma-reṇūn sattvena vṛddhena rajas tamaś ca vidhūya nirvāṇam upaity anindhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदैवम् आत्मन्य् अवरुद्ध-चित्तो न वेद किञ्चिद् बहिर् अन्तरं वा यथेषु-कारो नृपतिं व्रजन्तम् इषौ गतात्मा न ददर्श पार्श्वे

tadaivam ātmany avaruddha-citto na veda kiñcid bahir antaraṃ vā yatheṣu-kāro nṛpatiṃ vrajantam iṣau gatātmā na dadarśa pārśve

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एक-चार्य् अनिकेतः स्याद् अप्रमत्तो गुहाशयः अलक्ष्यमाण आचारैर् मुनिर् एको ऽल्प-भाषणः

eka-cāry aniketaḥ syād apramatto guhāśayaḥ alakṣyamāṇa ācārair munir eko 'lpa-bhāṣaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गृहारम्भो हि दुःखाय विफलश् चाध्रुवात्मनः सर्पः पर-कृतं वेश्म प्रविश्य सुखम् एधते

gṛhārambho hi duḥkhāya viphalaś cādhruvātmanaḥ sarpaḥ para-kṛtaṃ veśma praviśya sukham edhate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एको नारायणो देवः पूर्व-सृष्टं स्व-मायया संहृत्य काल-कलया कल्पान्त इदम् ईश्वरः एक एवाद्वितीयो ऽभूद् आत्माधारो ऽखिलाश्रयः

eko nārāyaṇo devaḥ pūrva-sṛṣṭaṃ sva-māyayā saṃhṛtya kāla-kalayā kalpānta idam īśvaraḥ eka evādvitīyo 'bhūd ātmādhāro 'khilāśrayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालेनात्मानुभावेन साम्यं नीतासु शक्तिषु सत्त्वादिष्व् आदि-पुरुषः प्रधान-पुरुषेश्वरः

kālenātmānubhāvena sāmyaṃ nītāsu śaktiṣu sattvādiṣv ādi-puruṣaḥ pradhāna-puruṣeśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परावराणां परम आस्ते कैवल्य-संज्ञितः केवलानुभवानन्द- सन्दोहो निरुपाधिकः

parāvarāṇāṃ parama āste kaivalya-saṃjñitaḥ kevalānubhavānanda- sandoho nirupādhikaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

केवलात्मानुभावेन स्व-मायां त्रि-गुणात्मिकाम् सङ्क्षोभयन् सृजत्य् आदौ तया सूत्रम् अरिन्दम

kevalātmānubhāvena sva-māyāṃ tri-guṇātmikām saṅkṣobhayan sṛjaty ādau tayā sūtram arindama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ताम् आहुस् त्रि-गुण-व्यक्तिं सृजन्तीं विश्वतो-मुखम् यस्मिन् प्रोतम् इदं विश्वं येन संसरते पुमान्

tām āhus tri-guṇa-vyaktiṃ sṛjantīṃ viśvato-mukham yasmin protam idaṃ viśvaṃ yena saṃsarate pumān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथोर्णनाभिर् हृदयाद् ऊर्णां सन्तत्य वक्त्रतः तया विहृत्य भूयस् तां ग्रसत्य् एवं महेश्वरः

yathorṇanābhir hṛdayād ūrṇāṃ santatya vaktrataḥ tayā vihṛtya bhūyas tāṃ grasaty evaṃ maheśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्र यत्र मनो देही धारयेत् सकलं धिया स्नेहाद् द्वेषाद् भयाद् वापि याति तत्-तत्-स्वरूपताम्

yatra yatra mano dehī dhārayet sakalaṃ dhiyā snehād dveṣād bhayād vāpi yāti tat-tat-svarūpatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कीटः पेशस्कृतं ध्यायन् कुड्यां तेन प्रवेशितः याति तत्-सात्मतां राजन् पूर्व-रूपम् असन्त्यजन्

kīṭaḥ peśaskṛtaṃ dhyāyan kuḍyāṃ tena praveśitaḥ yāti tat-sātmatāṃ rājan pūrva-rūpam asantyajan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं गुरुभ्य एतेभ्य एषा मे शिक्षिता मतिः स्वात्मोपशिक्षितां बुद्धिं शृणु मे वदतः प्रभो

evaṃ gurubhya etebhya eṣā me śikṣitā matiḥ svātmopaśikṣitāṃ buddhiṃ śṛṇu me vadataḥ prabho

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देहो गुरुर् मम विरक्ति-विवेक-हेतुर् बिभ्रत् स्म सत्त्व-निधनं सततार्त्य्-उदर्कम् तत्त्वान्य् अनेन विमृशामि यथा तथापि पारक्यम् इत्य् अवसितो विचराम्य् असङ्गः

deho gurur mama virakti-viveka-hetur bibhrat sma sattva-nidhanaṃ satatārty-udarkam tattvāny anena vimṛśāmi yathā tathāpi pārakyam ity avasito vicarāmy asaṅgaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जायात्मजार्थ-पशु-भृत्य-गृहाप्त-वर्गान् पुष्नाति यत्-प्रिय-चिकीर्षया वितन्वन् स्वान्ते स-कृच्छ्रम् अवरुद्ध-धनः स देहः सृष्ट्वास्य बीजम् अवसीदति वृक्ष-धर्मः

jāyātmajārtha-paśu-bhṛtya-gṛhāpta-vargān puṣnāti yat-priya-cikīrṣayā vitanvan svānte sa-kṛcchram avaruddha-dhanaḥ sa dehaḥ sṛṣṭvāsya bījam avasīdati vṛkṣa-dharmaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जिह्वैकतो ऽमुम् अपकर्षति कर्हि तर्षा शिश्नो ऽन्यतस् त्वग् उदरं श्रवणं कुतश्चित् घ्राणो ऽन्यतश् चपल-दृक् क्व च कर्म-शक्तिर् बह्व्यः सपत्न्य इव गेह-पतिं लुनन्ति

jihvaikato 'mum apakarṣati karhi tarṣā śiśno 'nyatas tvag udaraṃ śravaṇaṃ kutaścit ghrāṇo 'nyataś capala-dṛk kva ca karma-śaktir bahvyaḥ sapatnya iva geha-patiṃ lunanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सृष्ट्वा पुराणि विविधान्य् अजयात्म-शक्त्या वृक्षान् सरीसृप-पशून् खग-दन्दशूकान् तैस् तैर् अतुष्ट-हृदयः पुरुषं विधाय ब्रह्मावलोक-धिषणं मुदम् आप देवः

sṛṣṭvā purāṇi vividhāny ajayātma-śaktyā vṛkṣān sarīsṛpa-paśūn khaga-dandaśūkān tais tair atuṣṭa-hṛdayaḥ puruṣaṃ vidhāya brahmāvaloka-dhiṣaṇaṃ mudam āpa devaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लब्ध्वा सु-दुर्लभम् इदं बहु-सम्भवान्ते मानुष्यम् अर्थ-दम् अनित्यम् अपीह धीरः तूर्णं यतेत न पतेद् अनु-मृत्यु यावन् निःश्रेयसाय विषयः खलु सर्वतः स्यात्

labdhvā su-durlabham idaṃ bahu-sambhavānte mānuṣyam artha-dam anityam apīha dhīraḥ tūrṇaṃ yateta na pated anu-mṛtyu yāvan niḥśreyasāya viṣayaḥ khalu sarvataḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं सञ्जात-वैराग्यो विज्ञानालोक आत्मनि विचरामि महीम् एतां मुक्त-सङ्गो ऽनहङ्कृतः

evaṃ sañjāta-vairāgyo vijñānāloka ātmani vicarāmi mahīm etāṃ mukta-saṅgo 'nahaṅkṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न ह्य् एकस्माद् गुरोर् ज्ञानं सु-स्थिरं स्यात् सु-पुष्कलम् ब्रह्मैतद् अद्वितीयं वै गीयते बहुधर्षिभिः

na hy ekasmād guror jñānaṃ su-sthiraṃ syāt su-puṣkalam brahmaitad advitīyaṃ vai gīyate bahudharṣibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्री-भगवान् उवाच इत्य् उक्त्वा स यदुं विप्रस् तम् आमन्त्र्य गभीर-धीः वन्दितः स्व्-अर्चितो राज्ञा ययौ प्रीतो यथागतम्

śrī-bhagavān uvāca ity uktvā sa yaduṃ vipras tam āmantrya gabhīra-dhīḥ vanditaḥ sv-arcito rājñā yayau prīto yathāgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवधूत-वचः श्रुत्वा पूर्वेषां नः स पूर्व-जः सर्व-सङ्ग-विनिर्मुक्तः सम-चित्तो बभूव ह

avadhūta-vacaḥ śrutvā pūrveṣāṃ naḥ sa pūrva-jaḥ sarva-saṅga-vinirmuktaḥ sama-citto babhūva ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.