Library·Bhāgavata Purāṇa·4·4.10

Bhāgavata Purāṇa 4.10

मैत्रेय उवाच प्रजापतेर् दुहितरं शिशुमारस्य वै ध्रुवः उपयेमे भ्रमिं नाम तत्-सुतौ कल्प-वत्सरौ

maitreya uvāca prajāpater duhitaraṃ śiśumārasya vai dhruvaḥ upayeme bhramiṃ nāma tat-sutau kalpa-vatsarau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इलायाम् अपि भार्यायां वायोः पुत्र्यां महा-बलः पुत्रम् उत्कल-नामानं योषिद्-रत्नम् अजीजनत्

ilāyām api bhāryāyāṃ vāyoḥ putryāṃ mahā-balaḥ putram utkala-nāmānaṃ yoṣid-ratnam ajījanat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्तमस् त्व् अकृतोद्वाहो मृगयायां बलीयसा हतः पुण्य-जनेनाद्रौ तन्-मातास्य गतिं गता

uttamas tv akṛtodvāho mṛgayāyāṃ balīyasā hataḥ puṇya-janenādrau tan-mātāsya gatiṃ gatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्रुवो भ्रातृ-वधं श्रुत्वा कोपामर्ष-शुचार्पितः जैत्रं स्यन्दनम् आस्थाय गतः पुण्य-जनालयम्

dhruvo bhrātṛ-vadhaṃ śrutvā kopāmarṣa-śucārpitaḥ jaitraṃ syandanam āsthāya gataḥ puṇya-janālayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गत्वोदीचीं दिशं राजा रुद्रानुचर-सेविताम् ददर्श हिमवद्-द्रोण्यां पुरीं गुह्यक-सङ्कुलाम्

gatvodīcīṃ diśaṃ rājā rudrānucara-sevitām dadarśa himavad-droṇyāṃ purīṃ guhyaka-saṅkulām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दध्मौ शङ्खं बृहद्-बाहुः खं दिशश् चानुनादयन् येनोद्विग्न-दृशः क्षत्तर् उपदेव्यो ऽत्रसन् भृशम्

dadhmau śaṅkhaṃ bṛhad-bāhuḥ khaṃ diśaś cānunādayan yenodvigna-dṛśaḥ kṣattar upadevyo 'trasan bhṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो निष्क्रम्य बलिन उपदेव-महा-भटाः असहन्तस् तन्-निनादम् अभिपेतुर् उदायुधाः

tato niṣkramya balina upadeva-mahā-bhaṭāḥ asahantas tan-ninādam abhipetur udāyudhāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तान् आपततो वीर उग्र-धन्वा महा-रथः एकैकं युगपत् सर्वान् अहन् बाणैस् त्रिभिस् त्रिभिः

sa tān āpatato vīra ugra-dhanvā mahā-rathaḥ ekaikaṃ yugapat sarvān ahan bāṇais tribhis tribhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते वै ललाट-लग्नैस् तैर् इषुभिः सर्व एव हि मत्वा निरस्तम् आत्मानम् आशंसन् कर्म तस्य तत्

te vai lalāṭa-lagnais tair iṣubhiḥ sarva eva hi matvā nirastam ātmānam āśaṃsan karma tasya tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते ऽपि चामुम् अमृष्यन्तः पाद-स्पर्शम् इवोरगाः शरैर् अविध्यन् युगपद् द्वि-गुणं प्रचिकीर्षवः

te 'pi cāmum amṛṣyantaḥ pāda-sparśam ivoragāḥ śarair avidhyan yugapad dvi-guṇaṃ pracikīrṣavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः परिघ-निस्त्रिंशैः प्रासशूल-परश्वधैः शक्त्य्-ऋष्टिभिर् भुशुण्डीभिश् चित्र-वाजैः शरैर् अपि

tataḥ parigha-nistriṃśaiḥ prāsaśūla-paraśvadhaiḥ śakty-ṛṣṭibhir bhuśuṇḍībhiś citra-vājaiḥ śarair api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्यवर्षन् प्रकुपिताः सरथं सह-सारथिम् इच्छन्तस् तत् प्रतीकर्तुम् अयुतानां त्रयोदश

abhyavarṣan prakupitāḥ sarathaṃ saha-sārathim icchantas tat pratīkartum ayutānāṃ trayodaśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

औत्तानपादिः स तदा शस्त्र-वर्षेण भूरिणा न एवादृश्यताच्छन्न आसारेण यथा गिरिः

auttānapādiḥ sa tadā śastra-varṣeṇa bhūriṇā na evādṛśyatācchanna āsāreṇa yathā giriḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हाहा-कारस् तदैवासीत् सिद्धानां दिवि पश्यताम् हतो ऽयं मानवः सूर्यो मग्नः पुण्य-जनार्णवे

hāhā-kāras tadaivāsīt siddhānāṃ divi paśyatām hato 'yaṃ mānavaḥ sūryo magnaḥ puṇya-janārṇave

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नदत्सु यातुधानेषु जय-काशिष्व् अथो मृधे उदतिष्ठद् रथस् तस्य नीहाराद् इव भास्करः

nadatsu yātudhāneṣu jaya-kāśiṣv atho mṛdhe udatiṣṭhad rathas tasya nīhārād iva bhāskaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धनुर् विस्फूर्जयन् दिव्यं द्विषतां खेदम् उद्वहन् अस्त्रौघं व्यधमद् बाणैर् घनानीकम् इवानिलः

dhanur visphūrjayan divyaṃ dviṣatāṃ khedam udvahan astraughaṃ vyadhamad bāṇair ghanānīkam ivānilaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य ते चाप-निर्मुक्ता भित्त्वा वर्माणि रक्षसाम् कायान् आविविशुस् तिग्मा गिरीन् अशनयो यथा

tasya te cāpa-nirmuktā bhittvā varmāṇi rakṣasām kāyān āviviśus tigmā girīn aśanayo yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भल्लैः सञ्छिद्यमानानां शिरोभिश् चारु-कुण्डलैः ऊरुभिर् हेम-तालाभैर् दोर्भिर् वलय-वल्गुभिः

bhallaiḥ sañchidyamānānāṃ śirobhiś cāru-kuṇḍalaiḥ ūrubhir hema-tālābhair dorbhir valaya-valgubhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हार-केयूर-मुकुटैर् उष्णीषैश् च महा-धनैः आस्तृतास् ता रण-भुवो रेजुर् वीर-मनो-हराः

hāra-keyūra-mukuṭair uṣṇīṣaiś ca mahā-dhanaiḥ āstṛtās tā raṇa-bhuvo rejur vīra-mano-harāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हतावशिष्टा इतरे रणाजिराद् रक्षो-गणाः क्षत्रिय-वर्य-सायकैः प्रायो विवृक्णावयवा विदुद्रुवुर् मृगेन्द्र-विक्रीडित-यूथपा इव

hatāvaśiṣṭā itare raṇājirād rakṣo-gaṇāḥ kṣatriya-varya-sāyakaiḥ prāyo vivṛkṇāvayavā vidudruvur mṛgendra-vikrīḍita-yūthapā iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपश्यमानः स तदाततायिनं महा-मृधे कञ्चन मानवोत्तमः पुरीं दिदृक्षन्न् अपि नाविशद् द्विषां न मायिनां वेद चिकीर्षितं जनः

apaśyamānaḥ sa tadātatāyinaṃ mahā-mṛdhe kañcana mānavottamaḥ purīṃ didṛkṣann api nāviśad dviṣāṃ na māyināṃ veda cikīrṣitaṃ janaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति ब्रुवंश् चित्र-रथः स्व-सारथिं यत्तः परेषां प्रतियोग-शङ्कितः शुश्राव शब्दं जलधेर् इवेरितं नभस्वतो दिक्षु रजो ऽन्वदृश्यत

iti bruvaṃś citra-rathaḥ sva-sārathiṃ yattaḥ pareṣāṃ pratiyoga-śaṅkitaḥ śuśrāva śabdaṃ jaladher iveritaṃ nabhasvato dikṣu rajo 'nvadṛśyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षणेनाच्छादितं व्योम घनानीकेन सर्वतः विस्फुरत्-तडिता दिक्षु त्रासयत्-स्तनयित्नुना

kṣaṇenācchāditaṃ vyoma ghanānīkena sarvataḥ visphurat-taḍitā dikṣu trāsayat-stanayitnunā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ववृषू रुधिरौघासृक्- पूय-विण्-मूत्र-मेदसः निपेतुर् गगनाद् अस्य कबन्धान्य् अग्रतो ऽनघ

vavṛṣū rudhiraughāsṛk- pūya-viṇ-mūtra-medasaḥ nipetur gaganād asya kabandhāny agrato 'nagha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः खे ऽदृश्यत गिरिर् निपेतुः सर्वतो-दिशम् गदा-परिघ-निस्त्रिंश- मुसलाः साश्म-वर्षिणः

tataḥ khe 'dṛśyata girir nipetuḥ sarvato-diśam gadā-parigha-nistriṃśa- musalāḥ sāśma-varṣiṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहयो ऽशनि-निःश्वासा वमन्तो ऽग्निं रुषाक्षिभिः अभ्यधावन् गजा मत्ताः सिंह-व्याघ्राश् च यूथशः

ahayo 'śani-niḥśvāsā vamanto 'gniṃ ruṣākṣibhiḥ abhyadhāvan gajā mattāḥ siṃha-vyāghrāś ca yūthaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समुद्र ऊर्मिभिर् भीमः प्लावयन् सर्वतो भुवम् आससाद महा-ह्रादः कल्पान्त इव भीषणः

samudra ūrmibhir bhīmaḥ plāvayan sarvato bhuvam āsasāda mahā-hrādaḥ kalpānta iva bhīṣaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं-विधान्य् अनेकानि त्रासनान्य् अमनस्विनाम् ससृजुस् तिग्म-गतय आसुर्या माययासुराः

evaṃ-vidhāny anekāni trāsanāny amanasvinām sasṛjus tigma-gataya āsuryā māyayāsurāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्रुवे प्रयुक्ताम् असुरैस् तां मायाम् अतिदुस्तराम् निशम्य तस्य मुनयः शम् आशंसन् समागताः

dhruve prayuktām asurais tāṃ māyām atidustarām niśamya tasya munayaḥ śam āśaṃsan samāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुनय ऊचुः औत्तानपाद भगवांस् तव शार्ङ्गधन्वा देवः क्षिणोत्व् अवनतार्ति-हरो विपक्षान् यन्-नामधेयम् अभिधाय निशम्य चाद्धा लोको ऽञ्जसा तरति दुस्तरम् अङ्ग मृत्युम्

munaya ūcuḥ auttānapāda bhagavāṃs tava śārṅgadhanvā devaḥ kṣiṇotv avanatārti-haro vipakṣān yan-nāmadheyam abhidhāya niśamya cāddhā loko 'ñjasā tarati dustaram aṅga mṛtyum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.