Library·Bhāgavata Purāṇa·4·4.24

Bhāgavata Purāṇa 4.24

मैत्रेय उवाच विजिताश्वो ऽधिराजासीत् पृथु-पुत्रः पृथु-श्रवाः यवीयोभ्यो ऽददात् काष्ठा भ्रातृभ्यो भ्रातृ-वत्सलः

maitreya uvāca vijitāśvo 'dhirājāsīt pṛthu-putraḥ pṛthu-śravāḥ yavīyobhyo 'dadāt kāṣṭhā bhrātṛbhyo bhrātṛ-vatsalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हर्यक्षायादिशत् प्राचीं धूम्रकेशाय दक्षिणाम् प्रतीचीं वृक-संज्ञाय तुर्यां द्रविणसे विभुः

haryakṣāyādiśat prācīṃ dhūmrakeśāya dakṣiṇām pratīcīṃ vṛka-saṃjñāya turyāṃ draviṇase vibhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तर्धान-गतिं शक्राल् लब्ध्वान्तर्धान-संज्ञितः अपत्य-त्रयम् आधत्त शिखण्डिन्यां सुसम्मतम्

antardhāna-gatiṃ śakrāl labdhvāntardhāna-saṃjñitaḥ apatya-trayam ādhatta śikhaṇḍinyāṃ susammatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पावकः पवमानश् च शुचिर् इत्य् अग्नयः पुरा वसिष्ठ-शापाद् उत्पन्नाः पुनर् योग-गतिं गताः

pāvakaḥ pavamānaś ca śucir ity agnayaḥ purā vasiṣṭha-śāpād utpannāḥ punar yoga-gatiṃ gatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तर्धानो नभस्वत्यां हविर्धानम् अविन्दत य इन्द्रम् अश्व-हर्तारं विद्वान् अपि न जघ्निवान्

antardhāno nabhasvatyāṃ havirdhānam avindata ya indram aśva-hartāraṃ vidvān api na jaghnivān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राज्ञां वृत्तिं करादान- दण्ड-शुल्कादि-दारुणाम् मन्यमानो दीर्घ-सत्त्र- व्याजेन विससर्ज ह

rājñāṃ vṛttiṃ karādāna- daṇḍa-śulkādi-dāruṇām manyamāno dīrgha-sattra- vyājena visasarja ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रापि हंसं पुरुषं परमात्मानम् आत्म-दृक् यजंस् तल्-लोकताम् आप कुशलेन समाधिना

tatrāpi haṃsaṃ puruṣaṃ paramātmānam ātma-dṛk yajaṃs tal-lokatām āpa kuśalena samādhinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हविर्धानाद् धविर्धानी विदुरासूत षट् सुतान् बर्हिषदं गयं शुक्लं कृष्णं सत्यं जितव्रतम्

havirdhānād dhavirdhānī vidurāsūta ṣaṭ sutān barhiṣadaṃ gayaṃ śuklaṃ kṛṣṇaṃ satyaṃ jitavratam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बर्हिषत् सुमहा-भागो हाविर्धानिः प्रजापतिः क्रिया-काण्डेषु निष्णातो योगेषु च कुरूद्वह

barhiṣat sumahā-bhāgo hāvirdhāniḥ prajāpatiḥ kriyā-kāṇḍeṣu niṣṇāto yogeṣu ca kurūdvaha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्येदं देव-यजनम् अनुयज्ञं वितन्वतः प्राचीनाग्रैः कुशैर् आसीद् आस्तृतं वसुधा-तलम्

yasyedaṃ deva-yajanam anuyajñaṃ vitanvataḥ prācīnāgraiḥ kuśair āsīd āstṛtaṃ vasudhā-talam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सामुद्रीं देवदेवोक्ताम् उपयेमे शतद्रुतिम् यां वीक्ष्य चारु-सर्वाङ्गीं किशोरीं सुष्ठ्व्-अलङ्कृताम् परिक्रमन्तीम् उद्वाहे चकमे ऽग्निः शुकीम् इव

sāmudrīṃ devadevoktām upayeme śatadrutim yāṃ vīkṣya cāru-sarvāṅgīṃ kiśorīṃ suṣṭhv-alaṅkṛtām parikramantīm udvāhe cakame 'gniḥ śukīm iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विबुधासुर-गन्धर्व- मुनि-सिद्ध-नरोरगाः विजिताः सूर्यया दिक्षु क्वणयन्त्यैव नूपुरैः

vibudhāsura-gandharva- muni-siddha-naroragāḥ vijitāḥ sūryayā dikṣu kvaṇayantyaiva nūpuraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राचीनबर्हिषः पुत्राः शतद्रुत्यां दशाभवन् तुल्य-नाम-व्रताः सर्वे धर्म-स्नाताः प्रचेतसः

prācīnabarhiṣaḥ putrāḥ śatadrutyāṃ daśābhavan tulya-nāma-vratāḥ sarve dharma-snātāḥ pracetasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पित्रादिष्टाः प्रजा-सर्गे तपसे ऽर्णवम् आविशन् दश-वर्ष-सहस्राणि तपसार्चंस् तपस्-पतिम्

pitrādiṣṭāḥ prajā-sarge tapase 'rṇavam āviśan daśa-varṣa-sahasrāṇi tapasārcaṃs tapas-patim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद् उक्तं पथि दृष्टेन गिरिशेन प्रसीदता तद् ध्यायन्तो जपन्तश् च पूजयन्तश् च संयताः

yad uktaṃ pathi dṛṣṭena giriśena prasīdatā tad dhyāyanto japantaś ca pūjayantaś ca saṃyatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विदुर उवाच प्रचेतसां गिरित्रेण यथासीत् पथि सङ्गमः यद् उताह हरः प्रीतस् तन् नो ब्रह्मन् वदार्थवत्

vidura uvāca pracetasāṃ giritreṇa yathāsīt pathi saṅgamaḥ yad utāha haraḥ prītas tan no brahman vadārthavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सङ्गमः खलु विप्रर्षे शिवेनेह शरीरिणाम् दुर्लभो मुनयो दध्युर् असङ्गाद् यम् अभीप्सितम्

saṅgamaḥ khalu viprarṣe śiveneha śarīriṇām durlabho munayo dadhyur asaṅgād yam abhīpsitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आत्मारामो ऽपि यस् त्व् अस्य लोक-कल्पस्य राधसे शक्त्या युक्तो विचरति घोरया भगवान् भवः

ātmārāmo 'pi yas tv asya loka-kalpasya rādhase śaktyā yukto vicarati ghorayā bhagavān bhavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मैत्रेय उवाच प्रचेतसः पितुर् वाक्यं शिरसादाय साधवः दिशं प्रतीचीं प्रययुस् तपस्य् आदृत-चेतसः

maitreya uvāca pracetasaḥ pitur vākyaṃ śirasādāya sādhavaḥ diśaṃ pratīcīṃ prayayus tapasy ādṛta-cetasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स-समुद्रम् उप विस्तीर्णम् अपश्यन् सुमहत् सरः महन्-मन इव स्वच्छं प्रसन्न-सलिलाशयम्

sa-samudram upa vistīrṇam apaśyan sumahat saraḥ mahan-mana iva svacchaṃ prasanna-salilāśayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नील-रक्तोत्पलाम्भोज- कह्लारेन्दीवराकरम् हंस-सारस-चक्राह्व- कारण्डव-निकूजितम्

nīla-raktotpalāmbhoja- kahlārendīvarākaram haṃsa-sārasa-cakrāhva- kāraṇḍava-nikūjitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मत्त-भ्रमर-सौस्वर्य- हृष्ट-रोम-लताङ्घ्रिपम् पद्म-कोश-रजो दिक्षु विक्षिपत्-पवनोत्सवम्

matta-bhramara-sausvarya- hṛṣṭa-roma-latāṅghripam padma-kośa-rajo dikṣu vikṣipat-pavanotsavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र गान्धर्वम् आकर्ण्य दिव्य-मार्ग-मनोहरम् विसिस्म्यू राज-पुत्रास् ते मृदङ्ग-पणवाद्य् अनु

tatra gāndharvam ākarṇya divya-mārga-manoharam visismyū rāja-putrās te mṛdaṅga-paṇavādy anu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तर्ह्य् एव सरसस् तस्मान् निष्क्रामन्तं सहानुगम् उपगीयमानम् अमर- प्रवरं विबुधानुगैः

tarhy eva sarasas tasmān niṣkrāmantaṃ sahānugam upagīyamānam amara- pravaraṃ vibudhānugaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तप्त-हेम-निकायाभं शिति-कण्ठं त्रि-लोचनम् प्रसाद-सुमुखं वीक्ष्य प्रणेमुर् जात-कौतुकाः

tapta-hema-nikāyābhaṃ śiti-kaṇṭhaṃ tri-locanam prasāda-sumukhaṃ vīkṣya praṇemur jāta-kautukāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तान् प्रपन्नार्ति-हरो भगवान् धर्म-वत्सलः धर्म-ज्ञान् शील-सम्पन्नान् प्रीतः प्रीतान् उवाच ह

sa tān prapannārti-haro bhagavān dharma-vatsalaḥ dharma-jñān śīla-sampannān prītaḥ prītān uvāca ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्री-रुद्र उवाच यूयं वेदिषदः पुत्रा विदितं वश् चिकीर्षितम् अनुग्रहाय भद्रं व एवं मे दर्शनं कृतम्

śrī-rudra uvāca yūyaṃ vediṣadaḥ putrā viditaṃ vaś cikīrṣitam anugrahāya bhadraṃ va evaṃ me darśanaṃ kṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यः परं रंहसः साक्षात् त्रि-गुणाज् जीव-संज्ञितात् भगवन्तं वासुदेवं प्रपन्नः स प्रियो हि मे

yaḥ paraṃ raṃhasaḥ sākṣāt tri-guṇāj jīva-saṃjñitāt bhagavantaṃ vāsudevaṃ prapannaḥ sa priyo hi me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्व-धर्म-निष्ठः शत-जन्मभिः पुमान् विरिञ्चताम् एति ततः परं हि माम् अव्याकृतं भागवतो ऽथ वैष्णवं पदं यथाहं विबुधाः कलात्यये

sva-dharma-niṣṭhaḥ śata-janmabhiḥ pumān viriñcatām eti tataḥ paraṃ hi mām avyākṛtaṃ bhāgavato 'tha vaiṣṇavaṃ padaṃ yathāhaṃ vibudhāḥ kalātyaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ भागवता यूयं प्रियाः स्थ भगवान् यथा न मद् भागवतानां च प्रेयान् अन्यो ऽस्ति कर्हिचित्

atha bhāgavatā yūyaṃ priyāḥ stha bhagavān yathā na mad bhāgavatānāṃ ca preyān anyo 'sti karhicit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं विविक्तं जप्तव्यं पवित्रं मङ्गलं परम् निःश्रेयस-करं चापि श्रूयतां तद् वदामि वः

idaṃ viviktaṃ japtavyaṃ pavitraṃ maṅgalaṃ param niḥśreyasa-karaṃ cāpi śrūyatāṃ tad vadāmi vaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मैत्रेय उवाच इत्य् अनुक्रोश-हृदयो भगवान् आह ताञ् छिवः बद्धाञ्जलीन् राज-पुत्रान् नारायण-परो वचः

maitreya uvāca ity anukrośa-hṛdayo bhagavān āha tāñ chivaḥ baddhāñjalīn rāja-putrān nārāyaṇa-paro vacaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्री-रुद्र उवाच जितं त आत्म-विद्-वर्य- स्वस्तये स्वस्तिर् अस्तु मे भवताराधसा राद्धं सर्वस्मा आत्मने नमः

śrī-rudra uvāca jitaṃ ta ātma-vid-varya- svastaye svastir astu me bhavatārādhasā rāddhaṃ sarvasmā ātmane namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमः पङ्कज-नाभाय भूत-सूक्ष्मेन्द्रियात्मने वासुदेवाय शान्ताय कूट-स्थाय स्व-रोचिषे

namaḥ paṅkaja-nābhāya bhūta-sūkṣmendriyātmane vāsudevāya śāntāya kūṭa-sthāya sva-rociṣe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सङ्कर्षणाय सूक्ष्माय दुरन्तायान्तकाय च नमो विश्व-प्रबोधाय प्रद्युम्नायान्तर्-आत्मने

saṅkarṣaṇāya sūkṣmāya durantāyāntakāya ca namo viśva-prabodhāya pradyumnāyāntar-ātmane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमो नमो ऽनिरुद्धाय हृषीकेशेन्द्रियात्मने नमः परमहंसाय पूर्णाय निभृतात्मने

namo namo 'niruddhāya hṛṣīkeśendriyātmane namaḥ paramahaṃsāya pūrṇāya nibhṛtātmane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्गापवर्ग-द्वाराय नित्यं शुचि-षदे नमः नमो हिरण्य-वीर्याय चातुर्-होत्राय तन्तवे

svargāpavarga-dvārāya nityaṃ śuci-ṣade namaḥ namo hiraṇya-vīryāya cātur-hotrāya tantave

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नम ऊर्ज इषे त्रय्याः पतये यज्ञ-रेतसे तृप्ति-दाय च जीवानां नमः सर्व-रसात्मने

nama ūrja iṣe trayyāḥ pataye yajña-retase tṛpti-dāya ca jīvānāṃ namaḥ sarva-rasātmane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्व-सत्त्वात्म-देहाय विशेषाय स्थवीयसे नमस् त्रैलोक्य-पालाय सह ओजो-बलाय च

sarva-sattvātma-dehāya viśeṣāya sthavīyase namas trailokya-pālāya saha ojo-balāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्थ-लिङ्गाय नभसे नमो ऽन्तर्-बहिर्-आत्मने नमः पुण्याय लोकाय अमुष्मै भूरि-वर्चसे

artha-liṅgāya nabhase namo 'ntar-bahir-ātmane namaḥ puṇyāya lokāya amuṣmai bhūri-varcase

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रवृत्ताय निवृत्ताय पितृ-देवाय कर्मणे नमो ऽधर्म-विपाकाय मृत्यवे दुःख-दाय च

pravṛttāya nivṛttāya pitṛ-devāya karmaṇe namo 'dharma-vipākāya mṛtyave duḥkha-dāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमस् त आशिषाम् ईश मनवे कारणात्मने नमो धर्माय बृहते कृष्णायाकुण्ठ-मेधसे पुरुषाय पुराणाय साङ्ख्य-योगेश्वराय च

namas ta āśiṣām īśa manave kāraṇātmane namo dharmāya bṛhate kṛṣṇāyākuṇṭha-medhase puruṣāya purāṇāya sāṅkhya-yogeśvarāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शक्ति-त्रय-समेताय मीढुषे ऽहङ्कृतात्मने चेत-आकूति-रूपाय नमो वाचो विभूतये

śakti-traya-sametāya mīḍhuṣe 'haṅkṛtātmane ceta-ākūti-rūpāya namo vāco vibhūtaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दर्शनं नो दिदृक्षूणां देहि भागवतार्चितम् रूपं प्रियतमं स्वानां सर्वेन्द्रिय-गुणाञ्जनम्

darśanaṃ no didṛkṣūṇāṃ dehi bhāgavatārcitam rūpaṃ priyatamaṃ svānāṃ sarvendriya-guṇāñjanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्निग्ध-प्रावृड्-घन-श्यामं सर्व-सौन्दर्य-सङ्ग्रहम् चार्व्-आयत-चतुर्-बाहु सुजात-रुचिराननम्

snigdha-prāvṛḍ-ghana-śyāmaṃ sarva-saundarya-saṅgraham cārv-āyata-catur-bāhu sujāta-rucirānanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पद्म-कोश-पलाशाक्षं सुन्दर-भ्रु सुनासिकम् सुद्विजं सुकपोलास्यं सम-कर्ण-विभूषणम्

padma-kośa-palāśākṣaṃ sundara-bhru sunāsikam sudvijaṃ sukapolāsyaṃ sama-karṇa-vibhūṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रीति-प्रहसितापाङ्गम् अलकै रूप-शोभितम् लसत्-पङ्कज-किञ्जल्क- दुकूलं मृष्ट-कुण्डलम्

prīti-prahasitāpāṅgam alakai rūpa-śobhitam lasat-paṅkaja-kiñjalka- dukūlaṃ mṛṣṭa-kuṇḍalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्फुरत्-किरीट-वलय- हार-नूपुर-मेखलम् शङ्ख-चक्र-गदा-पद्म- माला-मण्य्-उत्तमर्द्धिमत्

sphurat-kirīṭa-valaya- hāra-nūpura-mekhalam śaṅkha-cakra-gadā-padma- mālā-maṇy-uttamarddhimat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिंह-स्कन्ध-त्विषो बिभ्रत् सौभग-ग्रीव-कौस्तुभम् श्रियानपायिन्या क्षिप्त- निकषाश्मोरसोल्लसत्

siṃha-skandha-tviṣo bibhrat saubhaga-grīva-kaustubham śriyānapāyinyā kṣipta- nikaṣāśmorasollasat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर-रेचक-संविग्न- वलि-वल्गु-दलोदरम् प्रतिसङ्क्रामयद् विश्वं नाभ्यावर्त-गभीरया

pūra-recaka-saṃvigna- vali-valgu-dalodaram pratisaṅkrāmayad viśvaṃ nābhyāvarta-gabhīrayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्याम-श्रोण्य्-अधि-रोचिष्णु- दुकूल-स्वर्ण-मेखलम् सम-चार्व्-अङ्घ्रि-जङ्घोरु- निम्न-जानु-सुदर्शनम्

śyāma-śroṇy-adhi-rociṣṇu- dukūla-svarṇa-mekhalam sama-cārv-aṅghri-jaṅghoru- nimna-jānu-sudarśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पदा शरत्-पद्म-पलाश-रोचिषा नख-द्युभिर् नो ऽन्तर्-अघं विधुन्वता प्रदर्शय स्वीयम् अपास्त-साध्वसं पदं गुरो मार्ग-गुरुस् तमो-जुषाम्

padā śarat-padma-palāśa-rociṣā nakha-dyubhir no 'ntar-aghaṃ vidhunvatā pradarśaya svīyam apāsta-sādhvasaṃ padaṃ guro mārga-gurus tamo-juṣām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतद् रूपम् अनुध्येयम् आत्म-शुद्धिम् अभीप्सताम् यद्-भक्ति-योगो ऽभयदः स्व-धर्मम् अनुतिष्ठताम्

etad rūpam anudhyeyam ātma-śuddhim abhīpsatām yad-bhakti-yogo 'bhayadaḥ sva-dharmam anutiṣṭhatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवान् भक्तिमता लभ्यो दुर्लभः सर्व-देहिनाम् स्वाराज्यस्याप्य् अभिमत एकान्तेनात्म-विद्-गतिः

bhavān bhaktimatā labhyo durlabhaḥ sarva-dehinām svārājyasyāpy abhimata ekāntenātma-vid-gatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं दुराराध्यम् आराध्य सताम् अपि दुरापया एकान्त-भक्त्या को वाञ्छेत् पाद-मूलं विना बहिः

taṃ durārādhyam ārādhya satām api durāpayā ekānta-bhaktyā ko vāñchet pāda-mūlaṃ vinā bahiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्र निर्विष्टम् अरणं कृतान्तो नाभिमन्यते विश्वं विध्वंसयन् वीर्य- शौर्य-विस्फूर्जित-भ्रुवा

yatra nirviṣṭam araṇaṃ kṛtānto nābhimanyate viśvaṃ vidhvaṃsayan vīrya- śaurya-visphūrjita-bhruvā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षणार्धेनापि तुलये न स्वर्गं नापुनर्-भवम् भगवत्-सङ्गि-सङ्गस्य मर्त्यानां किम् उताशिषः

kṣaṇārdhenāpi tulaye na svargaṃ nāpunar-bhavam bhagavat-saṅgi-saṅgasya martyānāṃ kim utāśiṣaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथानघाङ्घ्रेस् तव कीर्ति-तीर्थयोर् अन्तर्-बहिः-स्नान-विधूत-पाप्मनाम् भूतेष्व् अनुक्रोश-सुसत्त्व-शीलिनां स्यात् सङ्गमो ऽनुग्रह एष नस् तव

athānaghāṅghres tava kīrti-tīrthayor antar-bahiḥ-snāna-vidhūta-pāpmanām bhūteṣv anukrośa-susattva-śīlināṃ syāt saṅgamo 'nugraha eṣa nas tava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न यस्य चित्तं बहिर्-अर्थ-विभ्रमं तमो-गुहायां च विशुद्धम् आविशत् यद्-भक्ति-योगानुगृहीतम् अञ्जसा मुनिर् विचष्टे ननु तत्र ते गतिम्

na yasya cittaṃ bahir-artha-vibhramaṃ tamo-guhāyāṃ ca viśuddham āviśat yad-bhakti-yogānugṛhītam añjasā munir vicaṣṭe nanu tatra te gatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्रेदं व्यज्यते विश्वं विश्वस्मिन्न् अवभाति यत् तत् त्वं ब्रह्म परं ज्योतिर् आकाशम् इव विस्तृतम्

yatredaṃ vyajyate viśvaṃ viśvasminn avabhāti yat tat tvaṃ brahma paraṃ jyotir ākāśam iva vistṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो माययेदं पुरु-रूपयासृजद् बिभर्ति भूयः क्षपयत्य् अविक्रियः यद्-भेद-बुद्धिः सद् इवात्म-दुःस्थया त्वम् आत्म-तन्त्रं भगवन् प्रतीमहि

yo māyayedaṃ puru-rūpayāsṛjad bibharti bhūyaḥ kṣapayaty avikriyaḥ yad-bheda-buddhiḥ sad ivātma-duḥsthayā tvam ātma-tantraṃ bhagavan pratīmahi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रिया-कलापैर् इदम् एव योगिनः श्रद्धान्विताः साधु यजन्ति सिद्धये भूतेन्द्रियान्तः-करणोपलक्षितं वेदे च तन्त्रे च त एव कोविदाः

kriyā-kalāpair idam eva yoginaḥ śraddhānvitāḥ sādhu yajanti siddhaye bhūtendriyāntaḥ-karaṇopalakṣitaṃ vede ca tantre ca ta eva kovidāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वम् एक आद्यः पुरुषः सुप्त-शक्तिस् तया रजः-सत्त्व-तमो विभिद्यते महान् अहं खं मरुद् अग्नि-वार्-धराः सुरर्षयो भूत-गणा इदं यतः

tvam eka ādyaḥ puruṣaḥ supta-śaktis tayā rajaḥ-sattva-tamo vibhidyate mahān ahaṃ khaṃ marud agni-vār-dharāḥ surarṣayo bhūta-gaṇā idaṃ yataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सृष्टं स्व-शक्त्येदम् अनुप्रविष्टश् चतुर्-विधं पुरम् आत्मांशकेन अथो विदुस् तं पुरुषं सन्तम् अन्तर् भुङ्क्ते हृषीकैर् मधु सार-घं यः

sṛṣṭaṃ sva-śaktyedam anupraviṣṭaś catur-vidhaṃ puram ātmāṃśakena atho vidus taṃ puruṣaṃ santam antar bhuṅkte hṛṣīkair madhu sāra-ghaṃ yaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स एष लोकान् अतिचण्ड-वेगो विकर्षसि त्वं खलु काल-यानः भूतानि भूतैर् अनुमेय-तत्त्वो घनावलीर् वायुर् इवाविषह्यः

sa eṣa lokān aticaṇḍa-vego vikarṣasi tvaṃ khalu kāla-yānaḥ bhūtāni bhūtair anumeya-tattvo ghanāvalīr vāyur ivāviṣahyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रमत्तम् उच्चैर् इति कृत्य-चिन्तया प्रवृद्ध-लोभं विषयेषु लालसम् त्वम् अप्रमत्तः सहसाभिपद्यसे क्षुल्-लेलिहानो ऽहिर् इवाखुम् अन्तकः

pramattam uccair iti kṛtya-cintayā pravṛddha-lobhaṃ viṣayeṣu lālasam tvam apramattaḥ sahasābhipadyase kṣul-lelihāno 'hir ivākhum antakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कस् त्वत्-पदाब्जं विजहाति पण्डितो यस् ते ऽवमान-व्ययमान-केतनः विशङ्कयास्मद्-गुरुर् अर्चति स्म यद् विनोपपत्तिं मनवश् चतुर्दश

kas tvat-padābjaṃ vijahāti paṇḍito yas te 'vamāna-vyayamāna-ketanaḥ viśaṅkayāsmad-gurur arcati sma yad vinopapattiṃ manavaś caturdaśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ त्वम् असि नो ब्रह्मन् परमात्मन् विपश्चिताम् विश्वं रुद्र-भय-ध्वस्तम् अकुतश्चिद्-भया गतिः

atha tvam asi no brahman paramātman vipaścitām viśvaṃ rudra-bhaya-dhvastam akutaścid-bhayā gatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं जपत भद्रं वो विशुद्धा नृप-नन्दनाः स्व-धर्मम् अनुतिष्ठन्तो भगवत्य् अर्पिताशयाः

idaṃ japata bhadraṃ vo viśuddhā nṛpa-nandanāḥ sva-dharmam anutiṣṭhanto bhagavaty arpitāśayāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तम् एवात्मानम् आत्म-स्थं सर्व-भूतेष्व् अवस्थितम् पूजयध्वं गृणन्तश् च ध्यायन्तश् चासकृद् धरिम्

tam evātmānam ātma-sthaṃ sarva-bhūteṣv avasthitam pūjayadhvaṃ gṛṇantaś ca dhyāyantaś cāsakṛd dharim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योगादेशम् उपासाद्य धारयन्तो मुनि-व्रताः समाहित-धियः सर्व एतद् अभ्यसतादृताः

yogādeśam upāsādya dhārayanto muni-vratāḥ samāhita-dhiyaḥ sarva etad abhyasatādṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदम् आह पुरास्माकं भगवान् विश्वसृक्-पतिः भृग्व्-आदीनाम् आत्मजानां सिसृक्षुः संसिसृक्षताम्

idam āha purāsmākaṃ bhagavān viśvasṛk-patiḥ bhṛgv-ādīnām ātmajānāṃ sisṛkṣuḥ saṃsisṛkṣatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते वयं नोदिताः सर्वे प्रजा-सर्गे प्रजेश्वराः अनेन ध्वस्त-तमसः सिसृक्ष्मो विविधाः प्रजाः

te vayaṃ noditāḥ sarve prajā-sarge prajeśvarāḥ anena dhvasta-tamasaḥ sisṛkṣmo vividhāḥ prajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथेदं नित्यदा युक्तो जपन्न् अवहितः पुमान् अचिराच् छ्रेय आप्नोति वासुदेव-परायणः

athedaṃ nityadā yukto japann avahitaḥ pumān acirāc chreya āpnoti vāsudeva-parāyaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रेयसाम् इह सर्वेषां ज्ञानं निःश्रेयसं परम् सुखं तरति दुष्पारं ज्ञान-नौर् व्यसनार्णवम्

śreyasām iha sarveṣāṃ jñānaṃ niḥśreyasaṃ param sukhaṃ tarati duṣpāraṃ jñāna-naur vyasanārṇavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

य इमं श्रद्धया युक्तो मद्-गीतं भगवत्-स्तवम् अधीयानो दुराराध्यं हरिम् आराधयत्य् असौ

ya imaṃ śraddhayā yukto mad-gītaṃ bhagavat-stavam adhīyāno durārādhyaṃ harim ārādhayaty asau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विन्दते पुरुषो ऽमुष्माद् यद् यद् इच्छत्य् असत्वरम् मद्-गीत-गीतात् सुप्रीताच् छ्रेयसाम् एक-वल्लभात्

vindate puruṣo 'muṣmād yad yad icchaty asatvaram mad-gīta-gītāt suprītāc chreyasām eka-vallabhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं यः कल्य उत्थाय प्राञ्जलिः श्रद्धयान्वितः शृणुयाच् छ्रावयेन् मर्त्यो मुच्यते कर्म-बन्धनैः

idaṃ yaḥ kalya utthāya prāñjaliḥ śraddhayānvitaḥ śṛṇuyāc chrāvayen martyo mucyate karma-bandhanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गीतं मयेदं नरदेव-नन्दनाः परस्य पुंसः परमात्मनः स्तवम् जपन्त एकाग्र-धियस् तपो महत् चरध्वम् अन्ते तत आप्स्यथेप्सितम्

gītaṃ mayedaṃ naradeva-nandanāḥ parasya puṃsaḥ paramātmanaḥ stavam japanta ekāgra-dhiyas tapo mahat caradhvam ante tata āpsyathepsitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.