Library·Bhāgavata Purāṇa·4·4.3

Bhāgavata Purāṇa 4.3

मैत्रेय उवाच सदा विद्विषतोर् एवं कालो वै ध्रियमाणयोः जामातुः श्वशुरस्यापि सुमहान् अतिचक्रमे

maitreya uvāca sadā vidviṣator evaṃ kālo vai dhriyamāṇayoḥ jāmātuḥ śvaśurasyāpi sumahān aticakrame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदाभिषिक्तो दक्षस् तु ब्रह्मणा परमेष्ठिना प्रजापतीनां सर्वेषाम् आधिपत्ये स्मयो ऽभवत्

yadābhiṣikto dakṣas tu brahmaṇā parameṣṭhinā prajāpatīnāṃ sarveṣām ādhipatye smayo 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इष्ट्वा स वाजपेयेन ब्रह्मिष्ठान् अभिभूय च बृहस्पति-सवं नाम समारेभे क्रतूत्तमम्

iṣṭvā sa vājapeyena brahmiṣṭhān abhibhūya ca bṛhaspati-savaṃ nāma samārebhe kratūttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन् ब्रह्मर्षयः सर्वे देवर्षि-पितृ-देवताः आसन् कृत-स्वस्त्ययनास् तत्-पत्न्यश् च स-भर्तृकाः

tasmin brahmarṣayaḥ sarve devarṣi-pitṛ-devatāḥ āsan kṛta-svastyayanās tat-patnyaś ca sa-bhartṛkāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद् उपश्रुत्य नभसि खे-चराणां प्रजल्पताम् सती दाक्षायणी देवी पितृ-यज्ञ-महोत्सवम्

tad upaśrutya nabhasi khe-carāṇāṃ prajalpatām satī dākṣāyaṇī devī pitṛ-yajña-mahotsavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्रजन्तीः सर्वतो दिग्भ्य उपदेव-वर-स्त्रियः विमान-यानाः स-प्रेष्ठा निष्क-कण्ठीः सुवाससः

vrajantīḥ sarvato digbhya upadeva-vara-striyaḥ vimāna-yānāḥ sa-preṣṭhā niṣka-kaṇṭhīḥ suvāsasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा स्व-निलयाभ्याशे लोलाक्षीर् मृष्ट-कुण्डलाः पतिं भूत-पतिं देवम् औत्सुक्याद् अभ्यभाषत

dṛṣṭvā sva-nilayābhyāśe lolākṣīr mṛṣṭa-kuṇḍalāḥ patiṃ bhūta-patiṃ devam autsukyād abhyabhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्य् उवाच प्रजापतेस् ते श्वशुरस्य साम्प्रतं निर्यापितो यज्ञ-महोत्सवः किल वयं च तत्राभिसराम वाम ते यद्य् अर्थितामी विबुधा व्रजन्ति हि

saty uvāca prajāpates te śvaśurasya sāmprataṃ niryāpito yajña-mahotsavaḥ kila vayaṃ ca tatrābhisarāma vāma te yady arthitāmī vibudhā vrajanti hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन् भगिन्यो मम भर्तृभिः स्वकैर् ध्रुवं गमिष्यन्ति सुहृद्-दिदृक्षवः अहं च तस्मिन् भवताभिकामये सहोपनीतं परिबर्हम् अर्हितुम्

tasmin bhaginyo mama bhartṛbhiḥ svakair dhruvaṃ gamiṣyanti suhṛd-didṛkṣavaḥ ahaṃ ca tasmin bhavatābhikāmaye sahopanītaṃ paribarham arhitum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र स्वसॄर् मे ननु भर्तृ-सम्मिता मातृ-ष्वसॄः क्लिन्न-धियं च मातरम् द्रक्ष्ये चिरोत्कण्ठ-मना महर्षिभिर् उन्नीयमानं च मृडाध्वर-ध्वजम्

tatra svasṝr me nanu bhartṛ-sammitā mātṛ-ṣvasṝḥ klinna-dhiyaṃ ca mātaram drakṣye cirotkaṇṭha-manā maharṣibhir unnīyamānaṃ ca mṛḍādhvara-dhvajam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वय्य् एतद् आश्चर्यम् अजात्म-मायया विनिर्मितं भाति गुण-त्रयात्मकम् तथाप्य् अहं योषिद् अतत्त्व-विच् च ते दीना दिदृक्षे भव मे भव-क्षितिम्

tvayy etad āścaryam ajātma-māyayā vinirmitaṃ bhāti guṇa-trayātmakam tathāpy ahaṃ yoṣid atattva-vic ca te dīnā didṛkṣe bhava me bhava-kṣitim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्य प्रयान्तीर् अभवान्य-योषितो ऽप्य् अलङ्कृताः कान्त-सखा वरूथशः यासां व्रजद्भिः शिति-कण्ठ मण्डितं नभो विमानैः कल-हंस-पाण्डुभिः

paśya prayāntīr abhavānya-yoṣito 'py alaṅkṛtāḥ kānta-sakhā varūthaśaḥ yāsāṃ vrajadbhiḥ śiti-kaṇṭha maṇḍitaṃ nabho vimānaiḥ kala-haṃsa-pāṇḍubhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथं सुतायाः पितृ-गेह-कौतुकं निशम्य देहः सुर-वर्य नेङ्गते अनाहुता अप्य् अभियन्ति सौहृदं भर्तुर् गुरोर् देह-कृतश् च केतनम्

kathaṃ sutāyāḥ pitṛ-geha-kautukaṃ niśamya dehaḥ sura-varya neṅgate anāhutā apy abhiyanti sauhṛdaṃ bhartur guror deha-kṛtaś ca ketanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तन् मे प्रसीदेदम् अमर्त्य वाञ्छितं कर्तुं भवान् कारुणिको बतार्हति त्वयात्मनो ऽर्धे ऽहम् अदभ्र-चक्षुषा निरूपिता मानुगृहाण याचितः

tan me prasīdedam amartya vāñchitaṃ kartuṃ bhavān kāruṇiko batārhati tvayātmano 'rdhe 'ham adabhra-cakṣuṣā nirūpitā mānugṛhāṇa yācitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऋषिर् उवाच एवं गिरित्रः प्रिययाभिभाषितः प्रत्यभ्यधत्त प्रहसन् सुहृत्-प्रियः संस्मारितो मर्म-भिदः कुवाग्-इषून् यान् आह को विश्व-सृजां समक्षतः

ṛṣir uvāca evaṃ giritraḥ priyayābhibhāṣitaḥ pratyabhyadhatta prahasan suhṛt-priyaḥ saṃsmārito marma-bhidaḥ kuvāg-iṣūn yān āha ko viśva-sṛjāṃ samakṣataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्री-भगवान् उवाच त्वयोदितं शोभनम् एव शोभने अनाहुता अप्य् अभियन्ति बन्धुषु ते यद्य् अनुत्पादित-दोष-दृष्टयो बलीयसानात्म्य-मदेन मन्युना

śrī-bhagavān uvāca tvayoditaṃ śobhanam eva śobhane anāhutā apy abhiyanti bandhuṣu te yady anutpādita-doṣa-dṛṣṭayo balīyasānātmya-madena manyunā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विद्या-तपो-वित्त-वपुर्-वयः-कुलैः सतां गुणैः षड्भिर् असत्तमेतरैः स्मृतौ हतायां भृत-मान-दुर्दृशः स्तब्धा न पश्यन्ति हि धाम भूयसाम्

vidyā-tapo-vitta-vapur-vayaḥ-kulaiḥ satāṃ guṇaiḥ ṣaḍbhir asattametaraiḥ smṛtau hatāyāṃ bhṛta-māna-durdṛśaḥ stabdhā na paśyanti hi dhāma bhūyasām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नैतादृशानां स्व-जन-व्यपेक्षया गृहान् प्रतीयाद् अनवस्थितात्मनाम् ये ऽभ्यागतान् वक्र-धियाभिचक्षते आरोपित-भ्रूभिर् अमर्षणाक्षिभिः

naitādṛśānāṃ sva-jana-vyapekṣayā gṛhān pratīyād anavasthitātmanām ye 'bhyāgatān vakra-dhiyābhicakṣate āropita-bhrūbhir amarṣaṇākṣibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथारिभिर् न व्यथते शिलीमुखैः शेते ऽर्दिताङ्गो हृदयेन दूयता स्वानां यथा वक्र-धियां दुरुक्तिभिर् दिवा-निशं तप्यति मर्म-ताडितः

tathāribhir na vyathate śilīmukhaiḥ śete 'rditāṅgo hṛdayena dūyatā svānāṃ yathā vakra-dhiyāṃ duruktibhir divā-niśaṃ tapyati marma-tāḍitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्यक्तं त्वम् उत्कृष्ट-गतेः प्रजापतेः प्रियात्मजानाम् असि सुभ्रु मे मता तथापि मानं न पितुः प्रपत्स्यसे मद्-आश्रयात् कः परितप्यते यतः

vyaktaṃ tvam utkṛṣṭa-gateḥ prajāpateḥ priyātmajānām asi subhru me matā tathāpi mānaṃ na pituḥ prapatsyase mad-āśrayāt kaḥ paritapyate yataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पापच्यमानेन हृदातुरेन्द्रियः समृद्धिभिः पूरुष-बुद्धि-साक्षिणाम् अकल्प एषाम् अधिरोढुम् अञ्जसा परं पदं द्वेष्टि यथासुरा हरिम्

pāpacyamānena hṛdāturendriyaḥ samṛddhibhiḥ pūruṣa-buddhi-sākṣiṇām akalpa eṣām adhiroḍhum añjasā paraṃ padaṃ dveṣṭi yathāsurā harim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रत्युद्गम-प्रश्रयणाभिवादनं विधीयते साधु मिथः सुमध्यमे प्राज्ञैः परस्मै पुरुषाय चेतसा गुहा-शयायैव न देह-मानिने

pratyudgama-praśrayaṇābhivādanaṃ vidhīyate sādhu mithaḥ sumadhyame prājñaiḥ parasmai puruṣāya cetasā guhā-śayāyaiva na deha-mānine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्त्वं विशुद्धं वसुदेव-शब्दितं यद् ईयते तत्र पुमान् अपावृतः सत्त्वे च तस्मिन् भगवान् वासुदेवो ह्य् अधोक्षजो मे नमसा विधीयते

sattvaṃ viśuddhaṃ vasudeva-śabditaṃ yad īyate tatra pumān apāvṛtaḥ sattve ca tasmin bhagavān vāsudevo hy adhokṣajo me namasā vidhīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत् ते निरीक्ष्यो न पितापि देह-कृद् दक्षो मम द्विट् तद्-अनुव्रताश् च ये यो विश्वसृग्-यज्ञ-गतं वरोरु माम् अनागसं दुर्वचसाकरोत् तिरः

tat te nirīkṣyo na pitāpi deha-kṛd dakṣo mama dviṭ tad-anuvratāś ca ye yo viśvasṛg-yajña-gataṃ varoru mām anāgasaṃ durvacasākarot tiraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि व्रजिष्यस्य् अतिहाय मद्-वचो भद्रं भवत्या न ततो भविष्यति सम्भावितस्य स्व-जनात् पराभवो यदा स सद्यो मरणाय कल्पते

yadi vrajiṣyasy atihāya mad-vaco bhadraṃ bhavatyā na tato bhaviṣyati sambhāvitasya sva-janāt parābhavo yadā sa sadyo maraṇāya kalpate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.