Library·Bhāgavata Purāṇa·6·6.12

Bhāgavata Purāṇa 6.12

श्रीऋषिरुवाच एवं जिहासुर्नृप देहमाजौ मृत्युं वरं विजयान् मन्यमानः शूलं प्रगृह्याभ्यपतत् सुरेन्द्रं यथा महापुरुषं कैटभो ऽप्सु

śrīṛṣiruvāca evaṃ jihāsurnṛpa dehamājau mṛtyuṃ varaṃ vijayān manyamānaḥ śūlaṃ pragṛhyābhyapatat surendraṃ yathā mahāpuruṣaṃ kaiṭabho 'psu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो युगान्ताग्निकठोरजिह्वम् आविध्य शूलं तरसासुरेन्द्रः क्षिप्त्वा महेन्द्राय विनद्य वीरो हतो ऽसि पापेति रुषा जगाद

tato yugāntāgnikaṭhorajihvam āvidhya śūlaṃ tarasāsurendraḥ kṣiptvā mahendrāya vinadya vīro hato 'si pāpeti ruṣā jagāda

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ख आपतत् तद्विचलद्ग्रहोल्कवन् निरीक्ष्य दुष्प्रेक्ष्यमजातविक्लवः वज्रेण वज्री शतपर्वणाच्छिनद् भुजं च तस्योरगराजभोगम्

kha āpatat tadvicaladgraholkavan nirīkṣya duṣprekṣyamajātaviklavaḥ vajreṇa vajrī śataparvaṇācchinad bhujaṃ ca tasyoragarājabhogam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

छिन्नैकबाहुः परिघेण वृत्रः संरब्ध आसाद्य गृहीतवज्रम् हनौ तताडेन्द्रमथामरेभं वज्रं च हस्तान् न्यपतन् मघोनः

chinnaikabāhuḥ parigheṇa vṛtraḥ saṃrabdha āsādya gṛhītavajram hanau tatāḍendramathāmarebhaṃ vajraṃ ca hastān nyapatan maghonaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृत्रस्य कर्मातिमहाद्भुतं तत् सुरासुराश्चारणसिद्धसङ्घाः अपूजयंस्तत् पुरुहूतसङ्कटं निरीक्ष्य हा हेति विचुक्रुशुर्भृशम्

vṛtrasya karmātimahādbhutaṃ tat surāsurāścāraṇasiddhasaṅghāḥ apūjayaṃstat puruhūtasaṅkaṭaṃ nirīkṣya hā heti vicukruśurbhṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इन्द्रो न वज्रं जगृहे विलज्जितश् च्युतं स्वहस्तादरिसन्निधौ पुनः तमाह वृत्रो हर आत्तवज्रो जहि स्वशत्रुं न विषादकालः

indro na vajraṃ jagṛhe vilajjitaś cyutaṃ svahastādarisannidhau punaḥ tamāha vṛtro hara āttavajro jahi svaśatruṃ na viṣādakālaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युयुत्सतां कुत्रचिदाततायिनां जयः सदैकत्र न वै परात्मनाम् विनैकमुत्पत्तिलयस्थितीश्वरं सर्वज्ञमाद्यं पुरुषं सनातनम्

yuyutsatāṃ kutracidātatāyināṃ jayaḥ sadaikatra na vai parātmanām vinaikamutpattilayasthitīśvaraṃ sarvajñamādyaṃ puruṣaṃ sanātanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोकाः सपाला यस्येमे श्वसन्ति विवशा वशे द्विजा इव शिचा बद्धाः स काल इह कारणम्

lokāḥ sapālā yasyeme śvasanti vivaśā vaśe dvijā iva śicā baddhāḥ sa kāla iha kāraṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ओजः सहो बलं प्राणममृतं मृत्युमेव च तमज्ञाय जनो हेतुमात्मानं मन्यते जडम्

ojaḥ saho balaṃ prāṇamamṛtaṃ mṛtyumeva ca tamajñāya jano hetumātmānaṃ manyate jaḍam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा दारुमयी नारी यथा पत्रमयो मृगः एवं भूतानि मघवन्नीशतन्त्राणि विद्धि भोः

yathā dārumayī nārī yathā patramayo mṛgaḥ evaṃ bhūtāni maghavannīśatantrāṇi viddhi bhoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरुषः प्रकृतिर्व्यक्तमात्मा भूतेन्द्रियाशयाः शक्नुवन्त्य् अस्य सर्गादौ न विना यदनुग्रहात्

puruṣaḥ prakṛtirvyaktamātmā bhūtendriyāśayāḥ śaknuvanty asya sargādau na vinā yadanugrahāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अविद्वान् एवमात्मानं मन्यते ऽनीशमीश्वरम् भूतैः सृजति भूतानि ग्रसते तानि तैः स्वयम्

avidvān evamātmānaṃ manyate 'nīśamīśvaram bhūtaiḥ sṛjati bhūtāni grasate tāni taiḥ svayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आयुः श्रीः कीर्तिरैश्वर्यमाशिषः पुरुषस्य याः भवन्त्य् एव हि तत्काले यथानिच्छोर्विपर्ययाः

āyuḥ śrīḥ kīrtiraiśvaryamāśiṣaḥ puruṣasya yāḥ bhavanty eva hi tatkāle yathānicchorviparyayāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मादकीर्तियशसोर्जयापजययोरपि समः स्यात् सुखदुःखाभ्यां मृत्युजीवितयोस्तथा

tasmādakīrtiyaśasorjayāpajayayorapi samaḥ syāt sukhaduḥkhābhyāṃ mṛtyujīvitayostathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्त्वं रजस्तम इति प्रकृतेर्नात्मनो गुणाः तत्र साक्षिणमात्मानं यो वेद स न बध्यते

sattvaṃ rajastama iti prakṛternātmano guṇāḥ tatra sākṣiṇamātmānaṃ yo veda sa na badhyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्य मां निर्जितं शत्रु वृक्णायुधभुजं मृधे घटमानं यथाशक्ति तव प्राणजिहीर्षया

paśya māṃ nirjitaṃ śatru vṛkṇāyudhabhujaṃ mṛdhe ghaṭamānaṃ yathāśakti tava prāṇajihīrṣayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणग्लहो ऽयं समर इष्वक्षो वाहनासनः अत्र न ज्ञायते ऽमुष्य जयो ऽमुष्य पराजयः

prāṇaglaho 'yaṃ samara iṣvakṣo vāhanāsanaḥ atra na jñāyate 'muṣya jayo 'muṣya parājayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीशुक उवाच इन्द्रो वृत्रवचः श्रुत्वा गतालीकमपूजयत् गृहीतवज्रः प्रहसंस्तमाह गतविस्मयः

śrīśuka uvāca indro vṛtravacaḥ śrutvā gatālīkamapūjayat gṛhītavajraḥ prahasaṃstamāha gatavismayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इन्द्र उवाच अहो दानव सिद्धो ऽसि यस्य ते मतिरीदृशी भक्तः सर्वात्मनात्मानं सुहृदं जगदीश्वरम्

indra uvāca aho dānava siddho 'si yasya te matirīdṛśī bhaktaḥ sarvātmanātmānaṃ suhṛdaṃ jagadīśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवान् अतार्षीन् मायां वै वैष्णवीं जनमोहिनीम् यद्विहायासुरं भावं महापुरुषतां गतः

bhavān atārṣīn māyāṃ vai vaiṣṇavīṃ janamohinīm yadvihāyāsuraṃ bhāvaṃ mahāpuruṣatāṃ gataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

खल्विदं महदाश्चर्यं यद्रजःप्रकृतेस्तव वासुदेवे भगवति सत्त्वात्मनि दृढा मतिः

khalvidaṃ mahadāścaryaṃ yadrajaḥprakṛtestava vāsudeve bhagavati sattvātmani dṛḍhā matiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्य भक्तिर्भगवति हरौ निःश्रेयसेश्वरे विक्रीडतो ऽमृताम्भोधौ किं क्षुद्रैः खातकोदकैः

yasya bhaktirbhagavati harau niḥśreyaseśvare vikrīḍato 'mṛtāmbhodhau kiṃ kṣudraiḥ khātakodakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीशुक उवाच इति ब्रुवाणावन्योन्यं धर्मजिज्ञासया नृप युयुधाते महावीर्याविन्द्रवृत्रौ युधाम्पती

śrīśuka uvāca iti bruvāṇāvanyonyaṃ dharmajijñāsayā nṛpa yuyudhāte mahāvīryāvindravṛtrau yudhāmpatī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आविध्य परिघं वृत्रः कार्ष्णायसमरिन्दमः इन्द्राय प्राहिणोद्घोरं वामहस्तेन मारिष

āvidhya parighaṃ vṛtraḥ kārṣṇāyasamarindamaḥ indrāya prāhiṇodghoraṃ vāmahastena māriṣa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तु वृत्रस्य परिघं करं च करभोपमम् चिच्छेद युगपद्देवो वज्रेण शतपर्वणा

sa tu vṛtrasya parighaṃ karaṃ ca karabhopamam ciccheda yugapaddevo vajreṇa śataparvaṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दोर्भ्यामुत्कृत्तमूलाभ्यां बभौ रक्तस्रवो ऽसुरः छिन्नपक्षो यथा गोत्रः खाद्भ्रष्टो वज्रिणा हतः

dorbhyāmutkṛttamūlābhyāṃ babhau raktasravo 'suraḥ chinnapakṣo yathā gotraḥ khādbhraṣṭo vajriṇā hataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महाप्राणो महावीर्यो महासर्प इव द्विपम् कृत्वाधरां हनुं भूमौ दैत्यो दिव्य् उत्तरां हनुम्

mahāprāṇo mahāvīryo mahāsarpa iva dvipam kṛtvādharāṃ hanuṃ bhūmau daityo divy uttarāṃ hanum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नभोगम्भीरवक्त्रेण लेलिहोल्बणजिह्वया दंष्ट्राभिः कालकल्पाभिर्ग्रसन्निव जगत्त्रयम्

nabhogambhīravaktreṇa leliholbaṇajihvayā daṃṣṭrābhiḥ kālakalpābhirgrasanniva jagattrayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिमात्रमहाकाय आक्षिपंस्तरसा गिरीन् गिरिराट् पादचारीव पद्भ्यां निर्जरयन् महीम्

atimātramahākāya ākṣipaṃstarasā girīn girirāṭ pādacārīva padbhyāṃ nirjarayan mahīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जग्रास स समासाद्य वज्रिणं सहवाहनम् वृत्रग्रस्तं तमालोक्य सप्रजापतयः सुराः हा कष्टमिति निर्विण्णाश्चुक्रुशुः समहर्षयः

jagrāsa sa samāsādya vajriṇaṃ sahavāhanam vṛtragrastaṃ tamālokya saprajāpatayaḥ surāḥ hā kaṣṭamiti nirviṇṇāścukruśuḥ samaharṣayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निगीर्णो ऽप्य् असुरेन्द्रेण न ममारोदरं गतः महापुरुषसन्नद्धो योगमायाबलेन च

nigīrṇo 'py asurendreṇa na mamārodaraṃ gataḥ mahāpuruṣasannaddho yogamāyābalena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भित्त्वा वज्रेण तत्कुक्षिं निष्क्रम्य बलभिद्विभुः उच्चकर्त शिरः शत्रोर्गिरिशृङ्गमिवौजसा

bhittvā vajreṇa tatkukṣiṃ niṣkramya balabhidvibhuḥ uccakarta śiraḥ śatrorgiriśṛṅgamivaujasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वज्रस्तु तत्कन्धरमाशुवेगः कृन्तन् समन्तात् परिवर्तमानः न्यपातयत् तावदहर्गणेन यो ज्योतिषामयने वार्त्रहत्ये

vajrastu tatkandharamāśuvegaḥ kṛntan samantāt parivartamānaḥ nyapātayat tāvadahargaṇena yo jyotiṣāmayane vārtrahatye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा च खे दुन्दुभयो विनेदुर् गन्धर्वसिद्धाः समहर्षिसङ्घाः वार्त्रघ्नलिङ्गैस्तमभिष्टुवाना मन्त्रैर्मुदा कुसुमैरभ्यवर्षन्

tadā ca khe dundubhayo vinedur gandharvasiddhāḥ samaharṣisaṅghāḥ vārtraghnaliṅgaistamabhiṣṭuvānā mantrairmudā kusumairabhyavarṣan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृत्रस्य देहान् निष्क्रान्तमात्मज्योतिररिन्दम पश्यतां सर्वदेवानामलोकं समपद्यत

vṛtrasya dehān niṣkrāntamātmajyotirarindama paśyatāṃ sarvadevānāmalokaṃ samapadyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.