Bhāgavata Purāṇa 9.11

श्रीशुक उवाच भगवान् आत्मनात्मानं राम उत्तमकल्पकैः सर्वदेवमयं देवमीजे ऽथाचार्यवान् मखैः

śrīśuka uvāca bhagavān ātmanātmānaṃ rāma uttamakalpakaiḥ sarvadevamayaṃ devamīje 'thācāryavān makhaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

होत्रे ऽददाद्दिशं प्राचीं ब्रह्मणे दक्षिणां प्रभुः अध्वर्यवे प्रतीचीं वा उत्तरां सामगाय सः

hotre 'dadāddiśaṃ prācīṃ brahmaṇe dakṣiṇāṃ prabhuḥ adhvaryave pratīcīṃ vā uttarāṃ sāmagāya saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आचार्याय ददौ शेषां यावती भूस्तदन्तरा अन्यमान इदं कृत्स्नं ब्राह्मणो ऽर्हति निःस्पृहः

ācāryāya dadau śeṣāṃ yāvatī bhūstadantarā anyamāna idaṃ kṛtsnaṃ brāhmaṇo 'rhati niḥspṛhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्ययं तदलङ्कार वासोभ्यामवशेषितः तथा राज्ञ्यपि वैदेही सौमङ्गल्यावशेषिता

ityayaṃ tadalaṅkāra vāsobhyāmavaśeṣitaḥ tathā rājñyapi vaidehī saumaṅgalyāvaśeṣitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते तु ब्राह्मणदेवस्य वात्सल्यं वीक्ष्य संस्तुतम् प्रीताः क्लिन्नधियस्तस्मै प्रत्यर्प्येदं बभाषिरे

te tu brāhmaṇadevasya vātsalyaṃ vīkṣya saṃstutam prītāḥ klinnadhiyastasmai pratyarpyedaṃ babhāṣire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्रत्तं नस्त्वया किं नु भगवन् भुवनेश्वर यन् नो ऽन्तर्हृदयं विश्य तमो हंसि स्वरोचिषा

aprattaṃ nastvayā kiṃ nu bhagavan bhuvaneśvara yan no 'ntarhṛdayaṃ viśya tamo haṃsi svarociṣā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमो ब्रह्मण्यदेवाय रामायाकुण्ठमेधसे उत्तमश्लोकधुर्याय न्यस्तदण्डार्पिताङ्घ्रये

namo brahmaṇyadevāya rāmāyākuṇṭhamedhase uttamaślokadhuryāya nyastadaṇḍārpitāṅghraye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदाचिल् लोकजिज्ञासुर्गूढो रात्र्यामलक्षितः चरन् वाचो ऽशृणोद्रामो भार्यामुद्दिश्य कस्यचित्

kadācil lokajijñāsurgūḍho rātryāmalakṣitaḥ caran vāco 'śṛṇodrāmo bhāryāmuddiśya kasyacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाहं बिभर्मि त्वां दुष्टामसतीं परवेश्मगाम् स्त्रैणो हि बिभृयात् सीतां रामो नाहं भजे पुनः

nāhaṃ bibharmi tvāṃ duṣṭāmasatīṃ paraveśmagām straiṇo hi bibhṛyāt sītāṃ rāmo nāhaṃ bhaje punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति लोकाद्बहुमुखाद्दुराराध्यादसंविदः पत्या भीतेन सा त्यक्ता प्राप्ता प्राचेतसाश्रमम्

iti lokādbahumukhāddurārādhyādasaṃvidaḥ patyā bhītena sā tyaktā prāptā prācetasāśramam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तर्वत्न्यागते काले यमौ सा सुषुवे सुतौ कुशो लव इति ख्यातौ तयोश्चक्रे क्रिया मुनिः

antarvatnyāgate kāle yamau sā suṣuve sutau kuśo lava iti khyātau tayoścakre kriyā muniḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अङ्गदश्चित्रकेतुश्च लक्ष्मणस्यात्मजौ स्मृतौ तक्षः पुष्कल इत्यास्तां भरतस्य महीपते

aṅgadaścitraketuśca lakṣmaṇasyātmajau smṛtau takṣaḥ puṣkala ityāstāṃ bharatasya mahīpate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुबाहुः श्रुतसेनश्च शत्रुघ्नस्य बभूवतुः गन्धर्वान् कोटिशो जघ्ने भरतो विजये दिशाम्

subāhuḥ śrutasenaśca śatrughnasya babhūvatuḥ gandharvān koṭiśo jaghne bharato vijaye diśām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदीयं धनमानीय सर्वं राज्ञे न्यवेदयत् शत्रुघ्नश्च मधोः पुत्रं लवणं नाम राक्षसम् हत्वा मधुवने चक्रे मथुरां नाम वै पुरीम्

tadīyaṃ dhanamānīya sarvaṃ rājñe nyavedayat śatrughnaśca madhoḥ putraṃ lavaṇaṃ nāma rākṣasam hatvā madhuvane cakre mathurāṃ nāma vai purīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुनौ निक्षिप्य तनयौ सीता भर्त्रा विवासिता ध्यायन्ती रामचरणौ विवरं प्रविवेश ह

munau nikṣipya tanayau sītā bhartrā vivāsitā dhyāyantī rāmacaraṇau vivaraṃ praviveśa ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच् छ्रुत्वा भगवान् रामो रुन्धन्नपि धिया शुचः स्मरंस्तस्या गुणांस्तांस्तान् नाशक्नोद्रोद्धुमीश्वरः

tac chrutvā bhagavān rāmo rundhannapi dhiyā śucaḥ smaraṃstasyā guṇāṃstāṃstān nāśaknodroddhumīśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्त्रीपुंप्रसङ्ग एतादृक् सर्वत्र त्रासमावहः अपीश्वराणां किमुत ग्राम्यस्य गृहचेतसः

strīpuṃprasaṅga etādṛk sarvatra trāsamāvahaḥ apīśvarāṇāṃ kimuta grāmyasya gṛhacetasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत ऊर्ध्वं ब्रह्मचर्यं धार्यन्नजुहोत् प्रभुः त्रयोदशाब्दसाहस्रमग्निहोत्रमखण्डितम्

tata ūrdhvaṃ brahmacaryaṃ dhāryannajuhot prabhuḥ trayodaśābdasāhasramagnihotramakhaṇḍitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्मरतां हृदि विन्यस्य विद्धं दण्डककण्टकैः स्वपादपल्लवं राम आत्मज्योतिरगात् ततः

smaratāṃ hṛdi vinyasya viddhaṃ daṇḍakakaṇṭakaiḥ svapādapallavaṃ rāma ātmajyotiragāt tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नेदं यशो रघुपतेः सुरयाच्ञयात्त लीलातनोरधिकसाम्यविमुक्तधाम्नः

nedaṃ yaśo raghupateḥ surayācñayātta līlātanoradhikasāmyavimuktadhāmnaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्यामलं नृपसदःसु यशो ऽधुनापि गायन्त्यघघ्नमृषयो दिगिभेन्द्रपट्टम् तं नाकपालवसुपालकिरीटजुष्ट पादाम्बुजं रघुपतिं शरणं प्रपद्ये

yasyāmalaṃ nṛpasadaḥsu yaśo 'dhunāpi gāyantyaghaghnamṛṣayo digibhendrapaṭṭam taṃ nākapālavasupālakirīṭajuṣṭa pādāmbujaṃ raghupatiṃ śaraṇaṃ prapadye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स यैः स्पृष्टो ऽभिदृष्टो वा संविष्टो ऽनुगतो ऽपि वा कोसलास्ते ययुः स्थानं यत्र गच्छन्ति योगिनः

sa yaiḥ spṛṣṭo 'bhidṛṣṭo vā saṃviṣṭo 'nugato 'pi vā kosalāste yayuḥ sthānaṃ yatra gacchanti yoginaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरुषो रामचरितं श्रवणैरुपधारयन् आनृशंस्यपरो राजन् कर्मबन्धैर्विमुच्यते

puruṣo rāmacaritaṃ śravaṇairupadhārayan ānṛśaṃsyaparo rājan karmabandhairvimucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीराजोवाच कथं स भगवान् रामो भ्रात्-न् वा स्वयमात्मनः तस्मिन् वा ते ऽन्ववर्तन्त प्रजाः पौराश्च ईश्वरे

śrīrājovāca kathaṃ sa bhagavān rāmo bhrāt-n vā svayamātmanaḥ tasmin vā te 'nvavartanta prajāḥ paurāśca īśvare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीबादरायणिरुवाच अथादिशद्दिग्विजये भ्रात्-ंस्त्रिभुवनेश्वरः आत्मानं दर्शयन् स्वानां पुरीमैक्षत सानुगः

śrībādarāyaṇiruvāca athādiśaddigvijaye bhrāt-ṃstribhuvaneśvaraḥ ātmānaṃ darśayan svānāṃ purīmaikṣata sānugaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आसिक्तमार्गां गन्धोदैः करिणां मदशीकरैः स्वामिनं प्राप्तमालोक्य मत्तां वा सुतरामिव

āsiktamārgāṃ gandhodaiḥ kariṇāṃ madaśīkaraiḥ svāminaṃ prāptamālokya mattāṃ vā sutarāmiva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रासादगोपुरसभा चैत्यदेवगृहादिषु विन्यस्तहेमकलशैः पताकाभिश्च मण्डिताम्

prāsādagopurasabhā caityadevagṛhādiṣu vinyastahemakalaśaiḥ patākābhiśca maṇḍitām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूगैः सवृन्तै रम्भाभिः पट्टिकाभिः सुवाससाम् आदर्शैरंशुकैः स्रग्भिः कृतकौतुकतोरणाम्

pūgaiḥ savṛntai rambhābhiḥ paṭṭikābhiḥ suvāsasām ādarśairaṃśukaiḥ sragbhiḥ kṛtakautukatoraṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमुपेयुस्तत्र तत्र पौरा अर्हणपाणयः आशिषो युयुजुर्देव पाहीमां प्राक् त्वयोद्धृताम्

tamupeyustatra tatra paurā arhaṇapāṇayaḥ āśiṣo yuyujurdeva pāhīmāṃ prāk tvayoddhṛtām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः प्रजा वीक्ष्य पतिं चिरागतं दिदृक्षयोत्सृष्टगृहाः स्त्रियो नराः आरुह्य हर्म्याण्यरविन्दलोचनम् अतृप्तनेत्राः कुसुमैरवाकिरन्

tataḥ prajā vīkṣya patiṃ cirāgataṃ didṛkṣayotsṛṣṭagṛhāḥ striyo narāḥ āruhya harmyāṇyaravindalocanam atṛptanetrāḥ kusumairavākiran

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ प्रविष्टः स्वगृहं जुष्टं स्वैः पूर्वराजभिः अनन्ताखिलकोषाढ्यमनर्घ्योरुपरिच्छदम्

atha praviṣṭaḥ svagṛhaṃ juṣṭaṃ svaiḥ pūrvarājabhiḥ anantākhilakoṣāḍhyamanarghyoruparicchadam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विद्रुमोदुम्बरद्वारैर्वैदूर्यस्तम्भपङ्क्तिभिः स्थलैर्मारकतैः स्वच्छैर्भ्राजत्स्फटिकभित्तिभिः

vidrumodumbaradvārairvaidūryastambhapaṅktibhiḥ sthalairmārakataiḥ svacchairbhrājatsphaṭikabhittibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चित्रस्रग्भिः पट्टिकाभिर्वासोमणिगणांशुकैः मुक्ताफलैश्चिदुल्लासैः कान्तकामोपपत्तिभिः

citrasragbhiḥ paṭṭikābhirvāsomaṇigaṇāṃśukaiḥ muktāphalaiścidullāsaiḥ kāntakāmopapattibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धूपदीपैः सुरभिभिर्मण्डितं पुष्पमण्डनैः स्त्रीपुम्भिः सुरसङ्काशैर्जुष्टं भूषणभूषणैः

dhūpadīpaiḥ surabhibhirmaṇḍitaṃ puṣpamaṇḍanaiḥ strīpumbhiḥ surasaṅkāśairjuṣṭaṃ bhūṣaṇabhūṣaṇaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन् स भगवान् रामः स्निग्धया प्रिययेष्टया रेमे स्वारामधीराणामृषभः सीतया किल

tasmin sa bhagavān rāmaḥ snigdhayā priyayeṣṭayā reme svārāmadhīrāṇāmṛṣabhaḥ sītayā kila

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बुभुजे च यथाकालं कामान् धर्ममपीडयन् वर्षपूगान् बहून् नॄणामभिध्याताङ्घ्रिपल्लवः

bubhuje ca yathākālaṃ kāmān dharmamapīḍayan varṣapūgān bahūn nṝṇāmabhidhyātāṅghripallavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.