Library·Bhāgavata Purāṇa·9·9.6
श्रीशुक उवाच विरूपः केतुमान् छम्भुरम्बरीषसुतास्त्रयः विरूपात् पृषदश्वो ऽभूत् तत्पुत्रस्तु रथीतरः
śrīśuka uvāca virūpaḥ ketumān chambhurambarīṣasutāstrayaḥ virūpāt pṛṣadaśvo 'bhūt tatputrastu rathītaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रथीतरस्याप्रजस्य भार्यायां तन्तवे ऽर्थितः अङ्गिरा जनयामास ब्रह्मवर्चस्विनः सुतान्
rathītarasyāprajasya bhāryāyāṃ tantave 'rthitaḥ aṅgirā janayāmāsa brahmavarcasvinaḥ sutān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एते क्षेत्रप्रसूता वै पुनस्त्व् आङ्गिरसाः स्मृताः रथीतराणां प्रवराः क्षेत्रोपेता द्विजातयः
ete kṣetraprasūtā vai punastv āṅgirasāḥ smṛtāḥ rathītarāṇāṃ pravarāḥ kṣetropetā dvijātayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षुवतस्तु मनोर्जज्ञे इक्ष्वाकुर्घ्राणतः सुतः तस्य पुत्रशतज्येष्ठा विकुक्षिनिमिदण्डकाः
kṣuvatastu manorjajñe ikṣvākurghrāṇataḥ sutaḥ tasya putraśatajyeṣṭhā vikukṣinimidaṇḍakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषां पुरस्तादभवन्नार्यावर्ते नृपा नृप पञ्चविंशतिः पश्चाच् च त्रयो मध्ये ऽपरे ऽन्यतः
teṣāṃ purastādabhavannāryāvarte nṛpā nṛpa pañcaviṃśatiḥ paścāc ca trayo madhye 'pare 'nyataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स एकदाष्टकाश्राद्धे इक्ष्वाकुः सुतमादिशत् मांसमानीयतां मेध्यं विकुक्षे गच्छ मा चिरम्
sa ekadāṣṭakāśrāddhe ikṣvākuḥ sutamādiśat māṃsamānīyatāṃ medhyaṃ vikukṣe gaccha mā ciram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथेति स वनं गत्वा मृगान् हत्वा क्रियार्हणान् श्रान्तो बुभुक्षितो वीरः शशं चाददपस्मृतिः
tatheti sa vanaṃ gatvā mṛgān hatvā kriyārhaṇān śrānto bubhukṣito vīraḥ śaśaṃ cādadapasmṛtiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शेषं निवेदयामास पित्रे तेन च तद्गुरुः चोदितः प्रोक्षणायाह दुष्टमेतदकर्मकम्
śeṣaṃ nivedayāmāsa pitre tena ca tadguruḥ coditaḥ prokṣaṇāyāha duṣṭametadakarmakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञात्वा पुत्रस्य तत् कर्म गुरुणाभिहितं नृपः देशान् निःसारयामास सुतं त्यक्तविधिं रुषा
jñātvā putrasya tat karma guruṇābhihitaṃ nṛpaḥ deśān niḥsārayāmāsa sutaṃ tyaktavidhiṃ ruṣā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तु विप्रेण संवादं ज्ञापकेन समाचरन् त्यक्त्वा कलेवरं योगी स तेनावाप यत् परम्
sa tu vipreṇa saṃvādaṃ jñāpakena samācaran tyaktvā kalevaraṃ yogī sa tenāvāpa yat param
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितर्युपरते ऽभ्येत्य विकुक्षिः पृथिवीमिमाम् शासदीजे हरिं यज्ञैः शशाद इति विश्रुतः
pitaryuparate 'bhyetya vikukṣiḥ pṛthivīmimām śāsadīje hariṃ yajñaiḥ śaśāda iti viśrutaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरञ्जयस्तस्य सुत इन्द्रवाह इतीरितः ककुत्स्थ इति चाप्युक्तः शृणु नामानि कर्मभिः
purañjayastasya suta indravāha itīritaḥ kakutstha iti cāpyuktaḥ śṛṇu nāmāni karmabhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृतान्त आसीत् समरो देवानां सह दानवैः पार्ष्णिग्राहो वृतो वीरो देवैर्दैत्यपराजितैः
kṛtānta āsīt samaro devānāṃ saha dānavaiḥ pārṣṇigrāho vṛto vīro devairdaityaparājitaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वचनाद्देवदेवस्य विष्णोर्विश्वात्मनः प्रभोः वाहनत्वे वृतस्तस्य बभूवेन्द्रो महावृषः
vacanāddevadevasya viṣṇorviśvātmanaḥ prabhoḥ vāhanatve vṛtastasya babhūvendro mahāvṛṣaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स सन्नद्धो धनुर्दिव्यमादाय विशिखान् छितान् स्तूयमानस्तमारुह्य युयुत्सुः ककुदि स्थितः
sa sannaddho dhanurdivyamādāya viśikhān chitān stūyamānastamāruhya yuyutsuḥ kakudi sthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेजसाप्यायितो विष्णोः पुरुषस्य महात्मनः प्रतीच्यां दिशि दैत्यानां न्यरुणत् त्रिदशैः पुरम्
tejasāpyāyito viṣṇoḥ puruṣasya mahātmanaḥ pratīcyāṃ diśi daityānāṃ nyaruṇat tridaśaiḥ puram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैस्तस्य चाभूत् प्रधनं तुमुलं लोमहर्षणम् यमाय भल्लैरनयद्दैत्यान् अभिययुर्मृधे
taistasya cābhūt pradhanaṃ tumulaṃ lomaharṣaṇam yamāya bhallairanayaddaityān abhiyayurmṛdhe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्येषुपाताभिमुखं युगान्ताग्निमिवोल्बणम् विसृज्य दुद्रुवुर्दैत्या हन्यमानाः स्वमालयम्
tasyeṣupātābhimukhaṃ yugāntāgnimivolbaṇam visṛjya dudruvurdaityā hanyamānāḥ svamālayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जित्वा परं धनं सर्वं सस्त्रीकं वज्रपाणये प्रत्ययच्छत् स राजर्षिरिति नामभिराहृतः
jitvā paraṃ dhanaṃ sarvaṃ sastrīkaṃ vajrapāṇaye pratyayacchat sa rājarṣiriti nāmabhirāhṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरञ्जयस्य पुत्रो ऽभूदनेनास्तत्सुतः पृथुः विश्वगन्धिस्ततश्चन्द्रो युवनाश्वस्तु तत्सुतः
purañjayasya putro 'bhūdanenāstatsutaḥ pṛthuḥ viśvagandhistataścandro yuvanāśvastu tatsutaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रावस्तस्तत्सुतो येन श्रावस्ती निर्ममे पुरी बृहदश्वस्तु श्रावस्तिस्ततः कुवलयाश्वकः
śrāvastastatsuto yena śrāvastī nirmame purī bṛhadaśvastu śrāvastistataḥ kuvalayāśvakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यः प्रियार्थमुतङ्कस्य धुन्धुनामासुरं बली सुतानामेकविंशत्या सहस्रैरहनद्वृतः
yaḥ priyārthamutaṅkasya dhundhunāmāsuraṃ balī sutānāmekaviṃśatyā sahasrairahanadvṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धुन्धुमार इति ख्यातस्तत्सुतास्ते च जज्वलुः धुन्धोर्मुखाग्निना सर्वे त्रय एवावशेषिताः
dhundhumāra iti khyātastatsutāste ca jajvaluḥ dhundhormukhāgninā sarve traya evāvaśeṣitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृढाश्वः कपिलाश्वश्च भद्राश्व इति भारत दृढाश्वपुत्रो हर्यश्वो निकुम्भस्तत्सुतः स्मृतः
dṛḍhāśvaḥ kapilāśvaśca bhadrāśva iti bhārata dṛḍhāśvaputro haryaśvo nikumbhastatsutaḥ smṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहुलाश्वो निकुम्भस्य कृशाश्वो ऽथास्य सेनजित् युवनाश्वो ऽभवत् तस्य सो ऽनपत्यो वनं गतः
bahulāśvo nikumbhasya kṛśāśvo 'thāsya senajit yuvanāśvo 'bhavat tasya so 'napatyo vanaṃ gataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भार्याशतेन निर्विण्ण ऋषयो ऽस्य कृपालवः इष्टिं स्म वर्तयां चक्रुरैन्द्रीं ते सुसमाहिताः
bhāryāśatena nirviṇṇa ṛṣayo 'sya kṛpālavaḥ iṣṭiṃ sma vartayāṃ cakruraindrīṃ te susamāhitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजा तद्यज्ञसदनं प्रविष्टो निशि तर्षितः दृष्ट्वा शयानान् विप्रांस्तान् पपौ मन्त्रजलं स्वयम्
rājā tadyajñasadanaṃ praviṣṭo niśi tarṣitaḥ dṛṣṭvā śayānān viprāṃstān papau mantrajalaṃ svayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्थितास्ते निशम्याथ व्युदकं कलशं प्रभो पप्रच्छुः कस्य कर्मेदं पीतं पुंसवनं जलम्
utthitāste niśamyātha vyudakaṃ kalaśaṃ prabho papracchuḥ kasya karmedaṃ pītaṃ puṃsavanaṃ jalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञा पीतं विदित्वा वै ईश्वरप्रहितेन ते ईश्वराय नमश्चक्रुरहो दैवबलं बलम्
rājñā pītaṃ viditvā vai īśvaraprahitena te īśvarāya namaścakruraho daivabalaṃ balam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः काल उपावृत्ते कुक्षिं निर्भिद्य दक्षिणम् युवनाश्वस्य तनयश्चक्रवर्ती जजान ह
tataḥ kāla upāvṛtte kukṣiṃ nirbhidya dakṣiṇam yuvanāśvasya tanayaścakravartī jajāna ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कं धास्यति कुमारो ऽयं स्तन्ये रोरूयते भृशम् मां धाता वत्स मा रोदीरितीन्द्रो देशिनीमदात्
kaṃ dhāsyati kumāro 'yaṃ stanye rorūyate bhṛśam māṃ dhātā vatsa mā rodīritīndro deśinīmadāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न ममार पिता तस्य विप्रदेवप्रसादतः युवनाश्वो ऽथ तत्रैव तपसा सिद्धिमन्वगात्
na mamāra pitā tasya vipradevaprasādataḥ yuvanāśvo 'tha tatraiva tapasā siddhimanvagāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रसद्दस्युरितीन्द्रो ऽङ्ग विदधे नाम यस्य वै यस्मात् त्रसन्ति ह्युद्विग्ना दस्यवो रावणादयः
trasaddasyuritīndro 'ṅga vidadhe nāma yasya vai yasmāt trasanti hyudvignā dasyavo rāvaṇādayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यौवनाश्वो ऽथ मान्धाता चक्रवर्त्यवनीं प्रभुः सप्तद्वीपवतीमेकः शशासाच्युततेजसा
yauvanāśvo 'tha māndhātā cakravartyavanīṃ prabhuḥ saptadvīpavatīmekaḥ śaśāsācyutatejasā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईजे च यज्ञं क्रतुभिरात्मविद्भूरिदक्षिणैः सर्वदेवमयं देवं सर्वात्मकमतीन्द्रियम्
īje ca yajñaṃ kratubhirātmavidbhūridakṣiṇaiḥ sarvadevamayaṃ devaṃ sarvātmakamatīndriyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रव्यं मन्त्रो विधिर्यज्ञो यजमानस्तथर्त्विजः धर्मो देशश्च कालश्च सर्वमेतद्यदात्मकम्
dravyaṃ mantro vidhiryajño yajamānastathartvijaḥ dharmo deśaśca kālaśca sarvametadyadātmakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यावत् सूर्य उदेति स्म यावच् च प्रतितिष्ठति तत् सर्वं यौवनाश्वस्य मान्धातुः क्षेत्रमुच्यते
yāvat sūrya udeti sma yāvac ca pratitiṣṭhati tat sarvaṃ yauvanāśvasya māndhātuḥ kṣetramucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शशबिन्दोर्दुहितरि बिन्दुमत्यामधान् नृपः पुरुकुत्समम्बरीषं मुचुकुन्दं च योगिनम् तेषां स्वसारः पञ्चाशत् सौभरिं वव्रिरे पतिम्
śaśabindorduhitari bindumatyāmadhān nṛpaḥ purukutsamambarīṣaṃ mucukundaṃ ca yoginam teṣāṃ svasāraḥ pañcāśat saubhariṃ vavrire patim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यमुनान्तर्जले मग्नस्तप्यमानः परं तपः निर्वृतिं मीनराजस्य दृष्ट्वा मैथुनधर्मिणः
yamunāntarjale magnastapyamānaḥ paraṃ tapaḥ nirvṛtiṃ mīnarājasya dṛṣṭvā maithunadharmiṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जातस्पृहो नृपं विप्रः कन्यामेकामयाचत सो ऽप्याह गृह्यतां ब्रह्मन् कामं कन्या स्वयंवरे
jātaspṛho nṛpaṃ vipraḥ kanyāmekāmayācata so 'pyāha gṛhyatāṃ brahman kāmaṃ kanyā svayaṃvare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स विचिन्त्याप्रियं स्त्रीणां जरठो ऽहमसन्मतः वलीपलित एजत्क इत्यहं प्रत्युदाहृतः
sa vicintyāpriyaṃ strīṇāṃ jaraṭho 'hamasanmataḥ valīpalita ejatka ityahaṃ pratyudāhṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साधयिष्ये तथात्मानं सुरस्त्रीणामभीप्सितम् किं पुनर्मनुजेन्द्राणामिति व्यवसितः प्रभुः
sādhayiṣye tathātmānaṃ surastrīṇāmabhīpsitam kiṃ punarmanujendrāṇāmiti vyavasitaḥ prabhuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुनिः प्रवेशितः क्षत्रा कन्यान्तःपुरमृद्धिमत् वृतः स राजकन्याभिरेकं पञ्चाशता वरः
muniḥ praveśitaḥ kṣatrā kanyāntaḥpuramṛddhimat vṛtaḥ sa rājakanyābhirekaṃ pañcāśatā varaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तासां कलिरभूद्भूयांस्तदर्थे ऽपोह्य सौहृदम् ममानुरूपो नायं व इति तद्गतचेतसाम्
tāsāṃ kalirabhūdbhūyāṃstadarthe 'pohya sauhṛdam mamānurūpo nāyaṃ va iti tadgatacetasām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स बह्वृचस्ताभिरपारणीय तपःश्रियानर्घ्यपरिच्छदेषु गृहेषु नानोपवनामलाम्भः सरःसु सौगन्धिककाननेषु
sa bahvṛcastābhirapāraṇīya tapaḥśriyānarghyaparicchadeṣu gṛheṣu nānopavanāmalāmbhaḥ saraḥsu saugandhikakānaneṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महार्हशय्यासनवस्त्रभूषण स्नानानुलेपाभ्यवहारमाल्यकैः स्वलङ्कृतस्त्रीपुरुषेषु नित्यदा रेमे ऽनुगायद्द्विजभृङ्गवन्दिषु
mahārhaśayyāsanavastrabhūṣaṇa snānānulepābhyavahāramālyakaiḥ svalaṅkṛtastrīpuruṣeṣu nityadā reme 'nugāyaddvijabhṛṅgavandiṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद्गार्हस्थ्यं तु संवीक्ष्य सप्तद्वीपवतीपतिः विस्मितः स्तम्भमजहात् सार्वभौमश्रियान्वितम्
yadgārhasthyaṃ tu saṃvīkṣya saptadvīpavatīpatiḥ vismitaḥ stambhamajahāt sārvabhaumaśriyānvitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं गृहेष्व् अभिरतो विषयान् विविधैः सुखैः सेवमानो न चातुष्यदाज्यस्तोकैरिवानलः
evaṃ gṛheṣv abhirato viṣayān vividhaiḥ sukhaiḥ sevamāno na cātuṣyadājyastokairivānalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स कदाचिदुपासीन आत्मापह्नवमात्मनः ददर्श बह्वृचाचार्यो मीनसङ्गसमुत्थितम्
sa kadācidupāsīna ātmāpahnavamātmanaḥ dadarśa bahvṛcācāryo mīnasaṅgasamutthitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहो इमं पश्यत मे विनाशं तपस्विनः सच्चरितव्रतस्य अन्तर्जले वारिचरप्रसङ्गात् प्रच्यावितं ब्रह्म चिरं धृतं यत्
aho imaṃ paśyata me vināśaṃ tapasvinaḥ saccaritavratasya antarjale vāricaraprasaṅgāt pracyāvitaṃ brahma ciraṃ dhṛtaṃ yat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सङ्गं त्यजेत मिथुनव्रतीनां मुमुक्षुः सर्वात्मना न विसृजेद्बहिरिन्द्रियाणि एकश्चरन् रहसि चित्तमनन्त ईशे युञ्जीत तद्व्रतिषु साधुषु चेत् प्रसङ्गः
saṅgaṃ tyajeta mithunavratīnāṃ mumukṣuḥ sarvātmanā na visṛjedbahirindriyāṇi ekaścaran rahasi cittamananta īśe yuñjīta tadvratiṣu sādhuṣu cet prasaṅgaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकस्तपस्व्यहमथाम्भसि मत्स्यसङ्गात् पञ्चाशदासमुत पञ्चसहस्रसर्गः नान्तं व्रजाम्युभयकृत्यमनोरथानां मायागुणैर्हृतमतिर्विषये ऽर्थभावः
ekastapasvyahamathāmbhasi matsyasaṅgāt pañcāśadāsamuta pañcasahasrasargaḥ nāntaṃ vrajāmyubhayakṛtyamanorathānāṃ māyāguṇairhṛtamatirviṣaye 'rthabhāvaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं वसन् गृहे कालं विरक्तो न्यासमास्थितः वनं जगामानुययुस्तत्पत्न्यः पतिदेवताः
evaṃ vasan gṛhe kālaṃ virakto nyāsamāsthitaḥ vanaṃ jagāmānuyayustatpatnyaḥ patidevatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र तप्त्वा तपस्तीक्ष्णमात्मदर्शनमात्मवान् सहैवाग्निभिरात्मानं युयोज परमात्मनि
tatra taptvā tapastīkṣṇamātmadarśanamātmavān sahaivāgnibhirātmānaṃ yuyoja paramātmani
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ताः स्वपत्युर्महाराज निरीक्ष्याध्यात्मिकीं गतिम् अन्वीयुस्तत्प्रभावेण अग्निं शान्तमिवार्चिषः
tāḥ svapatyurmahārāja nirīkṣyādhyātmikīṃ gatim anvīyustatprabhāveṇa agniṃ śāntamivārciṣaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.