अथैकोनविंशो ऽध्यायः। अथैकोनविंशो ऽध्यायः। भगवदर्चनम् अत ऊर्ध्वं ध्रुवार्चायाम् अर्चनं संप्रवक्ष्यते । मूर्धादि पीठात्सन्न्यस्तपुष्पादीन्यपि शोधयेत्
athaikonaviṃśo 'dhyāyaḥ. athaikonaviṃśo 'dhyāyaḥ. bhagavadarcanam ata ūrdhvaṃ dhruvārcāyām arcanaṃ saṃpravakṣyate / mūrdhādi pīṭhātsannyastapuṣpādīnyapi śodhayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योगवीरार्चनं स्याच्चेत्त्रिकालं स्नानमाचरेत् । प्रातर्मध्याह्नयोर्वाथ योगपीठेध्रुवार्ऽचनम्
yogavīrārcanaṃ syāccettrikālaṃ snānamācaret / prātarmadhyāhnayorvātha yogapīṭhedhruvār'canam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भोगमेव ध्रुवार्चायां प्रातर्मध्याह्न योरपि । त्रिकालं वाथ संस्नाप्य ध्रुवार्चायां विशेषतः
bhogameva dhruvārcāyāṃ prātarmadhyāhna yorapi / trikālaṃ vātha saṃsnāpya dhruvārcāyāṃ viśeṣataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वस्त्रादीन्यपि संशोध्य पुष्पन्यासं च पूर्ववत् । शिवादीनर्चयित्वातु पादपीठे समन्ततः
vastrādīnyapi saṃśodhya puṣpanyāsaṃ ca pūrvavat / śivādīnarcayitvātu pādapīṭhe samantataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथासनाद्यैस्सर्वैश्च त्रिसंध्यं चार्चयेद्बुधः । अर्धयामे तु पूर्वान्तमर्चयित्वा च पूर्ववत्
tathāsanādyaissarvaiśca trisaṃdhyaṃ cārcayedbudhaḥ / ardhayāme tu pūrvāntamarcayitvā ca pūrvavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हविर्नि वेदयेच्चैवानुक्तमस्यच्च पूर्ववत् । आवाहनविसर्गौ तुन कुर्यादिति शासनम्
havirni vedayeccaivānuktamasyacca pūrvavat / āvāhanavisargau tuna kuryāditi śāsanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ वक्ष्येर्ऽचनान्तेतु विधानं प्रति कर्मणाम् । सौवर्णमुत्तमं पात्रं राजतं मध्यमे भवेत्
atha vakṣyer'canāntetu vidhānaṃ prati karmaṇām / sauvarṇamuttamaṃ pātraṃ rājataṃ madhyame bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधमं ताम्रपात्रं तु त्रिविधं पात्र मुच्यते । त्रितालमुत्तमं प्रोक्तं द्वितालं मध्यमं भवेत्
adhamaṃ tāmrapātraṃ tu trividhaṃ pātra mucyate / tritālamuttamaṃ proktaṃ dvitālaṃ madhyamaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधमं त्वेकतालं स्यात्त्रिविधं पात्रविस्तरम् । विस्तारेण समाख्यातं तयोर्मध्यममध्यमम्
adhamaṃ tvekatālaṃ syāttrividhaṃ pātravistaram / vistāreṇa samākhyātaṃ tayormadhyamamadhyamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य मध्ये त्रिभागैकं कर्णिकांगुलमुच्छ्रयम् । परेतो ऽष्टदलं कुर्यात्कर्णिकोच्छ्रयमानतः
tasya madhye tribhāgaikaṃ karṇikāṃgulamucchrayam / pareto 'ṣṭadalaṃ kuryātkarṇikocchrayamānataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्व्यङ्गुलं मूलनाहं स्यात्तदग्रं त्वर्धनाहकम् । किञ्चित्फलांबुजाकारमग्रं कुर्याद्विचक्षणः
dvyaṅgulaṃ mūlanāhaṃ syāttadagraṃ tvardhanāhakam / kiñcitphalāṃbujākāramagraṃ kuryādvicakṣaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विप्रस्थतण्डुलैः पक्वमन्नं तत्रैव निक्षिपेत् । अभिघार्य घृतेनैव अष्टांगुलसमुन्नतम्
dviprasthataṇḍulaiḥ pakvamannaṃ tatraiva nikṣipet / abhighārya ghṛtenaiva aṣṭāṃgulasamunnatam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दशाङ्गुलं वा उत्सेधं द्वादशांगुलमेववा । तत्पात्रञ्च समादाय कौतुकाग्रे निधाय च
daśāṅgulaṃ vā utsedhaṃ dvādaśāṃgulamevavā / tatpātrañca samādāya kautukāgre nidhāya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कौतुकाच्छक्तिमादाय चार्चयेदष्टविग्रहैः । "परब्रह्माण मित्युक्त्वा परमात्मानमित्यपि
kautukācchaktimādāya cārcayedaṣṭavigrahaiḥ / "parabrahmāṇa mityuktvā paramātmānamityapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भक्तवत्सलं योगेशंऽ चतुर्मूर्तिभिरर्चयेत् । प्रातःपुष्पबलिं कुर्यान्मध्याह्नेन्नबलिं तथा
bhaktavatsalaṃ yogeśaṃ' caturmūrtibhirarcayet / prātaḥpuṣpabaliṃ kuryānmadhyāhnennabaliṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साये त्वर्घ्यबलिं कुर्यात्पूर्वमेव प्रचोदितम् । तण्डुलैः कुडुबैश्चापि यथालाभमथापि वा
sāye tvarghyabaliṃ kuryātpūrvameva pracoditam / taṇḍulaiḥ kuḍubaiścāpi yathālābhamathāpi vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रुतं चार्घ्यबलिं कुर्यात्पुष्बं तु चतुरङ्गुलम् । शिष्यमाहूय तत्काले सोष्णीषं सोत्तरीयकम्
śrutaṃ cārghyabaliṃ kuryātpuṣbaṃ tu caturaṅgulam / śiṣyamāhūya tatkāle soṣṇīṣaṃ sottarīyakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिष्यं गरुड वत्स्मृत्वा पात्रमुद्धृत्यतत्र वै । "उदुत्यऽमिति मन्त्रेण शिष्यस्तच्छिरसि न्यसेत्
śiṣyaṃ garuḍa vatsmṛtvā pātramuddhṛtyatatra vai / "udutya'miti mantreṇa śiṣyastacchirasi nyaset
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रदक्षिणं ततः कुर्यात्कुर् याच्छब्दरवैर्युतम् । वितानछत्रसंयुक्तं पिञ्छचामरसंयुतम्
pradakṣiṇaṃ tataḥ kuryātkur yācchabdaravairyutam / vitānachatrasaṃyuktaṃ piñchacāmarasaṃyutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धूपदीपसमायुक्तं शनैःकुर्यात्प्रदक्षिणम् । प्रदक्षिणत्रयं कृत्वा प्रविशेदालयं भुधः
dhūpadīpasamāyuktaṃ śanaiḥkuryātpradakṣiṇam / pradakṣiṇatrayaṃ kṛtvā praviśedālayaṃ bhudhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूतपीठान्तरे तिष्ठेद्गृह्णीयात्तु तदर्चकः । कौतुकाग्रेतु सन्न्यस्य ओङ्कारेण निवेशयेत्
bhūtapīṭhāntare tiṣṭhedgṛhṇīyāttu tadarcakaḥ / kautukāgretu sannyasya oṅkāreṇa niveśayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बल्यग्रं खण्डयित्वातु सेनेशाय निवेदयेत् । तच्छेषं सोदकं चैव भूतपीठे तु निक्षिपेत्
balyagraṃ khaṇḍayitvātu seneśāya nivedayet / taccheṣaṃ sodakaṃ caiva bhūtapīṭhe tu nikṣipet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्सवं कर्तुकामश्चेत्त्रिसंधिष्वेवमुत्तमम् । सायं प्रातर्मध्यमं स्यात्सायं चैवाधमं भवेत्
utsavaṃ kartukāmaścettrisaṃdhiṣvevamuttamam / sāyaṃ prātarmadhyamaṃ syātsāyaṃ caivādhamaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बलिं च बलिबेरं वा कारयेदिति के च न । बल्यर्थं क्लप्तदेवस्य चोर्ध्वमानमुदाहृतम्
baliṃ ca baliberaṃ vā kārayediti ke ca na / balyarthaṃ klaptadevasya cordhvamānamudāhṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महाबेरस्य हस्तेन चैकविंशतिकांगुलम् । सप्तदशाङ्गुलं विद्याद्द्वादशांगुलमेव वा
mahāberasya hastena caikaviṃśatikāṃgulam / saptadaśāṅgulaṃ vidyāddvādaśāṃgulameva vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रेष्ठमध्यकनिष्ठानि त्रिविधं मानमाचरेत् । अर्चाबेरत्रिभागै कमुत्तमप्रतिमाभवेत्
śreṣṭhamadhyakaniṣṭhāni trividhaṃ mānamācaret / arcāberatribhāgai kamuttamapratimābhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तन्मानस्य दशांशेन त्वेकोनं मध्यमं भवेत् । मध्यमस्य दशांशेन त्वेकोनमधमं भवेत्
tanmānasya daśāṃśena tvekonaṃ madhyamaṃ bhavet / madhyamasya daśāṃśena tvekonamadhamaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महतो मूलबेरस्य मुखायामं प्रशस्यते । बल्यर्थं प्रतिमां कुर्यात्सर्वेषां स्थापनं भवेत्
mahato mūlaberasya mukhāyāmaṃ praśasyate / balyarthaṃ pratimāṃ kuryātsarveṣāṃ sthāpanaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सौवर्णं राजतं ताम्रं श्रेष्ठमध्यमगौणतः । रत्नजप्रतिमां कुर्यान्मानोन्मानं न विद्यते
sauvarṇaṃ rājataṃ tāmraṃ śreṣṭhamadhyamagauṇataḥ / ratnajapratimāṃ kuryānmānonmānaṃ na vidyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उष्णीषं गोलकं ज्ञेयं शिरोमानं त्रिमात्रकम् । केशान्तार्चा समं भागं संगमात्पुटसूत्रकम्
uṣṇīṣaṃ golakaṃ jñeyaṃ śiromānaṃ trimātrakam / keśāntārcā samaṃ bhāgaṃ saṃgamātpuṭasūtrakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुटसूत्राद्धनुपर्यन्तमेकमेकन्तु भागशः । गलमर्धाङ्गुलं विन्द्यान्मात्रार्धं ग्रीवमुच्यते
puṭasūtrāddhanuparyantamekamekantu bhāgaśaḥ / galamardhāṅgulaṃ vindyānmātrārdhaṃ grīvamucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हिक्काहृदयपर्यन्तं मुखं मात्राधिकं भवेत् । हृदयं नाभि तथैवोक्तं तदधस्तात्तु तत्समम्
hikkāhṛdayaparyantaṃ mukhaṃ mātrādhikaṃ bhavet / hṛdayaṃ nābhi tathaivoktaṃ tadadhastāttu tatsamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऊरू च द्विमुखायामं गोलकोत्सेधमिष्यते । चरणं जानुमानं च कालायपुरतो परम्?
ūrū ca dvimukhāyāmaṃ golakotsedhamiṣyate / caraṇaṃ jānumānaṃ ca kālāyapurato param?
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हिक्कासूत्रादधस्तात्तु बाहुद्विमुखनेत्रकम् । प्रकोष्ठं मुखबन्धं च मुखमर्धाधिकं भवेत्
hikkāsūtrādadhastāttu bāhudvimukhanetrakam / prakoṣṭhaṃ mukhabandhaṃ ca mukhamardhādhikaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मणिबन्धाङ्गुलस्याग्रे मुखयामं प्रशस्यते । चतुर्भुजं च कृत्वा तु मानमेवमुदाहृतम्
maṇibandhāṅgulasyāgre mukhayāmaṃ praśasyate / caturbhujaṃ ca kṛtvā tu mānamevamudāhṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
॥॥॥॥।वकुर्यात्पद्माकारं तु गोलकम् । अथ वक्ष्ये विशेषेण हविष्पाकं विधानतः
.........vakuryātpadmākāraṃ tu golakam / atha vakṣye viśeṣeṇa haviṣpākaṃ vidhānataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पक्त्वा वित्तानुसारेण हवींष्यपि च कल्पयेत् । अल्पे महति वा तुल्यं फलमाढ्यदरिद्रयोः
paktvā vittānusāreṇa havīṃṣyapi ca kalpayet / alpe mahati vā tulyaṃ phalamāḍhyadaridrayoḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निवेदयित्वा देवेशं कल्याणं कारयेद्बुधः । अवदत्वा? घृतं यत्तु कल्याणमशुभायवै
nivedayitvā deveśaṃ kalyāṇaṃ kārayedbudhaḥ / avadatvā? ghṛtaṃ yattu kalyāṇamaśubhāyavai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अलाभे चैव सर्वेषां व्रीहीणां तण्डुलां ःस् तथा । शतद्वयं पञ्चविंशद्व्रीहिभिः पूरितं तु यत् । शुक्तिमात्रमिति ख्यातं मानं तेनैव कारयेत्
alābhe caiva sarveṣāṃ vrīhīṇāṃ taṇḍulāṃ ḥs tathā / śatadvayaṃ pañcaviṃśadvrīhibhiḥ pūritaṃ tu yat / śuktimātramiti khyātaṃ mānaṃ tenaiva kārayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद्द्वयं तिलमित्युक्तं प्रकुञ्चं स्यात्तिलद्वयम् । प्रसृतिस्तद्द्वयं प्रोक्तं कुडुबं प्रसृतिद्वयम्
taddvayaṃ tilamityuktaṃ prakuñcaṃ syāttiladvayam / prasṛtistaddvayaṃ proktaṃ kuḍubaṃ prasṛtidvayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अञ्जलि स्तद्द्वयं प्रोक्तं प्रस्थं स्यादञ्जलिद्वयम् । पात्रं प्रस्थद्वयं प्रोक्तमाढकं तद्द्वयं भवेत्
añjali staddvayaṃ proktaṃ prasthaṃ syādañjalidvayam / pātraṃ prasthadvayaṃ proktamāḍhakaṃ taddvayaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुराढकसंयुक्तं द्रोणमित्यभिधीयते । द्रोणद्वयं भवेत्खारी भारङ्खारीद्वयं भवेत्
caturāḍhakasaṃyuktaṃ droṇamityabhidhīyate / droṇadvayaṃ bhavetkhārī bhāraṅkhārīdvayaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रोणतण्डुलसंयुक्तमुत्तमं हविरुच्यते । तदर्धं मध्यमं प्रोक्तन्तदर्धमधमं भवेत्
droṇataṇḍulasaṃyuktamuttamaṃ havirucyate / tadardhaṃ madhyamaṃ proktantadardhamadhamaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तमोत्तममित्युक्तमष्टद्रोणैन्तु तण्डुलैः । अधिकं यद्भवेत्तस्मात्प्रोक्तं सर्वं महाहविः
uttamottamamityuktamaṣṭadroṇaintu taṇḍulaiḥ / adhikaṃ yadbhavettasmātproktaṃ sarvaṃ mahāhaviḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदर्धैस्तण्डुलैः सिद्धं मध्यमं हविरुच्यते । षड्द्रोणैस्तण्डुलैः सिद्धं हविरुत्तममध्यमम्
tadardhaistaṇḍulaiḥ siddhaṃ madhyamaṃ havirucyate / ṣaḍdroṇaistaṇḍulaiḥ siddhaṃ haviruttamamadhyamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रोणहीनं भवेत्तस्मादुत्तमाधममुच्यते । मध्यमोत्तममित्युक्तं चतुर्द्रेणैस्तु तण्डुलैः
droṇahīnaṃ bhavettasmāduttamādhamamucyate / madhyamottamamityuktaṃ caturdreṇaistu taṇḍulaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रोणत्रयं भवेद्यत्र कृतं मध्यममध्यमम् । मध्यमाधममित्युक्तं द्रोणद्वयकृतं हविः
droṇatrayaṃ bhavedyatra kṛtaṃ madhyamamadhyamam / madhyamādhamamityuktaṃ droṇadvayakṛtaṃ haviḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रोणेन तण्डुलेनैव निवेद्यऽमधमोत्तमम् । तस्य मध्यममित्युक्तमाढकद्वय सम्मितम्
droṇena taṇḍulenaiva nivedya'madhamottamam / tasya madhyamamityuktamāḍhakadvaya sammitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आढकेन तु संयुक्त मधसूधममुच्यते । तण्डुलानाढकार्धं तु देवीनां तु प्रकल्पयेत्
āḍhakena tu saṃyukta madhasūdhamamucyate / taṇḍulānāḍhakārdhaṃ tu devīnāṃ tu prakalpayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चरुप्रस्थद्वयं प्रोक्तं हविराढकमुच्यते । प्रस्थं कुडुबसंयुक्तं पिशाचानां बलिर्भवेत्
caruprasthadvayaṃ proktaṃ havirāḍhakamucyate / prasthaṃ kuḍubasaṃyuktaṃ piśācānāṃ balirbhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धवर्णरसैर्जुष्टाः प्रग्राह्यास्तण्डुलास्तथा । प्रक्षाल्य तण्डुलान् सम्यक् निष्बीड्य च पुनःपुनः
gandhavarṇarasairjuṣṭāḥ pragrāhyāstaṇḍulāstathā / prakṣālya taṇḍulān samyak niṣbīḍya ca punaḥpunaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुः प्रक्षालनं कृत्वा "प्रजास्थाऽलीति मन्त्रतः । "ऊर्जस्वऽतीति मन्त्रेण पात्रे प्रक्षिप्य तण्डुलान्
catuḥ prakṣālanaṃ kṛtvā "prajāsthā'līti mantrataḥ / "ūrjasva'tīti mantreṇa pātre prakṣipya taṇḍulān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
छुल्ल्यामारोपयेत्पश्चा "द्विष्णवे जुष्टऽमित्यपि । "वाचस्पऽतीति मन्त्रेण हविस्स्विन्नन्तु पाचयेत्
chullyāmāropayetpaścā "dviṣṇave juṣṭa'mityapi / "vācaspa'tīti mantreṇa havissvinnantu pācayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धूमगन्धरसं स्विन्नमतिपक्वं च शीतलम् । केशकीटापविद्धन्तु त्यजेत्पर्युषितं तथा
dhūmagandharasaṃ svinnamatipakvaṃ ca śītalam / keśakīṭāpaviddhantu tyajetparyuṣitaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुद्गं चैव महामुद्गं कूटस्थं राजमाषकम् । कदली पनसं चैव कूश्माण्डं बृहती तथा
mudgaṃ caiva mahāmudgaṃ kūṭasthaṃ rājamāṣakam / kadalī panasaṃ caiva kūśmāṇḍaṃ bṛhatī tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कन्दमूलफलान्यन्ये साराढ्या उपदंशकाः । गुडं दधि समायुक्तमाज्ययुक्तं॥॥॥॥।
kandamūlaphalānyanye sārāḍhyā upadaṃśakāḥ / guḍaṃ dadhi samāyuktamājyayuktaṃ.........
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हविःकृत्वा चतुर्भागमूर्ध्वभागे निवेदयेत् । अधस्तादेकभागेन होमार्थं बलये तथा
haviḥkṛtvā caturbhāgamūrdhvabhāge nivedayet / adhastādekabhāgena homārthaṃ balaye tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदंशं पात्रसंशिष्टं पूजायैव च निर्मितम् । सौवर्णे राजते पात्रे काञ्च्ये ताम्रे निवेदयेत्
yadaṃśaṃ pātrasaṃśiṣṭaṃ pūjāyaiva ca nirmitam / sauvarṇe rājate pātre kāñcye tāmre nivedayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्नि कार्यावशिष्टं च बलिशिष्टं च यद्धविः । तत्सर्वं पूजकायैव प्रोक्तमेवं मनीषिभिः
agni kāryāvaśiṣṭaṃ ca baliśiṣṭaṃ ca yaddhaviḥ / tatsarvaṃ pūjakāyaiva proktamevaṃ manīṣibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वितीयावरणे प्रोक्तमाग्नेय्यां पचनालयम् । अर्चकस्य गृहे वापि पाचयित्वा निवेदयेत्
dvitīyāvaraṇe proktamāgneyyāṃ pacanālayam / arcakasya gṛhe vāpi pācayitvā nivedayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रणिधिं चाज्यस्थालीं च प्रोक्षणीपात्रमेव च । अर्घ्यप्रदानपात्रं च कुडुबेन प्रपूरितम्
praṇidhiṃ cājyasthālīṃ ca prokṣaṇīpātrameva ca / arghyapradānapātraṃ ca kuḍubena prapūritam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हविःपात्रप्रमाणन्तं बलिपात्रप्रमाणतः । पानीयदानपात्रं च कांस्यं शुक्तिजमेव वा
haviḥpātrapramāṇantaṃ balipātrapramāṇataḥ / pānīyadānapātraṃ ca kāṃsyaṃ śuktijameva vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हिरण्मयं वा रौप्यं वा यधाशोभमलङ्कृतम् । तांबूलदाने प्येवं स्यात्सौवर्णं कांस्यमेव हि
hiraṇmayaṃ vā raupyaṃ vā yadhāśobhamalaṅkṛtam / tāṃbūladāne pyevaṃ syātsauvarṇaṃ kāṃsyameva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दपन्णं च प्रदातव्यं ध्रुवानससमं भवेत् । आवाहनार्थप्रणिथिं प्रस्थमात्र प्रपूरितम्
dapanṇaṃ ca pradātavyaṃ dhruvānasasamaṃ bhavet / āvāhanārthapraṇithiṃ prasthamātra prapūritam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कलुषं कृमिशैवालयुक्तं सूत्रविवर्जितम् । गन्धवर्णरसैर्जुष्टमशुचिस्थानमाश्रितम्
kaluṣaṃ kṛmiśaivālayuktaṃ sūtravivarjitam / gandhavarṇarasairjuṣṭamaśucisthānamāśritam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पङ्काश्मदूषितं चैव सामुद्रं पल्वलोदकम् । अग्राह्यमुदकं ग्राह्यमेभिर्देषैर्विवर्जितम्
paṅkāśmadūṣitaṃ caiva sāmudraṃ palvalodakam / agrāhyamudakaṃ grāhyamebhirdeṣairvivarjitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तमं त्रिगुणैर् अद्भिस्सानं चाथममुच्यते । अभिषेको नदीभ्नन्तु मध्यमे मध्यमं बवेत्
uttamaṃ triguṇair adbhissānaṃ cāthamamucyate / abhiṣeko nadībhnantu madhyame madhyamaṃ bavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उशीरचन्दनोपेतं यज्जलं पाद्यमुच्यते । एलालवङ्गतक्कोलजातीफलसमन्वितम्
uśīracandanopetaṃ yajjalaṃ pādyamucyate / elālavaṅgatakkolajātīphalasamanvitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आप आचमनीयार्थमुशीरामयचन्दनैः । आपःक्षीरकुशाग्रादि यवसिद्धार्थतण्डुलैः
āpa ācamanīyārthamuśīrāmayacandanaiḥ / āpaḥkṣīrakuśāgrādi yavasiddhārthataṇḍulaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तिलव्रीहि समायुक्तैरर्घ्य मष्टाङ्ग मुच्यते । चन्दनं चागुरुश्चैव कुङ्कुमं गन्ध उच्यते,
tilavrīhi samāyuktairarghya maṣṭāṅga mucyate / candanaṃ cāguruścaiva kuṅkumaṃ gandha ucyate,
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकं द्वयं त्रयं वापि कर्बूरेण चतुष्टयम् । उशीरचन्टनोपेतं घृतयुक्तं घृताप्लुतम्
ekaṃ dvayaṃ trayaṃ vāpi karbūreṇa catuṣṭayam / uśīracanṭanopetaṃ ghṛtayuktaṃ ghṛtāplutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किञ्चित्कर्बूरसंयुक्तं धूपमित्युच्यते बुधैः । गोघृतेन कृतं यत्तु दीपमुत्तममुच्यते
kiñcitkarbūrasaṃyuktaṃ dhūpamityucyate budhaiḥ / goghṛtena kṛtaṃ yattu dīpamuttamamucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुरङ्गुलमायामं राजसं दीपमेव हि । दीपं तत्त्षङ्गुलायामं मध्यमं दीपमुच्यते
caturaṅgulamāyāmaṃ rājasaṃ dīpameva hi / dīpaṃ tattṣaṅgulāyāmaṃ madhyamaṃ dīpamucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधमं तु भवेद्दीपमङ्गुलद्वयसम्मितम् । कापिलेन गृतेनापि कृतं कर्बूरवर्तिकम्
adhamaṃ tu bhaveddīpamaṅguladvayasammitam / kāpilena gṛtenāpi kṛtaṃ karbūravartikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दीपं विष्णुप्रियं प्रोक्तं सर्वसिद्धिप्रदायकम् । तामसं तु भवेद्दीपं माहिषेण तु सर्पिषा
dīpaṃ viṣṇupriyaṃ proktaṃ sarvasiddhipradāyakam / tāmasaṃ tu bhaveddīpaṃ māhiṣeṇa tu sarpiṣā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृक्षबीजोद्भवस्नेहदीपं पैशाचमुच्यते । तामसं वापि पैशाचमयोग्यं दीपमुच्यते
vṛkṣabījodbhavasnehadīpaṃ paiśācamucyate / tāmasaṃ vāpi paiśācamayogyaṃ dīpamucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षौमं कार्पासजं वस्त्रं वक्षभेदाङ्गसंभवम् । दशहस्तायतं चैव विस्तारं तु द्विहस्तकम्
kṣaumaṃ kārpāsajaṃ vastraṃ vakṣabhedāṅgasaṃbhavam / daśahastāyataṃ caiva vistāraṃ tu dvihastakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मनोहरं तु सुश्लक्ष्णं विशेषं वस्त्रमुच्यते । बेरायामार्धमानेन वस्त्रविस्तार मुच्यते
manoharaṃ tu suślakṣṇaṃ viśeṣaṃ vastramucyate / berāyāmārdhamānena vastravistāra mucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विस्ताराष्टगुणायामं सदशं तु सलक्षणम् । मयूरपिञ्छैःकुर्यात्तु चतुस्तालं तु विस्तृतम्
vistārāṣṭaguṇāyāmaṃ sadaśaṃ tu salakṣaṇam / mayūrapiñchaiḥkuryāttu catustālaṃ tu vistṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधोमुखं तु कर्तव्यमत ऊर्ध्वमुखं तथा । पञ्चारत्निप्रमाणेव दण्डस्स्यादधमं तथा
adhomukhaṃ tu kartavyamata ūrdhvamukhaṃ tathā / pañcāratnipramāṇeva daṇḍassyādadhamaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधिकं द्वादशाङ्गुल्यं मध्यमेचोत्तमेपि वा । एवं पिञ्छं समाख्यातं छत्रलक्षणमुच्यते
adhikaṃ dvādaśāṅgulyaṃ madhyamecottamepi vā / evaṃ piñchaṃ samākhyātaṃ chatralakṣaṇamucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
षट्तानं छत्रविस्तारमुत्तमं समुदाहृतम् । मध्यमं पञ्चतालंस्याच्च तुस्तालमथाधमम्
ṣaṭtānaṃ chatravistāramuttamaṃ samudāhṛtam / madhyamaṃ pañcatālaṃsyācca tustālamathādhamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मौक्तिकं तु भवेच्छत्रं वस्त्रेशापि हितं तथा । वस्त्रेण वा तथा कुर्यात्तालपत्रमथापि वा
mauktikaṃ tu bhavecchatraṃ vastreśāpi hitaṃ tathā / vastreṇa vā tathā kuryāttālapatramathāpi vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
छत्रं त्वधोमुखं प्रोक्तं दण्डं पिञ्छस्य दण्डवत् । सुवर्णरत्नसंयुक्तं कुर्यादाभरणादिकम्
chatraṃ tvadhomukhaṃ proktaṃ daṇḍaṃ piñchasya daṇḍavat / suvarṇaratnasaṃyuktaṃ kuryādābharaṇādikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुकुटं कुण्डलं चैव हारं कैयूरकं तथा । कटकं कटिसूत्रं च पुष्पं वै हारनूपुरे
mukuṭaṃ kuṇḍalaṃ caiva hāraṃ kaiyūrakaṃ tathā / kaṭakaṃ kaṭisūtraṃ ca puṣpaṃ vai hāranūpure
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुर्यादुदरबन्धं च रत्नहारं च मेखलाम् । हारं च कर्णपुष्पं च प्रतिमाया यथार्हकम्
kuryādudarabandhaṃ ca ratnahāraṃ ca mekhalām / hāraṃ ca karṇapuṣpaṃ ca pratimāyā yathārhakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चामरै श्चामरं कुर्यात्पिञ्छैर्वापि मयूरजैः । दण्डं हक्तप्रमाणं स्याद्बालदण्डप्रमाणकम्
cāmarai ścāmaraṃ kuryātpiñchairvāpi mayūrajaiḥ / daṇḍaṃ haktapramāṇaṃ syādbāladaṇḍapramāṇakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हेमरत्नमयं दण्डं तारताम्रमयं तथा । अथ वा दारुदण्डं स्यान्मयूरपिञ्छं च योजयेत्
hemaratnamayaṃ daṇḍaṃ tāratāmramayaṃ tathā / atha vā dārudaṇḍaṃ syānmayūrapiñchaṃ ca yojayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं तु चामरं प्रोक्तं प्रच्छन्नपटमुच्यते । क्षौमकार्पाससंयुक्तं द्वारमानन्तु कारयेत्
evaṃ tu cāmaraṃ proktaṃ pracchannapaṭamucyate / kṣaumakārpāsasaṃyuktaṃ dvāramānantu kārayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ वक्ष्ये विशेषेण सहस्रधाराविधिक्रमम् । सौवर्णं राजतं वापि ताम्रं वापि स्वशक्तितः
atha vakṣye viśeṣeṇa sahasradhārāvidhikramam / sauvarṇaṃ rājataṃ vāpi tāmraṃ vāpi svaśaktitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तमं षोडशाङ्गुल्यं मध्यमं द्वादशांगुलम् । अष्टांगुलं तदधमं यथाशक्ति च कारयेत्
uttamaṃ ṣoḍaśāṅgulyaṃ madhyamaṃ dvādaśāṃgulam / aṣṭāṃgulaṃ tadadhamaṃ yathāśakti ca kārayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतैरङ्गुलिभिस्सम्यक् भ्रमीकृत्य च चन्द्रवत् । भागं भित्त्युन्नतं प्रोक्तं गोलकं वा विशेषतः
etairaṅgulibhissamyak bhramīkṛtya ca candravat / bhāgaṃ bhittyunnataṃ proktaṃ golakaṃ vā viśeṣataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सीमावृत्तं तु विस्तारमष्टाङ्गुलमिति स्मृतम् । कर्णि कायामविस्तारं गोलकं तु यवोन्नतम्
sīmāvṛttaṃ tu vistāramaṣṭāṅgulamiti smṛtam / karṇi kāyāmavistāraṃ golakaṃ tu yavonnatam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मध्ये रत्नं सुवर्णं वा यथा शक्ति समर्पयेत् । कर्णिकामभितः कुर्याद्दलान्यष्ट सुसंगतम्
madhye ratnaṃ suvarṇaṃ vā yathā śakti samarpayet / karṇikāmabhitaḥ kuryāddalānyaṣṭa susaṃgatam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परितष्षोडशदलं द्वात्रिंशत्कर्णिकं बहिः । चतुष्षष्टिसमायुक्तं दलं बाह्ये प्रकल्पयेत्
paritaṣṣoḍaśadalaṃ dvātriṃśatkarṇikaṃ bahiḥ / catuṣṣaṣṭisamāyuktaṃ dalaṃ bāhye prakalpayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दले यवद्वयघनं रेखामपि च कारयेत् । सहस्रसुषिरैर्युक्तं समानोक्तं च कारयेत्
dale yavadvayaghanaṃ rekhāmapi ca kārayet / sahasrasuṣirairyuktaṃ samānoktaṃ ca kārayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
षोडशद्वादशाष्टाभिरङ्गुल्यायामविस्तृतम् । मालं तद्धस्तविस्तारं शङ्खान्तरसमीकृतम्
ṣoḍaśadvādaśāṣṭābhiraṅgulyāyāmavistṛtam / mālaṃ taddhastavistāraṃ śaṅkhāntarasamīkṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पद्माकृतिं च कृत्वा तु तौ च नालसमायुतौ । शेषं युक्त्या प्रकुर्वीत जलनिर्गमनं बुधः,,
padmākṛtiṃ ca kṛtvā tu tau ca nālasamāyutau / śeṣaṃ yuktyā prakurvīta jalanirgamanaṃ budhaḥ,,
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वसैन्दर्यसंयुक्तं तथाकारं च कारयेत् । प्रक्षाल्य पञ्चगव्येन शोधनीयेन शोधयेत्
sarvasaindaryasaṃyuktaṃ tathākāraṃ ca kārayet / prakṣālya pañcagavyena śodhanīyena śodhayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवालयस्य पुरितो गोमयेनोपलिप्य च । थान्यराशिं समास्तीर्य वस्त्रं चोपरि विन्यसेत्
devālayasya purito gomayenopalipya ca / thānyarāśiṃ samāstīrya vastraṃ copari vinyaset
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तरे वास्तुहोमं च पर्यक्निं चैव पूर्ववत् । आचार्यं पूजयेत्तत्र नववस्त्राङ्गुलीयकाः,
uttare vāstuhomaṃ ca paryakniṃ caiva pūrvavat / ācāryaṃ pūjayettatra navavastrāṅgulīyakāḥ,
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तन्त्रेन्दुमण्डलं ध्यात्वा पद्मे पद्मनिधिं तथा । शङ्खे शङ्खनिधिं तद्वदावाह्यैव समर्चयेत्
tantrendumaṇḍalaṃ dhyātvā padme padmanidhiṃ tathā / śaṅkhe śaṅkhanidhiṃ tadvadāvāhyaiva samarcayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुण्याहं वाचयित्वा तु दक्षिणां च ददेत्पुनः । बिंबशुद्धिं च कृत्वातु मन्त्रेणैवाभिषिच्य च
puṇyāhaṃ vācayitvā tu dakṣiṇāṃ ca dadetpunaḥ / biṃbaśuddhiṃ ca kṛtvātu mantreṇaivābhiṣicya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवदेवं समभ्यर्च्य हविस्तत्र निवेदयेत् । एवं वै कृतपात्राणि देवार्थं च प्रदापयेत्
devadevaṃ samabhyarcya havistatra nivedayet / evaṃ vai kṛtapātrāṇi devārthaṃ ca pradāpayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य कायकृतं पापं तत् क्षणादेव नश्यति । सर्वदोषोपशमनं विष्णुभक्तिविवर्धनम्
tasya kāyakṛtaṃ pāpaṃ tat kṣaṇādeva naśyati / sarvadoṣopaśamanaṃ viṣṇubhaktivivardhanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.