Library·Brahmāṇḍa Purāṇa·1·1.18
इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते पूर्वभागे द्वितीये ऽनुषङ्गपादे किंपुरुषादिवर्षवर्णनं नाम सप्तदशो ऽध्यायः सूत उवाच मध्ये हिमवतः पृष्ठे कैलासो नाम पर्वतः । तस्मिन्निवसति श्रीमान्कुबेरः सह राक्षसैः
iti śrībrahmāṇḍe mahāpurāṇe vāyuprokte pūrvabhāge dvitīye 'nuṣaṅgapāde kiṃpuruṣādivarṣavarṇanaṃ nāma saptadaśo 'dhyāyaḥ sūta uvāca madhye himavataḥ pṛṣṭhe kailāso nāma parvataḥ / tasminnivasati śrīmānkuberaḥ saha rākṣasaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अप्सरोनुचरो राजा मोदते ह्यलकाधिपः । कैलासपादात्संभूतं पुण्यं शीतजलं शुभम्
apsaronucaro rājā modate hyalakādhipaḥ / kailāsapādātsaṃbhūtaṃ puṇyaṃ śītajalaṃ śubham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मदं नाम्ना कुमुद्वत्त्त्सरस्तूदधिसन्निभम् । तस्माद्दिव्यात्प्रभवति नदी मन्दाकिनी शुभा
madaṃ nāmnā kumudvatttsarastūdadhisannibham / tasmāddivyātprabhavati nadī mandākinī śubhā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिव्यं च नन्दनवनं तस्यास्तीरे महद्वनम् । प्रागुत्तरेम कैलासाद्दिव्यं सर्वौंषधि गिरिम्
divyaṃ ca nandanavanaṃ tasyāstīre mahadvanam / prāguttarema kailāsāddivyaṃ sarvauṃṣadhi girim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रत्नधातुमयं चित्रं सबलं पर्वतं प्रति । चन्द्रप्रभो नाम गिरिः सुशुभ्रो रत्नसन्निभः
ratnadhātumayaṃ citraṃ sabalaṃ parvataṃ prati / candraprabho nāma giriḥ suśubhro ratnasannibhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य पादे महाद्दिव्यं स्वच्छोदं नाम तत्सरः । तस्माद्दिव्यात्प्रभवति स्वच्छोदा नाम निम्नगा
tasya pāde mahāddivyaṃ svacchodaṃ nāma tatsaraḥ / tasmāddivyātprabhavati svacchodā nāma nimnagā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्यास्तीरे महद्दिव्यं वनं चैत्ररथं शुभम् । तस्मिन् गिरौ निवसति मणिभद्रः सहानुगः
tasyāstīre mahaddivyaṃ vanaṃ caitrarathaṃ śubham / tasmin girau nivasati maṇibhadraḥ sahānugaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यक्षसेनापतिः क्रूरो गुह्यकैः परिवारितः । पुण्या मन्दाकिनी चैव नदी स्वच्छोदका च या
yakṣasenāpatiḥ krūro guhyakaiḥ parivāritaḥ / puṇyā mandākinī caiva nadī svacchodakā ca yā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महीमण्डलमध्येन प्रविष्टे ते महोदधिम् । कैलासाद्दक्षिणे प्राच्यां शिवसत्त्वौषधिं गिरिम्
mahīmaṇḍalamadhyena praviṣṭe te mahodadhim / kailāsāddakṣiṇe prācyāṃ śivasattvauṣadhiṃ girim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मनः शिलामयं दिव्यं चित्राङ्गं पर्वतं प्रति । लोहितो हेमशृङ्गश्च गिरिः सूर्यप्रभो महान्
manaḥ śilāmayaṃ divyaṃ citrāṅgaṃ parvataṃ prati / lohito hemaśṛṅgaśca giriḥ sūryaprabho mahān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य पादे महद्दिव्यं लोहितं नाम तत्सरः । तस्मात्पुण्यः प्रभवति लौहित्यः स नदो महान्
tasya pāde mahaddivyaṃ lohitaṃ nāma tatsaraḥ / tasmātpuṇyaḥ prabhavati lauhityaḥ sa nado mahān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवारण्यं विशोकं च तस्य तीरे महद्वनम् । तस्मिन्गिरौ निवसति यक्षो मणिधरो वशी
devāraṇyaṃ viśokaṃ ca tasya tīre mahadvanam / tasmingirau nivasati yakṣo maṇidharo vaśī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सौम्यैः मुधार्मिकैश्चैव गुह्यके परिवारितः । कैलासाद्दक्षिणे पार्श्वे क्रूरसत्त्वौषधिर्गिरिः
saumyaiḥ mudhārmikaiścaiva guhyake parivāritaḥ / kailāsāddakṣiṇe pārśve krūrasattvauṣadhirgiriḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृत्रकायात्किलोत्पन्नमञ्जनं त्रिककुं प्रति । सर्वधातुमयस्तत्र सुमहान्वैद्युतो गिरिः
vṛtrakāyātkilotpannamañjanaṃ trikakuṃ prati / sarvadhātumayastatra sumahānvaidyuto giriḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य पादे कलः पुण्यं मानसं सिद्धसेवितम् । तस्मात्प्रभवेते पुण्या सरयूर्लोकविश्रुता
tasya pāde kalaḥ puṇyaṃ mānasaṃ siddhasevitam / tasmātprabhavete puṇyā sarayūrlokaviśrutā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्यास्तीरे वन दिव्यं वैभ्राजं नाम विश्रुतम् । कुबेरा नुचरस्तत्र प्रहेतितनयो वशी
tasyāstīre vana divyaṃ vaibhrājaṃ nāma viśrutam / kuberā nucarastatra prahetitanayo vaśī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मपितो निवसति राक्षसो ऽनन्तविक्रमः । अतरिक्षचरैर्घोरैर्यातुधानशतैर्वृतः
brahmapito nivasati rākṣaso 'nantavikramaḥ / atarikṣacarairghorairyātudhānaśatairvṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपरेण तु कैलासात्पुण्यसत्त्वौषधिर्गिरिः । अरुणः पर्वतश्रेष्ठो रुक्मधातुमयः शुभः
apareṇa tu kailāsātpuṇyasattvauṣadhirgiriḥ / aruṇaḥ parvataśreṣṭho rukmadhātumayaḥ śubhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवस्य दयितः श्रीमान्पर्वतो मेघसन्निभः । शातकैंभमयैः शुभ्रैः शिलाजालैः समावृतः
bhavasya dayitaḥ śrīmānparvato meghasannibhaḥ / śātakaiṃbhamayaiḥ śubhraiḥ śilājālaiḥ samāvṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शातसंख्यैस्तापनीयैः शृङ्गैर्दिवमिवोल्लिखन् । मुञ्जवास्तु महादिव्यो दुर्गः शैलो हिमाचितः
śātasaṃkhyaistāpanīyaiḥ śṛṅgairdivamivollikhan / muñjavāstu mahādivyo durgaḥ śailo himācitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिन्गिरौ निवसति गिरीशो धूम्रलोचनः । तस्या पादात्प्रभवति शैलोदं नाम तत्सरः
tasmingirau nivasati girīśo dhūmralocanaḥ / tasyā pādātprabhavati śailodaṃ nāma tatsaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात्प्रभवते पुण्या शिलोदा नाम निम्रगा । सा चक्षुः सीतयोर्मध्ये प्रविष्टा लवणोदधिम्
tasmātprabhavate puṇyā śilodā nāma nimragā / sā cakṣuḥ sītayormadhye praviṣṭā lavaṇodadhim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्यास्तीरे वनं दिव्यं विश्रुतं सुरभीति वै । सव्योत्तरेण कैलासाच्छिवः सत्त्वौषधिर्गिरिः
tasyāstīre vanaṃ divyaṃ viśrutaṃ surabhīti vai / savyottareṇa kailāsācchivaḥ sattvauṣadhirgiriḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गौरं नाम गिरिश्रेष्ठं हरितालमयं प्रति । हिरण्यशृङ्गः सुमहान् दिव्यो मणिमयो गिरिः
gauraṃ nāma giriśreṣṭhaṃ haritālamayaṃ prati / hiraṇyaśṛṅgaḥ sumahān divyo maṇimayo giriḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्या पादे महाद्दिव्यं शुभं काञ्चनवालुकम् । रम्यं बिन्दुसरो नाम यत्र राजा भगीरथः
tasyā pāde mahāddivyaṃ śubhaṃ kāñcanavālukam / ramyaṃ bindusaro nāma yatra rājā bhagīrathaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गङ्गनिमित्तं राजर्षिरुवास बहुलाः समाः । दिवं यास्यन्ति ते बुर्वे गङ्गतोयपरिप्लुताः
gaṅganimittaṃ rājarṣiruvāsa bahulāḥ samāḥ / divaṃ yāsyanti te burve gaṅgatoyapariplutāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मदीय इति निश्चित्य समाहितमनाः शिवे । तत्र त्रिपयगा देवी प्रथमं तु प्रतिष्ठिता । सोमपादात्प्रसूता सा सप्तधा प्रतिपद्यते
madīya iti niścitya samāhitamanāḥ śive / tatra tripayagā devī prathamaṃ tu pratiṣṭhitā / somapādātprasūtā sā saptadhā pratipadyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यूपा मणिमयास्तत्र वितताश्च हिरण्मयाः । तत्रेष्ट्वा तु गतः सिद्धिं शक्रः सर्वैः सुरैः सह
yūpā maṇimayāstatra vitatāśca hiraṇmayāḥ / tatreṣṭvā tu gataḥ siddhiṃ śakraḥ sarvaiḥ suraiḥ saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिवि च्छायापथो यस्तु अनुनक्षत्रमण्डलः । दृश्यते भास्वरो रात्रौ देवी त्रिपथगा तु सा
divi cchāyāpatho yastu anunakṣatramaṇḍalaḥ / dṛśyate bhāsvaro rātrau devī tripathagā tu sā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्तरिक्षं दिवञ्चैव भावयन्ती सुरापगा । भवोत्तमाङ्गे पतिता संरूद्धा यौगमायया
antarikṣaṃ divañcaiva bhāvayantī surāpagā / bhavottamāṅge patitā saṃrūddhā yaugamāyayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्या ये बिन्दवः केचित् क्रुद्धायाः पतिता भुवि । कृतं तु तैर्बिदुसरस्ततो बिन्दुसरः स्मृतम्
tasyā ye bindavaḥ kecit kruddhāyāḥ patitā bhuvi / kṛtaṃ tu tairbidusarastato bindusaraḥ smṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो निरूद्धा सा देवी भवेन स्मयता किल । चिन्तयामास मनसा शङ्करक्षेपमं प्रति
tato nirūddhā sā devī bhavena smayatā kila / cintayāmāsa manasā śaṅkarakṣepamaṃ prati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भित्त्वा विशामि पातालं स्रोतसागृह्य शङ्करम् । ज्ञात्वा तम्या अभिप्रायं क्रूरं देव्याश्चिकीर्षितम्
bhittvā viśāmi pātālaṃ srotasāgṛhya śaṅkaram / jñātvā tamyā abhiprāyaṃ krūraṃ devyāścikīrṣitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तिरोभावयितुं बुद्धिरासीदङ्गेषु तां नदीम् । तस्यावलेपं ज्ञात्वा तु नद्याःक्रुद्धस्तुशङ्करः
tirobhāvayituṃ buddhirāsīdaṅgeṣu tāṃ nadīm / tasyāvalepaṃ jñātvā tu nadyāḥkruddhastuśaṅkaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न्यरुपाच्च शिरस्येनां वेगेन पततीं भुवि । एतस्मिन्नेव काले तु दृष्ट्वा राजानमग्रतः
nyarupācca śirasyenāṃ vegena patatīṃ bhuvi / etasminneva kāle tu dṛṣṭvā rājānamagrataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धमनीसंततं क्षीणं क्षुधया व्याकुलेन्द्रियम् । अनेन तोषितश्चाहं नद्यर्थं पूर्वमेव तु
dhamanīsaṃtataṃ kṣīṇaṃ kṣudhayā vyākulendriyam / anena toṣitaścāhaṃ nadyarthaṃ pūrvameva tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बुद्धास्य वरदानं च कोपं नियतवांस्तु सः । ब्रह्मणो वचनं श्रुत्वा धारय स्वर्णदीमिति
buddhāsya varadānaṃ ca kopaṃ niyatavāṃstu saḥ / brahmaṇo vacanaṃ śrutvā dhāraya svarṇadīmiti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो विसर्जयामास संरुद्धां स्वेन तेजसा । नदीं भगीरथस्यार्थे तपसोग्रेण तोषितः
tato visarjayāmāsa saṃruddhāṃ svena tejasā / nadīṃ bhagīrathasyārthe tapasogreṇa toṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो विसृज्यमानायाः स्रोत स्तत्सप्तधा गतम् । तिस्रः प्ताचीमिमुखं प्रतीचीं तिस्र एव तु
tato visṛjyamānāyāḥ srota statsaptadhā gatam / tisraḥ ptācīmimukhaṃ pratīcīṃ tisra eva tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नद्याः स्रोतस्तु गङ्गायाः प्रत्यपद्यत सप्तधा । नलिनी ह्लादिनी चैव पावनी चैव प्राच्यगाः
nadyāḥ srotastu gaṅgāyāḥ pratyapadyata saptadhā / nalinī hlādinī caiva pāvanī caiva prācyagāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सीता चक्षुश्च सिन्धुश्च प्रतीचीन्दिशमास्थिताः । सप्तमी त्वन्वगात्तासां दक्षिणेन भगीरथम्
sītā cakṣuśca sindhuśca pratīcīndiśamāsthitāḥ / saptamī tvanvagāttāsāṃ dakṣiṇena bhagīratham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माद्भागीरथी या सा प्रविष्टा लवणोदधिम् । सप्तैता भावयन्तीदं हिमाह्वं वर्षमेव तु
tasmādbhāgīrathī yā sā praviṣṭā lavaṇodadhim / saptaitā bhāvayantīdaṃ himāhvaṃ varṣameva tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रसूताः सप्त नद्यस्ताः शुभा बिन्दु सरोद्भवाः । नानादेशान्प्लावयन्त्यो मलेच्छप्रायास्तु सर्वशः
prasūtāḥ sapta nadyastāḥ śubhā bindu sarodbhavāḥ / nānādeśānplāvayantyo malecchaprāyāstu sarvaśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपगच्छन्ति ताः सर्वा यतो वर्षति वासवः । शिलीन्ध्रान्कुन्त लांश्चीनान्बर्बरान्यवनाध्रकान्
upagacchanti tāḥ sarvā yato varṣati vāsavaḥ / śilīndhrānkunta lāṃścīnānbarbarānyavanādhrakān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्कराश्च कुलिन्दांश्च अच्ॐलद्विचराश्च ये । कृत्वा त्रिधा सिंहवन्तं सीतागात्पश्चिमोद धिम्
puṣkarāśca kulindāṃśca acoṃladvicarāśca ye / kṛtvā tridhā siṃhavantaṃ sītāgātpaścimoda dhim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ चीनमरूंश्चैव तालांश्च मसमूलिकान् । भद्रास्तुषारांल्लाम्याकान्बाह्लवान्पारटान्खशान्
atha cīnamarūṃścaiva tālāṃśca masamūlikān / bhadrāstuṣārāṃllāmyākānbāhlavānpāraṭānkhaśān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एताञ्जनपदां श्चक्षुः प्रावयन्ती गतोदधिम् । दरदांश्च सकाश्मीरान् गान्धरान् रौरसान् कुहान्
etāñjanapadāṃ ścakṣuḥ prāvayantī gatodadhim / daradāṃśca sakāśmīrān gāndharān raurasān kuhān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिवशैलानिन्द्रपदान्वसतीश्च विसर्जमान् । सैन्धवान्रन्ध्रकरकाञ्छमठाभीररोहकान्
śivaśailānindrapadānvasatīśca visarjamān / saindhavānrandhrakarakāñchamaṭhābhīrarohakān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुनासुखांश्चोर्द्धमरून्सिन्धुरेतान्निषेवते । गन्धर्वकिन्नरान्यक्षान्रक्षोविद्याधरोरगान्
śunāsukhāṃścorddhamarūnsindhuretānniṣevate / gandharvakinnarānyakṣānrakṣovidyādharoragān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कलापग्रामकांश्चैव पारदांस्तद्गणान् खशान् । किरातांश्चपुलिन्दांश्च कुरून् सभरतानपि
kalāpagrāmakāṃścaiva pāradāṃstadgaṇān khaśān / kirātāṃścapulindāṃśca kurūn sabharatānapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पञ्चालान्काशिमत्स्यां श्च मगधाङ्गांस्तथैव च । सुह्मोत्तरांश्च वङ्गांश्च ताम्रलिप्तांस्तथैव च
pañcālānkāśimatsyāṃ śca magadhāṅgāṃstathaiva ca / suhmottarāṃśca vaṅgāṃśca tāmraliptāṃstathaiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एताञ्जनपदान्मान्यान्गङ्गा भावयते शुभान् । ततः प्रतिहता विन्ध्यात्प्रविष्टा लवणोदधिम्
etāñjanapadānmānyāngaṅgā bhāvayate śubhān / tataḥ pratihatā vindhyātpraviṣṭā lavaṇodadhim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततश्च ह्लादिनी पुण्य प्राचीमभिमुखा ययौ । प्रावयन्त्युपभागांश्च नैषधांश्च त्रिगर्त कान्
tataśca hlādinī puṇya prācīmabhimukhā yayau / prāvayantyupabhāgāṃśca naiṣadhāṃśca trigarta kān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धीवरानृषिकांश्चैव तथा नीलमुखानपि । केकरानौष्टकर्णांश्च किरातानपि चैव हि
dhīvarānṛṣikāṃścaiva tathā nīlamukhānapi / kekarānauṣṭakarṇāṃśca kirātānapi caiva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालोदरान्विवर्णाश्च कुमारान्स्वर्णभूमिकान् । आमण्डलं समुद्रस्य तिरोभूतांश्च पूर्वतः
kālodarānvivarṇāśca kumārānsvarṇabhūmikān / āmaṇḍalaṃ samudrasya tirobhūtāṃśca pūrvataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस्तु पावनी चापि प्राचीमेव दिशं ययौ । सुपथान्पावयं तीह त्विन्द्रद्युम्नसरोपि च
tatastu pāvanī cāpi prācīmeva diśaṃ yayau / supathānpāvayaṃ tīha tvindradyumnasaropi ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा खरपथांश्चैव वेत्रशङ्कुपथानपि । मध्यतोजानकिमथो कुथप्रावरणान्ययौ
tathā kharapathāṃścaiva vetraśaṅkupathānapi / madhyatojānakimatho kuthaprāvaraṇānyayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इन्द्रद्वीप समुद्रं तु प्रविष्टां लवणोदधिम् । ततस्तु नलिनी प्रायात् प्राचीमाशां जवेन तु
indradvīpa samudraṃ tu praviṣṭāṃ lavaṇodadhim / tatastu nalinī prāyāt prācīmāśāṃ javena tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तोमरान्भावयन्तीह हंसमार्गान्सहैहयान् । पूर्वन्देशांश्च सेवन्ती भित्त्वा सा बहुधागिरीन्
tomarānbhāvayantīha haṃsamārgānsahaihayān / pūrvandeśāṃśca sevantī bhittvā sā bahudhāgirīn
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्णप्रावरणान्प्राप्य संगत्या श्वमुखानपि । सिकतापर्वतमरुं गत्वा विद्याधरान्ययौ
karṇaprāvaraṇānprāpya saṃgatyā śvamukhānapi / sikatāparvatamaruṃ gatvā vidyādharānyayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नगमण्डलमध्येन प्रविष्टा लवणोदधिम् । तासां नद्युपनद्यश्च शतशो ऽथ सहस्रशः
nagamaṇḍalamadhyena praviṣṭā lavaṇodadhim / tāsāṃ nadyupanadyaśca śataśo 'tha sahasraśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपगच्छन्ति ताः सर्वा यतो वर्षति वासवः । वक्वौकसायास्तीरे तु वनं सुरभि विश्रुतम्
upagacchanti tāḥ sarvā yato varṣati vāsavaḥ / vakvaukasāyāstīre tu vanaṃ surabhi viśrutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हिरण्यशृङ्गे वसति विद्वान्कौबेरको वशी । यज्ञोपेतश्च सुमहानमितौजाः सुविक्रमः
hiraṇyaśṛṅge vasati vidvānkauberako vaśī / yajñopetaśca sumahānamitaujāḥ suvikramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रत्यैस्तैः परिवृतौ विद्वद्भिर्ब्रह्मराक्षसैः । कुबेरानुचरा ह्येते चत्वारस्तु समाः स्मृताः
tatratyaistaiḥ parivṛtau vidvadbhirbrahmarākṣasaiḥ / kuberānucarā hyete catvārastu samāḥ smṛtāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवमेव तु विज्ञेया ऋद्धिः पर्वतवासिनाम् । परस्परेण द्विगुणा धर्मतः कामतोर्ऽथतः
evameva tu vijñeyā ṛddhiḥ parvatavāsinām / paraspareṇa dviguṇā dharmataḥ kāmator'thataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हेमकूटस्य पृष्ठे तु वर्चोवन्नामतः सरः । मनस्विनीप्रभवति तस्माज्ज्योतिष्मती च या
hemakūṭasya pṛṣṭhe tu varcovannāmataḥ saraḥ / manasvinīprabhavati tasmājjyotiṣmatī ca yā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अवगाढे ह्युभयतः समुद्रौ पूर्वपश्चिमौ । सरो विष्णुपदं नाम निषधे पर्वतोत्तमे
avagāḍhe hyubhayataḥ samudrau pūrvapaścimau / saro viṣṇupadaṃ nāma niṣadhe parvatottame
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माद्द्वयं प्रभवति गान्धर्वी नाकुली च तैः । मेरोः पार्श्वात्प्रभवति ह्रदश्चन्द्रप्रभो महान्
tasmāddvayaṃ prabhavati gāndharvī nākulī ca taiḥ / meroḥ pārśvātprabhavati hradaścandraprabho mahān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र जंबूनदी पुण्या यस्या जांबूनदं स्मृतम् । पयोदं तु सरो नीले सुशुभ्रं पुण्डरीकवत्
tatra jaṃbūnadī puṇyā yasyā jāṃbūnadaṃ smṛtam / payodaṃ tu saro nīle suśubhraṃ puṇḍarīkavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुण्डरीका पयोदा य तस्मान्नद्यौ विनिर्गते । श्वेतात्प्रवर्त्तते पुण्यं सरयूर्मानसाद्ध्रुवम्
puṇḍarīkā payodā ya tasmānnadyau vinirgate / śvetātpravarttate puṇyaṃ sarayūrmānasāddhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्योत्स्ना च मृगाकामा च तस्माद्द्वे संबभूवतुः । सरः कुरुषु विख्यातं पद्ममीनद्विजाकुलम्
jyotsnā ca mṛgākāmā ca tasmāddve saṃbabhūvatuḥ / saraḥ kuruṣu vikhyātaṃ padmamīnadvijākulam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रुद्रकान्तमिति ख्यातं निर्मितं तद्भवेन तु । अन्ये चाप्यत्र विख्याताः पद्मामीनद्विजाकुलाः
rudrakāntamiti khyātaṃ nirmitaṃ tadbhavena tu / anye cāpyatra vikhyātāḥ padmāmīnadvijākulāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नाम्ना ह्रदा जया नाम द्वादशोदधिसन्निभाः । तेभ्यः शान्ता य माध्वी च द्वे नद्यौ संबभूवतुः
nāmnā hradā jayā nāma dvādaśodadhisannibhāḥ / tebhyaḥ śāntā ya mādhvī ca dve nadyau saṃbabhūvatuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यानि किंपुरुषाद्यानि तेषु देवो न वर्षति । उद्भिदान्युदकान्यत्र प्रवहन्ति सरिद्वराः
yāni kiṃpuruṣādyāni teṣu devo na varṣati / udbhidānyudakānyatra pravahanti saridvarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऋषभो दुन्दुभिश्चैव धूम्नश्च सुमहागिरिः । पूर्वायता महापर्वा निमग्ना लवणाभसि
ṛṣabho dundubhiścaiva dhūmnaśca sumahāgiriḥ / pūrvāyatā mahāparvā nimagnā lavaṇābhasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चन्द्रः काकस्तथा द्रोणः सुमहान्तः शिलोच्चयाः । उदग्याता उदीच्यान्ता अवगाढा महोदधिम्
candraḥ kākastathā droṇaḥ sumahāntaḥ śiloccayāḥ / udagyātā udīcyāntā avagāḍhā mahodadhim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सोमकश्च वराहश्च नारदश्च महीधरः । प्रतीच्यामायतास्ते वै प्रविष्टा लवणोदधिम
somakaśca varāhaśca nāradaśca mahīdharaḥ / pratīcyāmāyatāste vai praviṣṭā lavaṇodadhima
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चक्रो बलाहकश्चैव मैनाको यश्च पर्वतः । आयतास्ते महाशैलाः समुद्रं दक्षिणं प्रति
cakro balāhakaścaiva maināko yaśca parvataḥ / āyatāste mahāśailāḥ samudraṃ dakṣiṇaṃ prati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चक्रमैनाकयोर्मध्य विदिशं दक्षिणां प्रति । तत्र संवर्त्तको नाम सो ऽग्निः पिबति तज्जलम्
cakramainākayormadhya vidiśaṃ dakṣiṇāṃ prati / tatra saṃvarttako nāma so 'gniḥ pibati tajjalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नाम्ना समुद्रवासस्तु और्वःस वडवामुखः । द्वादशैते प्रविष्टा हि पर्वता लवणोदधिम्
nāmnā samudravāsastu aurvaḥsa vaḍavāmukhaḥ / dvādaśaite praviṣṭā hi parvatā lavaṇodadhim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महेन्द्रभयवित्रस्ताः पक्षच्छे दभयात्पुरा । यदेतद्दृश्यते चन्द्रे श्वेते कृष्णशशाकृति
mahendrabhayavitrastāḥ pakṣacche dabhayātpurā / yadetaddṛśyate candre śvete kṛṣṇaśaśākṛti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भारतस्य तु वर्षस्य भेदास्ते नव कीर्त्तिताः । इहोदितस्य दृश्यन्ते यथान्ये ऽन्यत्र चोदिते
bhāratasya tu varṣasya bhedāste nava kīrttitāḥ / ihoditasya dṛśyante yathānye 'nyatra codite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तरोत्तरमेतेषां वर्षमुद्दिश्यते गुणैः । आरोग्यायुः प्रमाणानां धर्मतः कामतोर्ऽथतः
uttarottarameteṣāṃ varṣamuddiśyate guṇaiḥ / ārogyāyuḥ pramāṇānāṃ dharmataḥ kāmator'thataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समन्वितानि भूतानि पुण्यैरेतैस्तु भागशः । वसंति नानाजातीनि तेषु वर्षेषु तानि वै । इत्येषा धारयन्तीदं पृथ्वी विश्वं जगत्स्थितम्
samanvitāni bhūtāni puṇyairetaistu bhāgaśaḥ / vasaṃti nānājātīni teṣu varṣeṣu tāni vai / ityeṣā dhārayantīdaṃ pṛthvī viśvaṃ jagatsthitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.