Brahmāṇḍa Purāṇa 1.36

यस्मिंश्च कारणे पाणिर्वनस्य मथितः पुरा । कुद्धैर्महर्षिभिः पूर्वैः कारणं ब्रूहि तद्धि नः

yasmiṃśca kāraṇe pāṇirvanasya mathitaḥ purā / kuddhairmaharṣibhiḥ pūrvaiḥ kāraṇaṃ brūhi taddhi naḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूत उवाच कथयिष्यामि वो विप्राः पृथोर्वैन्यस्य संभवम् । एकाग्राः प्रयताश्चैव शुश्रूषध्वं द्विजोत्तमाः

sūta uvāca kathayiṣyāmi vo viprāḥ pṛthorvainyasya saṃbhavam / ekāgrāḥ prayatāścaiva śuśrūṣadhvaṃ dvijottamāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाशुद्धाय न पापाय नाशिष्यायाहिताय च । वर्त्तनीयमिदं ब्रह्म नाव्रताय कथञ्चन

nāśuddhāya na pāpāya nāśiṣyāyāhitāya ca / varttanīyamidaṃ brahma nāvratāya kathañcana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धन्यं यशस्यमायुष्यं पुण्यं वेदैश्च संमितम् । रहस्यमृषिभिः प्रोक्तं शृणुयाद्यो ऽनसूयकः

dhanyaṃ yaśasyamāyuṣyaṃ puṇyaṃ vedaiśca saṃmitam / rahasyamṛṣibhiḥ proktaṃ śṛṇuyādyo 'nasūyakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यश्चैवं श्रावयेन्मर्त्यः पृथोर्वैन्यस्य संभवम् । ब्राह्मणेभ्यो नमस्कृत्य न स शोचेत्कृताकृतम्

yaścaivaṃ śrāvayenmartyaḥ pṛthorvainyasya saṃbhavam / brāhmaṇebhyo namaskṛtya na sa śocetkṛtākṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोप्ता धर्मस्य राजासौ बभूवात्रिसमः प्रभुः । अत्रिवंशसमुत्पन्नो ह्यङ्गो नाम प्रजापतिः

goptā dharmasya rājāsau babhūvātrisamaḥ prabhuḥ / atrivaṃśasamutpanno hyaṅgo nāma prajāpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य पुत्रो ऽभवद्वेनो नात्यर्थं धार्मिकस्तथा । जातो मृत्युसुतायां वै सुनीथायां प्रजापतिः

tasya putro 'bhavadveno nātyarthaṃ dhārmikastathā / jāto mṛtyusutāyāṃ vai sunīthāyāṃ prajāpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स मातामहदोषेण वेनः कालात्म जात्मजः । स धर्मं वृष्ठतः कृत्वा कामाल्लोकेष्वर्तत

sa mātāmahadoṣeṇa venaḥ kālātma jātmajaḥ / sa dharmaṃ vṛṣṭhataḥ kṛtvā kāmāllokeṣvartata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थापनां स्थापयामास धर्मायेतां स पार्थिवः । वेदशास्त्राण्यतिक्रम्य सो ऽधर्मे निरतो ऽभवत्

sthāpanāṃ sthāpayāmāsa dharmāyetāṃ sa pārthivaḥ / vedaśāstrāṇyatikramya so 'dharme nirato 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निःस्वाध्यायवष्ट्कारे तस्मिन्राज्यं प्रशासति । न पिबन्ति तदा सोमं महायज्ञेषु देवताः

niḥsvādhyāyavaṣṭkāre tasminrājyaṃ praśāsati / na pibanti tadā somaṃ mahāyajñeṣu devatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न यष्टव्यं न दातव्यमिति तस्य प्रजापतेः । आसीत्प्रतिज्ञा क्रूरेयं विनाशे प्रत्युपस्थिते

na yaṣṭavyaṃ na dātavyamiti tasya prajāpateḥ / āsītpratijñā krūreyaṃ vināśe pratyupasthite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहमीज्यश्च पूज्यश्च यज्ञे देवद्विजातिभिः । मयि यज्ञा विधातव्या मयि होतव्यमित्यपि

ahamījyaśca pūjyaśca yajñe devadvijātibhiḥ / mayi yajñā vidhātavyā mayi hotavyamityapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमतिक्रान्तमर्यादमवदानसुसंवृतम् । ऊचुर्महर्षयः सर्वे मरीचिप्रमुखास्तदा

tamatikrāntamaryādamavadānasusaṃvṛtam / ūcurmaharṣayaḥ sarve marīcipramukhāstadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वयं दीक्षां प्रवेक्ष्यामः संवत्सरशतं नृप । त्वं मा कार्षीरधर्मं वै नैष धर्मः सनातनः

vayaṃ dīkṣāṃ pravekṣyāmaḥ saṃvatsaraśataṃ nṛpa / tvaṃ mā kārṣīradharmaṃ vai naiṣa dharmaḥ sanātanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निधने संप्रसूतस्त्वं प्रजापतिरसंशयः । पालयिष्ये प्रजाश्चेति पूर्वं ते समयः कृतः

nidhane saṃprasūtastvaṃ prajāpatirasaṃśayaḥ / pālayiṣye prajāśceti pūrvaṃ te samayaḥ kṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तां स्तथा वादिनः सर्वान्ब्रह्मर्षीनब्रवीत्तदा । वेनः प्रहस्य दुर्बुद्धिर्विदितेन च कोविदः

tāṃ stathā vādinaḥ sarvānbrahmarṣīnabravīttadā / venaḥ prahasya durbuddhirviditena ca kovidaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्रष्टा धर्मस्य कश्चान्यः श्रोतव्यं कस्य वा मया । वीर्यण तपसा सत्यैर्मया वा कः समो भुवि

sraṣṭā dharmasya kaścānyaḥ śrotavyaṃ kasya vā mayā / vīryaṇa tapasā satyairmayā vā kaḥ samo bhuvi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्दात्मानो न नूनं मां यूयं जानीत तत्त्वतः । प्रभवं सर्वलोकानां धर्माणां च विशेषतः

mandātmāno na nūnaṃ māṃ yūyaṃ jānīta tattvataḥ / prabhavaṃ sarvalokānāṃ dharmāṇāṃ ca viśeṣataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इच्छन्दहेयं पृथिवीं प्लावयेयं जलेन वा । सृजेयं वा ग्रसेयं वा नात्र कार्या विचारणा

icchandaheyaṃ pṛthivīṃ plāvayeyaṃ jalena vā / sṛjeyaṃ vā graseyaṃ vā nātra kāryā vicāraṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा न शक्यते स्तंभादानार्य्यभृशसंहितः । अनुनेतुं तदा वेनस्ततः क्रुद्धा महर्षयः

yadā na śakyate staṃbhādānāryyabhṛśasaṃhitaḥ / anunetuṃ tadā venastataḥ kruddhā maharṣayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निगृह्य तं च बाहुभ्यां विस्फुरन्तं महा बलम् । ततो ऽस्य वामहस्तं ते ममन्थुर्भृशकोपिताः

nigṛhya taṃ ca bāhubhyāṃ visphurantaṃ mahā balam / tato 'sya vāmahastaṃ te mamanthurbhṛśakopitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मात्प्रमथ्यमानाद्वै जज्ञ पूर्वमिति श्रुतिः । ह्रस्वो ऽतिमात्रं पुरुषः कृष्णश्चापि बभूव ह

tasmātpramathyamānādvai jajña pūrvamiti śrutiḥ / hrasvo 'timātraṃ puruṣaḥ kṛṣṇaścāpi babhūva ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स भीतः प्राञ्जलिश्चैव तस्थिवानाकुलेन्द्रियः । तमार्त्तं विह्वलं दृष्ट्वा निषीदेत्यब्रुवन्किल

sa bhītaḥ prāñjaliścaiva tasthivānākulendriyaḥ / tamārttaṃ vihvalaṃ dṛṣṭvā niṣīdetyabruvankila

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निषादवंशकर्तासौ बभूवानन्तविक्रमः । धीवरानसृजच्चापि वेनकल्मषसंभवान्

niṣādavaṃśakartāsau babhūvānantavikramaḥ / dhīvarānasṛjaccāpi venakalmaṣasaṃbhavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये चान्ये विन्ध्यनिलयास्तंबुरास्तुबुराः खशाः । अधर्मरुचयश्चापि विद्धि तान्वेनकल्मषान्

ye cānye vindhyanilayāstaṃburāstuburāḥ khaśāḥ / adharmarucayaścāpi viddhi tānvenakalmaṣān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनर्महर्षयस्तस्य पाणिं वेनस्य दक्षिणम् । अरणीमिव संरब्धा ममन्थुर्जातमन्यवः

punarmaharṣayastasya pāṇiṃ venasya dakṣiṇam / araṇīmiva saṃrabdhā mamanthurjātamanyavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृथुस्तस्मात्समुत्पन्नः कराज्जलजसन्निभात् । पृथोः करतलाद्वापि यस्माज्जातः पृषुस्ततः

pṛthustasmātsamutpannaḥ karājjalajasannibhāt / pṛthoḥ karatalādvāpi yasmājjātaḥ pṛṣustataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीप्यमानश्च वपुषा साक्षादग्निरिव ज्वलन् । आद्यमाजगवं नाम धनुर्गृह्य महारवम्

dīpyamānaśca vapuṣā sākṣādagniriva jvalan / ādyamājagavaṃ nāma dhanurgṛhya mahāravam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शारांश्च बिभ्रद्रक्षार्थ कवचं च महाप्रभम् । तस्मिञ्जा ते ऽथ भूतानि संप्रहृष्टानि सर्वशः

śārāṃśca bibhradrakṣārtha kavacaṃ ca mahāprabham / tasmiñjā te 'tha bhūtāni saṃprahṛṣṭāni sarvaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समापेतुर्महाराजं वेनश्च त्रिदिवं गतः । समुत्पन्नेन राजर्षिः सत्पुत्रेण महात्मना

samāpeturmahārājaṃ venaśca tridivaṃ gataḥ / samutpannena rājarṣiḥ satputreṇa mahātmanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रातः स पुरुषव्याघ्रः पुन्नाम्नो नरकात्तदा । तं नद्यश्च समुद्राश्च रत्नान्यादाय सर्वशः

trātaḥ sa puruṣavyāghraḥ punnāmno narakāttadā / taṃ nadyaśca samudrāśca ratnānyādāya sarvaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभिषेकाय तोयं च सर्व एवोपत स्थिरे । पितामहश्च भगवानङ्गिरोभिः सहामरैः

abhiṣekāya toyaṃ ca sarva evopata sthire / pitāmahaśca bhagavānaṅgirobhiḥ sahāmaraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थावराणि च भूतानि जङ्गमानि च सर्वशः । समागम्य तदा वैन्यमभ्य षिञ्चन्नराधिपम्

sthāvarāṇi ca bhūtāni jaṅgamāni ca sarvaśaḥ / samāgamya tadā vainyamabhya ṣiñcannarādhipam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महता राजराजेन प्रजापालं महाद्युतिम् । सो ऽभिषिक्तो महाराजो देवैरङ्गिरसः सुतैः

mahatā rājarājena prajāpālaṃ mahādyutim / so 'bhiṣikto mahārājo devairaṅgirasaḥ sutaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आदि राजो महाभागः पृथुर्वैन्यः प्रतापवान् । पित्रापरञ्जितास्तस्य प्रजास्तेनानुरञ्जिताः

ādi rājo mahābhāgaḥ pṛthurvainyaḥ pratāpavān / pitrāparañjitāstasya prajāstenānurañjitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो राजेति नामास्य ह्यनुरागादजायत । आपस्तस्तंभिरे तस्य समुद्रमभियास्यतः

tato rājeti nāmāsya hyanurāgādajāyata / āpastastaṃbhire tasya samudramabhiyāsyataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पर्वताश्चावदीर्यन्त ध्वजभङ्गश्च नाभवत् । अकृष्टपच्या पृथिवी सिद्ध्यन्त्यन्नानि चिन्तया

parvatāścāvadīryanta dhvajabhaṅgaśca nābhavat / akṛṣṭapacyā pṛthivī siddhyantyannāni cintayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वकामदुघा गावः पृटके पुटके मधु । एतस्मिन्नेव काले तु यजतस्तस्य वै मखे

sarvakāmadughā gāvaḥ pṛṭake puṭake madhu / etasminneva kāle tu yajatastasya vai makhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोमे सुते समु त्पन्नः सूतः सौत्ये तदाहनि । तस्मिन्नेवं समुत्पन्ने पुनर्जज्ञे ऽथ मागधः

some sute samu tpannaḥ sūtaḥ sautye tadāhani / tasminnevaṃ samutpanne punarjajñe 'tha māgadhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सामगेषु च गायत्सु शुभाण्डे वैश्वदेविके । समागते समुत्पन्नस्तस्मान्मागध उच्यते

sāmageṣu ca gāyatsu śubhāṇḍe vaiśvadevike / samāgate samutpannastasmānmāgadha ucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऐन्द्रेण हविषा चापि हविः पृक्तं बृहस्पतेः । जुहावेन्द्राय दैवेन ततः सूतो व्यजायत

aindreṇa haviṣā cāpi haviḥ pṛktaṃ bṛhaspateḥ / juhāvendrāya daivena tataḥ sūto vyajāyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रमादस्तत्र संजज्ञ प्रायश्चित्तं च कर्मसु । शिष्यहव्येन यत्पृक्तमभिभूतं गुरोर्हविः

pramādastatra saṃjajña prāyaścittaṃ ca karmasu / śiṣyahavyena yatpṛktamabhibhūtaṃ gurorhaviḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधरोत्तरचारेण जज्ञे तद्वर्णवैकृतम् । यच्च क्षत्रात्समभवद्ब्राह्मण्यां हीनयोनितः

adharottaracāreṇa jajñe tadvarṇavaikṛtam / yacca kṣatrātsamabhavadbrāhmaṇyāṃ hīnayonitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूतः पूर्वेण साधर्म्यात्तुल्यधर्मः प्रकीर्त्तितः । मध्यमो ह्येष सूतस्य धर्मः क्षेत्रोपजीवनम्

sūtaḥ pūrveṇa sādharmyāttulyadharmaḥ prakīrttitaḥ / madhyamo hyeṣa sūtasya dharmaḥ kṣetropajīvanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रथनागाश्वचरितं जघन्यं च चिकित्सितम् । पृथुस्तवार्थं तौ तत्र समाहूतौ महर्षिभिः

rathanāgāśvacaritaṃ jaghanyaṃ ca cikitsitam / pṛthustavārthaṃ tau tatra samāhūtau maharṣibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तावूचुर्मुनयः सर्वे स्तूयतामेष पार्थिवः । कर्मैतदनुरूपं च पात्रं चायं नराधिपः

tāvūcurmunayaḥ sarve stūyatāmeṣa pārthivaḥ / karmaitadanurūpaṃ ca pātraṃ cāyaṃ narādhipaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तावूचतुस्ततः सर्वांस्तानृषीन्सूतमागधौ । आवां देवानृषींश्चैव प्रीणयावः स्वकर्मतः

tāvūcatustataḥ sarvāṃstānṛṣīnsūtamāgadhau / āvāṃ devānṛṣīṃścaiva prīṇayāvaḥ svakarmataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चास्य विद्वो वै कर्म न तथा लक्षणं यशः । स्तोत्रं येनास्य कुर्याव प्रोचुस्तेजस्विनो द्विजाः

na cāsya vidvo vai karma na tathā lakṣaṇaṃ yaśaḥ / stotraṃ yenāsya kuryāva procustejasvino dvijāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एष कर्मरतो नित्यं सत्यवाक्संयतेन्द्रियः । ज्ञानशीलो वदान्यश्च संग्रामेष्वपरजितः

eṣa karmarato nityaṃ satyavāksaṃyatendriyaḥ / jñānaśīlo vadānyaśca saṃgrāmeṣvaparajitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऋषिभिस्तौ नियुक्तौ तु भविष्यैः स्तूयतामिति । यानि कर्माणि कृतवान् पृथुः पश्चान्महाबलः

ṛṣibhistau niyuktau tu bhaviṣyaiḥ stūyatāmiti / yāni karmāṇi kṛtavān pṛthuḥ paścānmahābalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तानि गीतनिबद्धानि ह्यस्तुतां सूतमागधौ । ततस्तवान्ते सुप्रीतः पृथुः प्रादात्प्रजेश्वरः

tāni gītanibaddhāni hyastutāṃ sūtamāgadhau / tatastavānte suprītaḥ pṛthuḥ prādātprajeśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनूपदेशं सूताय मगधं मागधाय च । तदादि पृथिवीपालाः स्तूयन्ते सूतमागधैः

anūpadeśaṃ sūtāya magadhaṃ māgadhāya ca / tadādi pṛthivīpālāḥ stūyante sūtamāgadhaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आशीर्वादैः प्रबोध्यन्ते सूतमागधबन्दिभिः । तं दृष्ट्वा परमप्रीताः प्रजा ऊचुर्महर्षयः

āśīrvādaiḥ prabodhyante sūtamāgadhabandibhiḥ / taṃ dṛṣṭvā paramaprītāḥ prajā ūcurmaharṣayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एष वृत्तिप्रदो वैन्यो भविष्यति नराधिपः । ततो वैन्यं महाभागं प्रजाः समभिदुद्रुवुः

eṣa vṛttiprado vainyo bhaviṣyati narādhipaḥ / tato vainyaṃ mahābhāgaṃ prajāḥ samabhidudruvuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वं नो वृत्तिं विधत्स्वेति महार्षिवच नात्तदा । सो ऽभिद्रुतः प्रजाभिस्तु प्रजाहितचिकीर्षया

tvaṃ no vṛttiṃ vidhatsveti mahārṣivaca nāttadā / so 'bhidrutaḥ prajābhistu prajāhitacikīrṣayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धनुर्गृहीत्वा बाणांश्च वसुधामाद्रवद्बली । ततो वैन्यभयत्रस्ता गौर्भूत्वा प्राद्रवन्मही

dhanurgṛhītvā bāṇāṃśca vasudhāmādravadbalī / tato vainyabhayatrastā gaurbhūtvā prādravanmahī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तां पृथुर्धनुरादाय द्रवन्तीमन्वधावत । सा लोकान्ब्रह्मलोकादीन्गत्वा वैन्यभयात्तदा

tāṃ pṛthurdhanurādāya dravantīmanvadhāvata / sā lokānbrahmalokādīngatvā vainyabhayāttadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संददर्शाग्रतो वैन्यं कार्मुकोद्यतपाणिकम् । ज्वलद्भिर्निशितैर्बाणैर्दीप्ततेजसमच्युतम्

saṃdadarśāgrato vainyaṃ kārmukodyatapāṇikam / jvaladbhirniśitairbāṇairdīptatejasamacyutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महायोगं महात्मानं दुर्द्धर्षममरैरपि । अलबन्ती तु सा त्राणं वैन्यमेवान्वपद्यत

mahāyogaṃ mahātmānaṃ durddharṣamamarairapi / alabantī tu sā trāṇaṃ vainyamevānvapadyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृताञ्जलिपुटा देवी पूज्या लोकैस्त्रिभिः सादा । उवाच वैनं नाधर्मः स्त्रीवधे परिपश्यति

kṛtāñjalipuṭā devī pūjyā lokaistribhiḥ sādā / uvāca vainaṃ nādharmaḥ strīvadhe paripaśyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथं धारयिता चासि प्रजा या वर्द्धिता मया । मयि लोकाः स्थिता राजन्मयेदं धार्यते जगत्

kathaṃ dhārayitā cāsi prajā yā varddhitā mayā / mayi lokāḥ sthitā rājanmayedaṃ dhāryate jagat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मत्कृते न विनश्येयुः प्रजाः पार्थिव वर्द्धिताः । स मां नर्हसि वै हन्तुं श्रेयस्त्वं च चिकीर्षसि

matkṛte na vinaśyeyuḥ prajāḥ pārthiva varddhitāḥ / sa māṃ narhasi vai hantuṃ śreyastvaṃ ca cikīrṣasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रजानां पृथिवीपाल शृणु चेदं वचो मम । उपायतः समारब्धा सर्वे सिद्ध्यन्त्युपक्रमाः

prajānāṃ pṛthivīpāla śṛṇu cedaṃ vaco mama / upāyataḥ samārabdhā sarve siddhyantyupakramāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हत्वापि मां न शक्तस्त्वं प्रजानां पालने नृप । अन्तर्भूता भविष्यामि जहि कोपं महाद्युते

hatvāpi māṃ na śaktastvaṃ prajānāṃ pālane nṛpa / antarbhūtā bhaviṣyāmi jahi kopaṃ mahādyute

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवध्यश्च स्त्रियः प्राहुस्तिर्यग्योनिगतेष्वपि । सत्त्वषु पृथिवीपाल धम न त्यक्तुमर्हसि

avadhyaśca striyaḥ prāhustiryagyonigateṣvapi / sattvaṣu pṛthivīpāla dhama na tyaktumarhasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं बहुविधं वाक्यं श्रुत्वा तस्या महामनाः । क्रोधं निगृह्य धर्मात्मा वसुधामिदमब्रवीत्

evaṃ bahuvidhaṃ vākyaṃ śrutvā tasyā mahāmanāḥ / krodhaṃ nigṛhya dharmātmā vasudhāmidamabravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकस्यार्थाय यो हन्यादात्मनो वा परस्य च । एकं प्राणी बहून्वापि कर्म तस्यास्ति पातकम्

ekasyārthāya yo hanyādātmano vā parasya ca / ekaṃ prāṇī bahūnvāpi karma tasyāsti pātakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्मिंस्तु निहते भद्रे जीवन्ते बहवः सुखम् । तस्मिन्हते नास्ति शुभे पातकं चोपपातकम्

yasmiṃstu nihate bhadre jīvante bahavaḥ sukham / tasminhate nāsti śubhe pātakaṃ copapātakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽहं प्रजानिमित्तं त्वां हनिष्यामि वसुन्धरे । यदि मे वचनं नाद्य करिष्यसि जगद्धितम्

so 'haṃ prajānimittaṃ tvāṃ haniṣyāmi vasundhare / yadi me vacanaṃ nādya kariṣyasi jagaddhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वां निहत्याशु बाणेन मच्छासनपराङ्मुखीम् । आत्मानं प्रथयित्वेह प्रजा धारयिता स्वयम्

tvāṃ nihatyāśu bāṇena macchāsanaparāṅmukhīm / ātmānaṃ prathayitveha prajā dhārayitā svayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा त्वं वचनमास्थाय मम धर्मभृतां वरे । संजीवय प्रजा नित्यं शक्ता ह्यसि न संशयः

sā tvaṃ vacanamāsthāya mama dharmabhṛtāṃ vare / saṃjīvaya prajā nityaṃ śaktā hyasi na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुहितृत्वं च मे गच्छ चैवमेतमहं शरम् । नियच्छेयं त्वद्वधार्थमुद्यन्तं घोरदर्शनम्

duhitṛtvaṃ ca me gaccha caivametamahaṃ śaram / niyaccheyaṃ tvadvadhārthamudyantaṃ ghoradarśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रत्युवाच ततो वैन्यमेवमुक्ता सती मही । सर्वमेतदहं राजन्विधास्यामि न संशयः

pratyuvāca tato vainyamevamuktā satī mahī / sarvametadahaṃ rājanvidhāsyāmi na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वत्सं तु मम तं पश्य क्षरेयं येन वत्सला । समां च कुरु सर्वत्र मां त्वं धर्म्मभृतां वर । यथा विस्पन्दमानं मे क्षीरं सर्वत्र भावयेत्

vatsaṃ tu mama taṃ paśya kṣareyaṃ yena vatsalā / samāṃ ca kuru sarvatra māṃ tvaṃ dharmmabhṛtāṃ vara / yathā vispandamānaṃ me kṣīraṃ sarvatra bhāvayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूत उवाच तत उत्सारयामास शिलाजालनि सर्वशः । धनुष्कोट्या तथा वैन्यस्तेन शैला विवर्द्धिताः

sūta uvāca tata utsārayāmāsa śilājālani sarvaśaḥ / dhanuṣkoṭyā tathā vainyastena śailā vivarddhitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्वन्तरेष्वतीतेषु विषमासीद्वसुन्धरा । स्वभावेना भवत्तस्याः समानि विषमाणि च

manvantareṣvatīteṣu viṣamāsīdvasundharā / svabhāvenā bhavattasyāḥ samāni viṣamāṇi ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न हि पूर्वनिसर्गे वै विषमे पृथिवीतले । प्रविभागः पुराणां वा ग्रामाणां वापि विद्यते

na hi pūrvanisarge vai viṣame pṛthivītale / pravibhāgaḥ purāṇāṃ vā grāmāṇāṃ vāpi vidyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न सस्यानि न गोरक्षं न कृषिर्न वणिक्पथः । चाक्षुषस्यान्तरे पूर्वमासीदेतत्पुरा किल

na sasyāni na gorakṣaṃ na kṛṣirna vaṇikpathaḥ / cākṣuṣasyāntare pūrvamāsīdetatpurā kila

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैवस्वतेंऽतरे तस्मिन्सर्व स्यैतस्य संभवः । समत्वं यत्र यत्रासीद्भूमेः कस्मिंश्चिदेव हि

vaivasvateṃ'tare tasminsarva syaitasya saṃbhavaḥ / samatvaṃ yatra yatrāsīdbhūmeḥ kasmiṃścideva hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तत्र प्रजास्ता वै निवसंति च सर्वशः । आहारः फल मूले तु प्रजानामभवत्किल

tatra tatra prajāstā vai nivasaṃti ca sarvaśaḥ / āhāraḥ phala mūle tu prajānāmabhavatkila

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृच्छ्रेणैव तदा तासामित्येवमनुशुश्रुम । वैन्यात्प्रभृति लोके ऽस्मिन्सर्वस्यैतस्य संभवः

kṛcchreṇaiva tadā tāsāmityevamanuśuśruma / vainyātprabhṛti loke 'sminsarvasyaitasya saṃbhavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स कल्पयित्वा वत्सं तु चाक्षुषं मनुमीश्वरः । पृथुर्दुदोह सस्यानि स्वे तले पृथिवीं ततः

sa kalpayitvā vatsaṃ tu cākṣuṣaṃ manumīśvaraḥ / pṛthurdudoha sasyāni sve tale pṛthivīṃ tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेनान्नेन ततस्ता वै वर्त्तयन्ति शुभाः प्रजाः । ऋषिभिः श्रूयते चापि पुनर्दुग्धा वसुंधरा

tenānnena tatastā vai varttayanti śubhāḥ prajāḥ / ṛṣibhiḥ śrūyate cāpi punardugdhā vasuṃdharā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वत्सः सोमस्त्वभूत्तेषां दोग्धा चापि बृहस्पतिः । छन्दासिपात्रमासीत्तु गायत्र्यादीनि सर्वशः

vatsaḥ somastvabhūtteṣāṃ dogdhā cāpi bṛhaspatiḥ / chandāsipātramāsīttu gāyatryādīni sarvaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीरमासीत्तदा तेषां तपो ब्रह्म च शाश्वतम् । पुनस्ततो देवगणैः पुरन्दरपुरोगमैः

kṣīramāsīttadā teṣāṃ tapo brahma ca śāśvatam / punastato devagaṇaiḥ purandarapurogamaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सौवर्णं पात्रमादाय दुग्धा संश्रूयते मही । वत्सस्तु मघवानासीद्दोग्धा च सविता विभुः

sauvarṇaṃ pātramādāya dugdhā saṃśrūyate mahī / vatsastu maghavānāsīddogdhā ca savitā vibhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीरमूर्जं च मधु च वर्त्तन्ते तेन देवताः । पितृभिः श्रूयते चापि पुनर्दुग्धा वसुन्धरा

kṣīramūrjaṃ ca madhu ca varttante tena devatāḥ / pitṛbhiḥ śrūyate cāpi punardugdhā vasundharā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजतं पात्रमादाय स्वधामाशु वितृप्तये । वैवस्वतो यमस्त्वासीत्तेषां वत्सः प्रतापवान्

rājataṃ pātramādāya svadhāmāśu vitṛptaye / vaivasvato yamastvāsītteṣāṃ vatsaḥ pratāpavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तकश्चाभवद्दोग्धा पितॄणां बलवान्प्रभुः । असुरैः श्रूयते चापि पुनर्दुग्धा वसुन्धरा

antakaścābhavaddogdhā pitṝṇāṃ balavānprabhuḥ / asuraiḥ śrūyate cāpi punardugdhā vasundharā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आयसं पात्रमादाय किल मायश्च सर्वशः । विरोचनस्तु प्राह्रादिर्वत्सस्तेषां महायशाः

āyasaṃ pātramādāya kila māyaśca sarvaśaḥ / virocanastu prāhrādirvatsasteṣāṃ mahāyaśāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रत्विग्द्विमूर्द्धा दैत्यानां दोग्धाभूद्दितिनन्दनः । पायसा ते च मायाभिः सर्वे मायाविनो ऽसुराः

tratvigdvimūrddhā daityānāṃ dogdhābhūdditinandanaḥ / pāyasā te ca māyābhiḥ sarve māyāvino 'surāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वर्त्तयन्ति महावीर्यास्तदेषां परमं बलम् । नागैस्तु श्रूयते दुग्धा वत्सं कृत्वा तु तक्षकम्

varttayanti mahāvīryāstadeṣāṃ paramaṃ balam / nāgaistu śrūyate dugdhā vatsaṃ kṛtvā tu takṣakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अलाब५पात्रमादाय विषं क्षीरं तदा मही । तेषां वै वासुकिर्देग्धा काद्रवेयः प्रतापवान्

alāba5pātramādāya viṣaṃ kṣīraṃ tadā mahī / teṣāṃ vai vāsukirdegdhā kādraveyaḥ pratāpavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नागानां वै द्विजश्रेष्ठ सर्पाणां चैव सर्वशः । तेनैव वर्त्तयन्त्युग्रा महाकाया विषोल्बणाः

nāgānāṃ vai dvijaśreṣṭha sarpāṇāṃ caiva sarvaśaḥ / tenaiva varttayantyugrā mahākāyā viṣolbaṇāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदाहारास्तदाचारास्त द्वीर्यास्तदुपाश्रयाः । आमपात्रे पुनर्दुग्धा त्वन्तर्धानप्रियं मही

tadāhārāstadācārāsta dvīryāstadupāśrayāḥ / āmapātre punardugdhā tvantardhānapriyaṃ mahī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वत्सं वैश्रवणं कृत्वा यक्षैः पुण्यजनैस्तथा । दोग्धा रजतनाभस्तु पिता मणिधरस्य यः

vatsaṃ vaiśravaṇaṃ kṛtvā yakṣaiḥ puṇyajanaistathā / dogdhā rajatanābhastu pitā maṇidharasya yaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यज्ञात्मजो महातेजा वशी च सुमहायशाः । तेन ते वर्त्तयन्तीति परमर्थतया च ह

yajñātmajo mahātejā vaśī ca sumahāyaśāḥ / tena te varttayantīti paramarthatayā ca ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राक्षसैश्च पिशाचैश्च पुनर्दुग्धा वसुन्धरा । ब्रह्मा ब्राह्यास्तु वै दोगधा तेषामासीत्कुबेरकः

rākṣasaiśca piśācaiśca punardugdhā vasundharā / brahmā brāhyāstu vai dogadhā teṣāmāsītkuberakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वत्सः सुमाली बलवान्क्षीरं रुधिरमेव च । कपालपात्रे निर्दुग्धा ह्यन्तर्द्धनं च राक्षसैः

vatsaḥ sumālī balavānkṣīraṃ rudhirameva ca / kapālapātre nirdugdhā hyantarddhanaṃ ca rākṣasaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन क्षीरेण रक्षांसि वर्त्तयन्तीह सर्वशः । पद्मपात्रे पुनर्दुग्धा गन्धर्वैश्चाप्स रोगणैः

tena kṣīreṇa rakṣāṃsi varttayantīha sarvaśaḥ / padmapātre punardugdhā gandharvaiścāpsa rogaṇaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वत्सं चित्ररथं कृत्वा शुचीन्गन्धामही तदा । तेषां वसुरुचिस्त्वासीद्दोग्धा पुत्रो मुनेः शुभः

vatsaṃ citrarathaṃ kṛtvā śucīngandhāmahī tadā / teṣāṃ vasurucistvāsīddogdhā putro muneḥ śubhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गन्धर्वराजो ऽतिबलो महात्मा सूर्यसन्निभः । शैलैश्च श्रूयते दुग्धा पुनर्देवी वसुन्धरा

gandharvarājo 'tibalo mahātmā sūryasannibhaḥ / śailaiśca śrūyate dugdhā punardevī vasundharā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदौषधीर्मूर्तिमती रत्नानि विविधानि च । वत्सस्तु हिमवानासीद्दोग्धा मेरुर्महागिरिः

tadauṣadhīrmūrtimatī ratnāni vividhāni ca / vatsastu himavānāsīddogdhā merurmahāgiriḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पात्रं तु शैलमेवासीत्तेन शैलाः प्रतिष्ठिताः । श्रूयते वृक्षवीरुद्भिः पुनर्दुग्धा वसुन्धरा

pātraṃ tu śailamevāsīttena śailāḥ pratiṣṭhitāḥ / śrūyate vṛkṣavīrudbhiḥ punardugdhā vasundharā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पालाशं पात्रमादाय छिन्नदग्धप्ररोहणम् । कामधुक् पुष्पितः शालः प्लक्षो वत्सो यशस्विनाम्

pālāśaṃ pātramādāya chinnadagdhaprarohaṇam / kāmadhuk puṣpitaḥ śālaḥ plakṣo vatso yaśasvinām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वकामदुघा दोग्ध्री पृथिवी भूतभाविनी । सैव धात्री विधात्री च धारणी च वसुन्धरा

sarvakāmadughā dogdhrī pṛthivī bhūtabhāvinī / saiva dhātrī vidhātrī ca dhāraṇī ca vasundharā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुग्धा हितार्थं लोकानां पृथुनेति हि नः श्रुतम् । चराचरस्य लोकस्य प्रतिष्ठा योनिरेव च

dugdhā hitārthaṃ lokānāṃ pṛthuneti hi naḥ śrutam / carācarasya lokasya pratiṣṭhā yonireva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.