Library·Brahmāṇḍa Purāṇa·2·2.22

Brahmāṇḍa Purāṇa 2.22

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादे एकविंशति तमौध्यायः ॥ २१॥ वसिष्ठ उवाच इत्येवमुक्तो भृगुणा तथेत्युक्त्वा प्रणम्य च । रामस्तेनाभ्यनुज्ञातश्चकार गमने मनः

iti śrībrahmāṇḍe mahāpurāṇe vāyuprokte madhyabhāge tṛtīya upoddhātapāde ekaviṃśati tamaudhyāyaḥ // 21// vasiṣṭha uvāca ityevamukto bhṛguṇā tathetyuktvā praṇamya ca / rāmastenābhyanujñātaścakāra gamane manaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भृगुं ख्यातिं च विधिवत्परिक्रम्य प्रणम्यच । परिष्वक्तस्तथा ताभ्यामाशीर्भिराभिनन्दितः

bhṛguṃ khyātiṃ ca vidhivatparikramya praṇamyaca / pariṣvaktastathā tābhyāmāśīrbhirābhinanditaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुनींश्च तान्नमस्कृत्य तैः सर्वैरनुमोदितः । निश्चक्रमाश्रमात्तस्मात्तपसे कृतनिश्चयः

munīṃśca tānnamaskṛtya taiḥ sarvairanumoditaḥ / niścakramāśramāttasmāttapase kṛtaniścayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो गुरुनियोगेन तदुक्तेनैव वर्त्मना । हिमवन्तं गिरिवरं ययौ रामो महामनाः

tato guruniyogena taduktenaiva vartmanā / himavantaṃ girivaraṃ yayau rāmo mahāmanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽतीत्य विविधान्देशान्पर्वतान्सरितस्तथा । वनानि मुनिमुख्यानामावासांश्चात्यगाच्छनैः

so 'tītya vividhāndeśānparvatānsaritastathā / vanāni munimukhyānāmāvāsāṃścātyagācchanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रतत्र निवासेषु मुनीनां निवसन्पथि । तीर्थेषु क्षेत्रमुख्येषु निवसन्वा ययौ शनैः

tatratatra nivāseṣu munīnāṃ nivasanpathi / tīrtheṣu kṣetramukhyeṣu nivasanvā yayau śanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतीत्य सुबहून्देशान्पश्यन्नपि मनोरमान् । आससादच लश्रेष्ठं हिमवन्तमनुत्तमम्

atītya subahūndeśānpaśyannapi manoramān / āsasādaca laśreṣṭhaṃ himavantamanuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स गत्वा पर्वतवरं नानाद्रुमलतास्थितम् । ददर्श विपुलैः शृङ्गैरुल्लिखन्तमिवांबरम्

sa gatvā parvatavaraṃ nānādrumalatāsthitam / dadarśa vipulaiḥ śṛṅgairullikhantamivāṃbaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानाधातुविचित्रैश्च प्रदेशैरुपशोभितम् । रत्नौषधीभिरभितः स्फुरद्भिरभिशोभितम्

nānādhātuvicitraiśca pradeśairupaśobhitam / ratnauṣadhībhirabhitaḥ sphuradbhirabhiśobhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मरुत्संघट्टनाघृष्टनीरसांघ्रिपजन्मना । सानिलेनानलेनोच्छैर्दह्यमानं नवं क्वचित्

marutsaṃghaṭṭanāghṛṣṭanīrasāṃghripajanmanā / sānilenānalenocchairdahyamānaṃ navaṃ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्वचिद्रविकरामर्शज्वलदर्केपलाग्निभिः । द्रवद्धिमाशिलाजातुजलशान्तदवानलम्

kvacidravikarāmarśajvaladarkepalāgnibhiḥ / dravaddhimāśilājātujalaśāntadavānalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्फटिकाञ्जनदुर्वर्णस्वर्णराशिप्रभाकरैः । स्फुरत्परस्परच्छायाशरैर्द्दीप्तवनं क्वचित्

sphaṭikāñjanadurvarṇasvarṇarāśiprabhākaraiḥ / sphuratparasparacchāyāśarairddīptavanaṃ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपत्यकशिलापृष्ठवालातपनिषेविभिः । तुषारक्लिन्नसिद्धौघौरुद्भासितवनं क्वचित्

upatyakaśilāpṛṣṭhavālātapaniṣevibhiḥ / tuṣāraklinnasiddhaughaurudbhāsitavanaṃ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्वचिदर्काशुसंभिन्नश्चामीकरशिलाश्रितैः । यक्षौघैर्भासितोपान्तं विशद्भिरिवपावकम्

kvacidarkāśusaṃbhinnaścāmīkaraśilāśritaiḥ / yakṣaughairbhāsitopāntaṃ viśadbhirivapāvakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दरीमुखविनिष्क्रान्ततरक्षूत्पतनाकुलैः । मृगयूथार्त्तसन्नादैरापूरितगुहं क्वचित्

darīmukhaviniṣkrāntatarakṣūtpatanākulaiḥ / mṛgayūthārttasannādairāpūritaguhaṃ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युद्ध्यद्वराहशार्दूलयूथपैरित स्तेरम् । प्रसभोन्मृष्टकान्तोरुशिलातरुतटं क्वचित्

yuddhyadvarāhaśārdūlayūthapairita steram / prasabhonmṛṣṭakāntoruśilātarutaṭaṃ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कलभोन्मेषणाकृष्टकरिणीभिरनुद्रुतैः । गवयैः खुरसंक्षुण्णशिलाप्रस्थतटङ्क्वचित्

kalabhonmeṣaṇākṛṣṭakariṇībhiranudrutaiḥ / gavayaiḥ khurasaṃkṣuṇṇaśilāprasthataṭaṅkvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वासितर्थे ऽभिसंवृद्धमदोन्मत्तमतङ्गजैः । युद्ध्यद्भिश्चूर्णितानेकगण्डशैलवनं क्वचित्

vāsitarthe 'bhisaṃvṛddhamadonmattamataṅgajaiḥ / yuddhyadbhiścūrṇitānekagaṇḍaśailavanaṃ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बृंहितश्रवणामर्षान्मातं गानभिधावताम् । सिंहानां चरणक्षुण्णनखभिन्नोपरं क्वचित्

bṛṃhitaśravaṇāmarṣānmātaṃ gānabhidhāvatām / siṃhānāṃ caraṇakṣuṇṇanakhabhinnoparaṃ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सहसा निपतत्सिंहनखनिर्भिन्नमस्तकैः । गजैराक्रन्दनादेन पूर्यमामं वनं क्वचित्

sahasā nipatatsiṃhanakhanirbhinnamastakaiḥ / gajairākrandanādena pūryamāmaṃ vanaṃ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टपादबलाकृष्टकेसरा दारुणाखैः । भेद्यमानाखिलशिलागंभीरकुहरं क्वचित्

aṣṭapādabalākṛṣṭakesarā dāruṇākhaiḥ / bhedyamānākhilaśilāgaṃbhīrakuharaṃ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संरब्धा नेकशबरप्रसक्तैरृयूथपैः । इतरेतरसंमर्दं विप्रभग्नदृषत्क्वचित्

saṃrabdhā nekaśabaraprasaktairṛyūthapaiḥ / itaretarasaṃmardaṃ viprabhagnadṛṣatkvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गिरिकुञ्जेषु संक्रीडत्करिणीमद्विपं क्वचित् । करेणुमाद्रवन्मत्तगजाकलितकाननम्

girikuñjeṣu saṃkrīḍatkariṇīmadvipaṃ kvacit / kareṇumādravanmattagajākalitakānanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वपत्सिंहमुखश्वासमरुत्पुर्मदरीशतम् । गहनेषु गुरुत्राससाशङ्कविहरन्मृगम्

svapatsiṃhamukhaśvāsamarutpurmadarīśatam / gahaneṣu gurutrāsasāśaṅkaviharanmṛgam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कण्टाकश्लिष्टलाङ्गूललोमत्रुटनकातरैः । क्रीडितं चमरीयूथैर्मन्दमन्दविचारिभिः

kaṇṭākaśliṣṭalāṅgūlalomatruṭanakātaraiḥ / krīḍitaṃ camarīyūthairmandamandavicāribhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गिरिकन्दरसंसक्तकिन्नरीसमुदीरितैः । सतालनादैरुदिनैर्भृताशेषदिशामुखम्

girikandarasaṃsaktakinnarīsamudīritaiḥ / satālanādairudinairbhṛtāśeṣadiśāmukham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अरण्यदेवतानां च चरेतीनामितस्ततः । अलक्तकरसक्लिन्नचरणाङ्कितभूतलम्

araṇyadevatānāṃ ca caretīnāmitastataḥ / alaktakarasaklinnacaraṇāṅkitabhūtalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मयूरकेकिरीवृन्दैः संगीत मधुरस्वरैः । प्रवृत्तनृत्तं परितो विततोदग्रबर्हिभिः

mayūrakekirīvṛndaiḥ saṃgīta madhurasvaraiḥ / pravṛttanṛttaṃ parito vitatodagrabarhibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जलस्थलरुहानेककुसुमोत्करवर्षिभिः । गात्राह्लादकरैर्मन्दं वीज्यमानं वनानिलैः

jalasthalaruhānekakusumotkaravarṣibhiḥ / gātrāhlādakarairmandaṃ vījyamānaṃ vanānilaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूतार्त्तवरसास्वादमाद्यत्पुंस्कोकिलारवैः । आकुलीकृतपर्यन्तसहकारवनान्तरम्

bhūtārttavarasāsvādamādyatpuṃskokilāravaiḥ / ākulīkṛtaparyantasahakāravanāntaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानापुष्पासवोन्माद्यद्भृङ्गसंगीतनादितम् । अनेकविहगारावबधिरीकृतकाननम्

nānāpuṣpāsavonmādyadbhṛṅgasaṃgītanāditam / anekavihagārāvabadhirīkṛtakānanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मधुद्रवार्द्राविरलप्रत्यग्रकुसुमोत्करैः । वनान्तमारुताकीर्णैरलङ्कृतमहीतलम्

madhudravārdrāviralapratyagrakusumotkaraiḥ / vanāntamārutākīrṇairalaṅkṛtamahītalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपरिष्टान्निपततां विषमोपलसंकटे । निर्झराणां महारावैः समन्ताद्बधिरीकृतम्

upariṣṭānnipatatāṃ viṣamopalasaṃkaṭe / nirjharāṇāṃ mahārāvaiḥ samantādbadhirīkṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विततानेकसंसक्तशाखाग्राविरलच्छदैः । पाटलैर्विटपच्छायैरुपशल्यसमुत्थितैः

vitatānekasaṃsaktaśākhāgrāviralacchadaiḥ / pāṭalairviṭapacchāyairupaśalyasamutthitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदंबनिंबहिन्तालसर्जबेधूकतिन्दुकैः । कपित्थपनसाशोकसहकारेगुदाशनैः

kadaṃbaniṃbahintālasarjabedhūkatindukaiḥ / kapitthapanasāśokasahakāregudāśanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नागचंपकपुन्नागकोविदारप्रियङ्गुभिः । प्रियालनीपबकुलबन्धूकाक्षतमालकैः

nāgacaṃpakapunnāgakovidārapriyaṅgubhiḥ / priyālanīpabakulabandhūkākṣatamālakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्राक्षामधूकामलकजंबूकङ्कोलजातिभिः । बिल्वार्जुनकरञ्जाम्रबीजपूराङ्घ्रिपैरपि

drākṣāmadhūkāmalakajaṃbūkaṅkolajātibhiḥ / bilvārjunakarañjāmrabījapūrāṅghripairapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिचुलांबष्ठकनकवैकङ्कतशमीधवैः । पुत्रजीवाभयारिष्टलोहोदुंबरपिप्पलैः

piculāṃbaṣṭhakanakavaikaṅkataśamīdhavaiḥ / putrajīvābhayāriṣṭalohoduṃbarapippalaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यैश्च विविधैर्वृक्षैः समन्तादुपशोभितम् । निरन्तरतरुच्छायासुदूरविनिवारितैः

anyaiśca vividhairvṛkṣaiḥ samantādupaśobhitam / nirantaratarucchāyāsudūravinivāritaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समन्तादर्ककिरणैरनासादितभूतलम् । नानापक्वफलास्वादबलपुष्टैः प्लवेगमैः

samantādarkakiraṇairanāsāditabhūtalam / nānāpakvaphalāsvādabalapuṣṭaiḥ plavegamaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आक्रान्तचकितानेकवनपङ्क्तिशताकुलम् । तत्र तत्रातिरम्यैश्च शिलाकुहरनिर्गतैः

ākrāntacakitānekavanapaṅktiśatākulam / tatra tatrātiramyaiśca śilākuharanirgataiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतापविषमैराजन्ह्रास्यमानं सरिच्छतैः । सारोवरैश्च विपुलैः कुमुदोत्पलमण्डितैः

pratāpaviṣamairājanhrāsyamānaṃ saricchataiḥ / sārovaraiśca vipulaiḥ kumudotpalamaṇḍitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानाविहगसंघुष्टैः समन्तादुपशोभितम् । समासाद्यथ शैलेन्द्रं तुषारशिशिरं गिरिम्

nānāvihagasaṃghuṣṭaiḥ samantādupaśobhitam / samāsādyatha śailendraṃ tuṣāraśiśiraṃ girim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आरुरोह भगुश्रेष्ठस्तरसा तं मुदान्वितः । तस्य प्रविश्य गहनं वनं रामो महामनाः

āruroha bhaguśreṣṭhastarasā taṃ mudānvitaḥ / tasya praviśya gahanaṃ vanaṃ rāmo mahāmanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विचचार शनै राजन्नुपशल्यमहीरुहम् । स तत्र विचरन्दिक्षु हरिणीभिः समन्ततः

vicacāra śanai rājannupaśalyamahīruham / sa tatra vicarandikṣu hariṇībhiḥ samantataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विक्ष्यमाणो मुदं लेभे साशङ्कं मुग्धदृष्टिभिः । स तत्र कुसुमामोदगन्धिभिर्वनवायुभिः

vikṣyamāṇo mudaṃ lebhe sāśaṅkaṃ mugdhadṛṣṭibhiḥ / sa tatra kusumāmodagandhibhirvanavāyubhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वीज्यमानो जहर्षे स वीक्ष्योदारां वनश्रियम् । विविधाश्च स्थरीः सूक्ष्ममुपरिक्रम्य भार्गवः

vījyamāno jaharṣe sa vīkṣyodārāṃ vanaśriyam / vividhāśca stharīḥ sūkṣmamuparikramya bhārgavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वन्द्वांश्च धातून्विविधान्पश्यन्नेवमतर्कयत् । अहो ऽयं सर्वशैलानामाधिपत्ये ऽभिषेचितः

dvandvāṃśca dhātūnvividhānpaśyannevamatarkayat / aho 'yaṃ sarvaśailānāmādhipatye 'bhiṣecitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मणा यज्ञभाक्चैव स्थाने संप्रतिपादितः । अस्य शैलाधिराजत्वं सुव्यक्तमभिलक्ष्यते

brahmaṇā yajñabhākcaiva sthāne saṃpratipāditaḥ / asya śailādhirājatvaṃ suvyaktamabhilakṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रवैः कीचकवेणुनां मधुरीकृतकाननः । नितंबस्थलसंसक्ततुषारनिचयैग्यम्

ravaiḥ kīcakaveṇunāṃ madhurīkṛtakānanaḥ / nitaṃbasthalasaṃsaktatuṣāranicayaigyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विभातीवाहितस्वच्छपरीतधवलांशुकः । निबिडश्रितनीहारनिकरेण तथोपरि

vibhātīvāhitasvacchaparītadhavalāṃśukaḥ / nibiḍaśritanīhāranikareṇa tathopari

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानावर्णोत्तरासंगावृत्ताङ्ग इवल्क्ष्यते । चन्दनागुरुकर्पूरकस्तूरीकुङ्कुमादिभिः

nānāvarṇottarāsaṃgāvṛttāṅga ivalkṣyate / candanāgurukarpūrakastūrīkuṅkumādibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अलङ्कृतागः सुव्यक्तं दृश्यते ऽही विलासिवत् । मृगेन्द्राहतदन्तीन्द्रकुंभस्थलपरिच्युतैः

alaṅkṛtāgaḥ suvyaktaṃ dṛśyate 'hī vilāsivat / mṛgendrāhatadantīndrakuṃbhasthalaparicyutaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थूलमुक्तोत्करैरेष विभाति परितो गिरिः । नानावृक्षलतावल्लीपुष्पालङ्कृतमूर्द्धजः

sthūlamuktotkaraireṣa vibhāti parito giriḥ / nānāvṛkṣalatāvallīpuṣpālaṅkṛtamūrddhajaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नीरन्ध्राञ्चितमे घौघवितानसमलङ्कृतः । नानाधातुविचित्राङ्गः सर्वरत्नविभूषितः

nīrandhrāñcitame ghaughavitānasamalaṅkṛtaḥ / nānādhātuvicitrāṅgaḥ sarvaratnavibhūṣitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कैलासव्याजविलसत्सितच्छत्रविराजितः । गजाश्वमुखयूथैश्च समन्तात्परिवारितः

kailāsavyājavilasatsitacchatravirājitaḥ / gajāśvamukhayūthaiśca samantātparivāritaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रत्नद्वीपमहाद्वारशिलाकन्दरमन्दिरः । विविक्तगह्वरास्थानमध्यसिंहासनाश्रयः

ratnadvīpamahādvāraśilākandaramandiraḥ / viviktagahvarāsthānamadhyasiṃhāsanāśrayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समन्तात्प्रतिसंसक्ततरुवेत्रवतां शनैः । दृष्ट्वा जनैरनासाद्यो महाराजाधिराजवत्

samantātpratisaṃsaktataruvetravatāṃ śanaiḥ / dṛṣṭvā janairanāsādyo mahārājādhirājavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दोधूयमानो विचरच्चमरीचा रुचामरैः । मयूरैरुपनृत्यद्भिर्गायद्भिश्चैव किन्नरैः

dodhūyamāno vicaraccamarīcā rucāmaraiḥ / mayūrairupanṛtyadbhirgāyadbhiścaiva kinnaraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्त्वजातैरनेकैश्च सेव्यमानो विराजते । व्यक्तमेवाचलेन्द्राणामधिराज्यपदे स्थितः

sattvajātairanekaiśca sevyamāno virājate / vyaktamevācalendrāṇāmadhirājyapade sthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुनक्त्याक्रम्य वसुधां समग्रां श्रियमोजसा । एवं संचिन्तयानः स हिमाद्रिवनगह्वरे

bhunaktyākramya vasudhāṃ samagrāṃ śriyamojasā / evaṃ saṃcintayānaḥ sa himādrivanagahvare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विचचार चिरं रामो मुदा परमया युतः । आससाद वने तस्मिन्विपुले भृगुपुङ्गवः

vicacāra ciraṃ rāmo mudā paramayā yutaḥ / āsasāda vane tasminvipule bhṛgupuṅgavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सरोवरं महाराज विपुलं विमलोदकम् । कुमुदोत्पलकह्लारनिकरैरुपसोभितम्

sarovaraṃ mahārāja vipulaṃ vimalodakam / kumudotpalakahlāranikarairupasobhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पङ्कजैरुत्पलैश्चैव रक्तपीतैः सितासितैः । अन्यैश्च जलचैर्वक्षैः सर्वतः समलङ्कृतम्

paṅkajairutpalaiścaiva raktapītaiḥ sitāsitaiḥ / anyaiśca jalacairvakṣaiḥ sarvataḥ samalaṅkṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हंससारसदात्यूहकारण्डवशतैरपि । जीवजीवकचक्राह्वकुररभ्रमरोत्करैः

haṃsasārasadātyūhakāraṇḍavaśatairapi / jīvajīvakacakrāhvakurarabhramarotkaraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संघुष्यमाणं परितः सेवितं मन्दवायुना । शफरीमत्स्यसंघैश्च विचरद्भिरितस्ततः

saṃghuṣyamāṇaṃ paritaḥ sevitaṃ mandavāyunā / śapharīmatsyasaṃghaiśca vicaradbhiritastataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तर्जनितकल्लोलैर्नृत्यमानमिवाभितः । आससाद भृगुश्रेष्ठस्तत्सरोवरमुत्तमम्

antarjanitakallolairnṛtyamānamivābhitaḥ / āsasāda bhṛguśreṣṭhastatsarovaramuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानापतत्र्रिविरुतैर्मधुरीकृतदिक्तटम् । स तस्य तीरे विपुलं कृत्वाश्रमपदं शुभम्

nānāpatatrrivirutairmadhurīkṛtadiktaṭam / sa tasya tīre vipulaṃ kṛtvāśramapadaṃ śubham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रामो मतिमतां श्रेष्ठस्तपसे च मनो दधे । शाकमूलफलाहारो नियतं नियतेन्द्रियः

rāmo matimatāṃ śreṣṭhastapase ca mano dadhe / śākamūlaphalāhāro niyataṃ niyatendriyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपश्चचार देवेशं विनिवेश्यात्ममानसे । भृगूपदिष्टमार्गेण भक्त्या परमया युतः

tapaścacāra deveśaṃ viniveśyātmamānase / bhṛgūpadiṣṭamārgeṇa bhaktyā paramayā yutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूजयामास देवेशमेकाग्रमनसा नृप । अनिकेतः स वर्षासु शिशिरे जलसंश्रयः

pūjayāmāsa deveśamekāgramanasā nṛpa / aniketaḥ sa varṣāsu śiśire jalasaṃśrayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रीष्मे पञ्जाग्निमध्यस्थश्चचारैवं तपश्चिरम् । रिपून्निर्जित्य कामादीनूर्मिषषट्कं विधूय च

grīṣme pañjāgnimadhyasthaścacāraivaṃ tapaściram / ripūnnirjitya kāmādīnūrmiṣaṣaṭkaṃ vidhūya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वन्द्वैरनुद्वेजितधीस्तापदोषैरनाकुलः । यमैः सनियमैश्चैव शुद्धदेहः समाहितः

dvandvairanudvejitadhīstāpadoṣairanākulaḥ / yamaiḥ saniyamaiścaiva śuddhadehaḥ samāhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वशी चकार पवनं प्राणायामेन देहगम् । जितपद्मासनो मौनी स्थिरचित्तो महामुनिः

vaśī cakāra pavanaṃ prāṇāyāmena dehagam / jitapadmāsano maunī sthiracitto mahāmuniḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वशी चकार चाक्षाणि प्रत्याहारपरायणः । धारणाभिः स्थिरीचक्रे मनश्चञ्चलमात्मवान्

vaśī cakāra cākṣāṇi pratyāhāraparāyaṇaḥ / dhāraṇābhiḥ sthirīcakre manaścañcalamātmavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्यानेन देवदेवेशं ददर्श परमेश्वरम् । स्वस्थान्तः करणो मैत्रः सर्वबाधाविवर्जितः

dhyānena devadeveśaṃ dadarśa parameśvaram / svasthāntaḥ karaṇo maitraḥ sarvabādhāvivarjitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिन्तयामास देवेशं ध्याने दृष्ट्वा जगद्गुरुम् । ध्येयावस्थि तचित्तात्मा निश्चलेद्रियदेहवान्

cintayāmāsa deveśaṃ dhyāne dṛṣṭvā jagadgurum / dhyeyāvasthi tacittātmā niścaledriyadehavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आकालावधि सो ऽतिष्ठन्निवातस्थप्रदीपवत् । जपंश्च देवदेवेशं ध्यायंश्च स्वमनीषया

ākālāvadhi so 'tiṣṭhannivātasthapradīpavat / japaṃśca devadeveśaṃ dhyāyaṃśca svamanīṣayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आराधयदमेयात्मा सर्वभावस्थमीश्वरम् । ततः स निष्फलं रूपमैश्वरं यन्निरञ्जनम्

ārādhayadameyātmā sarvabhāvasthamīśvaram / tataḥ sa niṣphalaṃ rūpamaiśvaraṃ yannirañjanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परं ज्योतिरचिन्त्यं यद्योगिध्येयमनुत्त मम् । नित्यं शुद्धं सदा शान्तमतीन्द्रियमनौपमम् । आनन्दमात्रमचलं व्याप्ताशेषचराचरम्

paraṃ jyotiracintyaṃ yadyogidhyeyamanutta mam / nityaṃ śuddhaṃ sadā śāntamatīndriyamanaupamam / ānandamātramacalaṃ vyāptāśeṣacarācaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिन्तयामास तद्रूपं देवदेवस्य भार्गवः । नित्यं शुद्धं सदा शान्तमतीन्द्रियमनौपमम्

cintayāmāsa tadrūpaṃ devadevasya bhārgavaḥ / nityaṃ śuddhaṃ sadā śāntamatīndriyamanaupamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.