Library·Brahmāṇḍa Purāṇa·2·2.39

Brahmāṇḍa Purāṇa 2.39

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यम भागे तृतीय उपोद्धातपादे भार्गवचरिते अष्टात्रिंशत्तमो ऽध्यायः ॥ ३८॥ वसिष्ठ उवाच मत्स्यराजे निपतिते राजा युद्धविशारदः । राजेन्द्रान्प्रेरयामास कार्त्तवीर्यो महाबलः

iti śrībrahmāṇḍe mahāpurāṇe vāyuprokte madhyama bhāge tṛtīya upoddhātapāde bhārgavacarite aṣṭātriṃśattamo 'dhyāyaḥ // 38// vasiṣṭha uvāca matsyarāje nipatite rājā yuddhaviśāradaḥ / rājendrānprerayāmāsa kārttavīryo mahābalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बृहद्बलः सोमदत्तो विदर्भो मिथिलेश्वरः । निषधाधिपतिश्चैव मगधाधिपतिस्तथा

bṛhadbalaḥ somadatto vidarbho mithileśvaraḥ / niṣadhādhipatiścaiva magadhādhipatistathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आययुः समरे योद्धं भार्गवेद्रेण भूपते । वर्षन्तः शरजालानि नानायुद्धविशारदाः

āyayuḥ samare yoddhaṃ bhārgavedreṇa bhūpate / varṣantaḥ śarajālāni nānāyuddhaviśāradāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वीराभिमानिनः सर्वे हैहयस्याज्ञया तदा । पिनाकहस्तः स भृगुर्ज्वलदग्निशिखोपमः

vīrābhimāninaḥ sarve haihayasyājñayā tadā / pinākahastaḥ sa bhṛgurjvaladagniśikhopamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिक्षेप नागपाशं च आभिमन्त्र्य शरोत्तमम् । तदस्त्रं भार्गवे द्रेण क्षिप्तं संग्राममूर्द्धनि

cikṣepa nāgapāśaṃ ca ābhimantrya śarottamam / tadastraṃ bhārgave dreṇa kṣiptaṃ saṃgrāmamūrddhani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चकर्त्त गारुडास्त्रेण सोमदत्तो महाबलः । ततः क्रुद्धो महाभागो रामः शत्रुविदारणः

cakartta gāruḍāstreṇa somadatto mahābalaḥ / tataḥ kruddho mahābhāgo rāmaḥ śatruvidāraṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुद्रदत्तेन शूलेन सोमदत्तं जघान ह । बृहद्बलं च गदया विदर्भं मुष्टिना तथा

rudradattena śūlena somadattaṃ jaghāna ha / bṛhadbalaṃ ca gadayā vidarbhaṃ muṣṭinā tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मैथिलं मुद्गरेणैव शक्त्या च निषधाधिपम् । मागधञ्चरणाघातैरस्त्रजालेन सैनिकान्

maithilaṃ mudgareṇaiva śaktyā ca niṣadhādhipam / māgadhañcaraṇāghātairastrajālena sainikān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निहत्य निखिलां सेनां संहाराग्निसमीरणे । दुद्राव कार्त्तवीर्यं च जामदग्न्यो महाबलः

nihatya nikhilāṃ senāṃ saṃhārāgnisamīraṇe / dudrāva kārttavīryaṃ ca jāmadagnyo mahābalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा तं योद्धुमायान्तं राजानो ऽन्ये महारथाः । कार्य्याकार्यविधानज्ञाः पृष्टे कृत्वा च हैहयम्

dṛṣṭvā taṃ yoddhumāyāntaṃ rājāno 'nye mahārathāḥ / kāryyākāryavidhānajñāḥ pṛṣṭe kṛtvā ca haihayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रामेण युयुधुश्चैव दर्शयन्तश्च सौहृदम् । कान्यकुब्जाश्च शतशः सौराष्ट्रावन्तयस्तथा

rāmeṇa yuyudhuścaiva darśayantaśca sauhṛdam / kānyakubjāśca śataśaḥ saurāṣṭrāvantayastathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चक्रुश्च शरजालानि रामस्य च समन्ततः । शरजालावृतस्तेषां रामः संग्राममूर्द्धनि

cakruśca śarajālāni rāmasya ca samantataḥ / śarajālāvṛtasteṣāṃ rāmaḥ saṃgrāmamūrddhani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चादृश्यत राजेन्द्र तदा स त्वकृतव्रणः । सस्मार रामचरितं यदुक्तं हरिणेन वै

na cādṛśyata rājendra tadā sa tvakṛtavraṇaḥ / sasmāra rāmacaritaṃ yaduktaṃ hariṇena vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुशलं भार्गवेन्द्रस्य याचमानो हरिं मुनिः । एतस्मिन्नेव काले तु रामः शस्त्रास्त्रकोविदः

kuśalaṃ bhārgavendrasya yācamāno hariṃ muniḥ / etasminneva kāle tu rāmaḥ śastrāstrakovidaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विधूय शरजालानि वायव्यास्त्रेण मन्त्रवित् । उदतिष्ठद्रणाकाङ्क्षी नीहारादिव भास्करः

vidhūya śarajālāni vāyavyāstreṇa mantravit / udatiṣṭhadraṇākāṅkṣī nīhārādiva bhāskaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिरात्रं समरे रामस्तैः सार्द्धं युयुधे बली । द्वादशाक्षौहिणीस्तत्र चिच्छेद लघुविक्रमः

trirātraṃ samare rāmastaiḥ sārddhaṃ yuyudhe balī / dvādaśākṣauhiṇīstatra ciccheda laghuvikramaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रम्भास्तम्भवनं यद्वत् परश्वधवरायुधः । सर्वांस्तान्भूपवर्गांश्च तदीयश्च महाचमूः

rambhāstambhavanaṃ yadvat paraśvadhavarāyudhaḥ / sarvāṃstānbhūpavargāṃśca tadīyaśca mahācamūḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा विनिहतां तेन रामेण सुमहात्मना । आजगाम महावीर्यः सुचन्द्रः सूर्यवंशजः

dṛṣṭvā vinihatāṃ tena rāmeṇa sumahātmanā / ājagāma mahāvīryaḥ sucandraḥ sūryavaṃśajaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लक्षराजन्यसंयुक्तः सप्ताक्षौहिणिसंयुतः । तत्रानेकमहावीरा गर्जन्तस्तोयदा इव

lakṣarājanyasaṃyuktaḥ saptākṣauhiṇisaṃyutaḥ / tatrānekamahāvīrā garjantastoyadā iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कंपयन्तो भुवं राजन् युयुधुर्भार्गवेण च । तेः प्रयुक्तानि शस्त्राणि महास्त्राणि च भूपते

kaṃpayanto bhuvaṃ rājan yuyudhurbhārgaveṇa ca / teḥ prayuktāni śastrāṇi mahāstrāṇi ca bhūpate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षणेन नाशयामास भार्गवेन्द्रः प्रतापवान् । गृहीत्वा परशुं दिव्यं कालातकयमोपमम्

kṣaṇena nāśayāmāsa bhārgavendraḥ pratāpavān / gṛhītvā paraśuṃ divyaṃ kālātakayamopamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालयन्सकला सेनां चिच्छेद भुगुनन्दनः । कर्षकस्तु यथा क्षेत्रे पक्वं धान्यं तथा तृणम्

kālayansakalā senāṃ ciccheda bhugunandanaḥ / karṣakastu yathā kṣetre pakvaṃ dhānyaṃ tathā tṛṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निशेषयति दात्रेण तथा रामेण तत्कृतम् । लक्षराजन्यसैन्यं तददृष्ट्वा रामेण दारितम्

niśeṣayati dātreṇa tathā rāmeṇa tatkṛtam / lakṣarājanyasainyaṃ tadadṛṣṭvā rāmeṇa dāritam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुचन्द्रः पृथिवीपालो युयुधे संगरे नृप । तावुभौ तत्र संक्षुब्धौ नानाशस्त्रास्त्रकोविदौ

sucandraḥ pṛthivīpālo yuyudhe saṃgare nṛpa / tāvubhau tatra saṃkṣubdhau nānāśastrāstrakovidau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युयुधाते महावीरौ मुनीशनृपतीश्वरौ । रामो ऽस्मै यानि शस्त्राणि चिक्षेपास्त्राणि चापि हि

yuyudhāte mahāvīrau munīśanṛpatīśvarau / rāmo 'smai yāni śastrāṇi cikṣepāstrāṇi cāpi hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तानि सर्वाणि चिच्छेद सुचन्द्रो युद्ध पण्डितः । ततः क्रुद्धो रणे रामः सुचन्द्रं पृथिवीश्वरम्

tāni sarvāṇi ciccheda sucandro yuddha paṇḍitaḥ / tataḥ kruddho raṇe rāmaḥ sucandraṃ pṛthivīśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृतप्रतिकृताभिज्ञं ज्ञात्वोपस्पृश्य वार्यथ । नारायणास्त्रं विशिखे संदधे चानिवारितम्

kṛtapratikṛtābhijñaṃ jñātvopaspṛśya vāryatha / nārāyaṇāstraṃ viśikhe saṃdadhe cānivāritam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदस्त्रं शतसूर्याभं क्षिप्तं रामेण धीमता । हृष्टोत्तीर्य रथात्सद्यः सुचन्द्रः प्रणनाम ह

tadastraṃ śatasūryābhaṃ kṣiptaṃ rāmeṇa dhīmatā / hṛṣṭottīrya rathātsadyaḥ sucandraḥ praṇanāma ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वास्त्रपूज्यं तच्चापि नारायणविनिर्मितम् । तमेवं प्रणतं त्यक्त्वा यथौ नारायमन्तिकम्

sarvāstrapūjyaṃ taccāpi nārāyaṇavinirmitam / tamevaṃ praṇataṃ tyaktvā yathau nārāyamantikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विस्मितो ऽभूत्तदा रामः समरे शत्रसूदनः । दृष्ट्वा व्यर्थं महास्त्रं तद्भूपं स्वस्थं विलोक्य च

vismito 'bhūttadā rāmaḥ samare śatrasūdanaḥ / dṛṣṭvā vyarthaṃ mahāstraṃ tadbhūpaṃ svasthaṃ vilokya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रामः शक्तिं च मुसलं तोमरं पट्टिशं तथा । गदां च परशुं कोपाच्छिक्षेप नृपमूर्द्धनि

rāmaḥ śaktiṃ ca musalaṃ tomaraṃ paṭṭiśaṃ tathā / gadāṃ ca paraśuṃ kopācchikṣepa nṛpamūrddhani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जग्राह तानि सर्वाणि सुचन्द्रो लीलयैव हि । चिक्षेप शिवशूलं च रामो नृपतये यदा

jagrāha tāni sarvāṇi sucandro līlayaiva hi / cikṣepa śivaśūlaṃ ca rāmo nṛpataye yadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बभूव पुष्पमालां च तच्छूलं नृपतेर्गले । ददर्श च पुरस्तस्य भद्रकालीं जगत्प्रसूम्

babhūva puṣpamālāṃ ca tacchūlaṃ nṛpatergale / dadarśa ca purastasya bhadrakālīṃ jagatprasūm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वहन्तीं मुण्डमालां च विकटास्यां भयङ्करीम् । सिंहस्थां च त्रिनेत्रां च त्रिशूलवरधारिणीम्

vahantīṃ muṇḍamālāṃ ca vikaṭāsyāṃ bhayaṅkarīm / siṃhasthāṃ ca trinetrāṃ ca triśūlavaradhāriṇīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा विहाय शस्त्रास्त्रं नमस्कृत्य समैडत । राम उवाच नमोस्तु ते शङ्करवल्लभायै जगत्सवित्र्यै समलङ्कृतायै

dṛṣṭvā vihāya śastrāstraṃ namaskṛtya samaiḍata / rāma uvāca namostu te śaṅkaravallabhāyai jagatsavitryai samalaṅkṛtāyai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानाविभूषाभिरिभारिगायै प्रपन्नरक्षाविहितोद्यमायै । दक्षप्रसूत्यै हिमवद्भवायै महेश्वरार्द्धङ्गसमास्थितायै

nānāvibhūṣābhiribhārigāyai prapannarakṣāvihitodyamāyai / dakṣaprasūtyai himavadbhavāyai maheśvarārddhaṅgasamāsthitāyai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काल्यै कलानाथकलाधरायै भक्तप्रियायै भुवनाधिपायै । ताराभिधायै शिवतत्परायै गणेश्वराराधितपादुकायै

kālyai kalānāthakalādharāyai bhaktapriyāyai bhuvanādhipāyai / tārābhidhāyai śivatatparāyai gaṇeśvarārādhitapādukāyai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परात्परायै परमेष्ठिदायै तापत्रयोन्मूलनचिन्तनायै । जगद्धितायास्तपुरत्रयायै बालादिकायै त्रिपुराभिधायै

parātparāyai parameṣṭhidāyai tāpatrayonmūlanacintanāyai / jagaddhitāyāstapuratrayāyai bālādikāyai tripurābhidhāyai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समस्तविद्यासुविलासदायै जगज्जनन्यै निहिताहितायै । बकाननायै बहुसाख्यदायै विध्वस्तनानासुरदान्वायै

samastavidyāsuvilāsadāyai jagajjananyai nihitāhitāyai / bakānanāyai bahusākhyadāyai vidhvastanānāsuradānvāyai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वराभयालङ्कृतदोर्लतायै समस्तगीर्वाणनमस्कृतायै । पीतांबरायै पवनाशुगायै शुभप्रदायै शिवसंस्तुतायै

varābhayālaṅkṛtadorlatāyai samastagīrvāṇanamaskṛtāyai / pītāṃbarāyai pavanāśugāyai śubhapradāyai śivasaṃstutāyai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नागारिगायै नवखण्डपायै नीलाचलाभां गलसत्प्रभायै । लघुक्रमायै ललिताभिधायै लेखाधिपायै लवणाकरायै

nāgārigāyai navakhaṇḍapāyai nīlācalābhāṃ galasatprabhāyai / laghukramāyai lalitābhidhāyai lekhādhipāyai lavaṇākarāyai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोलेक्षणायै लयवर्जितायै लाक्षारसालङ्कृतपङ्कजायै । रमाभिधायै रतिसुप्रियायै रोगापहायै रचिताखिलायै

lolekṣaṇāyai layavarjitāyai lākṣārasālaṅkṛtapaṅkajāyai / ramābhidhāyai ratisupriyāyai rogāpahāyai racitākhilāyai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राज्यप्रदायै रमणोत्सुकायै रत्नप्रभायै रुचिरांबरायै । नमो नमस्ते परतः पुरस्तात् पार्श्वाधरोर्ध्वं च नमो नमस्ते

rājyapradāyai ramaṇotsukāyai ratnaprabhāyai rucirāṃbarāyai / namo namaste parataḥ purastāt pārśvādharordhvaṃ ca namo namaste

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदा च सर्वत्र नमो नमस्ते नमो नमस्ते ऽखिलविग्रहायै । प्रसीद देवेशि मम प्रतिज्ञां पुरा कृतां पालय भद्रकालि

sadā ca sarvatra namo namaste namo namaste 'khilavigrahāyai / prasīda deveśi mama pratijñāṃ purā kṛtāṃ pālaya bhadrakāli

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वमेव माता च पिता त्वमेव जगत्त्रयस्यापि नमो नमस्ते । वसिष्ठ उवाच एवं स्तुता तदा देवी भद्रकाली तरस्विनी

tvameva mātā ca pitā tvameva jagattrayasyāpi namo namaste / vasiṣṭha uvāca evaṃ stutā tadā devī bhadrakālī tarasvinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उवाच भार्गवं प्रीता वरदानकृतोत्सवा । भद्रकाल्युवाच वत्स राम महाभाग प्रीतास्मि तव सांप्रतम्

uvāca bhārgavaṃ prītā varadānakṛtotsavā / bhadrakālyuvāca vatsa rāma mahābhāga prītāsmi tava sāṃpratam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वरं वरय मत्तो यस्त्वया चाभ्यर्थिता हृदि । राम उवाच मातर्यदि वरो देयस्त्वया मे भक्तव त्सले

varaṃ varaya matto yastvayā cābhyarthitā hṛdi / rāma uvāca mātaryadi varo deyastvayā me bhaktava tsale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्सुचन्द्रं जये युद्धे तवानुग्रहभाजनम् । इति मे ऽभिहितं देवि कुरु प्रीतेन चेतसा

tatsucandraṃ jaye yuddhe tavānugrahabhājanam / iti me 'bhihitaṃ devi kuru prītena cetasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

येन केनाप्युपायेन जगन्मातर्नमो ऽस्तु ते । भद्रकाल्युवाच आग्नेयास्त्रेण राजेन्द्रं सुचन्द्रं नय मद्गृहम्

yena kenāpyupāyena jaganmātarnamo 'stu te / bhadrakālyuvāca āgneyāstreṇa rājendraṃ sucandraṃ naya madgṛham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ममातिप्रियमद्यैव पार्षदो मे भवत्वयम् । वसिष्ठ उवाच इत्युक्तमाकर्ण्य स भार्गवेन्द्रो देव्याः प्रियं कर्तुमथोद्यतो ऽभूत्

mamātipriyamadyaiva pārṣado me bhavatvayam / vasiṣṭha uvāca ityuktamākarṇya sa bhārgavendro devyāḥ priyaṃ kartumathodyato 'bhūt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणान्नियम्याचमनं च कृत्वा सुचन्द्रमुद्दिश्य च तत्समादधे । अस्त्रं प्रयुक्तं नृपतेर्वधाय रामेण राजन् प्रसभं तदा तत्

prāṇānniyamyācamanaṃ ca kṛtvā sucandramuddiśya ca tatsamādadhe / astraṃ prayuktaṃ nṛpatervadhāya rāmeṇa rājan prasabhaṃ tadā tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दग्ध्वा वपुर्भूतमयं तदीयं निनाय लोकं परदेवतायाः । ततस्तु रामेण कृतप्रणामा सा भद्रकालो जगदादिकर्त्री

dagdhvā vapurbhūtamayaṃ tadīyaṃ nināya lokaṃ paradevatāyāḥ / tatastu rāmeṇa kṛtapraṇāmā sā bhadrakālo jagadādikartrī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तर्हिताभूदथ जामदग्न्यस्तस्थौ रणेभूपवधाभिकाङ्क्षी

antarhitābhūdatha jāmadagnyastasthau raṇebhūpavadhābhikāṅkṣī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.