इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे उत्तरभागे हयग्रीवागस्त्यसंवादे ललितोपाख्याने मदनकामेश्वरप्रादुर्भावो नाम चतुर्दशो ऽध्यायः तच्छ्रुत्वा वचनं देवी मन्दस्मितमुखांबुजा । उवाच स ततो वाक्यं ब्रह्मविष्णुमुखान्सुरान्
iti śrībrahmāṇḍe mahāpurāṇe uttarabhāge hayagrīvāgastyasaṃvāde lalitopākhyāne madanakāmeśvaraprādurbhāvo nāma caturdaśo 'dhyāyaḥ tacchrutvā vacanaṃ devī mandasmitamukhāṃbujā / uvāca sa tato vākyaṃ brahmaviṣṇumukhānsurān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वतन्त्राहं सदा देवाः स्वेच्छाचारविहारिणी । ममानुरूपचरितो भविता तु मम प्रियः
svatantrāhaṃ sadā devāḥ svecchācāravihāriṇī / mamānurūpacarito bhavitā tu mama priyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथेति तत्प्रतिश्रुत्य सर्वेर्देवैः पितामहः । उवाच च महादेवीं धर्मार्थसहितं वचः
tatheti tatpratiśrutya sarverdevaiḥ pitāmahaḥ / uvāca ca mahādevīṃ dharmārthasahitaṃ vacaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालक्रीता क्रयक्रीता पितृदत्ता स्वयंयुता । नारीपुरुषयोरेवमुद्वाहस्तु चतुर्विधः
kālakrītā krayakrītā pitṛdattā svayaṃyutā / nārīpuruṣayorevamudvāhastu caturvidhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालक्रीता तु वेश्या स्यात्क्रयक्रीता तु दासिका । गन्धर्वोद्वाहिता युक्ता भार्या स्यात्पितृदत्तका
kālakrītā tu veśyā syātkrayakrītā tu dāsikā / gandharvodvāhitā yuktā bhāryā syātpitṛdattakā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समानधर्मिणी युक्ता भार्या पितृवशंवदा । यदद्वैतं परं ब्रह्म सदसद्भाववर्जितम्
samānadharmiṇī yuktā bhāryā pitṛvaśaṃvadā / yadadvaitaṃ paraṃ brahma sadasadbhāvavarjitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिदानन्दात्मकं तस्मात्प्रकृतिः समजायत । त्वमेवासीच्च तद्ब्रह्म प्रकृतिः सा त्वमेव हि
cidānandātmakaṃ tasmātprakṛtiḥ samajāyata / tvamevāsīcca tadbrahma prakṛtiḥ sā tvameva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वमेवानादिरखिला कार्यकारणरूपिणी । त्वामेव हि विचिन्वन्ति योगिनः सनकादयः
tvamevānādirakhilā kāryakāraṇarūpiṇī / tvāmeva hi vicinvanti yoginaḥ sanakādayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सदसत्कर्मरूपां च व्यक्ताव्यक्तो दयात्मिकाम् । त्वामेव हि प्रशंसंति पञ्चब्रह्मस्वरूपिणीम्
sadasatkarmarūpāṃ ca vyaktāvyakto dayātmikām / tvāmeva hi praśaṃsaṃti pañcabrahmasvarūpiṇīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वामेव हि सृजस्यादौ त्वमेव ह्यवसि क्षणात् । भजस्व पुरुषं कञ्चिल्लोकानुग्रहकाम्यया
tvāmeva hi sṛjasyādau tvameva hyavasi kṣaṇāt / bhajasva puruṣaṃ kañcillokānugrahakāmyayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति विज्ञापिता देवी ब्रह्मणा सकलैः सुरैः । स्रजमुद्यम्य हस्तेन चक्षेप गगनान्तरे
iti vijñāpitā devī brahmaṇā sakalaiḥ suraiḥ / srajamudyamya hastena cakṣepa gaganāntare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तयोत्सृष्टा हि सा माला शोभयन्ती नभस्थलम् । पपात कण्ठदेशे हि तदा कामेश्वरस्य तु
tayotsṛṣṭā hi sā mālā śobhayantī nabhasthalam / papāta kaṇṭhadeśe hi tadā kāmeśvarasya tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो मुमुदिरे देवा ब्रह्मविष्णुपुरोगमाः । ववृषुः पुष्पवर्षाणि मन्दवातेरिता घनाः
tato mumudire devā brahmaviṣṇupurogamāḥ / vavṛṣuḥ puṣpavarṣāṇi mandavāteritā ghanāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथोवाच विधाता तु भगवन्तं जनार्दनम् । कर्तव्यो विधिनोद्वाहस्त्वनयोः शिवयोर्हरे
athovāca vidhātā tu bhagavantaṃ janārdanam / kartavyo vidhinodvāhastvanayoḥ śivayorhare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुहुर्तो देवसम्प्राप्तो जगन्मङ्गलकारकः । त्वद्रूपा हि महादेवी सहजश्च भवानपि
muhurto devasamprāpto jaganmaṅgalakārakaḥ / tvadrūpā hi mahādevī sahajaśca bhavānapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दातुमर्हसि कल्याणीमस्मै कामशिवाय तु । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य देवदेवस्त्रिविक्रमः
dātumarhasi kalyāṇīmasmai kāmaśivāya tu / tacchrutvā vacanaṃ tasya devadevastrivikramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ददौ तस्यै विधानेन प्रीत्या तां शङ्कराय तु । देवर्षिपितृमुख्यानां सर्वेषां देवयोगिनाम्
dadau tasyai vidhānena prītyā tāṃ śaṅkarāya tu / devarṣipitṛmukhyānāṃ sarveṣāṃ devayoginām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कल्याणं कारयामास शिवयोरादिकेशवः । उपायनानि प्रददुः सर्वे ब्रह्मादयः सुराः
kalyāṇaṃ kārayāmāsa śivayorādikeśavaḥ / upāyanāni pradaduḥ sarve brahmādayaḥ surāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ददौ ब्रह्मेक्षुचापं तु वज्रसारमनश्वरम् । तयोः पुष्पायुधं प्रादादम्लानं हरिरव्ययम्
dadau brahmekṣucāpaṃ tu vajrasāramanaśvaram / tayoḥ puṣpāyudhaṃ prādādamlānaṃ hariravyayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नागपाशं ददौ ताभ्यां वरुणो यादसांपतिः । अङ्कुशं च ददौ ताभ्यां विश्वकर्मा विशांपतिः
nāgapāśaṃ dadau tābhyāṃ varuṇo yādasāṃpatiḥ / aṅkuśaṃ ca dadau tābhyāṃ viśvakarmā viśāṃpatiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किरीटमग्निः प्रायच्छत्ताटङ्कौ चन्द्रभास्करौ । नवरत्नमयीं भूषां प्रादाद्रत्नाकरः स्वयम्
kirīṭamagniḥ prāyacchattāṭaṅkau candrabhāskarau / navaratnamayīṃ bhūṣāṃ prādādratnākaraḥ svayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ददौ सुराणामधिपो मधुपात्रमथाक्षयम् । चिन्तामणिमयीं मालां कुबेरः प्रददौ तदा
dadau surāṇāmadhipo madhupātramathākṣayam / cintāmaṇimayīṃ mālāṃ kuberaḥ pradadau tadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साम्राज्यसूचकं छत्रं ददौ लक्ष्मीपतिः स्वयम् । गङ्गा च यमुना ताभ्यां चामरे चन्द्रभास्वरे
sāmrājyasūcakaṃ chatraṃ dadau lakṣmīpatiḥ svayam / gaṅgā ca yamunā tābhyāṃ cāmare candrabhāsvare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अष्टौ च वसवो रुद्रा आदित्याश्चाश्विनौ तथा । दिक्पाला मरुतः साध्या गन्धर्वाः प्रमथेश्वराः । स्वानिस्वान्यायुधान्यस्यै प्रददुः परितोषिताः
aṣṭau ca vasavo rudrā ādityāścāśvinau tathā / dikpālā marutaḥ sādhyā gandharvāḥ pramatheśvarāḥ / svānisvānyāyudhānyasyai pradaduḥ paritoṣitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रथांश्च तुरगान्नागान्महावेगान्महाबलान् । उष्टानरोगानश्वांस्तान्क्षुत्तृष्णापरिवर्जितान् । ददुर्वज्रोपमाकारान्सायुधान्सपरिच्छदान्
rathāṃśca turagānnāgānmahāvegānmahābalān / uṣṭānarogānaśvāṃstānkṣuttṛṣṇāparivarjitān / dadurvajropamākārānsāyudhānsaparicchadān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथाभिषेकमातेनुः साम्राज्ये शिवयोः शिवम् । अथाकरोद्विमानं च नाम्ना तु कुसुमाकरम्
athābhiṣekamātenuḥ sāmrājye śivayoḥ śivam / athākarodvimānaṃ ca nāmnā tu kusumākaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विधाताम्लानमालं वै नित्यं चाभेद्यमायुधैः । दिवि भुव्यन्तरिक्षे च कामगं सुसमृद्धिमत्
vidhātāmlānamālaṃ vai nityaṃ cābhedyamāyudhaiḥ / divi bhuvyantarikṣe ca kāmagaṃ susamṛddhimat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद्गन्धघ्राणमात्रेण भ्रान्तिरोगक्षुर्धातयः । तत्क्षणादेव नश्यन्ति मनोह्लादकरं शुभम्
yadgandhaghrāṇamātreṇa bhrāntirogakṣurdhātayaḥ / tatkṣaṇādeva naśyanti manohlādakaraṃ śubham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद्विमानमथारोप्य तावुभौ दिव्यदंपती । चामख्याजनच्छत्रध्वजयष्टिमनोहरम्
tadvimānamathāropya tāvubhau divyadaṃpatī / cāmakhyājanacchatradhvajayaṣṭimanoharam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वीणावेणुमृदङ्गादिविविधैस्तौर्यवादनैः । सेव्यमाना सुरगणैर्निर्गत्य नृपमन्दिरात्
vīṇāveṇumṛdaṅgādivividhaistauryavādanaiḥ / sevyamānā suragaṇairnirgatya nṛpamandirāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ययौ वीथीं विहारेशा शोभयन्ती निजौजसा । प्रतिहर्म्याग्रसंस्थाभिरप्सरोभिः सहस्रशः
yayau vīthīṃ vihāreśā śobhayantī nijaujasā / pratiharmyāgrasaṃsthābhirapsarobhiḥ sahasraśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सलाजाक्षतहस्ताभिः पुरन्ध्रीभिश्च वर्षिता । गाथाभिर्मङ्गलार्थाभिर्वीणावेण्वादिनिस्वनैः । तुष्यन्ती वीवीथिवीथीषु मन्दमन्दमथाययौ
salājākṣatahastābhiḥ purandhrībhiśca varṣitā / gāthābhirmaṅgalārthābhirvīṇāveṇvādinisvanaiḥ / tuṣyantī vīvīthivīthīṣu mandamandamathāyayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रतिगृह्याप्स रोभिस्तु कृतं नीराजनाविधिम् । अवरुह्य विमानग्रात्प्रविवेश महासभाम्
pratigṛhyāpsa robhistu kṛtaṃ nīrājanāvidhim / avaruhya vimānagrātpraviveśa mahāsabhām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सिंहासनमधिष्ठाय सह देवेन शंभुना । यद्यद्वाञ्छन्ति तत्रस्था मनसैव महाजनाः । सर्वज्ञा साक्षिपातेन तत्तत्कामानपूरयत्
siṃhāsanamadhiṣṭhāya saha devena śaṃbhunā / yadyadvāñchanti tatrasthā manasaiva mahājanāḥ / sarvajñā sākṣipātena tattatkāmānapūrayat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद्दृष्ट्वा चरितं देव्या ब्रह्मा लोक पितामहः । कामाक्षीति तदाभिख्यां ददौ कामेश्वरीति च
taddṛṣṭvā caritaṃ devyā brahmā loka pitāmahaḥ / kāmākṣīti tadābhikhyāṃ dadau kāmeśvarīti ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ववर्षाश्चर्यमेघो ऽपि पुरे तस्मिंस्तदाज्ञया । महार्हाणि च वस्तूनि दिव्यान्याभरणानि च
vavarṣāścaryamegho 'pi pure tasmiṃstadājñayā / mahārhāṇi ca vastūni divyānyābharaṇāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिन्तामणिः कल्पवृक्षः कमला कामधेनवः । प्रतिवेश्म ततस्तस्थुः पुरो देव्याजयाय ते
cintāmaṇiḥ kalpavṛkṣaḥ kamalā kāmadhenavaḥ / prativeśma tatastasthuḥ puro devyājayāya te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तां सेवैकरसाकारां विमुक्तान्यक्रियागुणाः । सर्वकामार्थसंयुक्ता हृष्यन्तः सार्वकालिकम्
tāṃ sevaikarasākārāṃ vimuktānyakriyāguṇāḥ / sarvakāmārthasaṃyuktā hṛṣyantaḥ sārvakālikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितामहो हरिश्चैव महादेवश्च वासवः । अन्ये दिशामधीशास्तु सकला देवतागणाः
pitāmaho hariścaiva mahādevaśca vāsavaḥ / anye diśāmadhīśāstu sakalā devatāgaṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवर्षयो नारदाद्याः सनकाद्याश्च योगिनः । महर्षयश्च मन्वाद्या वशिष्ठाद्यास्तपोधनाः
devarṣayo nāradādyāḥ sanakādyāśca yoginaḥ / maharṣayaśca manvādyā vaśiṣṭhādyāstapodhanāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धर्वाप्सरसो यक्षा याश्चान्या देवजातयः । दिवि भूम्यन्तरिक्षेषु ससंबाधं वसंति ये
gandharvāpsaraso yakṣā yāścānyā devajātayaḥ / divi bhūmyantarikṣeṣu sasaṃbādhaṃ vasaṃti ye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते सर्वे चाप्यसंबाधं निवसंति स्म तत्पुरे
te sarve cāpyasaṃbādhaṃ nivasaṃti sma tatpure
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं तद्वत्सला देवी नान्यत्रैत्यखिलाज्जनात् । तोषयामास सततमनुरागेण भूयसा
evaṃ tadvatsalā devī nānyatraityakhilājjanāt / toṣayāmāsa satatamanurāgeṇa bhūyasā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञो महति भूर्लोके विदुषः सकलेप्सिताम् । राज्ञी दुदोहाभीष्टानि सर्वभूतलवासिनाम्
rājño mahati bhūrloke viduṣaḥ sakalepsitām / rājñī dudohābhīṣṭāni sarvabhūtalavāsinām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रिलोकैकमहीपाले सांबिके कामशङ्करे । दशवर्षसहस्राणि ययुः क्षण इवापरः
trilokaikamahīpāle sāṃbike kāmaśaṅkare / daśavarṣasahasrāṇi yayuḥ kṣaṇa ivāparaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः कदा चिदागत्य नारदो भगवानृषिः । प्रणम्य परमां शक्तिं प्रोवाच विनयान्वितः
tataḥ kadā cidāgatya nārado bhagavānṛṣiḥ / praṇamya paramāṃ śaktiṃ provāca vinayānvitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पर ब्रह्म परं धाम पवित्रं परमैश्वरि । मदसद्भावसंकल्पविकल्पकलनात्मिका
para brahma paraṃ dhāma pavitraṃ paramaiśvari / madasadbhāvasaṃkalpavikalpakalanātmikā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जगदभ्युदयार्थाय व्यक्तभावमुपागता । असज्जनविनाशार्था सज्जनाभ्युदयार्थिनी । प्रवृत्तिस्तव कल्याणि साधूनां रक्षणाय हि
jagadabhyudayārthāya vyaktabhāvamupāgatā / asajjanavināśārthā sajjanābhyudayārthinī / pravṛttistava kalyāṇi sādhūnāṃ rakṣaṇāya hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अयं भण्डो ऽसुरो देवि बाधते जगतां त्रयम् । त्वयैकयैव जेतव्यो न शक्यस्त्वपरैः सुरैः
ayaṃ bhaṇḍo 'suro devi bādhate jagatāṃ trayam / tvayaikayaiva jetavyo na śakyastvaparaiḥ suraiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वत्सेवैकपरा देवाश्चिरकालमिहोषिताः । त्वदाज्ञया गमिष्यन्ति स्वानिस्वानि पुराणि तु
tvatsevaikaparā devāścirakālamihoṣitāḥ / tvadājñayā gamiṣyanti svānisvāni purāṇi tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अमङ्गलानि शून्यानि समृद्धार्थानि संत्वतः । एवं विज्ञापिता देवी नारदेनाखिलेश्वरी । स्वस्ववासनिवासाय प्रेषयामास चामरान्
amaṅgalāni śūnyāni samṛddhārthāni saṃtvataḥ / evaṃ vijñāpitā devī nāradenākhileśvarī / svasvavāsanivāsāya preṣayāmāsa cāmarān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्माणं च हरिं शंभुं वासवादीन्दिशां पतीन् । यथार्हं पूजयित्वा तु प्रेषयामास चांबिका
brahmāṇaṃ ca hariṃ śaṃbhuṃ vāsavādīndiśāṃ patīn / yathārhaṃ pūjayitvā tu preṣayāmāsa cāṃbikā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपराधं ततस्त्यक्तुमपि संप्रेषिताः सुराः । स्वस्वांशैः शिवयोः सेवामादिपित्रोरकुर्वत
aparādhaṃ tatastyaktumapi saṃpreṣitāḥ surāḥ / svasvāṃśaiḥ śivayoḥ sevāmādipitrorakurvata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतदाख्यानमायुष्यं सर्वमङ्गलकारणम् । आविर्भावं महादेव्यास्तस्या राज्याभिषेचनम्
etadākhyānamāyuṣyaṃ sarvamaṅgalakāraṇam / āvirbhāvaṃ mahādevyāstasyā rājyābhiṣecanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यः प्रातरुत्थितो विद्वान्भक्तिश्रद्धासमन्वितः । जपेद्धनसमृद्धः स्यात्सुधासंमितवाग्भवेत्
yaḥ prātarutthito vidvānbhaktiśraddhāsamanvitaḥ / japeddhanasamṛddhaḥ syātsudhāsaṃmitavāgbhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नाशुभं विद्यते तस्य परत्रेह च धीमतः । यशः प्राप्नोति विपुलं समानोत्तमतामपि
nāśubhaṃ vidyate tasya paratreha ca dhīmataḥ / yaśaḥ prāpnoti vipulaṃ samānottamatāmapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अचला श्रीर्भवेतस्य श्रेयश्चैव पदेपदे । कदाचिन्न भयं तस्य तेजस्वी वीर्यवान्भवेत्
acalā śrīrbhavetasya śreyaścaiva padepade / kadācinna bhayaṃ tasya tejasvī vīryavānbhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तापत्रयविहीनश्च पुरुषार्थैश्च पूर्यते । त्रिसंध्यं यो जपेन्नित्यं ध्यात्वा सिंहासनेश्वरीम्
tāpatrayavihīnaśca puruṣārthaiśca pūryate / trisaṃdhyaṃ yo japennityaṃ dhyātvā siṃhāsaneśvarīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
षण्मासान्महतीं लक्ष्मीं प्राप्नुयाज्जापकोत्तमः
ṣaṇmāsānmahatīṃ lakṣmīṃ prāpnuyājjāpakottamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.