Library·Brahma-Purana·138
ब्रह्मोवाच: भानुतीर्थम् इति ख्यातं सर्वसिद्धिकरं नृणाम् । तत्रेदं वृत्तम् आख्यास्ये महापातकनाशनम्
brahmovāca: bhānutīrtham iti khyātaṃ sarvasiddhikaraṃ nṛṇām / tatredaṃ vṛttam ākhyāsye mahāpātakanāśanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शर्यातिर् इति विख्यातो राजा परमधार्मिकः । तस्य भार्या स्थविष्ठेति रूपेणाप्रतिमा भुवि
śaryātir iti vikhyāto rājā paramadhārmikaḥ / tasya bhāryā sthaviṣṭheti rūpeṇāpratimā bhuvi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मधुच्छन्दा इति ख्यातो वैश्वामित्रो द्विजोत्तमः । पुरोधास् तस्य नृपतेर् ब्रह्मर्षिः शमिनां प्रभुः
madhucchandā iti khyāto vaiśvāmitro dvijottamaḥ / purodhās tasya nṛpater brahmarṣiḥ śamināṃ prabhuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिशो विजेतुं स जगाम राजा ब्र्प् १३८।४अ पुरोधसा तेन नृपप्रवीरः ब्र्प् १३८।४ब् पुरोधसं प्राह महानुभावं ब्र्प् १३८।४च् जित्वा दिशश् चाध्वनि संनिविष्टः ब्र्प् १३८।४द् पप्रच्छेदं केन खेदं गतो ऽसि ब्र्प् १३८।५अ हेतुं वदस्वेति महानुभाव ब्र्प् १३८।५ब् त्वम् एव राज्ये मम सर्वमान्यः ब्र्प् १३८।५च् समस्तविद्यानिरवद्यबोधः ब्र्प् १३८।५द् विधूतपापः परितापशून्यः ब्र्प् १३८।६अ किम् अन्यचेता इव लक्ष्यसे त्वम् ब्र्प् १३८।६ब् जितेयम् उर्वी विजिता नरेन्द्रा ब्र्प् १३८।६च् हर्षस्य हेतौ महतीह जाते ब्र्प् १३८।६द् किं त्वं कृशो मे वद सत्यम् एव ब्र्प् १३८।७अ द्विजातिवर्यातिमहानुभाव ब्र्प् १३८।७ब् संबोध्य शर्यातिम् उवाच विप्रश् ब्र्प् १३८।७च् छन्दोमधुः प्रेममयीं प्रियोक्तिम् ब्र्प् १३८।७द् मधुच्छन्दा उवाच: शृणु भूपाल मद्वाक्यं भार्यया यद् उदीरितम् । स्थिते यामे वयं यामो यामिनी चार्धगामिनी
diśo vijetuṃ sa jagāma rājā BrP 138.4a purodhasā tena nṛpapravīraḥ BrP 138.4b purodhasaṃ prāha mahānubhāvaṃ BrP 138.4c jitvā diśaś cādhvani saṃniviṣṭaḥ BrP 138.4d papracchedaṃ kena khedaṃ gato 'si BrP 138.5a hetuṃ vadasveti mahānubhāva BrP 138.5b tvam eva rājye mama sarvamānyaḥ BrP 138.5c samastavidyāniravadyabodhaḥ BrP 138.5d vidhūtapāpaḥ paritāpaśūnyaḥ BrP 138.6a kim anyacetā iva lakṣyase tvam BrP 138.6b jiteyam urvī vijitā narendrā BrP 138.6c harṣasya hetau mahatīha jāte BrP 138.6d kiṃ tvaṃ kṛśo me vada satyam eva BrP 138.7a dvijātivaryātimahānubhāva BrP 138.7b saṃbodhya śaryātim uvāca vipraś BrP 138.7c chandomadhuḥ premamayīṃ priyoktim BrP 138.7d madhucchandā uvāca: śṛṇu bhūpāla madvākyaṃ bhāryayā yad udīritam / sthite yāme vayaṃ yāmo yāminī cārdhagāminī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वामिनी चास्य देहस्य कामिनी मां प्रतीक्षते । स्मृत्वा तत् कामिनीवाक्यं शोषं याति कलेवरम् । विकारे स्मरसंजाते जीवातुर् नलिनानना
svāminī cāsya dehasya kāminī māṃ pratīkṣate / smṛtvā tat kāminīvākyaṃ śoṣaṃ yāti kalevaram / vikāre smarasaṃjāte jīvātur nalinānanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: विहस्य चाब्रवीद् राजा पुरोधसम् अरिंदमः ॥* ब्र्प् १३८।१० ॥ राजोवाच: त्वं गुरुर् मम मित्रं च किम् आत्मानं विडम्बसे । किम् अनेन महाप्राज्ञ मम वाक्येन मानद । क्षणविध्वंसिनि सुखे का नामास्था महात्मनाम्
brahmovāca: vihasya cābravīd rājā purodhasam ariṃdamaḥ //* BrP 138.10 // rājovāca: tvaṃ gurur mama mitraṃ ca kim ātmānaṃ viḍambase / kim anena mahāprājña mama vākyena mānada / kṣaṇavidhvaṃsini sukhe kā nāmāsthā mahātmanām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: एतद् आकर्ण्य मतिमान् मधुच्छन्दा वचो ऽब्रवीत् ॥* ब्र्प् १३८।१२ ॥ मधुच्छन्दा उवाच: यत्रानुकूल्यं दंपत्योस् त्रिवर्गस् तत्र वर्धते । न चेदं दूषणं राजन् भूषणं चातिमन्यताम्
brahmovāca: etad ākarṇya matimān madhucchandā vaco 'bravīt //* BrP 138.12 // madhucchandā uvāca: yatrānukūlyaṃ daṃpatyos trivargas tatra vardhate / na cedaṃ dūṣaṇaṃ rājan bhūṣaṇaṃ cātimanyatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: आजगाम स्वकं देशं महत्या सेनया वृतः । परीक्षार्थं च तत्प्रेम पुर्यां वार्त्ताम् अदीदिशत्
brahmovāca: ājagāma svakaṃ deśaṃ mahatyā senayā vṛtaḥ / parīkṣārthaṃ ca tatprema puryāṃ vārttām adīdiśat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिशो विजेतुं शर्यातौ याते राक्षसपुंगवः । हत्वा रसातलं यातो राजानं सपुरोधसम्
diśo vijetuṃ śaryātau yāte rākṣasapuṃgavaḥ / hatvā rasātalaṃ yāto rājānaṃ sapurodhasam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञो भार्या निश्चयाय प्रवृत्ता मुनिसत्तम । वार्त्तां श्रुत्वा दूतमुखान् मधुच्छन्दःप्रिया पुनः
rājño bhāryā niścayāya pravṛttā munisattama / vārttāṃ śrutvā dūtamukhān madhucchandaḥpriyā punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदैवाभूद् गतप्राणा तद् विचित्रम् इवाभवत् । तस्या वृत्तं तु ते दृष्ट्वा दूता राज्ञे न्यवेदयन्
tadaivābhūd gataprāṇā tad vicitram ivābhavat / tasyā vṛttaṃ tu te dṛṣṭvā dūtā rājñe nyavedayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत् कृतं राजपत्नीभिः प्रियया च पुरोधसः । विस्मितो दुःखितो राजा पुनर् दूतान् अभाषत
yat kṛtaṃ rājapatnībhiḥ priyayā ca purodhasaḥ / vismito duḥkhito rājā punar dūtān abhāṣata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजोवाच: शीघ्रं गच्छन्तु हे दूता ब्राह्मण्या यत् कलेवरम् । रक्षन्तु वार्त्तां कुरुत राजागन्ता पुरोधसा
rājovāca: śīghraṃ gacchantu he dūtā brāhmaṇyā yat kalevaram / rakṣantu vārttāṃ kuruta rājāgantā purodhasā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: इति चिन्तातुरे राज्ञि वाग् उवाचाशरीरिणी ॥* ब्र्प् १३८।२० ॥ आकाशवाग् उवाच: विधास्यत्य् अखिलं गङ्गा राजंस् तव समीहितम् । सर्वाभिषङ्गशमनी पावनी भुवि गौतमी
brahmovāca: iti cintāture rājñi vāg uvācāśarīriṇī //* BrP 138.20 // ākāśavāg uvāca: vidhāsyaty akhilaṃ gaṅgā rājaṃs tava samīhitam / sarvābhiṣaṅgaśamanī pāvanī bhuvi gautamī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: एतच् छ्रुत्वा स शर्यातिर् गौतमीतटम् आश्रितः । ब्राह्मणेभ्यो धनं दत्त्वा तर्पयित्वा पितॄन् द्विजान्
brahmovāca: etac chrutvā sa śaryātir gautamītaṭam āśritaḥ / brāhmaṇebhyo dhanaṃ dattvā tarpayitvā pitṝn dvijān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरोहितं द्विजश्रेष्ठं प्रेषयित्वा धनान्वितम् । अन्यत्र तीर्थे सार्थेषु दानं देहि प्रयत्नतः
purohitaṃ dvijaśreṣṭhaṃ preṣayitvā dhanānvitam / anyatra tīrthe sārtheṣu dānaṃ dehi prayatnataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत् सर्वं न जानाति राज्ञः कृत्यं पुरोहितः । गते तस्मिन् गुरौ राजा वैश्वामित्रे महात्मनि
etat sarvaṃ na jānāti rājñaḥ kṛtyaṃ purohitaḥ / gate tasmin gurau rājā vaiśvāmitre mahātmani
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वं बलं प्रेषयित्वा गङ्गातीरे ऽग्निम् आविशत् । इत्य् उक्त्वा स तु राजेन्द्रो गङ्गां भानुं सुरान् अपि
sarvaṃ balaṃ preṣayitvā gaṅgātīre 'gnim āviśat / ity uktvā sa tu rājendro gaṅgāṃ bhānuṃ surān api
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदि दत्तं यदि हुतं यदि त्राता प्रजा मया । तेन सत्येन सा साध्वी ममायुष्येण जीवतु
yadi dattaṃ yadi hutaṃ yadi trātā prajā mayā / tena satyena sā sādhvī mamāyuṣyeṇa jīvatu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् उक्त्वाग्नौ प्रविष्टे तु शर्यातौ नृपसत्तमे । तदैव जीविता भार्या राज्ञस् तस्य पुरोधसः
ity uktvāgnau praviṣṭe tu śaryātau nṛpasattame / tadaiva jīvitā bhāryā rājñas tasya purodhasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्निप्रविष्टं राजानं श्रुत्वा विस्मयकारणम् । पतिव्रतां तथा भार्यां मृतां जीवान्वितां पुनः
agnipraviṣṭaṃ rājānaṃ śrutvā vismayakāraṇam / pativratāṃ tathā bhāryāṃ mṛtāṃ jīvānvitāṃ punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदर्थं चापि राजानं त्यक्तात्मानं विशेषतः । आत्मनश् च पुनः कृत्यम् अस्मरन् नृपतेर् गुरुः
tadarthaṃ cāpi rājānaṃ tyaktātmānaṃ viśeṣataḥ / ātmanaś ca punaḥ kṛtyam asmaran nṛpater guruḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहम् अप्य् अग्निम् आवेक्ष्य उत यास्ये प्रियान्तिकम् । अथवेह तपस् तप्स्ये ततो निश्चयवान् द्विजः
aham apy agnim āvekṣya uta yāsye priyāntikam / athaveha tapas tapsye tato niścayavān dvijaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतद् एवात्मनः कृत्यं मन्ये सुकृतम् एव च । जीवयामि च राजानं ततो यामि प्रियां पुनः
etad evātmanaḥ kṛtyaṃ manye sukṛtam eva ca / jīvayāmi ca rājānaṃ tato yāmi priyāṃ punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतद् एव शुभं मे स्यात् ततस् तुष्टाव भास्करम् । न ह्य् अन्यः कोपि देवो ऽस्ति सर्वाभीष्टप्रदो रवेः
etad eva śubhaṃ me syāt tatas tuṣṭāva bhāskaram / na hy anyaḥ kopi devo 'sti sarvābhīṣṭaprado raveḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मधुच्छन्दा उवाच: नमो ऽस्तु तस्मै सूर्याय मुक्तये ऽमिततेजसे । छन्दोमयाय देवाय ॐकारार्थाय ते नमः
madhucchandā uvāca: namo 'stu tasmai sūryāya muktaye 'mitatejase / chandomayāya devāya oṃkārārthāya te namaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विरूपाय सुरूपाय त्रिगुणाय त्रिमूर्तये । स्थित्युत्पत्तिविनाशानां हेतवे प्रभविष्णवे
virūpāya surūpāya triguṇāya trimūrtaye / sthityutpattivināśānāṃ hetave prabhaviṣṇave
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: ततः प्रसन्नः सूर्यो ऽभूद् वरयस्वेत्य् अभाषत ॥* ब्र्प् १३८।३५ ॥ मधुच्छन्दा उवाच: राजानं देहि देवेश भार्यां च प्रियवादिनीम् । आत्मनश् च शुभान् पुत्रान् राज्ञश् चैव शुभान् वरान्
brahmovāca: tataḥ prasannaḥ sūryo 'bhūd varayasvety abhāṣata //* BrP 138.35 // madhucchandā uvāca: rājānaṃ dehi deveśa bhāryāṃ ca priyavādinīm / ātmanaś ca śubhān putrān rājñaś caiva śubhān varān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: ततः प्रादाज् जगन्नाथः शर्यातिं रत्नभूषितम् । तां च भार्यां वरान् अन्यान् सर्वं क्षेममयं तथा
brahmovāca: tataḥ prādāj jagannāthaḥ śaryātiṃ ratnabhūṣitam / tāṃ ca bhāryāṃ varān anyān sarvaṃ kṣemamayaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो यातः प्रियाविष्टः प्रीतेन च पुरोधसा । ययौ सुखी स्वकं देशं तत् तु तीर्थं शुभं स्मृतम्
tato yātaḥ priyāviṣṭaḥ prītena ca purodhasā / yayau sukhī svakaṃ deśaṃ tat tu tīrthaṃ śubhaṃ smṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र त्रीणि सहस्राणि तीर्थानि गुणवन्ति च । ततः प्रभृति तत् तीर्थं भानुतीर्थम् उदाहृतम्
tatra trīṇi sahasrāṇi tīrthāni guṇavanti ca / tataḥ prabhṛti tat tīrthaṃ bhānutīrtham udāhṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृतसंजीवनं चैव शार्यातं चेति विश्रुतम् । माधुच्छन्दसमाख्यातं स्मरणात् पापनुन् मुने
mṛtasaṃjīvanaṃ caiva śāryātaṃ ceti viśrutam / mādhucchandasamākhyātaṃ smaraṇāt pāpanun mune
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषु स्नानं च दानं च सर्वक्रतुफलप्रदम् । मृतसंजीवनं तत् स्याद् आयुरारोग्यवर्धनम्
teṣu snānaṃ ca dānaṃ ca sarvakratuphalapradam / mṛtasaṃjīvanaṃ tat syād āyurārogyavardhanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.