Library·Brahma-Purana·176
मुनय ऊचुः: नहि नस् तृप्तिर् अस्तीह शृण्वतां भगवत्कथाम् । पुनर् एव परं गुह्यं वक्तुम् अर्हस्य् अशेषतः
munaya ūcuḥ: nahi nas tṛptir astīha śṛṇvatāṃ bhagavatkathām / punar eva paraṃ guhyaṃ vaktum arhasy aśeṣataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनन्तवासुदेवस्य न सम्यग् वर्णितं त्वया । श्रोतुम् इच्छामहे देव विस्तरेण वदस्व नः
anantavāsudevasya na samyag varṇitaṃ tvayā / śrotum icchāmahe deva vistareṇa vadasva naḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: प्रवक्ष्यामि मुनिश्रेष्ठाः सारात् सारतरं परम् । अनन्तवासुदेवस्य माहात्म्यं भुवि दुर्लभम्
brahmovāca: pravakṣyāmi muniśreṣṭhāḥ sārāt sārataraṃ param / anantavāsudevasya māhātmyaṃ bhuvi durlabham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आदिकल्पे पुरा विप्रास् त्व् अहम् अव्यक्तजन्मवान् । विश्वकर्माणम् आहूय वचनं प्रोक्तवान् इदम्
ādikalpe purā viprās tv aham avyaktajanmavān / viśvakarmāṇam āhūya vacanaṃ proktavān idam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरिष्ठं देवशिल्पीन्द्रं विश्वकर्माग्रकर्मिणम् । प्रतिमां वासुदेवस्य कुरु शैलमयीं भुवि
variṣṭhaṃ devaśilpīndraṃ viśvakarmāgrakarmiṇam / pratimāṃ vāsudevasya kuru śailamayīṃ bhuvi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यां प्रेक्ष्य विधिवद् भक्ताः सेन्द्रा वै मानुषादयः । येन दानवरक्षोभ्यो विज्ञाय सुमहद् भयम्
yāṃ prekṣya vidhivad bhaktāḥ sendrā vai mānuṣādayaḥ / yena dānavarakṣobhyo vijñāya sumahad bhayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रिदिवं समनुप्राप्य सुमेरुशिखरं चिरम् । वासुदेवं समाराध्य निरातङ्का वसन्ति ते
tridivaṃ samanuprāpya sumeruśikharaṃ ciram / vāsudevaṃ samārādhya nirātaṅkā vasanti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मम तद् वचनं श्रुत्वा विश्वकर्मा तु तत्क्षणात् । चकार प्रतिमां शुद्धां शङ्खचक्रगदाधराम्
mama tad vacanaṃ śrutvā viśvakarmā tu tatkṣaṇāt / cakāra pratimāṃ śuddhāṃ śaṅkhacakragadādharām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वलक्षणसंयुक्तां पुण्डरीकायतेक्षणाम् । श्रीवत्सलक्ष्मसंयुक्ताम् अत्युग्रां प्रतिमोत्तमाम्
sarvalakṣaṇasaṃyuktāṃ puṇḍarīkāyatekṣaṇām / śrīvatsalakṣmasaṃyuktām atyugrāṃ pratimottamām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वनमालावृतोरस्कां मुकुटाङ्गदधारिणीम् । पीतवस्त्रां सुपीनांसां कुण्डलाभ्याम् अलंकृताम्
vanamālāvṛtoraskāṃ mukuṭāṅgadadhāriṇīm / pītavastrāṃ supīnāṃsāṃ kuṇḍalābhyām alaṃkṛtām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं सा प्रतिमा दिव्या गुह्यमन्त्रैस् तदा स्वयम् । प्रतिष्ठाकालम् आसाद्य मयासौ निर्मिता पुरा
evaṃ sā pratimā divyā guhyamantrais tadā svayam / pratiṣṭhākālam āsādya mayāsau nirmitā purā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिन् काले तदा शक्रो देवराट् खेचरैः सह । जगाम ब्रह्मसदनम् आरुह्य गजम् उत्तमम्
tasmin kāle tadā śakro devarāṭ khecaraiḥ saha / jagāma brahmasadanam āruhya gajam uttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रसाद्य प्रतिमां शक्रः स्नानदानैः पुनः पुनः । प्रतिमां तां समाराध्य स्वपुरं पुनर् आगमत्
prasādya pratimāṃ śakraḥ snānadānaiḥ punaḥ punaḥ / pratimāṃ tāṃ samārādhya svapuraṃ punar āgamat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तां समाराध्य सुचिरं यतवाक्कायमानसः । वृत्राद्यान् असुरान् क्रूरान् नमुचिप्रमुखान् स च
tāṃ samārādhya suciraṃ yatavākkāyamānasaḥ / vṛtrādyān asurān krūrān namucipramukhān sa ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निहत्य दानवान् भीमान् भुक्तवान् भुवनत्रयम् । द्वितीये च युगे प्राप्ते त्रेतायां राक्षसाधिपः
nihatya dānavān bhīmān bhuktavān bhuvanatrayam / dvitīye ca yuge prāpte tretāyāṃ rākṣasādhipaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बभूव सुमहावीर्यो दशग्रीवः प्रतापवान् । दश वर्षसहस्राणि निराहारो जितेन्द्रियः
babhūva sumahāvīryo daśagrīvaḥ pratāpavān / daśa varṣasahasrāṇi nirāhāro jitendriyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चचार व्रतम् अत्युग्रं तपः परमदुश्चरम् । तपसा तेन तुष्टो ऽहं वरं तस्मै प्रदत्तवान्
cacāra vratam atyugraṃ tapaḥ paramaduścaram / tapasā tena tuṣṭo 'haṃ varaṃ tasmai pradattavān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अवध्यः सर्वदेवानां स दैत्योरगरक्षसाम् । शापप्रहरणैर् उग्रैर् अवध्यो यमकिंकरैः
avadhyaḥ sarvadevānāṃ sa daityoragarakṣasām / śāpapraharaṇair ugrair avadhyo yamakiṃkaraiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरं प्राप्य तदा रक्षो यक्षान् सर्वगणान् इमान् । धनाध्यक्षं विनिर्जित्य शक्रं जेतुं समुद्यतः
varaṃ prāpya tadā rakṣo yakṣān sarvagaṇān imān / dhanādhyakṣaṃ vinirjitya śakraṃ jetuṃ samudyataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संग्रामं सुमहाघोरं कृत्वा देवैः स राक्षसः । देवराजं विनिर्जित्य तदा इन्द्रजितेति वै
saṃgrāmaṃ sumahāghoraṃ kṛtvā devaiḥ sa rākṣasaḥ / devarājaṃ vinirjitya tadā indrajiteti vai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राक्षसस् तत्सुतो नाम मेघनादः प्रलब्धवान् । अमरावतीं ततः प्राप्य देवराजगृहे शुभे
rākṣasas tatsuto nāma meghanādaḥ pralabdhavān / amarāvatīṃ tataḥ prāpya devarājagṛhe śubhe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ददर्शाञ्जनसंकाशां रावणस् तु बलान्वितः । प्रतिमां वासुदेवस्य सर्वलक्षणसंयुताम्
dadarśāñjanasaṃkāśāṃ rāvaṇas tu balānvitaḥ / pratimāṃ vāsudevasya sarvalakṣaṇasaṃyutām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रीवत्सलक्ष्मसंयुक्तां पद्मपत्त्रायतेक्षणाम् । वनमालावृतोरस्कां मुकुटाङ्गदभूषिताम्
śrīvatsalakṣmasaṃyuktāṃ padmapattrāyatekṣaṇām / vanamālāvṛtoraskāṃ mukuṭāṅgadabhūṣitām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शङ्खचक्रगदाहस्तां पीतवस्त्रां चतुर्भुजाम् । सर्वाभरणसंयुक्तां सर्वकामफलप्रदाम्
śaṅkhacakragadāhastāṃ pītavastrāṃ caturbhujām / sarvābharaṇasaṃyuktāṃ sarvakāmaphalapradām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विहाय रत्नसंघांश् च प्रतिमां शुभलक्षणाम् । पुष्पकेण विमानेन लङ्कां प्रास्थापयद् द्रुतम्
vihāya ratnasaṃghāṃś ca pratimāṃ śubhalakṣaṇām / puṣpakeṇa vimānena laṅkāṃ prāsthāpayad drutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुराध्यक्षः स्थितः श्रीमान् धर्मात्मा स विभीषणः । रावणस्यानुजो मन्त्री नारायणपरायणः
purādhyakṣaḥ sthitaḥ śrīmān dharmātmā sa vibhīṣaṇaḥ / rāvaṇasyānujo mantrī nārāyaṇaparāyaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृष्ट्वा तां प्रतिमां दिव्यां देवेन्द्रभवनच्युताम् । रोमाञ्चिततनुर् भूत्वा विस्मयं समपद्यत
dṛṣṭvā tāṃ pratimāṃ divyāṃ devendrabhavanacyutām / romāñcitatanur bhūtvā vismayaṃ samapadyata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रणम्य शिरसा देवं प्रहृष्टेनान्तरात्मना । अद्य मे सफलं जन्म अद्य मे सफलं तपः
praṇamya śirasā devaṃ prahṛṣṭenāntarātmanā / adya me saphalaṃ janma adya me saphalaṃ tapaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् उक्त्वा स तु धर्मात्मा प्रणिपत्य मुहुर् मुहुः । ज्येष्ठं भ्रातरम् आसाद्य कृताञ्जलिर् अभाषत
ity uktvā sa tu dharmātmā praṇipatya muhur muhuḥ / jyeṣṭhaṃ bhrātaram āsādya kṛtāñjalir abhāṣata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजन् प्रतिमया त्वं मे प्रसादं कर्तुम् अर्हसि । याम् आराध्य जगन्नाथ निस्तरेयं भवार्णवम्
rājan pratimayā tvaṃ me prasādaṃ kartum arhasi / yām ārādhya jagannātha nistareyaṃ bhavārṇavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भ्रातुर् वचनम् आकर्ण्य रावणस् तं तदाब्रवीत् । गृहाण प्रतिमां वीर त्व् अनया किं करोम्य् अहम्
bhrātur vacanam ākarṇya rāvaṇas taṃ tadābravīt / gṛhāṇa pratimāṃ vīra tv anayā kiṃ karomy aham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वयंभुवं समाराध्य त्रैलोक्यं विजये त्व् अहम् । नानाश्चर्यमयं देवं सर्वभूतभवोद्भवम्
svayaṃbhuvaṃ samārādhya trailokyaṃ vijaye tv aham / nānāścaryamayaṃ devaṃ sarvabhūtabhavodbhavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विभीषणो महाबुद्धिस् तदा तां प्रतिमां शुभाम् । शतम् अष्टोत्तरं चाब्दं समाराध्य जनार्दनम्
vibhīṣaṇo mahābuddhis tadā tāṃ pratimāṃ śubhām / śatam aṣṭottaraṃ cābdaṃ samārādhya janārdanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अजरामरणं प्राप्तम् अणिमादिगुणैर् युतम् । राज्यं लङ्काधिपत्यं च भोगान् भुङ्क्ते यथेप्सितान्
ajarāmaraṇaṃ prāptam aṇimādiguṇair yutam / rājyaṃ laṅkādhipatyaṃ ca bhogān bhuṅkte yathepsitān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुनय ऊचुः: अहो नो विस्मयो जातः श्रुत्वेदं परमामृतम् । अनन्तवासुदेवस्य संभवं भुवि दुर्लभम्
munaya ūcuḥ: aho no vismayo jātaḥ śrutvedaṃ paramāmṛtam / anantavāsudevasya saṃbhavaṃ bhuvi durlabham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रोतुम् इच्छामहे देव विस्तरेण यथातथम् । तस्य देवस्य माहात्म्यं वक्तुम् अर्हस्य् अशेषतः
śrotum icchāmahe deva vistareṇa yathātatham / tasya devasya māhātmyaṃ vaktum arhasy aśeṣataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: तदा स राक्षसः क्रूरो देवगन्धर्वकिंनरान् । लोकपालान् समनुजान् मुनिसिद्धांश् च पापकृत्
brahmovāca: tadā sa rākṣasaḥ krūro devagandharvakiṃnarān / lokapālān samanujān munisiddhāṃś ca pāpakṛt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विजित्य समरे सर्वान् आजहार तदङ्गनाः । संस्थाप्य नगरीं लङ्कां पुनः सीतार्थमोहितः
vijitya samare sarvān ājahāra tadaṅganāḥ / saṃsthāpya nagarīṃ laṅkāṃ punaḥ sītārthamohitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शङ्कितो मृगरूपेण सौवर्णेन च रावणः । ततः क्रुद्धेन रामेण रणे सौमित्रिणा सह
śaṅkito mṛgarūpeṇa sauvarṇena ca rāvaṇaḥ / tataḥ kruddhena rāmeṇa raṇe saumitriṇā saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रावणस्य वधार्थाय हत्वा वालिं मनोजवम् । अभिषिक्तश् च सुग्रीवो युवराजो ऽङ्गदस् तथा
rāvaṇasya vadhārthāya hatvā vāliṃ manojavam / abhiṣiktaś ca sugrīvo yuvarājo 'ṅgadas tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हनुमान् नलनीलश् च जाम्बवान् पनसस् तथा । गवयश् च गवाक्षश् च पाठीनः परमौजसः
hanumān nalanīlaś ca jāmbavān panasas tathā / gavayaś ca gavākṣaś ca pāṭhīnaḥ paramaujasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतैश् चान्यैश् च बहुभिर् वानरैः समहाबलैः । समावृतो महाघोरै रामो राजीवलोचनः
etaiś cānyaiś ca bahubhir vānaraiḥ samahābalaiḥ / samāvṛto mahāghorai rāmo rājīvalocanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गिरीणां सर्वसंघातैः सेतुं बद्ध्वा महोदधौ । बलेन महता रामः समुत्तीर्य महोदधिम्
girīṇāṃ sarvasaṃghātaiḥ setuṃ baddhvā mahodadhau / balena mahatā rāmaḥ samuttīrya mahodadhim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संग्रामम् अतुलं चक्रे रक्षोगणसमन्वितः । यमहस्तं प्रहस्तं च निकुम्भं कुम्भम् एव च
saṃgrāmam atulaṃ cakre rakṣogaṇasamanvitaḥ / yamahastaṃ prahastaṃ ca nikumbhaṃ kumbham eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नरान्तकं महावीर्यं तथा चैव यमान्तकम् । मालाढ्यं मालिकाढ्यं च हत्वा रामस् तु वीर्यवान्
narāntakaṃ mahāvīryaṃ tathā caiva yamāntakam / mālāḍhyaṃ mālikāḍhyaṃ ca hatvā rāmas tu vīryavān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुनर् इन्द्रजितं हत्वा कुम्भकर्णं सरावणम् । वैदेहीं चाग्निनाशोध्य दत्त्वा राज्यं विभीषणे
punar indrajitaṃ hatvā kumbhakarṇaṃ sarāvaṇam / vaidehīṃ cāgnināśodhya dattvā rājyaṃ vibhīṣaṇe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वासुदेवं समादाय यानं पुष्पकम् आरुहत् । लीलया समनुप्रापद् अयोध्यां पूर्वपालिताम्
vāsudevaṃ samādāya yānaṃ puṣpakam āruhat / līlayā samanuprāpad ayodhyāṃ pūrvapālitām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कनिष्ठं भरतं स्नेहाच् छत्रुघ्नं भक्तवत्सलः । अभिषिच्य तदा रामः सर्वराज्ये ऽधिराजवत्
kaniṣṭhaṃ bharataṃ snehāc chatrughnaṃ bhaktavatsalaḥ / abhiṣicya tadā rāmaḥ sarvarājye 'dhirājavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरातनीं स्वमूर्तिं च समाराध्य ततो हरिः । दश वर्षसहस्राणि दश वर्षशतानि च
purātanīṃ svamūrtiṃ ca samārādhya tato hariḥ / daśa varṣasahasrāṇi daśa varṣaśatāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भुक्त्वा सागरपर्यन्तां मेदिनीं स तु राघवः । राज्यम् आसाद्य सुगतिं वैष्णवं पदम् आविशत्
bhuktvā sāgaraparyantāṃ medinīṃ sa tu rāghavaḥ / rājyam āsādya sugatiṃ vaiṣṇavaṃ padam āviśat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तां चापि प्रतिमां रामः समुद्रेशाय दत्तवान् । धन्यो रक्षयितासि त्वं तोयरत्नसमन्वितः
tāṃ cāpi pratimāṃ rāmaḥ samudreśāya dattavān / dhanyo rakṣayitāsi tvaṃ toyaratnasamanvitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वापरं युगम् आसाद्य यदा देवो जगत्पतिः । धरण्याश् चानुरोधेन भावशैथिल्यकारणात्
dvāparaṃ yugam āsādya yadā devo jagatpatiḥ / dharaṇyāś cānurodhena bhāvaśaithilyakāraṇāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अवतीर्णः स भगवान् वसुदेवकुले प्रभुः । कंसादीनां वधार्थाय संकर्षणसहायवान्
avatīrṇaḥ sa bhagavān vasudevakule prabhuḥ / kaṃsādīnāṃ vadhārthāya saṃkarṣaṇasahāyavān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदा तां प्रतिमां विप्राः सर्ववाञ्छाफलप्रदाम् । सर्वलोकहितार्थाय कस्यचित् कारणान्तरे
tadā tāṃ pratimāṃ viprāḥ sarvavāñchāphalapradām / sarvalokahitārthāya kasyacit kāraṇāntare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिन् क्षेत्रवरे पुण्ये दुर्लभे पुरुषोत्तमे । उज्जहार स्वयं तोयात् समुद्रः सरितां पतिः
tasmin kṣetravare puṇye durlabhe puruṣottame / ujjahāra svayaṃ toyāt samudraḥ saritāṃ patiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदा प्रभृति तत्रैव क्षेत्रे मुक्तिप्रदे द्विजाः । आस्ते स देवो देवानां सर्वकामफलप्रदः
tadā prabhṛti tatraiva kṣetre muktiprade dvijāḥ / āste sa devo devānāṃ sarvakāmaphalapradaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये संश्रयन्ति चानन्तं भक्त्या सर्वेश्वरं प्रभुम् । वाङ्मनःकर्मभिर् नित्यं ते यान्ति परमं पदम्
ye saṃśrayanti cānantaṃ bhaktyā sarveśvaraṃ prabhum / vāṅmanaḥkarmabhir nityaṃ te yānti paramaṃ padam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृष्ट्वानन्तं सकृद् भक्त्या संपूज्य प्रणिपत्य च । राजसूयाश्वमेधाभ्यां फलं दशगुणं लभेत्
dṛṣṭvānantaṃ sakṛd bhaktyā saṃpūjya praṇipatya ca / rājasūyāśvamedhābhyāṃ phalaṃ daśaguṇaṃ labhet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वकामसमृद्धेन कामगेन सुवर्चसा । विमानेनार्कवर्णेन किङ्किणीजालमालिना
sarvakāmasamṛddhena kāmagena suvarcasā / vimānenārkavarṇena kiṅkiṇījālamālinā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रिःसप्तकुलम् उद्धृत्य दिव्यस्त्रीगणसेवितः । उपगीयमानो गन्धर्वैर् नरो विष्णुपुरं व्रजेत्
triḥsaptakulam uddhṛtya divyastrīgaṇasevitaḥ / upagīyamāno gandharvair naro viṣṇupuraṃ vrajet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र भुक्त्वा वरान् भोगाञ् जरामरणवर्जितः । दिव्यरूपधरः श्रीमान् यावद् आभूतसंप्लवम्
tatra bhuktvā varān bhogāñ jarāmaraṇavarjitaḥ / divyarūpadharaḥ śrīmān yāvad ābhūtasaṃplavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुण्यक्षयाद् इहायातश् चतुर्वेदी द्विजोत्तमः । वैष्णवं योगम् आस्थाय ततो मोक्षम् अवाप्नुयात्
puṇyakṣayād ihāyātaś caturvedī dvijottamaḥ / vaiṣṇavaṃ yogam āsthāya tato mokṣam avāpnuyāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं मया त्व् अनन्तो ऽसौ कीर्तितो मुनिसत्तमाः । कः शक्नोति गुणान् वक्तुं तस्य वर्षशतैर् अपि
evaṃ mayā tv ananto 'sau kīrtito munisattamāḥ / kaḥ śaknoti guṇān vaktuṃ tasya varṣaśatair api
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.