लोमहर्षण उवाच: क्षारोदेन यथा द्वीपो जम्बूसंज्ञो ऽभिवेष्टितः । संवेष्ट्य क्षारम् उदधिं प्लक्षद्वीपस् तथा स्थितः
lomaharṣaṇa uvāca: kṣārodena yathā dvīpo jambūsaṃjño 'bhiveṣṭitaḥ / saṃveṣṭya kṣāram udadhiṃ plakṣadvīpas tathā sthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जम्बूद्वीपस्य विस्तारः शतसाहस्रसंमितः । स एव द्विगुणो विप्राः प्लक्षद्वीपे ऽप्य् उदाहृतः
jambūdvīpasya vistāraḥ śatasāhasrasaṃmitaḥ / sa eva dviguṇo viprāḥ plakṣadvīpe 'py udāhṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सप्त मेधातिथेः पुत्राः प्लक्षद्वीपेश्वरस्य वै । श्रेष्ठः शान्तभयो नाम शिशिरस् तदनन्तरम्
sapta medhātitheḥ putrāḥ plakṣadvīpeśvarasya vai / śreṣṭhaḥ śāntabhayo nāma śiśiras tadanantaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुखोदयस् तथानन्दः शिवः क्षेमक एव च । ध्रुवश् च सप्तमस् तेषां प्लक्षद्वीपेश्वरा हि ते
sukhodayas tathānandaḥ śivaḥ kṣemaka eva ca / dhruvaś ca saptamas teṣāṃ plakṣadvīpeśvarā hi te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वं शान्तभयं वर्षं शिशिरं सुखदं तथा । आनन्दं च शिवं चैव क्षेमकं ध्रुवम् एव च
pūrvaṃ śāntabhayaṃ varṣaṃ śiśiraṃ sukhadaṃ tathā / ānandaṃ ca śivaṃ caiva kṣemakaṃ dhruvam eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मर्यादाकारकास् तेषां तथान्ये वर्षपर्वताः । सप्तैव तेषां नामानि शृणुध्वं मुनिसत्तमाः
maryādākārakās teṣāṃ tathānye varṣaparvatāḥ / saptaiva teṣāṃ nāmāni śṛṇudhvaṃ munisattamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोमेदश् चैव चन्द्रश् च नारदो दन्दुभिस् तथा । सोमकः सुमनाः शैलो वैभ्राजश् चैव सप्तमः
gomedaś caiva candraś ca nārado dandubhis tathā / somakaḥ sumanāḥ śailo vaibhrājaś caiva saptamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्षाचलेषु रम्येषु वर्षेष्व् एतेषु चानघाः । वसन्ति देवगन्धर्व- सहिताः सहितं प्रजाः
varṣācaleṣu ramyeṣu varṣeṣv eteṣu cānaghāḥ / vasanti devagandharva- sahitāḥ sahitaṃ prajāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषु पुण्या जनपदा वीरा न म्रियते जनः । नाधयो व्याधयो वापि सर्वकालसुखं हि तत्
teṣu puṇyā janapadā vīrā na mriyate janaḥ / nādhayo vyādhayo vāpi sarvakālasukhaṃ hi tat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषां नद्यश् च सप्तैव वर्षाणां तु समुद्रगाः । नामतस् ताः प्रवक्ष्यामि श्रुताः पापं हरन्ति याः
teṣāṃ nadyaś ca saptaiva varṣāṇāṃ tu samudragāḥ / nāmatas tāḥ pravakṣyāmi śrutāḥ pāpaṃ haranti yāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनुतप्ता शिखा चैव विप्राशा त्रिदिवा क्रमुः । अमृता सुकृता चैव सप्तैतास् तत्र निम्नगाः
anutaptā śikhā caiva viprāśā tridivā kramuḥ / amṛtā sukṛtā caiva saptaitās tatra nimnagāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एते शैलास् तथा नद्यः प्रधानाः कथिता द्विजाः । क्षुद्रनद्यस् तथा शैलास् तत्र सन्ति सहस्रशः
ete śailās tathā nadyaḥ pradhānāḥ kathitā dvijāḥ / kṣudranadyas tathā śailās tatra santi sahasraśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ताः पिबन्ति सदा हृष्टा नदीर् जनपदास् तु ते । अवसर्पिणी नदी तेषां न चैवोत्सर्पिणी द्विजाः
tāḥ pibanti sadā hṛṣṭā nadīr janapadās tu te / avasarpiṇī nadī teṣāṃ na caivotsarpiṇī dvijāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तेष्व् अस्ति युगावस्था तेषु स्थानेषु सप्तसु । त्रेतायुगसमः कालः सर्वदैव द्विजोत्तमाः
na teṣv asti yugāvasthā teṣu sthāneṣu saptasu / tretāyugasamaḥ kālaḥ sarvadaiva dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्लक्षद्वीपादिके विप्राः शाकद्वीपान्तिकेषु वै । पञ्चवर्षसहस्राणि जना जीवन्त्य् अनामयाः
plakṣadvīpādike viprāḥ śākadvīpāntikeṣu vai / pañcavarṣasahasrāṇi janā jīvanty anāmayāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मश् चतुर्विधस् तेषु वर्णाश्रमविभागजः । वर्णाश् च तत्र चत्वारस् तान् बुधाः प्रवदामि वः
dharmaś caturvidhas teṣu varṇāśramavibhāgajaḥ / varṇāś ca tatra catvāras tān budhāḥ pravadāmi vaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आर्यकाः कुरवश् चैव विविश्वा भाविनश् च ये । विप्रक्षत्रियवैश्यास् ते शूद्राश् च मुनिसत्तमाः
āryakāḥ kuravaś caiva viviśvā bhāvinaś ca ye / viprakṣatriyavaiśyās te śūdrāś ca munisattamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जम्बूवृक्षप्रमाणस् तु तन्मध्ये सुमहातरुः । प्लक्षस् तन्नामसंज्ञो ऽयं प्लक्षद्वीपो द्विजोत्तमाः
jambūvṛkṣapramāṇas tu tanmadhye sumahātaruḥ / plakṣas tannāmasaṃjño 'yaṃ plakṣadvīpo dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इज्यते तत्र भगवांस् तैर् वर्णैर् आर्यकादिभिः । सोमरूपी जगत्स्रष्टा सर्वः सर्वेश्वरो हरिः
ijyate tatra bhagavāṃs tair varṇair āryakādibhiḥ / somarūpī jagatsraṣṭā sarvaḥ sarveśvaro hariḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्लक्षद्वीपप्रमाणेन प्लक्षद्वीपः समावृतः । तथैवेक्षुरसोदेन परिवेषानुकारिणा
plakṣadvīpapramāṇena plakṣadvīpaḥ samāvṛtaḥ / tathaivekṣurasodena pariveṣānukāriṇā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् एतद् वो मुनिश्रेष्ठाः प्लक्षद्वीप उदाहृतः । संक्षेपेण मया भूयः शाल्मलं तं निबोधत
ity etad vo muniśreṣṭhāḥ plakṣadvīpa udāhṛtaḥ / saṃkṣepeṇa mayā bhūyaḥ śālmalaṃ taṃ nibodhata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शाल्मलस्येश्वरो वीरो वपुष्मांस् तत्सुता द्विजाः । तेषां तु नाम संज्ञानि सप्तवर्षाणि तानि वै
śālmalasyeśvaro vīro vapuṣmāṃs tatsutā dvijāḥ / teṣāṃ tu nāma saṃjñāni saptavarṣāṇi tāni vai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्वेतो ऽथ हरितश् चैव जीमूतो रोहितस् तथा । वैद्युतो मानसश् चैव सुप्रभश् च द्विजोत्तमाः
śveto 'tha haritaś caiva jīmūto rohitas tathā / vaidyuto mānasaś caiva suprabhaś ca dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शाल्मनश् च समुद्रो ऽसौ द्वीपेनेक्षुरसोदकः । विस्ताराद् द्विगुणेनाथ सर्वतः संवृतः स्थितः
śālmanaś ca samudro 'sau dvīpenekṣurasodakaḥ / vistārād dviguṇenātha sarvataḥ saṃvṛtaḥ sthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रापि पर्वताः सप्त विज्ञेया रत्नयोनयः । वर्षाभिव्यञ्जकास् ते तु तथा सप्तैव निम्नगाः
tatrāpi parvatāḥ sapta vijñeyā ratnayonayaḥ / varṣābhivyañjakās te tu tathā saptaiva nimnagāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुमुदश् चोन्नतश् चैव तृतीयस् तु बलाहकः । द्रोणो यत्र महौषध्यः स चतुर्थो महीधरः
kumudaś connataś caiva tṛtīyas tu balāhakaḥ / droṇo yatra mahauṣadhyaḥ sa caturtho mahīdharaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कङ्कस् तु पञ्चमः षष्ठो महिषः सप्तमस् तथा । ककुद्मान् पर्वतवरः सरिन्नामान्य् अतो द्विजाः
kaṅkas tu pañcamaḥ ṣaṣṭho mahiṣaḥ saptamas tathā / kakudmān parvatavaraḥ sarinnāmāny ato dvijāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रोणी तोया वितृष्णा च चन्द्रा शुक्रा विमोचनी । निवृत्तिः सप्तमी तासां स्मृतास् ताः पापशान्तिदाः
śroṇī toyā vitṛṣṇā ca candrā śukrā vimocanī / nivṛttiḥ saptamī tāsāṃ smṛtās tāḥ pāpaśāntidāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्वेतं च लोहितं चैव जीमूतं हरितं तथा । वैद्युतं मानसं चैव सुप्रभं नाम सप्तमम्
śvetaṃ ca lohitaṃ caiva jīmūtaṃ haritaṃ tathā / vaidyutaṃ mānasaṃ caiva suprabhaṃ nāma saptamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सप्तैतानि तु वर्षाणि चातुर्वर्ण्ययुतानि च । वर्णाश् च शाल्मले ये च वसन्त्य् एषु द्विजोत्तमाः
saptaitāni tu varṣāṇi cāturvarṇyayutāni ca / varṇāś ca śālmale ye ca vasanty eṣu dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कपिलाश् चारुणाः पीताः कृष्णाश् चैव पृथक् पृथक् । ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्राश् चैव यजन्ति तम्
kapilāś cāruṇāḥ pītāḥ kṛṣṇāś caiva pṛthak pṛthak / brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiśyāḥ śūdrāś caiva yajanti tam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगवन्तं समस्तस्य विष्णुम् आत्मानम् अव्ययम् । वायुभूतं मखश्रेष्ठैर् यज्वानो यज्ञसंस्थितम्
bhagavantaṃ samastasya viṣṇum ātmānam avyayam / vāyubhūtaṃ makhaśreṣṭhair yajvāno yajñasaṃsthitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवानाम् अत्र सांनिध्यम् अतीव सुमनोहरे । शाल्मलिश् च महावृक्षो नामनिर्वृत्तिकारकः
devānām atra sāṃnidhyam atīva sumanohare / śālmaliś ca mahāvṛkṣo nāmanirvṛttikārakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एष द्वीपः समुद्रेण सुरोदेन समावृतः । विस्ताराच् छाल्मलेश् चैव समेन तु समन्ततः
eṣa dvīpaḥ samudreṇa surodena samāvṛtaḥ / vistārāc chālmaleś caiva samena tu samantataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुरोदकः परिवृतः कुशद्वीपेन सर्वतः । शाल्मलस्य तु विस्ताराद् द्विगुणेन समन्ततः
surodakaḥ parivṛtaḥ kuśadvīpena sarvataḥ / śālmalasya tu vistārād dviguṇena samantataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्योतिष्मतः कुशद्वीपे शृणुध्वं तस्य पुत्रकान् । उद्भिदो वेणुमांश् चैव स्वैरथो रन्धनो धृतिः
jyotiṣmataḥ kuśadvīpe śṛṇudhvaṃ tasya putrakān / udbhido veṇumāṃś caiva svairatho randhano dhṛtiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रभाकरो ऽथ कपिलस् तन्नाम्ना वर्षपद्धतिः । तस्यां वसन्ति मनुजैः सह दैतेयदानवाः
prabhākaro 'tha kapilas tannāmnā varṣapaddhatiḥ / tasyāṃ vasanti manujaiḥ saha daiteyadānavāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथैव देवगन्धर्वा यक्षकिंपुरुषादयः । वर्णास् तत्रापि चत्वारो निजानुष्ठानतत्पराः
tathaiva devagandharvā yakṣakiṃpuruṣādayaḥ / varṇās tatrāpi catvāro nijānuṣṭhānatatparāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दमिनः शुष्मिणः स्नेहा मान्दहाश् च द्विजोत्तमाः । ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्राश् चानुक्रमोदिताः
daminaḥ śuṣmiṇaḥ snehā māndahāś ca dvijottamāḥ / brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiśyāḥ śūdrāś cānukramoditāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथोक्तकर्मकर्तृत्वात् स्वाधिकारक्षयाय ते । तत्र ते तु कुशद्वीपे ब्रह्मरूपं जनार्दनम्
yathoktakarmakartṛtvāt svādhikārakṣayāya te / tatra te tu kuśadvīpe brahmarūpaṃ janārdanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यजन्तः क्षपयन्त्य् उग्रम् अधिकारफलप्रदम् । विद्रुमो हेमशैलश् च द्युतिमान् पुष्टिमांस् तथा
yajantaḥ kṣapayanty ugram adhikāraphalapradam / vidrumo hemaśailaś ca dyutimān puṣṭimāṃs tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुशेशयो हरिश् चैव सप्तमो मन्दराचलः । वर्षाचलास् तु सप्तैते द्वीपे तत्र द्विजोत्तमाः
kuśeśayo hariś caiva saptamo mandarācalaḥ / varṣācalās tu saptaite dvīpe tatra dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नद्यश् च सप्त तासां तु वक्ष्ये नामान्य् अनुक्रमात् । धूतपापा शिवा चैव पवित्रा संमतिस् तथा
nadyaś ca sapta tāsāṃ tu vakṣye nāmāny anukramāt / dhūtapāpā śivā caiva pavitrā saṃmatis tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विद्युद् अम्भो मही चान्या सर्वपापहरास् त्व् इमाः । अन्याः सहस्रशस् तत्र क्षुद्रनद्यस् तथाचलाः
vidyud ambho mahī cānyā sarvapāpaharās tv imāḥ / anyāḥ sahasraśas tatra kṣudranadyas tathācalāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुशद्वीपे कुशस्तम्बः संज्ञया तस्य तत् स्मृतम् । तत्प्रमाणेन स द्वीपो घृतोदेन समावृतः
kuśadvīpe kuśastambaḥ saṃjñayā tasya tat smṛtam / tatpramāṇena sa dvīpo ghṛtodena samāvṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
घृतोदश् च समुद्रो वै क्रौञ्चद्वीपेन संवृतः । क्रौञ्चद्वीपो मुनिश्रेष्ठाः श्रूयतां चापरो महान्
ghṛtodaś ca samudro vai krauñcadvīpena saṃvṛtaḥ / krauñcadvīpo muniśreṣṭhāḥ śrūyatāṃ cāparo mahān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुशद्वीपस्य विस्ताराद् द्विगुणो यस्य विस्तरः । क्रौञ्चद्वीपे द्युतिमतः पुत्राः सप्त महात्मनः
kuśadvīpasya vistārād dviguṇo yasya vistaraḥ / krauñcadvīpe dyutimataḥ putrāḥ sapta mahātmanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तन्नामानि च वर्षाणि तेषां चक्रे महामनाः । कुशगो मन्दगश् चोष्णः पीवरो ऽथान्धकारकः
tannāmāni ca varṣāṇi teṣāṃ cakre mahāmanāḥ / kuśago mandagaś coṣṇaḥ pīvaro 'thāndhakārakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुनिश् च दुन्दुभिश् चैव सप्तैते तत्सुता द्विजाः । तत्रापि देवगन्धर्व- सेविताः सुमनोरमाः
muniś ca dundubhiś caiva saptaite tatsutā dvijāḥ / tatrāpi devagandharva- sevitāḥ sumanoramāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्षाचला मुनिश्रेष्ठास् तेषां नामानि भो द्विजाः । क्रौञ्चश् च वामनश् चैव तृतीयश् चान्धकारकः
varṣācalā muniśreṣṭhās teṣāṃ nāmāni bho dvijāḥ / krauñcaś ca vāmanaś caiva tṛtīyaś cāndhakārakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवव्रतो धमश् चैव तथान्यः पुण्डरीकवान् । दुन्दुभिश् च महाशैलो द्विगुणास् ते परस्परम्
devavrato dhamaś caiva tathānyaḥ puṇḍarīkavān / dundubhiś ca mahāśailo dviguṇās te parasparam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वीपाद् द्वीपेषु ये शैलास् तथा द्वीपानि ते तथा । वर्षेष्व् एतेषु रम्येषु वर्षशैलवरेषु च
dvīpād dvīpeṣu ye śailās tathā dvīpāni te tathā / varṣeṣv eteṣu ramyeṣu varṣaśailavareṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निवसन्ति निरातङ्काः सह देवगणैः प्रजाः । पुष्कला पुष्करा धन्यास् ते ख्याताश् च द्विजोत्तमाः
nivasanti nirātaṅkāḥ saha devagaṇaiḥ prajāḥ / puṣkalā puṣkarā dhanyās te khyātāś ca dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्राश् चानुक्रमोदिताः । तत्र नद्यो मुनिश्रेष्ठा याः पिबन्ति तु ते सदा
brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiśyāḥ śūdrāś cānukramoditāḥ / tatra nadyo muniśreṣṭhā yāḥ pibanti tu te sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सप्त प्रधानाः शतशस् तथान्याः क्षुद्रनिम्नगाः । गौरी कुमुद्वती चैव संध्या रात्रिर् मनोजवा
sapta pradhānāḥ śataśas tathānyāḥ kṣudranimnagāḥ / gaurī kumudvatī caiva saṃdhyā rātrir manojavā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ख्यातिश् च पुण्डरीका च सप्तैता वर्षनिम्नगाः । तत्रापि वर्णैर् भगवान् पुष्कराद्यैर् जनार्दनः
khyātiś ca puṇḍarīkā ca saptaitā varṣanimnagāḥ / tatrāpi varṇair bhagavān puṣkarādyair janārdanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ध्यानयोगै रुद्ररूप ईज्यते यज्ञसंनिधौ । क्रौञ्चद्वीपः समुद्रेण दधिमण्डोदकेन तु
dhyānayogai rudrarūpa ījyate yajñasaṃnidhau / krauñcadvīpaḥ samudreṇa dadhimaṇḍodakena tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आवृतः सर्वतः क्रौञ्च- द्वीपतुल्येन मानतः । दधिमण्डोदकश् चापि शाकद्वीपेन संवृतः
āvṛtaḥ sarvataḥ krauñca- dvīpatulyena mānataḥ / dadhimaṇḍodakaś cāpi śākadvīpena saṃvṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रौञ्चद्वीपस्य विस्तार- द्विगुणेन द्विजोत्तमाः । शाकद्वीपेश्वरस्यापि भव्यस्य सुमहात्मनः
krauñcadvīpasya vistāra- dviguṇena dvijottamāḥ / śākadvīpeśvarasyāpi bhavyasya sumahātmanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सप्तैव तनयास् तेषां ददौ वर्षाणि सप्त सः । जलदश् च कुमारश् च सुकुमारो मनीरकः
saptaiva tanayās teṣāṃ dadau varṣāṇi sapta saḥ / jaladaś ca kumāraś ca sukumāro manīrakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुसमोदश् च मोदाकिः सप्तमश् च महाद्रुमः । तत्संज्ञान्य् एव तत्रापि सप्त वर्षाण्य् अनुक्रमात्
kusamodaś ca modākiḥ saptamaś ca mahādrumaḥ / tatsaṃjñāny eva tatrāpi sapta varṣāṇy anukramāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रापि पर्वताः सप्त वर्षविच्छेदकारकाः । पूर्वस् तत्रोदयगिरिर् जलधारस् तथापरः
tatrāpi parvatāḥ sapta varṣavicchedakārakāḥ / pūrvas tatrodayagirir jaladhāras tathāparaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा रैवतकः श्यामस् तथैवाम्भोगिरिर् द्विजाः । आस्तिकेयस् तथा रम्यः केसरी पर्वतोत्तमः
tathā raivatakaḥ śyāmas tathaivāmbhogirir dvijāḥ / āstikeyas tathā ramyaḥ kesarī parvatottamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शाकश् चात्र महावृक्षः सिद्धगन्धर्वसेवितः । यत्पत्त्रवातसंस्पर्शाद् आह्लादो जायते परः
śākaś cātra mahāvṛkṣaḥ siddhagandharvasevitaḥ / yatpattravātasaṃsparśād āhlādo jāyate paraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र पुण्या जनपदाश् चातुर्वर्ण्यसमन्विताः । निवसन्ति महात्मानो निरातङ्का निरामयाः
tatra puṇyā janapadāś cāturvarṇyasamanvitāḥ / nivasanti mahātmāno nirātaṅkā nirāmayāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नद्यश् चात्र महापुण्याः सर्वपापभयापहाः । सुकुमारी कुमारी च नलिनी रेणुका च या
nadyaś cātra mahāpuṇyāḥ sarvapāpabhayāpahāḥ / sukumārī kumārī ca nalinī reṇukā ca yā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इक्षुश् च धेनुका चैव गभस्ती सप्तमी तथा । अन्यास् त्व् अयुतशस् तत्र क्षुद्रनद्यो द्विजोत्तमाः
ikṣuś ca dhenukā caiva gabhastī saptamī tathā / anyās tv ayutaśas tatra kṣudranadyo dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महीधरास् तथा सन्ति शतशो ऽथ सहस्रशः । ताः पिबन्ति मुदा युक्ता जलदादिषु ये स्थिताः
mahīdharās tathā santi śataśo 'tha sahasraśaḥ / tāḥ pibanti mudā yuktā jaladādiṣu ye sthitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्षेषु ये जनपदाश् चतुर्थार्थसमन्विताः । नद्यश् चात्र महापुण्याः स्वर्गाद् अभ्येत्य मेदिनीम्
varṣeṣu ye janapadāś caturthārthasamanvitāḥ / nadyaś cātra mahāpuṇyāḥ svargād abhyetya medinīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्महानिर् न तेष्व् अस्ति न संहर्षो न शुक् तथा । मर्यादाव्युत्क्रमश् चापि तेषु देशेषु सप्तसु
dharmahānir na teṣv asti na saṃharṣo na śuk tathā / maryādāvyutkramaś cāpi teṣu deśeṣu saptasu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मगाश् च मागधाश् चैव मानसा मन्दगास् तथा । मगा ब्राह्मणभूयिष्ठा मागधाः क्षत्रियास् तु ते
magāś ca māgadhāś caiva mānasā mandagās tathā / magā brāhmaṇabhūyiṣṭhā māgadhāḥ kṣatriyās tu te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैश्यास् तु मानसास् तेषां शूद्रा ज्ञेयास् तु मन्दगाः । शाकद्वीपे स्थितैर् विष्णुः सूर्यरूपधरो हरिः
vaiśyās tu mānasās teṣāṃ śūdrā jñeyās tu mandagāḥ / śākadvīpe sthitair viṣṇuḥ sūryarūpadharo hariḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथोक्तैर् इज्यते सम्यक् कर्मभिर् नियतात्मभिः । शाकद्वीपस् ततो विप्राः क्षीरोदेन समन्ततः
yathoktair ijyate samyak karmabhir niyatātmabhiḥ / śākadvīpas tato viprāḥ kṣīrodena samantataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शाकद्वीपप्रमाणेन वलयेनेव वेष्टितः । क्षीराब्धिः सर्वतो विप्राः पुष्कराख्येन वेष्टितः
śākadvīpapramāṇena valayeneva veṣṭitaḥ / kṣīrābdhiḥ sarvato viprāḥ puṣkarākhyena veṣṭitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वीपेन शाकद्वीपात् तु द्विगुणेन समन्ततः । पुष्करे सवनस्यापि महावीतो ऽभवत् सुतः
dvīpena śākadvīpāt tu dviguṇena samantataḥ / puṣkare savanasyāpi mahāvīto 'bhavat sutaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धातकिश् च तयोस् तद्वद् द्वे वर्षे नामसंज्ञिते । महावीतं तथैवान्यद् धातकीखण्डसंज्ञितम्
dhātakiś ca tayos tadvad dve varṣe nāmasaṃjñite / mahāvītaṃ tathaivānyad dhātakīkhaṇḍasaṃjñitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकश् चात्र महाभागाः प्रख्यातो वर्षपर्वतः । मानसोत्तरसंज्ञो वै मध्यतो वलयाकृतिः
ekaś cātra mahābhāgāḥ prakhyāto varṣaparvataḥ / mānasottarasaṃjño vai madhyato valayākṛtiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योजनानां सहस्राणि ऊर्ध्वं पञ्चाशद् उच्छ्रितः । तावद् एव च विस्तीर्णः सर्वतः परिमण्डलः
yojanānāṃ sahasrāṇi ūrdhvaṃ pañcāśad ucchritaḥ / tāvad eva ca vistīrṇaḥ sarvataḥ parimaṇḍalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्करद्वीपवलयं मध्येन विभजन्न् इव । स्थितो ऽसौ तेन विच्छिन्नं जातं वर्षद्वयं हि तत्
puṣkaradvīpavalayaṃ madhyena vibhajann iva / sthito 'sau tena vicchinnaṃ jātaṃ varṣadvayaṃ hi tat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वलयाकारम् एकैकं तयोर् मध्ये महागिरिः । दशवर्षसहस्राणि तत्र जीवन्ति मानवाः
valayākāram ekaikaṃ tayor madhye mahāgiriḥ / daśavarṣasahasrāṇi tatra jīvanti mānavāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निरामया विशोकाश् च रागद्वेषविवर्जिताः । अधमोत्तमौ न तेष्व् आस्तां- न वध्यवधकौ द्विजाः
nirāmayā viśokāś ca rāgadveṣavivarjitāḥ / adhamottamau na teṣv āstāṃ- na vadhyavadhakau dvijāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नेर्ष्यासूया भयं रोषो दोषो लोभादिकं न च । महावीतं बहिर् वर्षं धातकीखण्डम् अन्ततः
nerṣyāsūyā bhayaṃ roṣo doṣo lobhādikaṃ na ca / mahāvītaṃ bahir varṣaṃ dhātakīkhaṇḍam antataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मानसोत्तरशैलस्य देवदैत्यादिसेवितम् । सत्यानृते न तत्रास्तां द्वीपे पुष्करसंज्ञिते
mānasottaraśailasya devadaityādisevitam / satyānṛte na tatrāstāṃ dvīpe puṣkarasaṃjñite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तत्र नद्यः शैला वा द्वीपे वर्षद्वयान्विते । तुल्यवेषास् तु मनुजा देवैस् तत्रैकरूपिणः
na tatra nadyaḥ śailā vā dvīpe varṣadvayānvite / tulyaveṣās tu manujā devais tatraikarūpiṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्णाश्रमाचारहीनं धर्माहरणवर्जितम् । त्रयीवार्त्तादण्डनीति- शुश्रूषारहितं च तत्
varṇāśramācārahīnaṃ dharmāharaṇavarjitam / trayīvārttādaṇḍanīti- śuśrūṣārahitaṃ ca tat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्षद्वयं ततो विप्रा भौमस्वर्गो ऽयम् उत्तमः । सर्वस्य सुखदः कालो जरारोगविवर्जितः
varṣadvayaṃ tato viprā bhaumasvargo 'yam uttamaḥ / sarvasya sukhadaḥ kālo jarārogavivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्करे धातकीखण्डे महावीते च वै द्विजाः । न्यग्रोधः पुष्करद्वीपे ब्रह्मणः स्थानम् उत्तमम्
puṣkare dhātakīkhaṇḍe mahāvīte ca vai dvijāḥ / nyagrodhaḥ puṣkaradvīpe brahmaṇaḥ sthānam uttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिन् निवसति ब्रह्मा पूज्यमानः सुरासुरैः । स्वादूदकेनोदधिना पुष्करः परिवेष्टितः
tasmin nivasati brahmā pūjyamānaḥ surāsuraiḥ / svādūdakenodadhinā puṣkaraḥ pariveṣṭitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समेन पुष्करस्यैव विस्तारान् मण्डलात् तथा । एवं द्वीपाः समुद्रैस् तु सप्त सप्तभिर् आवृताः
samena puṣkarasyaiva vistārān maṇḍalāt tathā / evaṃ dvīpāḥ samudrais tu sapta saptabhir āvṛtāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वीपश् चैव समुद्रश् च समानौ द्विगुणौ परौ । पयांसि सर्वदा सर्व- समुद्रेषु समानि वै
dvīpaś caiva samudraś ca samānau dviguṇau parau / payāṃsi sarvadā sarva- samudreṣu samāni vai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न्यूनातिरिक्तता तेषां कदाचिन् नैव जायते । स्थालीस्थम् अग्निसंयोगाद् उद्रेकि सलिलं यथा
nyūnātiriktatā teṣāṃ kadācin naiva jāyate / sthālīstham agnisaṃyogād udreki salilaṃ yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथेन्दुवृद्धौ सलिलम् अम्भोधौ मुनिसत्तमाः । अन्यूनानतिरिक्ताश् च वर्धन्त्य् आपो ह्रसन्ति च
tathenduvṛddhau salilam ambhodhau munisattamāḥ / anyūnānatiriktāś ca vardhanty āpo hrasanti ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उदयास्तमने त्व् इन्दोः पक्षयोः शुक्लकृष्णयोः । दशोत्तराणि पञ्चैव अङ्गुलानां शतानि च
udayāstamane tv indoḥ pakṣayoḥ śuklakṛṣṇayoḥ / daśottarāṇi pañcaiva aṅgulānāṃ śatāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपां वृद्धिक्षयौ दृष्टौ सामुद्रीणां द्विजोत्तमाः । भोजनं पुष्करद्वीपे तत्र स्वयम् उपस्थितम्
apāṃ vṛddhikṣayau dṛṣṭau sāmudrīṇāṃ dvijottamāḥ / bhojanaṃ puṣkaradvīpe tatra svayam upasthitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भुञ्जन्ति षड्रसं विप्राः प्रजाः सर्वाः सदैव हि । स्वादूदकस्य परितो दृश्यते लोकसंस्थितिः
bhuñjanti ṣaḍrasaṃ viprāḥ prajāḥ sarvāḥ sadaiva hi / svādūdakasya parito dṛśyate lokasaṃsthitiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विगुणा काञ्चनी भूमिः सर्वजन्तुविवर्जिता । लोकालोकस् ततः शैलो योजनायुतविस्तृतः
dviguṇā kāñcanī bhūmiḥ sarvajantuvivarjitā / lokālokas tataḥ śailo yojanāyutavistṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उच्छ्रयेणापि तावन्ति सहस्राण्य् आवलोहि सः । ततस् तमः समावृत्य तं शैलं सर्वतः स्थितम्
ucchrayeṇāpi tāvanti sahasrāṇy āvalohi saḥ / tatas tamaḥ samāvṛtya taṃ śailaṃ sarvataḥ sthitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तमश् चाण्डकटाहेन समन्तात् परिवेष्टितम् । पञ्चाशत्कोटिविस्तारा सेयम् उर्वी द्विजोत्तमाः
tamaś cāṇḍakaṭāhena samantāt pariveṣṭitam / pañcāśatkoṭivistārā seyam urvī dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहैवाण्डकटाहेन सद्वीपा समहीधरा । सेयं धात्री विधात्री च सर्वभूतगुणाधिका । आधारभूता जगतां सर्वेषां सा द्विजोत्तमाः
sahaivāṇḍakaṭāhena sadvīpā samahīdharā / seyaṃ dhātrī vidhātrī ca sarvabhūtaguṇādhikā / ādhārabhūtā jagatāṃ sarveṣāṃ sā dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.