लोमहर्षण उवाच: विस्तार एष कथितः पृथिव्या मुनिसत्तमाः । सप्ततिस् तु सहस्राणि तदुच्छ्रायो ऽपि कथ्यते
lomaharṣaṇa uvāca: vistāra eṣa kathitaḥ pṛthivyā munisattamāḥ / saptatis tu sahasrāṇi taducchrāyo 'pi kathyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दशसाहस्रम् एकैकं पातालं मुनिसत्तमाः । अतलं वितलं चैव नितलं सुतलं तथा
daśasāhasram ekaikaṃ pātālaṃ munisattamāḥ / atalaṃ vitalaṃ caiva nitalaṃ sutalaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तलातलं रसातलं पातालं चापि सप्तमम् । कृष्णा शुक्लारुणा पीता शर्करा शैलकाञ्चनी
talātalaṃ rasātalaṃ pātālaṃ cāpi saptamam / kṛṣṇā śuklāruṇā pītā śarkarā śailakāñcanī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूमयो यत्र विप्रेन्द्रा वरप्रासादशोभिताः । तेषु दानवदैतेय- जातयः शतशः स्थिताः
bhūmayo yatra viprendrā varaprāsādaśobhitāḥ / teṣu dānavadaiteya- jātayaḥ śataśaḥ sthitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नागानां च महाङ्गानां ज्ञातयश् च द्विजोत्तमाः । स्वर्लोकाद् अपि रम्याणि पातालानीति नारदः
nāgānāṃ ca mahāṅgānāṃ jñātayaś ca dvijottamāḥ / svarlokād api ramyāṇi pātālānīti nāradaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राह स्वर्गसदोमध्ये पातालेभ्यो गतो दिवम् । आह्लादकारिणः शुभ्रा मणयो यत्र सुप्रभाः
prāha svargasadomadhye pātālebhyo gato divam / āhlādakāriṇaḥ śubhrā maṇayo yatra suprabhāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नागाभरणभूषाश् च पातालं केन तत्समम् । दैत्यदानवकन्याभिर् इतश् चेतश् च शोभिते
nāgābharaṇabhūṣāś ca pātālaṃ kena tatsamam / daityadānavakanyābhir itaś cetaś ca śobhite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पाताले कस्य न प्रीतिर् विमुक्तस्यापि जायते । दिवार्करश्मयो यत्र प्रभास् तन्वन्ति नातपम्
pātāle kasya na prītir vimuktasyāpi jāyate / divārkaraśmayo yatra prabhās tanvanti nātapam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शशिनश् च न शीताय निशि द्योताय केवलम् । भक्ष्यभोज्यमहापान- मदमत्तैश् च भोगिभिः
śaśinaś ca na śītāya niśi dyotāya kevalam / bhakṣyabhojyamahāpāna- madamattaiś ca bhogibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्र न ज्ञायते कालो गतो ऽपि दनुजादिभिः । वनानि नद्यो रम्याणि सरांसि कमलाकराः
yatra na jñāyate kālo gato 'pi danujādibhiḥ / vanāni nadyo ramyāṇi sarāṃsi kamalākarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुंस्कोकिलादिलापाश् च मनोज्ञान्य् अम्बराणि च । भूषणान्य् अतिरम्याणि गन्धाद्यं चानुलेपनम्
puṃskokilādilāpāś ca manojñāny ambarāṇi ca / bhūṣaṇāny atiramyāṇi gandhādyaṃ cānulepanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वीणावेणुमृदङ्गानां निःस्वनाश् च सदा द्विजाः । एतान्य् अन्यानि रम्याणि भाग्यभोग्यानि दानवैः
vīṇāveṇumṛdaṅgānāṃ niḥsvanāś ca sadā dvijāḥ / etāny anyāni ramyāṇi bhāgyabhogyāni dānavaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दैत्योरगैश् च भुज्यन्ते पातालान्तरगोचरैः । पातालानाम् अधश् चास्ते विष्णोर् या तामसी तनुः
daityoragaiś ca bhujyante pātālāntaragocaraiḥ / pātālānām adhaś cāste viṣṇor yā tāmasī tanuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शेषाख्या यद्गुणान् वक्तुं न शक्ता दैत्यदानवाः । यो ऽनन्तः पठ्यते सिद्धैर् देवदेवर्षिपूजितः
śeṣākhyā yadguṇān vaktuṃ na śaktā daityadānavāḥ / yo 'nantaḥ paṭhyate siddhair devadevarṣipūjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहस्रशिरसा व्यक्तः स्वस्तिकामलभूषणः । फणामणिसहस्रेण यः स विद्योतयन् दिशः
sahasraśirasā vyaktaḥ svastikāmalabhūṣaṇaḥ / phaṇāmaṇisahasreṇa yaḥ sa vidyotayan diśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वान् करोति निर्वीर्यान् हिताय जगतो ऽसुरान् । मदाघूर्णितनेत्रो ऽसौ यः सदैवैककुण्डलः
sarvān karoti nirvīryān hitāya jagato 'surān / madāghūrṇitanetro 'sau yaḥ sadaivaikakuṇḍalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किरीटी स्रग्धरो भाति साग्निश्वेत इवाचलः । नीलवासा मदोत्सिक्तः श्वेतहारोपशोभितः
kirīṭī sragdharo bhāti sāgniśveta ivācalaḥ / nīlavāsā madotsiktaḥ śvetahāropaśobhitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साभ्रगङ्गाप्रपातो ऽसौ कैलासाद्रिर् इवोत्तमः । लाङ्गलासक्तहस्ताग्रो बिभ्रन् मुशलम् उत्तमम्
sābhragaṅgāprapāto 'sau kailāsādrir ivottamaḥ / lāṅgalāsaktahastāgro bibhran muśalam uttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपास्यते स्वयं कान्त्या यो वारुण्या च मूर्तया । कल्पान्ते यस्य वक्त्रेभ्यो विषानलशिखोज्ज्वलः
upāsyate svayaṃ kāntyā yo vāruṇyā ca mūrtayā / kalpānte yasya vaktrebhyo viṣānalaśikhojjvalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संकर्षणात्मको रुद्रो निष्क्रम्यात्ति जगत्त्रयम् । स बिभ्रच्छिखरीभूतम् अशेषं क्षितिमण्डलम्
saṃkarṣaṇātmako rudro niṣkramyātti jagattrayam / sa bibhracchikharībhūtam aśeṣaṃ kṣitimaṇḍalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आस्ते पातालमूलस्थः शेषो ऽशेषसुरार्चितः । तस्य वीर्यं प्रभावश् च स्वरूपं रूपम् एव च
āste pātālamūlasthaḥ śeṣo 'śeṣasurārcitaḥ / tasya vīryaṃ prabhāvaś ca svarūpaṃ rūpam eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नहि वर्णयितुं शक्यं ज्ञातुं वा त्रिदशैर् अपि । यस्यैषा सकला पृथ्वी फणामणिशिखारुणा
nahi varṇayituṃ śakyaṃ jñātuṃ vā tridaśair api / yasyaiṣā sakalā pṛthvī phaṇāmaṇiśikhāruṇā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आस्ते कुसुममालेव कस् तद्वीर्यं वदिष्यति । यदा विजृम्भते ऽनन्तो मदाघूर्णितलोचनः
āste kusumamāleva kas tadvīryaṃ vadiṣyati / yadā vijṛmbhate 'nanto madāghūrṇitalocanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदा चलति भूर् एषा साद्रितोयाधिकानना । गन्धर्वाप्सरसः सिद्धाः किंनरोरगवारणाः
tadā calati bhūr eṣā sādritoyādhikānanā / gandharvāpsarasaḥ siddhāḥ kiṃnaroragavāraṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नान्तं गुणानां गच्छन्ति ततो ऽनन्तो ऽयम् अव्ययः । यस्य नागवधूहस्तैर् लापितं हरिचन्दनम्
nāntaṃ guṇānāṃ gacchanti tato 'nanto 'yam avyayaḥ / yasya nāgavadhūhastair lāpitaṃ haricandanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुहुः श्वासानिलायस्तं याति दिक्पटवासताम् । यम् आराध्य पुराणर्षिर् गर्गो ज्योतींषि तत्त्वतः
muhuḥ śvāsānilāyastaṃ yāti dikpaṭavāsatām / yam ārādhya purāṇarṣir gargo jyotīṃṣi tattvataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञातवान् सकलं चैव निमित्तपठितं फलम् । तेनेयं नागवर्येण शिरसा विधृता मही । बिभर्ति सकलांल् लोकान् सदेवासुरमानुषान्
jñātavān sakalaṃ caiva nimittapaṭhitaṃ phalam / teneyaṃ nāgavaryeṇa śirasā vidhṛtā mahī / bibharti sakalāṃl lokān sadevāsuramānuṣān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.