इत्य् एवम् उक्त्वा स सुतैश् च सार्धं ब्र्प् २२९।८०अ फूत्कृत्य फूत्कृत्य च रोदिति स्म ब्र्प् २२९।८०ब् यथा यथा रोदिति स श्वपाकस् ब्र्प् २२९।८०च् तथा तथा मे ह्य् अभवत् कृतापि ब्र्प् २२९।८०द् ततो ऽहम् आर्तं तु निवार्य तं वै ब्र्प् २२९।८१अ स्ववंशवृत्तान्तम् अथाचचक्षे ब्र्प् २२९।८१ब् ततः स दुःखात् सह पुत्रकैः ब्र्प् २२९।८१च् संविवेश कोकामुखम् आर्तरूपः ब्र्प् २२९।८१द् प्रविष्टमात्रे सलिले मतङ्गस् ब्र्प् २२९।८२अ तीर्थप्रभावाच् च विमुक्तपापः ब्र्प् २२९।८२ब् विमानम् आरुह्य शशिप्रकाशं ब्र्प् २२९।८२च् ययौ दिवं तात ममोपपश्यतः ब्र्प् २२९।८२द् तस्मिन् प्रविष्टे सलिले मृते च ब्र्प् २२९।८३अ ममार्तिर् आसीद् अतिमोहकर्त्री ब्र्प् २२९।८३ब् ततो ऽतिपुण्ये नृपवर्य कोका ब्र्प् २२९।८३च् जले प्रविष्टस् त्रिदिवं गतश् च ब्र्प् २२९।८३द् भूयो ऽभवं वैश्यकुले व्यथार्तो ब्र्प् २२९।८४अ जातिस्मरस् तीर्थवरप्रसादात् ब्र्प् २२९।८४ब् ततो ऽतिनिर्विण्णमना गतो ऽहं ब्र्प् २२९।८४च् कोकामुखं संयतवाक्यचित्तः ब्र्प् २२९।८४द् व्रतं समास्थाय कलेवरं स्वं ब्र्प् २२९।८५अ संशोषयित्वा दिवम् आरुरोह ब्र्प् २२९।८५ब् तस्माच् च्युतस् त्वद्भवने च जातो ब्र्प् २२९।८५च् जातिस्मरस् तात हरिप्रसादात् ब्र्प् २२९।८५द् सो ऽहं समाराध्य मुरारिदेवं ब्र्प् २२९।८६अ कोकामुखे त्यक्तशुभाशुभेच्छः ब्र्प् २२९।८६ब् इत्य् एवम् उक्त्वा पितरं प्रणम्य ब्र्प् २२९।८६च् गत्वा च कोकामुखम् अग्रतीर्थम् ब्र्प् २२९।८६द् विष्णुं समाराध्य वराहरूपम् ब्र्प् २२९।८६ए अवाप सिद्धिं मनुजर्षभो ऽसौ ब्र्प् २२९।८६फ़् इत्थं स कामदमनः सहपुत्रपौत्रः ब्र्प् २२९।८७अ कोकामुखे तीर्थवरे सुपुण्ये ब्र्प् २२९।८७ब् त्यक्त्वा तनुं दोषमयीं ततस् तु ब्र्प् २२९।८७च् गतो दिवं सूर्यसमैर् विमानैः ब्र्प् २२९।८७द् एवं मयोक्ता परमेश्वरस्य ब्र्प् २२९।८८अ माया सुराणाम् अपि दुर्विचिन्त्या ब्र्प् २२९।८८ब् स्वप्नेन्द्रजालप्रतिमा मुरारेर् ब्र्प् २२९।८८च् यया जगन् मोहम् उपैति विप्राः ब्र्प् २२९।८८द् मुनय ऊचुः: अस्माभिस् तु श्रुतं व्यास यत् त्वया समुदाहृतम् । प्रादुर्भावाश्रितं पुण्यं माया विष्णोश् च दुर्विदा
ity evam uktvā sa sutaiś ca sārdhaṃ BrP 229.80a phūtkṛtya phūtkṛtya ca roditi sma BrP 229.80b yathā yathā roditi sa śvapākas BrP 229.80c tathā tathā me hy abhavat kṛtāpi BrP 229.80d tato 'ham ārtaṃ tu nivārya taṃ vai BrP 229.81a svavaṃśavṛttāntam athācacakṣe BrP 229.81b tataḥ sa duḥkhāt saha putrakaiḥ BrP 229.81c saṃviveśa kokāmukham ārtarūpaḥ BrP 229.81d praviṣṭamātre salile mataṅgas BrP 229.82a tīrthaprabhāvāc ca vimuktapāpaḥ BrP 229.82b vimānam āruhya śaśiprakāśaṃ BrP 229.82c yayau divaṃ tāta mamopapaśyataḥ BrP 229.82d tasmin praviṣṭe salile mṛte ca BrP 229.83a mamārtir āsīd atimohakartrī BrP 229.83b tato 'tipuṇye nṛpavarya kokā BrP 229.83c jale praviṣṭas tridivaṃ gataś ca BrP 229.83d bhūyo 'bhavaṃ vaiśyakule vyathārto BrP 229.84a jātismaras tīrthavaraprasādāt BrP 229.84b tato 'tinirviṇṇamanā gato 'haṃ BrP 229.84c kokāmukhaṃ saṃyatavākyacittaḥ BrP 229.84d vrataṃ samāsthāya kalevaraṃ svaṃ BrP 229.85a saṃśoṣayitvā divam āruroha BrP 229.85b tasmāc cyutas tvadbhavane ca jāto BrP 229.85c jātismaras tāta hariprasādāt BrP 229.85d so 'haṃ samārādhya murāridevaṃ BrP 229.86a kokāmukhe tyaktaśubhāśubhecchaḥ BrP 229.86b ity evam uktvā pitaraṃ praṇamya BrP 229.86c gatvā ca kokāmukham agratīrtham BrP 229.86d viṣṇuṃ samārādhya varāharūpam BrP 229.86e avāpa siddhiṃ manujarṣabho 'sau BrP 229.86f itthaṃ sa kāmadamanaḥ sahaputrapautraḥ BrP 229.87a kokāmukhe tīrthavare supuṇye BrP 229.87b tyaktvā tanuṃ doṣamayīṃ tatas tu BrP 229.87c gato divaṃ sūryasamair vimānaiḥ BrP 229.87d evaṃ mayoktā parameśvarasya BrP 229.88a māyā surāṇām api durvicintyā BrP 229.88b svapnendrajālapratimā murārer BrP 229.88c yayā jagan moham upaiti viprāḥ BrP 229.88d munaya ūcuḥ: asmābhis tu śrutaṃ vyāsa yat tvayā samudāhṛtam / prādurbhāvāśritaṃ puṇyaṃ māyā viṣṇoś ca durvidā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रोतुम् इच्छामहे त्वत्तो यथावद् उपसंहृतिम् । महाप्रलयसंज्ञां च कल्पान्ते च महामुने
śrotum icchāmahe tvatto yathāvad upasaṃhṛtim / mahāpralayasaṃjñāṃ ca kalpānte ca mahāmune
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यास उवाच: श्रूयतां भो मुनिश्रेष्ठा यथावद् अनुसंहृतिः । कल्पान्ते प्राकृते चैव प्रलये जायते यथा
vyāsa uvāca: śrūyatāṃ bho muniśreṣṭhā yathāvad anusaṃhṛtiḥ / kalpānte prākṛte caiva pralaye jāyate yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहोरात्रं पितॄणां तु मासो ऽब्दं त्रिदिवौकसाम् । चतुर्युगसहस्रे तु ब्रह्मणो ऽहर् द्विजोत्तमाः
ahorātraṃ pitṝṇāṃ tu māso 'bdaṃ tridivaukasām / caturyugasahasre tu brahmaṇo 'har dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृतं त्रेता द्वापरं च कलिश् चेति चतुर्युगम् । दैवैर् वर्षसहस्रैस् तु तद् द्वादशाभिर् उच्यते
kṛtaṃ tretā dvāparaṃ ca kaliś ceti caturyugam / daivair varṣasahasrais tu tad dvādaśābhir ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुर्युगाण्य् अशेषाणि सदृशानि स्वरूपतः । आद्यं कृतयुगं प्रोक्तं मुनयो ऽन्त्यं तथा कलिम्
caturyugāṇy aśeṣāṇi sadṛśāni svarūpataḥ / ādyaṃ kṛtayugaṃ proktaṃ munayo 'ntyaṃ tathā kalim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आद्ये कृतयुगे सर्गो ब्रह्मणा क्रियते यतः । क्रियते चोपसंहारस् तथान्ते ऽपि कलौ युगे
ādye kṛtayuge sargo brahmaṇā kriyate yataḥ / kriyate copasaṃhāras tathānte 'pi kalau yuge
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुनय ऊचुः: कलेः स्वरूपं भगवन् विस्तराद् वक्तुम् अर्हसि । धर्मश् चतुष्पाद् भगवान् यस्मिन् वैकल्यम् ऋच्छति
munaya ūcuḥ: kaleḥ svarūpaṃ bhagavan vistarād vaktum arhasi / dharmaś catuṣpād bhagavān yasmin vaikalyam ṛcchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यास उवाच: कलिस्वरूपं भो विप्रा यत् पृच्छध्वं ममानघाः । निबोधध्वं समासेन वर्तते यन् महत्तरम्
vyāsa uvāca: kalisvarūpaṃ bho viprā yat pṛcchadhvaṃ mamānaghāḥ / nibodhadhvaṃ samāsena vartate yan mahattaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्णाश्रमाचारवती प्रवृत्तिर् न कलौ नृणाम् । न साम-ऋग्यजुर्वेद- विनिष्पादनहैतुकी
varṇāśramācāravatī pravṛttir na kalau nṛṇām / na sāma-ṛgyajurveda- viniṣpādanahaitukī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विवाहा न कलौ धर्मा न शिष्या गुरुसंस्थिताः । न पुत्रा धार्मिकाश् चैव न च वह्निक्रियाक्रमः
vivāhā na kalau dharmā na śiṣyā gurusaṃsthitāḥ / na putrā dhārmikāś caiva na ca vahnikriyākramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्र तत्र कुले जातो बली सर्वेश्वरः कलौ । सर्वेभ्य एव वर्णेभ्यो नरः कन्योपजीवनः
yatra tatra kule jāto balī sarveśvaraḥ kalau / sarvebhya eva varṇebhyo naraḥ kanyopajīvanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
येन तेनैव योगेन द्विजातिर् दीक्षितः कलौ । यैव सैव च विप्रेन्द्राः प्रायश्चित्तक्रिया कलौ
yena tenaiva yogena dvijātir dīkṣitaḥ kalau / yaiva saiva ca viprendrāḥ prāyaścittakriyā kalau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वम् एव कलौ शास्त्रं यस्य यद् वचनं द्विजाः । देवताश् च कलौ सर्वाः सर्वः सर्वस्य चाश्रमः
sarvam eva kalau śāstraṃ yasya yad vacanaṃ dvijāḥ / devatāś ca kalau sarvāḥ sarvaḥ sarvasya cāśramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपवासस् तथायासो वित्तोत्सर्गस् तथा कलौ । धर्मो यथाभिरुचितैर् अनुष्ठानैर् अनुष्ठितः
upavāsas tathāyāso vittotsargas tathā kalau / dharmo yathābhirucitair anuṣṭhānair anuṣṭhitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वित्तेन भविता पुंसां स्वल्पेनैव मदः कलौ । स्त्रीणां रूपमदश् चैव केशैर् एव भविष्यति
vittena bhavitā puṃsāṃ svalpenaiva madaḥ kalau / strīṇāṃ rūpamadaś caiva keśair eva bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुवर्णमणिरत्नादौ वस्त्रे चोपक्षयं गते । कलौ स्त्रियो भविष्यन्ति तदा केशैर् अलंकृताः
suvarṇamaṇiratnādau vastre copakṣayaṃ gate / kalau striyo bhaviṣyanti tadā keśair alaṃkṛtāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परित्यक्ष्यन्ति भर्तारं वित्तहीनं तथा स्त्रियः । भर्ता भविष्यति कलौ वित्तवान् एव योषिताम्
parityakṣyanti bhartāraṃ vittahīnaṃ tathā striyaḥ / bhartā bhaviṣyati kalau vittavān eva yoṣitām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो यो ददाति बहुलं स स स्वामी तदा नृणाम् । स्वामित्वहेतुसंबन्धो भविताभिजनस् तदा
yo yo dadāti bahulaṃ sa sa svāmī tadā nṛṇām / svāmitvahetusaṃbandho bhavitābhijanas tadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृहान्ता द्रव्यसंघाता द्रव्यान्ता च तथा मतिः । अर्थाश् चाथोपभोगान्ता भविष्यन्ति तदा कलौ
gṛhāntā dravyasaṃghātā dravyāntā ca tathā matiḥ / arthāś cāthopabhogāntā bhaviṣyanti tadā kalau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्त्रियः कलौ भविष्यन्ति स्वैरिण्यो ललितस्पृहाः । अन्यायावाप्तवित्तेषु पुरुषेषु स्पृहालवः
striyaḥ kalau bhaviṣyanti svairiṇyo lalitaspṛhāḥ / anyāyāvāptavitteṣu puruṣeṣu spṛhālavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभ्यर्थितो ऽपि सुहृदा स्वार्थहानिं तु मानवः । पणस्यार्धार्धमात्रे ऽपि करिष्यति तदा द्विजाः
abhyarthito 'pi suhṛdā svārthahāniṃ tu mānavaḥ / paṇasyārdhārdhamātre 'pi kariṣyati tadā dvijāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सदा सपौरुषं चेतो भावि विप्र तदा कलौ । क्षीरप्रदानसंबन्धि भाति गोषु च गौरवम्
sadā sapauruṣaṃ ceto bhāvi vipra tadā kalau / kṣīrapradānasaṃbandhi bhāti goṣu ca gauravam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनावृष्टिभयात् प्रायः प्रजाः क्षुद्भयकातराः । भविष्यन्ति तदा सर्वा गगनासक्तदृष्टयः
anāvṛṣṭibhayāt prāyaḥ prajāḥ kṣudbhayakātarāḥ / bhaviṣyanti tadā sarvā gaganāsaktadṛṣṭayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूलपर्णफलाहारास् तापसा इव मानवाः । आत्मानं घातयिष्यन्ति तदावृष्ट्याभिदुःखिताः
mūlaparṇaphalāhārās tāpasā iva mānavāḥ / ātmānaṃ ghātayiṣyanti tadāvṛṣṭyābhiduḥkhitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुर्भिक्षम् एव सततं सदा क्लेशम् अनीश्वराः । प्राप्स्यन्ति व्याहतसुखं प्रमादान् मानवाः कलौ
durbhikṣam eva satataṃ sadā kleśam anīśvarāḥ / prāpsyanti vyāhatasukhaṃ pramādān mānavāḥ kalau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्नातभोजिनो नाग्नि- देवतातिथिपूजनम् । करिष्यन्ति कलौ प्राप्ते न च पिण्डोदकक्रियाम्
asnātabhojino nāgni- devatātithipūjanam / kariṣyanti kalau prāpte na ca piṇḍodakakriyām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लोलुपा ह्रस्वदेहाश् च बह्वन्नादनतत्पराः । बहुप्रजाल्पभाग्याश् च भविष्यन्ति कलौ स्त्रियः
lolupā hrasvadehāś ca bahvannādanatatparāḥ / bahuprajālpabhāgyāś ca bhaviṣyanti kalau striyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उभाभ्याम् अथ पाणिभ्यां शिरःकण्डूयनं स्त्रियः । कुर्वत्यो गुरुभर्तॄणाम् आज्ञां भेत्स्यन्त्य् अनावृताः
ubhābhyām atha pāṇibhyāṃ śiraḥkaṇḍūyanaṃ striyaḥ / kurvatyo gurubhartṝṇām ājñāṃ bhetsyanty anāvṛtāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वपोषणपराः क्रुद्धा देहसंस्कारवर्जिताः । परुषानृतभाषिण्यो भविष्यन्ति कलौ स्त्रियः
svapoṣaṇaparāḥ kruddhā dehasaṃskāravarjitāḥ / paruṣānṛtabhāṣiṇyo bhaviṣyanti kalau striyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुःशीला दुष्टशीलेषु कुर्वत्यः सततं स्पृहाम् । असद्वृत्ता भविष्यन्ति पुरुषेषु कुलाङ्गनाः
duḥśīlā duṣṭaśīleṣu kurvatyaḥ satataṃ spṛhām / asadvṛttā bhaviṣyanti puruṣeṣu kulāṅganāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेदादानं करिष्यन्ति वडवाश् च तथाव्रताः । गृहस्थाश् च न होष्यन्ति न दास्यन्त्य् उचितान्य् अपि
vedādānaṃ kariṣyanti vaḍavāś ca tathāvratāḥ / gṛhasthāś ca na hoṣyanti na dāsyanty ucitāny api
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवेयुर् वनवासा वै ग्राम्याहारपरिग्रहाः । भिक्षवश् चापि पुत्रा हि स्नेहसंबन्धयन्त्रकाः
bhaveyur vanavāsā vai grāmyāhāraparigrahāḥ / bhikṣavaś cāpi putrā hi snehasaṃbandhayantrakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अरक्षितारो हर्तारः शुल्कव्याजेन पार्थिवाः । हारिणो जनवित्तानां संप्राप्ते च कलौ युगे
arakṣitāro hartāraḥ śulkavyājena pārthivāḥ / hāriṇo janavittānāṃ saṃprāpte ca kalau yuge
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो यो ऽश्वरथनागाढ्यः स स राजा भविष्यति । यश् च यश् चाबलः सर्वः स स भृत्यः कलौ युगे
yo yo 'śvarathanāgāḍhyaḥ sa sa rājā bhaviṣyati / yaś ca yaś cābalaḥ sarvaḥ sa sa bhṛtyaḥ kalau yuge
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैश्याः कृषिवणिज्यादि संत्यज्य निजकर्म यत् । शूद्रवृत्त्या भविष्यन्ति कारुकर्मोपजीविनः
vaiśyāḥ kṛṣivaṇijyādi saṃtyajya nijakarma yat / śūdravṛttyā bhaviṣyanti kārukarmopajīvinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भैक्ष्यव्रतास् तथा शूद्राः प्रव्रज्यालिङ्गिनो ऽधमाः । पाखण्डसंश्रयां वृत्तिम् आश्रयिष्यन्त्य् असंस्कृताः
bhaikṣyavratās tathā śūdrāḥ pravrajyāliṅgino 'dhamāḥ / pākhaṇḍasaṃśrayāṃ vṛttim āśrayiṣyanty asaṃskṛtāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुर्भिक्षकरपीडाभिर् अतीवोपद्रुता जनाः । गोधूमान्नयवान्नाद्यान् देशान् यास्यन्ति दुःखिताः
durbhikṣakarapīḍābhir atīvopadrutā janāḥ / godhūmānnayavānnādyān deśān yāsyanti duḥkhitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेदमार्गे प्रलीने च पाखण्डाढ्ये ततो जने । अधर्मवृद्ध्या लोकानाम् अल्पम् आयुर् भविष्यति
vedamārge pralīne ca pākhaṇḍāḍhye tato jane / adharmavṛddhyā lokānām alpam āyur bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अशास्त्रविहितं घोरं तप्यमानेषु वै तपः । नरेषु नृपदोषेण बालमृत्युर् भविष्यति
aśāstravihitaṃ ghoraṃ tapyamāneṣu vai tapaḥ / nareṣu nṛpadoṣeṇa bālamṛtyur bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवित्री योषितां सूतिः पञ्चषट्सप्तवार्षिकी । नवाष्टदशवर्षाणां मनुष्याणां तथा कलौ
bhavitrī yoṣitāṃ sūtiḥ pañcaṣaṭsaptavārṣikī / navāṣṭadaśavarṣāṇāṃ manuṣyāṇāṃ tathā kalau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पलितोद्गमश् च भविता तदा द्वादशवार्षिकः । न जीविष्यति वै कश्चित् कलौ वर्षाणि विंशतिम्
palitodgamaś ca bhavitā tadā dvādaśavārṣikaḥ / na jīviṣyati vai kaścit kalau varṣāṇi viṃśatim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अल्पप्रज्ञा वृथालिङ्गा दुष्टान्तःकरणाः कलौ । यतस् ततो विनश्यन्ति कालेनाल्पेन मानवाः
alpaprajñā vṛthāliṅgā duṣṭāntaḥkaraṇāḥ kalau / yatas tato vinaśyanti kālenālpena mānavāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा यदा हि पाखण्ड- वृत्तिर् अत्रोपलक्ष्यते । तदा तदा कलेर् वृद्धिर् अनुमेया विचक्षणैः
yadā yadā hi pākhaṇḍa- vṛttir atropalakṣyate / tadā tadā kaler vṛddhir anumeyā vicakṣaṇaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा यदा सतां हानिर् वेदमार्गानुसारिणाम् । तदा तदा कलेर् वृद्धिर् अनुमेया विचक्षणैः
yadā yadā satāṃ hānir vedamārgānusāriṇām / tadā tadā kaler vṛddhir anumeyā vicakṣaṇaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रारम्भाश् चावसीदन्ति यदा धर्मकृतां नृणाम् । तदानुमेयं प्राधान्यं कलेर् विप्रा विचक्षणैः
prārambhāś cāvasīdanti yadā dharmakṛtāṃ nṛṇām / tadānumeyaṃ prādhānyaṃ kaler viprā vicakṣaṇaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा यदा न यज्ञानाम् ईश्वरः पुरुषोत्तमः । इज्यते पुरुषैर् यज्ञैस् तदा ज्ञेयं कलेर् बलम्
yadā yadā na yajñānām īśvaraḥ puruṣottamaḥ / ijyate puruṣair yajñais tadā jñeyaṃ kaler balam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न प्रीतिर् वेदवादेषु पाखण्डेषु यदा रतिः । कलेर् वृद्धिस् तदा प्राज्ञैर् अनुमेया द्विजोत्तमाः
na prītir vedavādeṣu pākhaṇḍeṣu yadā ratiḥ / kaler vṛddhis tadā prājñair anumeyā dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कलौ जगत्पतिं विष्णुं सर्वस्रष्टारम् ईश्वरम् । नार्चयिष्यन्ति भो विप्राः पाखण्डोपहता नराः
kalau jagatpatiṃ viṣṇuṃ sarvasraṣṭāram īśvaram / nārcayiṣyanti bho viprāḥ pākhaṇḍopahatā narāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किं देवैः किं द्विजैर् वेदैः किं शौचेनाम्बुजल्पना । इत्य् एवं प्रलपिष्यन्ति पाखण्डोपहता नराः
kiṃ devaiḥ kiṃ dvijair vedaiḥ kiṃ śaucenāmbujalpanā / ity evaṃ pralapiṣyanti pākhaṇḍopahatā narāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अल्पवृष्टिश् च पर्जन्यः स्वल्पं सस्यफलं तथा । फलं तथाल्पसारं च विप्राः प्राप्ते कलौ युगे
alpavṛṣṭiś ca parjanyaḥ svalpaṃ sasyaphalaṃ tathā / phalaṃ tathālpasāraṃ ca viprāḥ prāpte kalau yuge
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जानुप्रायाणि वस्त्राणि शमीप्राया महीरुहाः । शूद्रप्रायास् तथा वर्णा भविष्यन्ति कलौ युगे
jānuprāyāṇi vastrāṇi śamīprāyā mahīruhāḥ / śūdraprāyās tathā varṇā bhaviṣyanti kalau yuge
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अणुप्रायाणि धान्यानि आजप्रायं तथा पयः । भविष्यति कलौ प्राप्त औशीरं चानुलेपनम्
aṇuprāyāṇi dhānyāni ājaprāyaṃ tathā payaḥ / bhaviṣyati kalau prāpta auśīraṃ cānulepanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्वश्रूश्वशुरभूयिष्ठा गुरवश् च नृणां कलौ । शालाद्याहारिभार्याश् च सुहृदो मुनिसत्तमाः
śvaśrūśvaśurabhūyiṣṭhā guravaś ca nṛṇāṃ kalau / śālādyāhāribhāryāś ca suhṛdo munisattamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कस्य माता पिता कस्य यदा कर्मात्मकः पुमान् । इति चोदाहरिष्यन्ति श्वशुरानुगता नराः
kasya mātā pitā kasya yadā karmātmakaḥ pumān / iti codāhariṣyanti śvaśurānugatā narāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वाङ्मनःकायजैर् दोषैर् अभिभूताः पुनः पुनः । नराः पापान्य् अनुदिनं करिष्यन्त्य् अल्पमेधसः
vāṅmanaḥkāyajair doṣair abhibhūtāḥ punaḥ punaḥ / narāḥ pāpāny anudinaṃ kariṣyanty alpamedhasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निःसत्यानाम् अशौचानां निर्ह्रीकाणां तथा द्विजाः । यद् यद् दुःखाय तत् सर्वं कलिकाले भविष्यति
niḥsatyānām aśaucānāṃ nirhrīkāṇāṃ tathā dvijāḥ / yad yad duḥkhāya tat sarvaṃ kalikāle bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निःस्वाध्यायवषट्कारे स्वधास्वाहाविवर्जिते । तदा प्रविरलो विप्रः कश्चिल् लोके भविष्यति
niḥsvādhyāyavaṣaṭkāre svadhāsvāhāvivarjite / tadā praviralo vipraḥ kaścil loke bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्राल्पेनैव कालेन पुण्यस्कन्धम् अनुत्तमम् । करोति यः कृतयुगे क्रियते तपसा हि यः
tatrālpenaiva kālena puṇyaskandham anuttamam / karoti yaḥ kṛtayuge kriyate tapasā hi yaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुनय ऊचुः: कस्मिन् काले ऽल्पको धर्मो ददाति सुमहाफलम् । वक्तुम् अर्हस्य् अशेषेण श्रोतुं वाञ्छा प्रवर्तते
munaya ūcuḥ: kasmin kāle 'lpako dharmo dadāti sumahāphalam / vaktum arhasy aśeṣeṇa śrotuṃ vāñchā pravartate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यास उवाच: धन्ये कलौ भवेद् विप्रास् त्व् अल्पक्लेशैर् महत् फलम् । तथा भवेतां स्त्रीशूद्रौ धन्यौ चान्यन् निबोधत
vyāsa uvāca: dhanye kalau bhaved viprās tv alpakleśair mahat phalam / tathā bhavetāṃ strīśūdrau dhanyau cānyan nibodhata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत् कृते दशभिर् वर्षैस् त्रेतायां हायनेन तत् । द्वापरे तच् च मासेन अहोरात्रेण तत् कलौ
yat kṛte daśabhir varṣais tretāyāṃ hāyanena tat / dvāpare tac ca māsena ahorātreṇa tat kalau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तपसो ब्रह्मचर्यस्य जपादेश् च फलं द्विजाः । प्राप्नोति पुरुषस् तेन कलौ साध्व् इति भाषितुम्
tapaso brahmacaryasya japādeś ca phalaṃ dvijāḥ / prāpnoti puruṣas tena kalau sādhv iti bhāṣitum
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ध्यायन् कृते यजन् यज्ञैस् त्रेतायां द्वापरे ऽर्चयन् । यद् आप्नोति तद् आप्नोति कलौ संकीर्त्य केशवम्
dhyāyan kṛte yajan yajñais tretāyāṃ dvāpare 'rcayan / yad āpnoti tad āpnoti kalau saṃkīrtya keśavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मोत्कर्षम् अतीवात्र प्राप्नोति पुरुषः कलौ । स्वल्पायासेन धर्मज्ञास् तेन तुष्टो ऽस्म्य् अहं कलौ
dharmotkarṣam atīvātra prāpnoti puruṣaḥ kalau / svalpāyāsena dharmajñās tena tuṣṭo 'smy ahaṃ kalau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्रतचर्यापरैर् ग्राह्या वेदाः पूर्वं द्विजातिभिः । ततस् तु धर्मसंप्राप्तैर् यष्टव्यं विधिवद् धनैः
vratacaryāparair grāhyā vedāḥ pūrvaṃ dvijātibhiḥ / tatas tu dharmasaṃprāptair yaṣṭavyaṃ vidhivad dhanaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृथा कथा वृथा भोज्यं वृथा स्वं च द्विजन्मनाम् । पतनाय तथा भाव्यं तैस् तु संयतिभिः सह
vṛthā kathā vṛthā bhojyaṃ vṛthā svaṃ ca dvijanmanām / patanāya tathā bhāvyaṃ tais tu saṃyatibhiḥ saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असम्यक्करणे दोषास् तेषां सर्वेषु वस्तुषु । भोज्यपेयादिकं चैषां नेच्छाप्राप्तिकरं द्विजाः
asamyakkaraṇe doṣās teṣāṃ sarveṣu vastuṣu / bhojyapeyādikaṃ caiṣāṃ necchāprāptikaraṃ dvijāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पारतन्त्र्यात् समस्तेषु तेषां कार्येषु वै ततः । लोकान् क्लेशेन महता यजन्ति विनयान्विताः
pāratantryāt samasteṣu teṣāṃ kāryeṣu vai tataḥ / lokān kleśena mahatā yajanti vinayānvitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विजशुश्रूषणेनैव पाकयज्ञाधिकारवान् । निजं जयति वै लोकं शूद्रो धन्यतरस् ततः
dvijaśuśrūṣaṇenaiva pākayajñādhikāravān / nijaṃ jayati vai lokaṃ śūdro dhanyataras tataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भक्ष्याभक्ष्येषु नाशास्ति येषां पापेषु वा यतः । नियमो मुनिशार्दूलास् तेनासौ साध्व् इतीरितम्
bhakṣyābhakṣyeṣu nāśāsti yeṣāṃ pāpeṣu vā yataḥ / niyamo muniśārdūlās tenāsau sādhv itīritam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वधर्मस्याविरोधेन नरैर् लभ्यं धनं सदा । प्रतिपादनीयं पात्रेषु यष्टव्यं च यथाविधि
svadharmasyāvirodhena narair labhyaṃ dhanaṃ sadā / pratipādanīyaṃ pātreṣu yaṣṭavyaṃ ca yathāvidhi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्यार्जने महान् क्लेशः पालनेन द्विजोत्तमाः । तथा सद्विनियोगाय विज्ञेयं गहनं नृणाम्
tasyārjane mahān kleśaḥ pālanena dvijottamāḥ / tathā sadviniyogāya vijñeyaṃ gahanaṃ nṛṇām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एभिर् अन्यैस् तथा क्लेशैः पुरुषा द्विजसत्तमाः । निजाञ् जयन्ति वै लोकान् प्राजापत्यादिकान् क्रमात्
ebhir anyais tathā kleśaiḥ puruṣā dvijasattamāḥ / nijāñ jayanti vai lokān prājāpatyādikān kramāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योषिच् छुश्रूषणाद् भर्तुः कर्मणा मनसा गिरा । एतद् विषयम् आप्नोति तत्सालोक्यं यतो द्विजाः
yoṣic chuśrūṣaṇād bhartuḥ karmaṇā manasā girā / etad viṣayam āpnoti tatsālokyaṃ yato dvijāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नातिक्लेशेन महता तान् एव पुरुषो यथा । तृतीयं व्याहृतं तेन मया साध्व् इति योषितः
nātikleśena mahatā tān eva puruṣo yathā / tṛtīyaṃ vyāhṛtaṃ tena mayā sādhv iti yoṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतद् वः कथितं विप्रा यन्निमित्तम् इहागताः । तत् पृच्छध्वं यथाकामम् अहं वक्ष्यामि वः स्फुटम्
etad vaḥ kathitaṃ viprā yannimittam ihāgatāḥ / tat pṛcchadhvaṃ yathākāmam ahaṃ vakṣyāmi vaḥ sphuṭam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अल्पेनैव प्रयत्नेन धर्मः सिध्यति वै कलौ । नरैर् आत्मगुणाम्भोभिः क्षालिताखिलकिल्बिषैः
alpenaiva prayatnena dharmaḥ sidhyati vai kalau / narair ātmaguṇāmbhobhiḥ kṣālitākhilakilbiṣaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शूद्रैश् च द्विजशुश्रूषा- तत्परैर् मुनिसत्तमाः । तथा स्त्रीभिर् अनायासात् पतिशुश्रूषयैव हि
śūdraiś ca dvijaśuśrūṣā- tatparair munisattamāḥ / tathā strībhir anāyāsāt patiśuśrūṣayaiva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् त्रितयम् अप्य् एतन् मम धन्यतमं मतम् । धर्मसंराधने क्लेशो द्विजातीनां कृतादिषु
tatas tritayam apy etan mama dhanyatamaṃ matam / dharmasaṃrādhane kleśo dvijātīnāṃ kṛtādiṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा स्वल्पेन तपसा सिद्धिं यास्यन्ति मानवाः । धन्या धर्मं चरिष्यन्ति युगान्ते मुनिसत्तमाः
tathā svalpena tapasā siddhiṃ yāsyanti mānavāḥ / dhanyā dharmaṃ cariṣyanti yugānte munisattamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवद्भिर् यद् अभिप्रेतं तद् एतत् कथितं मया । अपृष्टेनापि धर्मज्ञाः किम् अन्यत् क्रियतां द्विजाः
bhavadbhir yad abhipretaṃ tad etat kathitaṃ mayā / apṛṣṭenāpi dharmajñāḥ kim anyat kriyatāṃ dvijāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.