Library·Brahma-Purana·42

Brahma-Purana 42

ब्रह्मोवाच: विरजे विरजा माता ब्रह्माणी संप्रतिष्ठिता । यस्याः संदर्शनान् मर्त्यः पुनात्य् आसप्तमं कुलम्

brahmovāca: viraje virajā mātā brahmāṇī saṃpratiṣṭhitā / yasyāḥ saṃdarśanān martyaḥ punāty āsaptamaṃ kulam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सकृद् दृष्ट्वा तु तां देवीं भक्त्यापूज्य प्रणम्य च । नरः स्ववंशम् उद्धृत्य मम लोकं स गच्छति

sakṛd dṛṣṭvā tu tāṃ devīṃ bhaktyāpūjya praṇamya ca / naraḥ svavaṃśam uddhṛtya mama lokaṃ sa gacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्याश् च तत्र तिष्ठन्ति विरजे लोकमातरः । सर्वपापहरा देव्यो वरदा भक्तिवत्सलाः

anyāś ca tatra tiṣṭhanti viraje lokamātaraḥ / sarvapāpaharā devyo varadā bhaktivatsalāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आस्ते वैतरणी तत्र सर्वपापहरा नदी । यस्यां स्नात्वा नरश्रेष्ठः सर्वपापैः प्रमुच्यते

āste vaitaraṇī tatra sarvapāpaharā nadī / yasyāṃ snātvā naraśreṣṭhaḥ sarvapāpaiḥ pramucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आस्ते स्वयंभूस् तत्रैव क्रोडरूपी हरिः स्वयम् । दृष्ट्वा प्रणम्य तं भक्त्या परं विष्णुं व्रजन्ति ते

āste svayaṃbhūs tatraiva kroḍarūpī hariḥ svayam / dṛṣṭvā praṇamya taṃ bhaktyā paraṃ viṣṇuṃ vrajanti te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कापिले गोग्रहे सोमे तीर्थे चालाबुसंज्ञिते । मृत्युंजये क्रोडतीर्थे वासुके सिद्धकेश्वरे

kāpile gograhe some tīrthe cālābusaṃjñite / mṛtyuṃjaye kroḍatīrthe vāsuke siddhakeśvare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तीर्थेष्व् एतेषु मतिमान् विरजे संयतेन्द्रियः । गत्वाष्टतीर्थं विधिवत् स्नात्वा देवान् प्रणम्य च

tīrtheṣv eteṣu matimān viraje saṃyatendriyaḥ / gatvāṣṭatīrthaṃ vidhivat snātvā devān praṇamya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वपापविनिर्मुक्तो विमानवरम् आस्थितः । उपगीयमानो गन्धर्वैर् मम लोके महीयते

sarvapāpavinirmukto vimānavaram āsthitaḥ / upagīyamāno gandharvair mama loke mahīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विरजे यो मम क्षेत्रे पिण्डदानं करोति वै । स करोत्य् अक्षयां तृप्तिं पितॄणां नात्र संशयः

viraje yo mama kṣetre piṇḍadānaṃ karoti vai / sa karoty akṣayāṃ tṛptiṃ pitṝṇāṃ nātra saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मम क्षेत्रे मुनिश्रेष्ठा विरजे ये कलेवरम् । परित्यजन्ति पुरुषास् ते मोक्षं प्राप्नुवन्ति वै

mama kṣetre muniśreṣṭhā viraje ye kalevaram / parityajanti puruṣās te mokṣaṃ prāpnuvanti vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नात्वा यः सागरे मर्त्यो दृष्ट्वा च कपिलं हरिम् । पश्येद् देवीं च वाराहीं स याति त्रिदशालयम्

snātvā yaḥ sāgare martyo dṛṣṭvā ca kapilaṃ harim / paśyed devīṃ ca vārāhīṃ sa yāti tridaśālayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सन्ति चान्यानि तीर्थानि पुण्यान्य् आयतनानि च । तत्काले तु मुनिश्रेष्ठा वेदितव्यानि तानि वै

santi cānyāni tīrthāni puṇyāny āyatanāni ca / tatkāle tu muniśreṣṭhā veditavyāni tāni vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समुद्रस्योत्तरे तीरे तस्मिन् देशे द्विजोत्तमाः । आस्ते गुह्यं परं क्षेत्रं मुक्तिदं पापनाशनम्

samudrasyottare tīre tasmin deśe dvijottamāḥ / āste guhyaṃ paraṃ kṣetraṃ muktidaṃ pāpanāśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वत्र वालुकाकीर्णं पवित्रं सर्वकामदम् । दशयोजनविस्तीर्णं क्षेत्रं परमदुर्लभम्

sarvatra vālukākīrṇaṃ pavitraṃ sarvakāmadam / daśayojanavistīrṇaṃ kṣetraṃ paramadurlabham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अशोकार्जुनपुंनागैर् बकुलैः सरलद्रुमैः । पनसैर् नारिकेलैश् च शालैस् तालैः कपित्थकैः

aśokārjunapuṃnāgair bakulaiḥ saraladrumaiḥ / panasair nārikelaiś ca śālais tālaiḥ kapitthakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चम्पकैः कर्णिकारैश् च चूतबिल्वैः सपाटलैः । कदम्बैः कोविदारैश् च लकुचैर् नागकेसरैः

campakaiḥ karṇikāraiś ca cūtabilvaiḥ sapāṭalaiḥ / kadambaiḥ kovidāraiś ca lakucair nāgakesaraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राचीनामलकैर् लोध्रैर् नारङ्गैर् धवखादिरैः । सर्जभूर्जाश्वकर्णैश् च तमालैर् देवदारुभिः

prācīnāmalakair lodhrair nāraṅgair dhavakhādiraiḥ / sarjabhūrjāśvakarṇaiś ca tamālair devadārubhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्दारैः पारिजातैश् च न्यग्रोधागुरुचन्दनैः । खर्जूराम्रातकैः सिद्धैर् मुचुकुन्दैः सकिंशुकैः

mandāraiḥ pārijātaiś ca nyagrodhāgurucandanaiḥ / kharjūrāmrātakaiḥ siddhair mucukundaiḥ sakiṃśukaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अश्वत्थैः सप्तपर्णैश् च मधुधारशुभाञ्जनैः । शिंशपामलकैर् नीपैर् निम्बतिन्दुविभीतकैः

aśvatthaiḥ saptaparṇaiś ca madhudhāraśubhāñjanaiḥ / śiṃśapāmalakair nīpair nimbatinduvibhītakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वर्तुफलगन्धाढ्यैः सर्वर्तुकुसुमोज्ज्वलैः । मनोह्लादकरैः शुभ्रैर् नानाविहगनादितैः

sarvartuphalagandhāḍhyaiḥ sarvartukusumojjvalaiḥ / manohlādakaraiḥ śubhrair nānāvihaganāditaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रोत्ररम्यैः सुमधुरैर् बलनिर्मदनेरितैः । मनसः प्रीतिजनकैः शब्दैः खगमुखेरितैः

śrotraramyaiḥ sumadhurair balanirmadaneritaiḥ / manasaḥ prītijanakaiḥ śabdaiḥ khagamukheritaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चकोरैः शतपत्त्रैश् च भृङ्गराजैस् तथा शुकैः । कोकिलैः कलविङ्कैश् च हारीतैर् जीवजीवकैः

cakoraiḥ śatapattraiś ca bhṛṅgarājais tathā śukaiḥ / kokilaiḥ kalaviṅkaiś ca hārītair jīvajīvakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रियपुत्रैश् चातकैश् च तथान्यैर् मधुरस्वरैः । श्रोत्ररम्यैः प्रियकरैः कूजद्भिश् चार्वधिष्ठितैः

priyaputraiś cātakaiś ca tathānyair madhurasvaraiḥ / śrotraramyaiḥ priyakaraiḥ kūjadbhiś cārvadhiṣṭhitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

केतकीवनखण्डैश् च अतिमुक्तैः सकुब्जकैः । मालतीकुन्दबाणैश् च करवीरैः सितेतरैः

ketakīvanakhaṇḍaiś ca atimuktaiḥ sakubjakaiḥ / mālatīkundabāṇaiś ca karavīraiḥ sitetaraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जम्बीरकरुणाङ्कोलैर् दाडिमैर् बीजपूरकैः । मातुलुङ्गैः पूगफलैर् हिन्तालैः कदलीवनैः

jambīrakaruṇāṅkolair dāḍimair bījapūrakaiḥ / mātuluṅgaiḥ pūgaphalair hintālaiḥ kadalīvanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यैश् च विविधैर् वृक्षैः पुष्पैश् चान्यैर् मनोहरैः । लतावितानगुल्मैश् च विविधैश् च जलाशयैः

anyaiś ca vividhair vṛkṣaiḥ puṣpaiś cānyair manoharaiḥ / latāvitānagulmaiś ca vividhaiś ca jalāśayaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीर्घिकाभिस् तडागैश् च पुष्करिणीभिश् च वापिभिः । नानाजलाशयैः पुण्यैः पद्मिनीखण्डमण्डितैः

dīrghikābhis taḍāgaiś ca puṣkariṇībhiś ca vāpibhiḥ / nānājalāśayaiḥ puṇyaiḥ padminīkhaṇḍamaṇḍitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सरांसि च मनोज्ञानि प्रसन्नसलिलानि च । कुमुदैः पुण्डरीकैश् च तथा नीलोत्पलैः शुभैः

sarāṃsi ca manojñāni prasannasalilāni ca / kumudaiḥ puṇḍarīkaiś ca tathā nīlotpalaiḥ śubhaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कह्लारैः कमलैश् चापि आचितानि समन्ततः । कादम्बैश् चक्रवाकैश् च तथैव जलकुक्कुटैः

kahlāraiḥ kamalaiś cāpi ācitāni samantataḥ / kādambaiś cakravākaiś ca tathaiva jalakukkuṭaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कारण्डवैः प्लवैर् हंसैः कूर्मैर् मत्स्यैश् च मद्गुभिः । दात्यूहसारसाकीर्णैः कोयष्टिबकशोभितैः

kāraṇḍavaiḥ plavair haṃsaiḥ kūrmair matsyaiś ca madgubhiḥ / dātyūhasārasākīrṇaiḥ koyaṣṭibakaśobhitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतैश् चान्यैश् च कूजद्भिः समन्ताज् जलचारिभिः । खगैर् जलचरैश् चान्यैः कुसुमैश् च जलोद्भवैः

etaiś cānyaiś ca kūjadbhiḥ samantāj jalacāribhiḥ / khagair jalacaraiś cānyaiḥ kusumaiś ca jalodbhavaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं नानाविधैर् वृक्षैः पुष्पैः स्थलजलोद्भवैः । ब्रह्मचारिगृहस्थैश् च वानप्रस्थैश् च भिक्षुभिः

evaṃ nānāvidhair vṛkṣaiḥ puṣpaiḥ sthalajalodbhavaiḥ / brahmacārigṛhasthaiś ca vānaprasthaiś ca bhikṣubhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वधर्मनिरतैर् वर्णैस् तथान्यैः समलंकृतम् । हृष्टपुष्टजनाकीर्णं नरनारीसमाकुलम्

svadharmaniratair varṇais tathānyaiḥ samalaṃkṛtam / hṛṣṭapuṣṭajanākīrṇaṃ naranārīsamākulam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अशेषविद्यानिलयं सर्वधर्मगुणाकरम् । एवं सर्वगुणोपेतं क्षेत्रं परमदुर्लभम्

aśeṣavidyānilayaṃ sarvadharmaguṇākaram / evaṃ sarvaguṇopetaṃ kṣetraṃ paramadurlabham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आस्ते तत्र मुनिश्रेष्ठा विख्यातः पुरुषोत्तमः । यावद् उत्कलमर्यादा दिक् क्रमेण प्रकीर्तिता

āste tatra muniśreṣṭhā vikhyātaḥ puruṣottamaḥ / yāvad utkalamaryādā dik krameṇa prakīrtitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तावत् कृष्णप्रसादेन देशः पुण्यतमो हि सः । यत्र तिष्ठति विश्वात्मा देशे स पुरुषोत्तमः

tāvat kṛṣṇaprasādena deśaḥ puṇyatamo hi saḥ / yatra tiṣṭhati viśvātmā deśe sa puruṣottamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जगद्व्यापी जगन्नाथस् तत्र सर्वं प्रतिष्ठितम् । अहं रुद्रश् च शक्रश् च देवाश् चाग्निपुरोगमाः

jagadvyāpī jagannāthas tatra sarvaṃ pratiṣṭhitam / ahaṃ rudraś ca śakraś ca devāś cāgnipurogamāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निवसामो मुनिश्रेष्ठास् तस्मिन् देशे सदा वयम् । गन्धर्वाप्सरसः सर्वाः पितरो देवमानुषाः

nivasāmo muniśreṣṭhās tasmin deśe sadā vayam / gandharvāpsarasaḥ sarvāḥ pitaro devamānuṣāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यक्षा विद्याधराः सिद्धा मुनयः संशितव्रताः । ऋषयो वालखिल्याश् च कश्यपाद्याः प्रजेश्वराः

yakṣā vidyādharāḥ siddhā munayaḥ saṃśitavratāḥ / ṛṣayo vālakhilyāś ca kaśyapādyāḥ prajeśvarāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुपर्णाः किंनरा नागास् तथान्ये स्वर्गवासिनः । साङ्गाश् च चतुरो वेदाः शास्त्राणि विविधानि च

suparṇāḥ kiṃnarā nāgās tathānye svargavāsinaḥ / sāṅgāś ca caturo vedāḥ śāstrāṇi vividhāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इतिहासपुराणानि यज्ञाश् च वरदक्षिणाः । नद्यश् च विविधाः पुण्यास् तीर्थान्य् आयतनानि च

itihāsapurāṇāni yajñāś ca varadakṣiṇāḥ / nadyaś ca vividhāḥ puṇyās tīrthāny āyatanāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सागराश् च तथा शैलास् तस्मिन् देशे व्यवस्थिताः । एवं पुण्यतमे देशे देवर्षिपितृसेविते

sāgarāś ca tathā śailās tasmin deśe vyavasthitāḥ / evaṃ puṇyatame deśe devarṣipitṛsevite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वोपभोगसहिते वासः कस्य न रोचते । श्रेष्ठत्वं कस्य देशस्य किं चान्यद् अधिकं ततः

sarvopabhogasahite vāsaḥ kasya na rocate / śreṣṭhatvaṃ kasya deśasya kiṃ cānyad adhikaṃ tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आस्ते यत्र स्वयं देवो मुक्तिदः पुरुषोत्तमः । धन्यास् ते विबुधप्रख्या ये वसन्त्य् उत्कले नराः

āste yatra svayaṃ devo muktidaḥ puruṣottamaḥ / dhanyās te vibudhaprakhyā ye vasanty utkale narāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तीर्थराजजले स्नात्वा पश्यन्ति पुरुषोत्तमम् । स्वर्गे वसन्ति ते मर्त्या न ते यान्ति यमालये

tīrtharājajale snātvā paśyanti puruṣottamam / svarge vasanti te martyā na te yānti yamālaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये वसन्त्य् उत्कले क्षेत्रे पुण्ये श्रीपुरुषोत्तमे । सफलं जीवितं तेषाम् उत्कलानां सुमेधसाम्

ye vasanty utkale kṣetre puṇye śrīpuruṣottame / saphalaṃ jīvitaṃ teṣām utkalānāṃ sumedhasām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये पश्यन्ति सुरश्रेष्ठं प्रसन्नायतलोचनम् । चारुभ्रूकेशमुकुटं चारुकर्णावतंसकम्

ye paśyanti suraśreṣṭhaṃ prasannāyatalocanam / cārubhrūkeśamukuṭaṃ cārukarṇāvataṃsakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चारुस्मितं चारुदन्तं चारुकुण्डलमण्डितम् । सुनासं सुकपोलं च सुललाटं सुलक्षणम्

cārusmitaṃ cārudantaṃ cārukuṇḍalamaṇḍitam / sunāsaṃ sukapolaṃ ca sulalāṭaṃ sulakṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.