मुनय ऊचुः: बह्वाश्चर्यस् त्वया प्रोक्तो विष्णुलोको जगत्पते । नित्यानन्दकरः श्रीमान् भुक्तिमुक्तिफलप्रदः
munaya ūcuḥ: bahvāścaryas tvayā prokto viṣṇuloko jagatpate / nityānandakaraḥ śrīmān bhuktimuktiphalapradaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षेत्रं च दुर्लभं लोके कीर्तितं पुरुषोत्तमम् । त्यक्त्वा यत्र नरो देहं याति सालोक्यतां हरेः
kṣetraṃ ca durlabhaṃ loke kīrtitaṃ puruṣottamam / tyaktvā yatra naro dehaṃ yāti sālokyatāṃ hareḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सम्यक् क्षेत्रस्य माहात्म्यं त्वया सम्यक् प्रकीर्तितम् । यत्र स्वदेहसंत्यागाद् विष्णुलोकं व्रजेन् नरः
samyak kṣetrasya māhātmyaṃ tvayā samyak prakīrtitam / yatra svadehasaṃtyāgād viṣṇulokaṃ vrajen naraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहो मोक्षस्य मार्गो ऽयं देहत्यागस् त्वयोदितः । नराणाम् उपकाराय पुरुषाख्ये न संशयः
aho mokṣasya mārgo 'yaṃ dehatyāgas tvayoditaḥ / narāṇām upakārāya puruṣākhye na saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनायासेन देवेश देहं त्यक्त्वा नरोत्तमाः । तस्मिन् क्षेत्रे परं विष्णोः पदं यान्ति निरामयम्
anāyāsena deveśa dehaṃ tyaktvā narottamāḥ / tasmin kṣetre paraṃ viṣṇoḥ padaṃ yānti nirāmayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रुत्वा क्षेत्रस्य माहात्म्यं विस्मयो नो महान् अभूत् । प्रयागपुष्करादीनि क्षेत्राण्य् आयतनानि च
śrutvā kṣetrasya māhātmyaṃ vismayo no mahān abhūt / prayāgapuṣkarādīni kṣetrāṇy āyatanāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पृथिव्यां सर्वतीर्थानि सरितश् च सरांसि च । न तथा तानि सर्वाणि प्रशंससि सुरोत्तम
pṛthivyāṃ sarvatīrthāni saritaś ca sarāṃsi ca / na tathā tāni sarvāṇi praśaṃsasi surottama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा प्रशंससि क्षेत्रं पुरुषाख्यं पुनः पुनः । ज्ञातो ऽस्माभिर् अभिप्रायस् तवेदानीं पितामह
yathā praśaṃsasi kṣetraṃ puruṣākhyaṃ punaḥ punaḥ / jñāto 'smābhir abhiprāyas tavedānīṃ pitāmaha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
येन प्रशंससि क्षेत्रं मुक्तिदं पुरुषोत्तमम् । पुरुषाख्यसमं नूनं क्षेत्रं नास्ति महीतले । तेन त्वं विबुधश्रेष्ठ प्रशंससि पुनः पुनः
yena praśaṃsasi kṣetraṃ muktidaṃ puruṣottamam / puruṣākhyasamaṃ nūnaṃ kṣetraṃ nāsti mahītale / tena tvaṃ vibudhaśreṣṭha praśaṃsasi punaḥ punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: सत्यं सत्यं मुनिश्रेष्ठा भवद्भिः समुदाहृतम् । पुरुषाख्यसमं क्षेत्रं नास्त्य् अत्र पृथिवीतले
brahmovāca: satyaṃ satyaṃ muniśreṣṭhā bhavadbhiḥ samudāhṛtam / puruṣākhyasamaṃ kṣetraṃ nāsty atra pṛthivītale
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सन्ति यानि तु तीर्थानि पुण्यान्य् आयतनानि च । तानि श्रीपुरुषाख्यस्य कलां नार्हन्ति षोडशीम्
santi yāni tu tīrthāni puṇyāny āyatanāni ca / tāni śrīpuruṣākhyasya kalāṃ nārhanti ṣoḍaśīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा सर्वेश्वरो विष्णुः सर्वलोकोत्तमोत्तमः । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
yathā sarveśvaro viṣṇuḥ sarvalokottamottamaḥ / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आदित्यानां यथा विष्णुः श्रेष्ठत्वे समुदाहृतः । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
ādityānāṃ yathā viṣṇuḥ śreṣṭhatve samudāhṛtaḥ / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नक्षत्राणां यथा सोमः सरसां सागरो यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
nakṣatrāṇāṃ yathā somaḥ sarasāṃ sāgaro yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वसूनां पावको यद्वद् रुद्राणां शंकरो यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
vasūnāṃ pāvako yadvad rudrāṇāṃ śaṃkaro yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्णानां ब्राह्मणो यद्वद् वैनतेयश् च पक्षिणाम् । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
varṇānāṃ brāhmaṇo yadvad vainateyaś ca pakṣiṇām / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिखरिणां यथा मेरुः पर्वतानां हिमालयः । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
śikhariṇāṃ yathā meruḥ parvatānāṃ himālayaḥ / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रमदानां यथा लक्ष्मीः सरितां जाह्नवी यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
pramadānāṃ yathā lakṣmīḥ saritāṃ jāhnavī yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऐरावतो गजेन्द्राणां महर्षीणां भृगुर् यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
airāvato gajendrāṇāṃ maharṣīṇāṃ bhṛgur yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सेनानीनां यथा स्कन्दः सिद्धानां कपिलो यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
senānīnāṃ yathā skandaḥ siddhānāṃ kapilo yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उच्चैःश्रवा यथाश्वानां कवीनाम् उशना कविः । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
uccaiḥśravā yathāśvānāṃ kavīnām uśanā kaviḥ / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुनीनां च यथा व्यासः कुबेरो यक्षरक्षसाम् । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
munīnāṃ ca yathā vyāsaḥ kubero yakṣarakṣasām / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इन्द्रियाणां मनो यद्वद् भूतानाम् अवनी यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
indriyāṇāṃ mano yadvad bhūtānām avanī yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अश्वत्थः सर्ववृक्षाणां पवनः प्लवतां यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
aśvatthaḥ sarvavṛkṣāṇāṃ pavanaḥ plavatāṃ yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूषणानां तु सर्वेषां यथा चूडामणिर् द्विजाः । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
bhūṣaṇānāṃ tu sarveṣāṃ yathā cūḍāmaṇir dvijāḥ / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धर्वाणां चित्ररथः शस्त्राणां कुलिशो यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
gandharvāṇāṃ citrarathaḥ śastrāṇāṃ kuliśo yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अकारः सर्ववर्णानां गायत्री छन्दसां यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
akāraḥ sarvavarṇānāṃ gāyatrī chandasāṃ yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वाङ्गेभ्यो यथा श्रेष्ठम् उत्तमाङ्गं द्विजोत्तमाः । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
sarvāṅgebhyo yathā śreṣṭham uttamāṅgaṃ dvijottamāḥ / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अरुन्धती यथा स्त्रीणां सतीनां श्रेष्ठतां गता । तथा समस्ततीर्थानां श्रेष्ठं तत् पुरुषोत्तमम्
arundhatī yathā strīṇāṃ satīnāṃ śreṣṭhatāṃ gatā / tathā samastatīrthānāṃ śreṣṭhaṃ tat puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा समस्तविद्यानां मोक्षविद्या परा स्मृता । तथा समस्ततीर्थानां श्रेष्ठं तत् पुरुषोत्तमम्
yathā samastavidyānāṃ mokṣavidyā parā smṛtā / tathā samastatīrthānāṃ śreṣṭhaṃ tat puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मनुष्याणां यथा राजा धेनूनाम् अपि कामधुक् । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
manuṣyāṇāṃ yathā rājā dhenūnām api kāmadhuk / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुवर्णं सर्वरत्नानां सर्पाणां वासुकिर् यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
suvarṇaṃ sarvaratnānāṃ sarpāṇāṃ vāsukir yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रह्लादः सर्वदैत्यानां रामः शस्त्रभृतां यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
prahlādaḥ sarvadaityānāṃ rāmaḥ śastrabhṛtāṃ yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
झषाणां मकरो यद्वन् मृगाणां मृगराड् यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
jhaṣāṇāṃ makaro yadvan mṛgāṇāṃ mṛgarāḍ yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समुद्राणां यथा श्रेष्ठः क्षीरोदः सरितां पतिः । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
samudrāṇāṃ yathā śreṣṭhaḥ kṣīrodaḥ saritāṃ patiḥ / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरुणो यादसां यद्वद् यमः संयमिनां यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
varuṇo yādasāṃ yadvad yamaḥ saṃyamināṃ yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवर्षीणां यथा श्रेष्ठो नारदो मुनिसत्तमाः । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
devarṣīṇāṃ yathā śreṣṭho nārado munisattamāḥ / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धातूनां काञ्चनं यद्वत् पवित्राणां च दक्षिणा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
dhātūnāṃ kāñcanaṃ yadvat pavitrāṇāṃ ca dakṣiṇā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रजापतिर् यथा दक्ष ऋषीणां कश्यपो यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
prajāpatir yathā dakṣa ṛṣīṇāṃ kaśyapo yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ग्रहाणां भास्करो यद्वन् मन्त्राणां प्रणवो यथा । तथा समस्ततीर्थानां वरिष्ठं पुरुषोत्तमम्
grahāṇāṃ bhāskaro yadvan mantrāṇāṃ praṇavo yathā / tathā samastatīrthānāṃ variṣṭhaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अश्वमेधस् तु यज्ञानां यथा श्रेष्ठः प्रकीर्तितः । तथा समस्ततीर्थानां क्षेत्रं च तद् द्विजोत्तमाः
aśvamedhas tu yajñānāṃ yathā śreṣṭhaḥ prakīrtitaḥ / tathā samastatīrthānāṃ kṣetraṃ ca tad dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ओषधीनां यथा धान्यं तृणेषु तृणराड् यथा । तथा समस्ततीर्थानाम् उत्तमं पुरुषोत्तमम्
oṣadhīnāṃ yathā dhānyaṃ tṛṇeṣu tṛṇarāḍ yathā / tathā samastatīrthānām uttamaṃ puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा समस्ततीर्थानां धर्मः संसारतारकः । तथा समस्ततीर्थानां श्रेष्ठं तत् पुरुषोत्तमम्
yathā samastatīrthānāṃ dharmaḥ saṃsāratārakaḥ / tathā samastatīrthānāṃ śreṣṭhaṃ tat puruṣottamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.