नारद उवाच: त्रिदैवत्यं तु यत् तीर्थं सर्वेभ्यो ह्य् उक्तम् उत्तमम् । तस्य स्वरूपभेदं च विस्तरेण ब्रवीतु मे
nārada uvāca: tridaivatyaṃ tu yat tīrthaṃ sarvebhyo hy uktam uttamam / tasya svarūpabhedaṃ ca vistareṇa bravītu me
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: तावद् अन्यानि तीर्थानि तावत् ताः पुण्यभूमयः । तावद् यज्ञादयो यावत् त्रिदैवत्यं न दृश्यते
brahmovāca: tāvad anyāni tīrthāni tāvat tāḥ puṇyabhūmayaḥ / tāvad yajñādayo yāvat tridaivatyaṃ na dṛśyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गङ्गेयं सरितां श्रेष्ठा सर्वकामप्रदायिनी । त्रिदैवत्या मुनिश्रेष्ठ तदुत्पत्तिम् अतः शृणु
gaṅgeyaṃ saritāṃ śreṣṭhā sarvakāmapradāyinī / tridaivatyā muniśreṣṭha tadutpattim ataḥ śṛṇu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्षाणाम् अयुतात् पूर्वं देवकार्य उपस्थिते । तारको बलवान् आसीन् मद्वराद् अतिगर्वितः
varṣāṇām ayutāt pūrvaṃ devakārya upasthite / tārako balavān āsīn madvarād atigarvitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवानां परमैश्वर्यं हृतं तेन बलीयसा । ततस् ते शरणं जग्मुर् देवाः सेन्द्रपुरोगमाः
devānāṃ paramaiśvaryaṃ hṛtaṃ tena balīyasā / tatas te śaraṇaṃ jagmur devāḥ sendrapurogamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षीरोदशायिनं देवं जगतां प्रपितामहम् । कृताञ्जलिपुटा देवा विष्णुम् ऊचुर् अनन्यगाः
kṣīrodaśāyinaṃ devaṃ jagatāṃ prapitāmaham / kṛtāñjalipuṭā devā viṣṇum ūcur ananyagāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवा ऊचुः: त्वं त्राता जगतां नाथ देवानां कीर्तिवर्धन । सर्वेश्वर जगद्योने त्रयीमूर्ते नमो ऽस्तु ते
devā ūcuḥ: tvaṃ trātā jagatāṃ nātha devānāṃ kīrtivardhana / sarveśvara jagadyone trayīmūrte namo 'stu te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लोकस्रष्टासुरान् हन्ता त्वम् एव जगतां पतिः । स्थित्युत्पत्तिविनाशानां कारणं त्वं जगन्मय
lokasraṣṭāsurān hantā tvam eva jagatāṃ patiḥ / sthityutpattivināśānāṃ kāraṇaṃ tvaṃ jaganmaya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्राता न कोप्य् अस्ति जगत्त्रये ऽपि ब्र्प् ७१।९अ शरीरिणां सर्वविपद्गतानाम् ब्र्प् ७१।९ब् त्वया विना वारिजपत्त्रनेत्र ब्र्प् ७१।९च् तापत्रयाणां शरणं न चान्यत् ब्र्प् ७१।९द् पिता च माता जगतो ऽखिलस्य ब्र्प् ७१।१०अ त्वम् एव सेवासुलभो ऽसि विष्णो ब्र्प् ७१।१०ब् प्रसीद पाहीश महाभयेभ्यो ब्र्प् ७१।१०च् श्मदार्तिहन्ता वद कस् त्वदन्यः ब्र्प् ७१।१०द् आदिकर्ता वराहस् त्वं मत्स्यः कूर्मस् तथैव च । इत्यादिरूपभेदैर् नो रक्षसे भय आगते
trātā na kopy asti jagattraye 'pi BrP 71.9a śarīriṇāṃ sarvavipadgatānām BrP 71.9b tvayā vinā vārijapattranetra BrP 71.9c tāpatrayāṇāṃ śaraṇaṃ na cānyat BrP 71.9d pitā ca mātā jagato 'khilasya BrP 71.10a tvam eva sevāsulabho 'si viṣṇo BrP 71.10b prasīda pāhīśa mahābhayebhyo BrP 71.10c śmadārtihantā vada kas tvadanyaḥ BrP 71.10d ādikartā varāhas tvaṃ matsyaḥ kūrmas tathaiva ca / ityādirūpabhedair no rakṣase bhaya āgate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हृतस्वाम्यान् सुरगणान् हृतदारान् गतापदः । कस्मान् न रक्षसे देव अनन्यशरणान् हरे
hṛtasvāmyān suragaṇān hṛtadārān gatāpadaḥ / kasmān na rakṣase deva ananyaśaraṇān hare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: ततः प्रोवाच भगवाञ् शेषशायी जगत्पतिः । कस्माच् च भयम् आपन्नं तद् ब्रुवन्तु गतज्वराः । ततः श्रियः पतिं प्राहुस् तं तारकवधं प्रति
brahmovāca: tataḥ provāca bhagavāñ śeṣaśāyī jagatpatiḥ / kasmāc ca bhayam āpannaṃ tad bruvantu gatajvarāḥ / tataḥ śriyaḥ patiṃ prāhus taṃ tārakavadhaṃ prati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवा ऊचुः: तारकाद् भयम् आपन्नं भीषणं रोमहर्षणम् । न युद्धैस् तपसा शापैर् हन्तुं नैव क्षमा वयम्
devā ūcuḥ: tārakād bhayam āpannaṃ bhīṣaṇaṃ romaharṣaṇam / na yuddhais tapasā śāpair hantuṃ naiva kṣamā vayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्वाग्दशाहाद् यो बालस् तस्मान् मृत्युम् अवाप्स्यति । तस्माद् देव न चान्येभ्यस् तत्र नीतिर् विधीयताम्
arvāgdaśāhād yo bālas tasmān mṛtyum avāpsyati / tasmād deva na cānyebhyas tatra nītir vidhīyatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: पुनर् नारायणः प्राह नाहं बलोत्कटः सुराः । न मत्तो मदपत्याच् च न देवेभ्यो वधो भवेत्
brahmovāca: punar nārāyaṇaḥ prāha nāhaṃ balotkaṭaḥ surāḥ / na matto madapatyāc ca na devebhyo vadho bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईश्वराद् यदि जायेत अपत्यं बहुशक्तिकम् । तस्माद् वधम् अवाप्नोति तारको लोकदारुणः
īśvarād yadi jāyeta apatyaṃ bahuśaktikam / tasmād vadham avāpnoti tārako lokadāruṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद् गच्छामः सुराः सर्वे यतितुम् ऋषिभिः सह । भार्यार्थं प्रथमो यत्नः कर्तव्यः प्रभविष्णुभिः
tad gacchāmaḥ surāḥ sarve yatitum ṛṣibhiḥ saha / bhāryārthaṃ prathamo yatnaḥ kartavyaḥ prabhaviṣṇubhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथेत्य् उक्त्वा सुरगणा जग्मुस् ते च नगोत्तमम् । हिमवन्तं रत्नमयं मेनां च हिमवत्प्रियाम्
tathety uktvā suragaṇā jagmus te ca nagottamam / himavantaṃ ratnamayaṃ menāṃ ca himavatpriyām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इदम् ऊचुः सर्व एव सभार्यं तुहिनं गिरिम् ॥* ब्र्प् ७१।२० ॥ देवा ऊचुः: दाक्षायणी लोकमाता या शक्तिः संस्थिता गिरौ । बुद्धिः प्रज्ञा धृतिर् मेधा लज्जा पुष्टिः सरस्वती
idam ūcuḥ sarva eva sabhāryaṃ tuhinaṃ girim //* BrP 71.20 // devā ūcuḥ: dākṣāyaṇī lokamātā yā śaktiḥ saṃsthitā girau / buddhiḥ prajñā dhṛtir medhā lajjā puṣṭiḥ sarasvatī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं त्व् अनेकधा लोके या स्थिता लोकपावनी । देवानां कार्यसिद्ध्यर्थं युवयोर् गर्भम् आविशत्
evaṃ tv anekadhā loke yā sthitā lokapāvanī / devānāṃ kāryasiddhyarthaṃ yuvayor garbham āviśat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समुत्पन्ना जगन्माता शंभोः पत्नी भविष्यति । अस्माकं भवतां चापि पालनी च भविष्यति
samutpannā jaganmātā śaṃbhoḥ patnī bhaviṣyati / asmākaṃ bhavatāṃ cāpi pālanī ca bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच: हिमवान् अपि तद् वाक्यं सुराणाम् अभिनन्द्य च । मेना चापि महोत्साहा अस्त्व् इत्य् एवं वचो ऽब्रवीत्
brahmovāca: himavān api tad vākyaṃ surāṇām abhinandya ca / menā cāpi mahotsāhā astv ity evaṃ vaco 'bravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदोत्पन्ना जगद्धात्री गौरी हिमवतो गृहे । शिवध्यानरता नित्यं तन्निष्ठा तन्मनोगता
tadotpannā jagaddhātrī gaurī himavato gṛhe / śivadhyānaratā nityaṃ tanniṣṭhā tanmanogatā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तां वै प्रोचुः सुरगणा ईशार्थे तप आविश । तथा हिमवतः पृष्ठे गौरी तेपे तपो महत्
tāṃ vai procuḥ suragaṇā īśārthe tapa āviśa / tathā himavataḥ pṛṣṭhe gaurī tepe tapo mahat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुनः संमन्त्रयाम् आसुर् ईशो ध्यायति तां शिवाम् । आत्मानं वा तथान्यद् वा न जानीमः कथं भवः
punaḥ saṃmantrayām āsur īśo dhyāyati tāṃ śivām / ātmānaṃ vā tathānyad vā na jānīmaḥ kathaṃ bhavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मेनकायाः सुतायां तु चित्तं दध्यात् सुरेश्वरः । तत्र नीतिर् विधातव्या ततः श्रैष्ठ्यम् अवाप्स्यथ । ततः प्राह महाबुद्धिर् वाचस्पतिर् उदारधीः
menakāyāḥ sutāyāṃ tu cittaṃ dadhyāt sureśvaraḥ / tatra nītir vidhātavyā tataḥ śraiṣṭhyam avāpsyatha / tataḥ prāha mahābuddhir vācaspatir udāradhīḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बृहस्पतिर् उवाच: यस् त्व् अयं मदनो धीमान् कन्दर्पः पुष्पचापधृक् । स विध्यतु शिवं शान्तं बाणैः पुष्पमयैः शुभैः
bṛhaspatir uvāca: yas tv ayaṃ madano dhīmān kandarpaḥ puṣpacāpadhṛk / sa vidhyatu śivaṃ śāntaṃ bāṇaiḥ puṣpamayaiḥ śubhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन विद्धस् त्रिनेत्रो ऽपि ईशायां बुद्धिम् आदधेत् । परिणेष्यत्य् असौ नूनं तदा तां गिरिजां हरः
tena viddhas trinetro 'pi īśāyāṃ buddhim ādadhet / pariṇeṣyaty asau nūnaṃ tadā tāṃ girijāṃ haraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जयिनः पञ्चबाणस्य न बाणाः क्वापि कुण्ठिताः । तथोढायां जगद्धात्र्यां शंभोः पुत्रो भविष्यति
jayinaḥ pañcabāṇasya na bāṇāḥ kvāpi kuṇṭhitāḥ / tathoḍhāyāṃ jagaddhātryāṃ śaṃbhoḥ putro bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जातः पुत्रस् त्रिनेत्रस्य तारकं स हनिष्यति । वसन्तं च सहायार्थं शोभिष्ठं कुसुमाकरम्
jātaḥ putras trinetrasya tārakaṃ sa haniṣyati / vasantaṃ ca sahāyārthaṃ śobhiṣṭhaṃ kusumākaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आह्लादनं च मनसा कामायैनं प्रयच्छथ ॥* ब्र्प् ७१।३३ ॥ ब्रह्मोवाच: तथेत्य् उक्त्वा सुरगणा मदनं कुसुमाकरम् । प्रेषयाम् आसुर् अव्यग्राः शिवान्तिकम् अरिंदमाः
āhlādanaṃ ca manasā kāmāyainaṃ prayacchatha //* BrP 71.33 // brahmovāca: tathety uktvā suragaṇā madanaṃ kusumākaram / preṣayām āsur avyagrāḥ śivāntikam ariṃdamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स जगाम त्वरा कामो धृतचापो समाधवः । रत्या च सहितः कामः कर्तुं कर्म सुदुष्करम्
sa jagāma tvarā kāmo dhṛtacāpo samādhavaḥ / ratyā ca sahitaḥ kāmaḥ kartuṃ karma suduṣkaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृहीत्वा सशरं चापम् इदं तस्य मनो ऽभवत् । मया वेध्यस् त्व् अवेध्यो वै शंभुर् लोकगुरुः प्रभुः
gṛhītvā saśaraṃ cāpam idaṃ tasya mano 'bhavat / mayā vedhyas tv avedhyo vai śaṃbhur lokaguruḥ prabhuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रैलोक्यजयिनो बाणाः शंभौ मे किं दृढा न वा । तेनासौ चाग्निनेत्रेण भस्मशेषस् तदा कृतः
trailokyajayino bāṇāḥ śaṃbhau me kiṃ dṛḍhā na vā / tenāsau cāgninetreṇa bhasmaśeṣas tadā kṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद् एव कर्म सुदृढम् ईक्षितुं सुरसत्तमाः । आजग्मुस् तत्र यद् वृत्तं शृणु विस्मयकारकम्
tad eva karma sudṛḍham īkṣituṃ surasattamāḥ / ājagmus tatra yad vṛttaṃ śṛṇu vismayakārakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शंभुं दृष्ट्वा सुरगणा यावत् पश्यन्ति मन्मथम् । तावच् च भस्मसाद्भूतं कामं दृष्ट्वा भयातुराः । तुष्टुवुस् त्रिदशेशानं कृताञ्जलिपुटाः सुराः
śaṃbhuṃ dṛṣṭvā suragaṇā yāvat paśyanti manmatham / tāvac ca bhasmasādbhūtaṃ kāmaṃ dṛṣṭvā bhayāturāḥ / tuṣṭuvus tridaśeśānaṃ kṛtāñjalipuṭāḥ surāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवा ऊचुः: तारकाद् भयम् आपन्नं कुरु पत्नीं गिरेः सुताम् ॥* ब्र्प् ७१।४० ॥ ब्रह्मोवाच: विद्धचित्तो हरो ऽप्य् आशु मेने वाक्यं सुरोदितम् । अरुन्धतीं वसिष्ठं च मां तु चक्रधरं तथा
devā ūcuḥ: tārakād bhayam āpannaṃ kuru patnīṃ gireḥ sutām //* BrP 71.40 // brahmovāca: viddhacitto haro 'py āśu mene vākyaṃ suroditam / arundhatīṃ vasiṣṭhaṃ ca māṃ tu cakradharaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रेषयाम् आसुर् अमरा विवाहाय परस्परम् । संबन्धो ऽपि तथाप्य् आसीद् धिमवल्लोकनाथयोः
preṣayām āsur amarā vivāhāya parasparam / saṃbandho 'pi tathāpy āsīd dhimavallokanāthayoḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.