Library·Brahma-Purana·90

Brahma-Purana 90

ब्रह्मोवाच: गारुडं नाम यत् तीर्थं सर्वविघ्नप्रशान्तिदम् । तस्य प्रभावं वक्ष्यामि शृणु नारद यत्नतः

brahmovāca: gāruḍaṃ nāma yat tīrthaṃ sarvavighnapraśāntidam / tasya prabhāvaṃ vakṣyāmi śṛṇu nārada yatnataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मणिनाग इति त्व् आसीच् छेषपुत्रो महाबलः । गरुडस्य भयाद् भक्त्या तोषयाम् आस शंकरम्

maṇināga iti tv āsīc cheṣaputro mahābalaḥ / garuḍasya bhayād bhaktyā toṣayām āsa śaṃkaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः प्रसन्नो भगवान् परमेष्ठी महेश्वरः । तम् उवाच महानागं वरं वरय पन्नग

tataḥ prasanno bhagavān parameṣṭhī maheśvaraḥ / tam uvāca mahānāgaṃ varaṃ varaya pannaga

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नागः प्राह प्रभो मह्यं देहि मे गरुडाभयम् । तथेत्य् आह च तं शंभुर् गरुडाद् अभयं भवेत्

nāgaḥ prāha prabho mahyaṃ dehi me garuḍābhayam / tathety āha ca taṃ śaṃbhur garuḍād abhayaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्गतो निर्भयो नागो गरुडाद् अरुणानुजात् । क्षीरोदशायी यत्रास्ते क्षीरार्णवसमीपतः

nirgato nirbhayo nāgo garuḍād aruṇānujāt / kṣīrodaśāyī yatrāste kṣīrārṇavasamīpataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इतश् चेतश् च चरति नागो ऽसौ सुखशीतले । गरुडो ऽपि च यत्रास्ते तं देशम् अपि यात्य् असौ

itaś cetaś ca carati nāgo 'sau sukhaśītale / garuḍo 'pi ca yatrāste taṃ deśam api yāty asau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गरुडः पन्नगं दृष्ट्वा चरन्तं निर्भयेन तु । तं गृहीत्वा महानागं प्राक्षिपत् स्वस्य वेश्मनि

garuḍaḥ pannagaṃ dṛṣṭvā carantaṃ nirbhayena tu / taṃ gṛhītvā mahānāgaṃ prākṣipat svasya veśmani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं बद्ध्वा गारुडैः पाशैर् गरुडो नागसत्तमम् । एतस्मिन्न् अन्तरे नन्दी प्रोवाचेशं जगत्प्रभुम्

taṃ baddhvā gāruḍaiḥ pāśair garuḍo nāgasattamam / etasminn antare nandī provāceśaṃ jagatprabhum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नन्दिकेश्वर उवाच: नूनं नागो न चायाति भक्षितो बद्ध एव वा । गरुडेन सुरेशान जीवन् नागो न संव्रजेत्

nandikeśvara uvāca: nūnaṃ nāgo na cāyāti bhakṣito baddha eva vā / garuḍena sureśāna jīvan nāgo na saṃvrajet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मोवाच: नन्दिनो वचनं श्रुत्वा ज्ञात्वा शंभुर् अथाब्रवीत् ॥* ब्र्प् ९०।१० ॥ शिव उवाच: गरुडस्य गृहे नागो बद्धस् तिष्ठति सत्वरम् । गत्वा तं जगताम् ईशं विष्णुं स्तुहि जनार्दनम्

brahmovāca: nandino vacanaṃ śrutvā jñātvā śaṃbhur athābravīt //* BrP 90.10 // śiva uvāca: garuḍasya gṛhe nāgo baddhas tiṣṭhati satvaram / gatvā taṃ jagatām īśaṃ viṣṇuṃ stuhi janārdanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बद्धं नागं काश्यपेन मद्वाक्याद् आनय स्वयम् । तत् प्रभोर् वचनं श्रुत्वा नन्दी गत्वा श्रियः पतिम्

baddhaṃ nāgaṃ kāśyapena madvākyād ānaya svayam / tat prabhor vacanaṃ śrutvā nandī gatvā śriyaḥ patim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्यज्ञापयत् स्वयं वाक्यं विष्णुं लोकपरायणम् । नारायणः प्रीतमना गरुडं वाक्यम् अब्रवीत्

vyajñāpayat svayaṃ vākyaṃ viṣṇuṃ lokaparāyaṇam / nārāyaṇaḥ prītamanā garuḍaṃ vākyam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विष्णुर् उवाच: विनतात्मज मे वाक्यान् नन्दिने देहि पन्नगम् । कम्पमानस् तद् आकर्ण्य नेत्य् उवाच विहंगमः । विष्णुम् अप्य् अब्रवीत् कोपात् सुपर्णो नन्दिनो ऽन्तिके

viṣṇur uvāca: vinatātmaja me vākyān nandine dehi pannagam / kampamānas tad ākarṇya nety uvāca vihaṃgamaḥ / viṣṇum apy abravīt kopāt suparṇo nandino 'ntike

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गरुड उवाच: यद् यत् प्रियतमं किंचिद् भृत्येभ्यः प्रभविष्णवः । दास्यन्त्य् अन्ये भवान् नैव मयानीतं हरिष्यति

garuḍa uvāca: yad yat priyatamaṃ kiṃcid bhṛtyebhyaḥ prabhaviṣṇavaḥ / dāsyanty anye bhavān naiva mayānītaṃ hariṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्य देवं त्रिनयनं नागं मोक्ष्यति नन्दिना । मयोपपादितं नागं त्वं तु दास्यसि नन्दिने

paśya devaṃ trinayanaṃ nāgaṃ mokṣyati nandinā / mayopapāditaṃ nāgaṃ tvaṃ tu dāsyasi nandine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वां वहामि सदा स्वामिन् मम देयं सदा त्वया । मयोपपादितं नागं वक्तुं देहीति नोचितम्

tvāṃ vahāmi sadā svāmin mama deyaṃ sadā tvayā / mayopapāditaṃ nāgaṃ vaktuṃ dehīti nocitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सतां प्रभूणां नेयं स्याद् वृत्तिः सद्वृत्तिकारिणाम् । सन्तो दास्यन्ति भृत्येभ्यो मदुपात्तहरो भवान्

satāṃ prabhūṇāṃ neyaṃ syād vṛttiḥ sadvṛttikāriṇām / santo dāsyanti bhṛtyebhyo madupāttaharo bhavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दैत्याञ् जयसि संग्रामे मद्बलेनैव केशव । अहं महाबलीत्य् एवं मुधैव श्लाघते भवान्

daityāñ jayasi saṃgrāme madbalenaiva keśava / ahaṃ mahābalīty evaṃ mudhaiva ślāghate bhavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मोवाच: गरुडस्येति तद् वाक्यं श्रुत्वा चक्रगदाधरः । विहस्य नन्दिनः पार्श्वे पश्यद्भिर् लोकपालकैः

brahmovāca: garuḍasyeti tad vākyaṃ śrutvā cakragadādharaḥ / vihasya nandinaḥ pārśve paśyadbhir lokapālakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदम् आह महाबुद्धिर् मां समुह्य कृशो भवान् । त्वद्बलाद् असुरान् सर्वाञ् जेष्ये ऽहं खगसत्तम

idam āha mahābuddhir māṃ samuhya kṛśo bhavān / tvadbalād asurān sarvāñ jeṣye 'haṃ khagasattama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् उक्त्वा श्रीपतिर् ब्रह्मञ् शान्तकोपो ऽब्रवीद् इदम् । वहाङ्गुलिं करस्याशु कनिष्ठां नन्दिनो ऽन्तिके

ity uktvā śrīpatir brahmañ śāntakopo 'bravīd idam / vahāṅguliṃ karasyāśu kaniṣṭhāṃ nandino 'ntike

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गरुडस्य ततो मूर्ध्नि न्यस्येदं पुनर् अब्रवीत् । सत्यं मां वहसे नित्यं पश्य धर्मं विहंगम

garuḍasya tato mūrdhni nyasyedaṃ punar abravīt / satyaṃ māṃ vahase nityaṃ paśya dharmaṃ vihaṃgama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न्यस्तायां च ततो ऽङ्गुल्यां शिरः कुक्षौ समाविशत् । कुक्षिश् च चरणस्यान्तः प्राविशच् चूर्णितो ऽभवत् । ततः कृताञ्जलिर् दीनो व्यथितो लज्जयान्वितः

nyastāyāṃ ca tato 'ṅgulyāṃ śiraḥ kukṣau samāviśat / kukṣiś ca caraṇasyāntaḥ prāviśac cūrṇito 'bhavat / tataḥ kṛtāñjalir dīno vyathito lajjayānvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गरुड उवाच: त्राहि त्राहि जगन्नाथ भृत्यं माम् अपराधिनम् । त्वं प्रभुः सर्वलोकानां धर्ता धार्यस् त्वम् एव च

garuḍa uvāca: trāhi trāhi jagannātha bhṛtyaṃ mām aparādhinam / tvaṃ prabhuḥ sarvalokānāṃ dhartā dhāryas tvam eva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपराधसहस्राणि क्षमन्ते प्रभविष्णवः । कृतापराधे ऽपि जने महती यस्य वै कृपा

aparādhasahasrāṇi kṣamante prabhaviṣṇavaḥ / kṛtāparādhe 'pi jane mahatī yasya vai kṛpā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वदन्ति मुनयः सर्वे त्वाम् एव करुणाकरम् । रक्षस्वार्तं जगन्मातर् माम् अम्बुजनिवासिनि । कमले बालकं दीनम् आर्तं तनयवत्सले

vadanti munayaḥ sarve tvām eva karuṇākaram / rakṣasvārtaṃ jaganmātar mām ambujanivāsini / kamale bālakaṃ dīnam ārtaṃ tanayavatsale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मोवाच: ततः कृपान्विता देवी श्रीर् अप्य् आह जनार्दनम् ॥* ब्र्प् ९०।२८ ॥ कमलोवाच: रक्ष नाथ स्वकं भृत्यं गरुडं विपदं गतम् । जनार्दन उवाचेदं नन्दिनं शंभुवाहनम्

brahmovāca: tataḥ kṛpānvitā devī śrīr apy āha janārdanam //* BrP 90.28 // kamalovāca: rakṣa nātha svakaṃ bhṛtyaṃ garuḍaṃ vipadaṃ gatam / janārdana uvācedaṃ nandinaṃ śaṃbhuvāhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विष्णुर् उवाच: नय नागं सगरुडं शंभोर् अन्तिकम् एव च । तत्प्रसादाच् च गरुडो महेश्वरनिरीक्षितः । आत्मीयं च पुना रूपं गरुडः समवाप्स्यति

viṣṇur uvāca: naya nāgaṃ sagaruḍaṃ śaṃbhor antikam eva ca / tatprasādāc ca garuḍo maheśvaranirīkṣitaḥ / ātmīyaṃ ca punā rūpaṃ garuḍaḥ samavāpsyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मोवाच: तथेत्य् उक्त्वा च वृषभो नागेन गरुडेन च । शनैः स शंकरं गत्वा सर्वं तस्मै न्यवेदयत् । शंकरो ऽपि गरुत्मन्तं प्रोवाच शशिशेखरः

brahmovāca: tathety uktvā ca vṛṣabho nāgena garuḍena ca / śanaiḥ sa śaṃkaraṃ gatvā sarvaṃ tasmai nyavedayat / śaṃkaro 'pi garutmantaṃ provāca śaśiśekharaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिव उवाच: याहि गङ्गां महाबाहो गौतमीं लोकपावनीम् । सर्वकामप्रदां शान्तां ताम् आप्लुत्य पुनर् वपुः

śiva uvāca: yāhi gaṅgāṃ mahābāho gautamīṃ lokapāvanīm / sarvakāmapradāṃ śāntāṃ tām āplutya punar vapuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राप्स्यसे सर्वकामांश् च शतधाथ सहस्रधा । सर्वपापोपतप्ता ये दुर्दैवोन्मूलितोद्यमाः । प्राणिनो ऽभीष्टदा तेषां शरणं खग गौतमी

prāpsyase sarvakāmāṃś ca śatadhātha sahasradhā / sarvapāpopataptā ye durdaivonmūlitodyamāḥ / prāṇino 'bhīṣṭadā teṣāṃ śaraṇaṃ khaga gautamī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मोवाच: तद्वाक्यं प्रणतो भूत्वा श्रुत्वा तु गरुडो ऽभ्यगात् । गङ्गाम् आप्लुत्य गरुडः शिवं विष्णुं ननाम सः

brahmovāca: tadvākyaṃ praṇato bhūtvā śrutvā tu garuḍo 'bhyagāt / gaṅgām āplutya garuḍaḥ śivaṃ viṣṇuṃ nanāma saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स्वर्णमयः पक्षी वज्रदेहो महाबलः । वेगी भवन् मुनिश्रेष्ठ पुनर् विष्णुम् इयात् सुधीः

tataḥ svarṇamayaḥ pakṣī vajradeho mahābalaḥ / vegī bhavan muniśreṣṭha punar viṣṇum iyāt sudhīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः प्रभृति तत् तीर्थं गारुडं सर्वकामदम् । तत्र स्नानादि यत् किंचित् करोति प्रयतो नरः । सर्वं तद् अक्षयं वत्स शिवविष्णुप्रियावहम्

tataḥ prabhṛti tat tīrthaṃ gāruḍaṃ sarvakāmadam / tatra snānādi yat kiṃcit karoti prayato naraḥ / sarvaṃ tad akṣayaṃ vatsa śivaviṣṇupriyāvaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.