हस्तपाषाणलगुडैर् भस्मकर्दमपांसुभिः । आयुधैश् च प्रहरणैर् दण्डपारुष्यम् उच्यते
hastapāṣāṇalaguḍair bhasmakardamapāṃsubhiḥ / āyudhaiś ca praharaṇair daṇḍapāruṣyam ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Brhaspati-Smrti, Vyavahara·1·1.21
हस्तपाषाणलगुडैर् भस्मकर्दमपांसुभिः । आयुधैश् च प्रहरणैर् दण्डपारुष्यम् उच्यते
hastapāṣāṇalaguḍair bhasmakardamapāṃsubhiḥ / āyudhaiś ca praharaṇair daṇḍapāruṣyam ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वाक्पारुष्ये कृते यस्य यथा दण्डो विधीयते । तस्यैव द्विगुणं दण्डं कारयेन् मरणाद् ऋते
vākpāruṣye kṛte yasya yathā daṇḍo vidhīyate / tasyaiva dviguṇaṃ daṇḍaṃ kārayen maraṇād ṛte
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वयोः प्रहरतोर् दण्डः समयोस् तु समः स्मृतः । आरम्भको ऽनुबन्धी च दाप्यः स्याद् अधिकं दमम्
dvayoḥ praharator daṇḍaḥ samayos tu samaḥ smṛtaḥ / ārambhako 'nubandhī ca dāpyaḥ syād adhikaṃ damam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वाक्रुष्टः समाक्रोशंस् ताडितः प्रतिताडयन् । हत्वाततायिनं चैव नापराधी भवेन् नरः
pūrvākruṣṭaḥ samākrośaṃs tāḍitaḥ pratitāḍayan / hatvātatāyinaṃ caiva nāparādhī bhaven naraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वाक्पारुष्यादिना नीचो यः सन्तम् अभिलङ्घयेत् । स एव ताडयंस् तस्य नान्वेष्टव्यो महीभुजा
vākpāruṣyādinā nīco yaḥ santam abhilaṅghayet / sa eva tāḍayaṃs tasya nānveṣṭavyo mahībhujā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भस्मादीनां प्रक्षिपणं ताडनं च करादिना । प्रथमं दण्डपारुष्यं दमः कार्यो ऽत्र माषिकः
bhasmādīnāṃ prakṣipaṇaṃ tāḍanaṃ ca karādinā / prathamaṃ daṇḍapāruṣyaṃ damaḥ kāryo 'tra māṣikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एष दण्डः समेषूक्तः परस्त्रीष्व् अधिकेषु च । द्विगुणस् त्रिगुणो ज्ञेयः प्राधान्यापेक्षया बुद्धैः
eṣa daṇḍaḥ sameṣūktaḥ parastrīṣv adhikeṣu ca / dviguṇas triguṇo jñeyaḥ prādhānyāpekṣayā buddhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उद्यते ऽश्मशिलाकाष्ठे कर्तव्यः प्रथमो दमः । परस्परं हस्तपादे दशविंशतिकस् तथा
udyate 'śmaśilākāṣṭhe kartavyaḥ prathamo damaḥ / parasparaṃ hastapāde daśaviṃśatikas tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मध्यमः शस्त्रसंधाने संयोज्यः क्षुब्धयोर् द्वयोः । कार्यः कृतानुरूपस् तु लग्ने घाते दमो बुधैः
madhyamaḥ śastrasaṃdhāne saṃyojyaḥ kṣubdhayor dvayoḥ / kāryaḥ kṛtānurūpas tu lagne ghāte damo budhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इष्टकोपलकाष्ठैश् च ताडने तु द्विमाषिकः । द्विगुणः शोणितोद्भेदे दण्डः कार्यो मनीषिभिः
iṣṭakopalakāṣṭhaiś ca tāḍane tu dvimāṣikaḥ / dviguṇaḥ śoṇitodbhede daṇḍaḥ kāryo manīṣibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तमस् त्व् अस्थिभेदे स्याद् धातेन तु प्रमापणम्
uttamas tv asthibhede syād dhātena tu pramāpaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्णनासाकरच्छेदे दन्तभङ्गे ऽस्थिभेदने । कर्तव्यो मध्यमो दण्डो द्विगुणः पतितेषु तु
karṇanāsākaracchede dantabhaṅge 'sthibhedane / kartavyo madhyamo daṇḍo dviguṇaḥ patiteṣu tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्णौष्ठघ्राणपादाक्षि- जिह्वाशिश्नकरस्य च । छेदने चोत्तमो दण्डो भेदने मध्यमो गुरुः
karṇauṣṭhaghrāṇapādākṣi- jihvāśiśnakarasya ca / chedane cottamo daṇḍo bhedane madhyamo guruḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दण्डस् त्व् अभिहितायैव दण्डपारुष्यकल्पितः । हृते तद् द्विगुणं चान्यद्- राजदण्डस् ततो ऽधिकः
daṇḍas tv abhihitāyaiva daṇḍapāruṣyakalpitaḥ / hṛte tad dviguṇaṃ cānyad- rājadaṇḍas tato 'dhikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अङ्गावभेदने चैव पीडने छेदने तथा । समुत्थानव्ययं दाप्यः कलहापहृतं च यत्
aṅgāvabhedane caiva pīḍane chedane tathā / samutthānavyayaṃ dāpyaḥ kalahāpahṛtaṃ ca yat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विविक्ते ताडितो यस् तु हतो दृश्येत वा भवेत् । हन्ता तद् अनुमानेन विज्ञेयः शपथेन वा
vivikte tāḍito yas tu hato dṛśyeta vā bhavet / hantā tad anumānena vijñeyaḥ śapathena vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्तर्वेश्मन्य् अरण्ये वा निशायां यत्र ताडितः । शोणितं तत्र दृश्येत न पृच्छेत् तत्र साक्षिणः
antarveśmany araṇye vā niśāyāṃ yatra tāḍitaḥ / śoṇitaṃ tatra dṛśyeta na pṛcchet tatra sākṣiṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कश्चित् कृत्वात्मनश् चिह्नं द्वेषात् परम् अभिद्रवेत् । हेत्वर्थम् अतिसामर्थ्यैस् तत्र युक्तं परीक्षणम्
kaścit kṛtvātmanaś cihnaṃ dveṣāt param abhidravet / hetvartham atisāmarthyais tatra yuktaṃ parīkṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आक्रुष्टस् तु समाक्रोशंस् ताडितः प्रतिताडयन् । हत्वापराधिनं चैव नापराधी भवेन् नरः
ākruṣṭas tu samākrośaṃs tāḍitaḥ pratitāḍayan / hatvāparādhinaṃ caiva nāparādhī bhaven naraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रातिलोम्यास् तथा चान्त्याः पुरुषाणां मलाः स्मृताः । ब्राह्मणातिक्रमे वध्या न दातव्या धनं क्वचित्
prātilomyās tathā cāntyāḥ puruṣāṇāṃ malāḥ smṛtāḥ / brāhmaṇātikrame vadhyā na dātavyā dhanaṃ kvacit
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रान्तान् क्षुधार्तान् तृषितान् अकाले वाहयेत् तु यः । स गोघ्नो निष्कृतिं कार्यो दाप्यो वाप्य् अथवा दमम्
śrāntān kṣudhārtān tṛṣitān akāle vāhayet tu yaḥ / sa goghno niṣkṛtiṃ kāryo dāpyo vāpy athavā damam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समुत्थानव्ययं दाप्यः कलहाय कृतं च यत् । येनाङ्गेन द्विजातीनां शूद्रः प्रहरते रुषा । छेत्तव्यं तद् भवेत् तस्य मनुना समुदाहृतम्
samutthānavyayaṃ dāpyaḥ kalahāya kṛtaṃ ca yat / yenāṅgena dvijātīnāṃ śūdraḥ praharate ruṣā / chettavyaṃ tad bhavet tasya manunā samudāhṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.