शौनक उवाच।।
द्विजः स भार्य्यां संत्यज्य किञ्चकार विशेषतः।।
अश्विनोर्वा महाभाग किं नाम कस्य वंशजौ
śaunaka uvāca||
dvijaḥ sa bhāryyāṃ saṃtyajya kiñcakāra viśeṣataḥ||
aśvinorvā mahābhāga kiṃ nāma kasya vaṃśajau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सोतिरुवाच।।
द्विजश्च सुतपा नाम भारद्वाजो महामुनिः।।
तपश्चकार कृष्णस्य लक्षवर्षं हिमालिये
sotiruvāca||
dvijaśca sutapā nāma bhāradvājo mahāmuniḥ||
tapaścakāra kṛṣṇasya lakṣavarṣaṃ himāliye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महातपस्वी तेजस्वी प्रज्वलन्ब्रह्मतेजसा।।
ज्योतिर्ददर्श कृष्णस्य गगने सहसा क्षणम्
mahātapasvī tejasvī prajvalanbrahmatejasā||
jyotirdadarśa kṛṣṇasya gagane sahasā kṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरं स वव्रे निर्लिप्तमात्मानं प्रकृतेः परम्।।
न च मोक्षं ययाचे तं दास्यं भक्तिं च निश्चलाम्
varaṃ sa vavre nirliptamātmānaṃ prakṛteḥ param||
na ca mokṣaṃ yayāce taṃ dāsyaṃ bhaktiṃ ca niścalām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बभूवाकाशवाणीति कुरु दारपरिग्रहम्।।
पश्चाद्दास्यं प्रदास्यामि भक्तिं भोगक्षये द्विज
babhūvākāśavāṇīti kuru dāraparigraham||
paścāddāsyaṃ pradāsyāmi bhaktiṃ bhogakṣaye dvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितॄणां मानसीं कन्यां ददौ तस्मै विधिः स्वयम्।।
तस्यां कल्याणमित्रश्च बभूव मुनिपुङ्गव
pitṝṇāṃ mānasīṃ kanyāṃ dadau tasmai vidhiḥ svayam||
tasyāṃ kalyāṇamitraśca babhūva munipuṅgava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्य स्मरणमात्रेण न भवेत्कुलिशाद्भयम्।।
न द्रष्टव्यं बन्धुमात्रं नूनं तत्स्मरणाल्लभेत्
yasya smaraṇamātreṇa na bhavetkuliśādbhayam||
na draṣṭavyaṃ bandhumātraṃ nūnaṃ tatsmaraṇāllabhet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कल्याणमित्रजननीं परित्यज्य महामुनिः।।
शशाप सूर्य्यपुत्रं च यज्ञभाग्वर्ज्जितो भव
kalyāṇamitrajananīṃ parityajya mahāmuniḥ||
śaśāpa sūryyaputraṃ ca yajñabhāgvarjjito bhava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स सोदरश्च वा पूज्यो भवेति च सुराधम।।
व्याधिग्रस्तो जडाङ्गश्च भूयात्तेऽकीर्तिमानिति
sa sodaraśca vā pūjyo bhaveti ca surādhama||
vyādhigrasto jaḍāṅgaśca bhūyātte'kīrtimāniti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्त्वा सुतपा गेहं प्रतस्थे सूनुना सह।।
अश्विभ्यां सहितः सूर्य्यः प्रययौ च तदन्तिकम्
ityuktvā sutapā gehaṃ pratasthe sūnunā saha||
aśvibhyāṃ sahitaḥ sūryyaḥ prayayau ca tadantikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुत्राभ्यां व्याधियुक्ताभ्यां सूर्य्यस्त्रिजगतां पतिः।।
मुनीन्द्रं वै सुतपसं स तुष्टाव च शौनक
putrābhyāṃ vyādhiyuktābhyāṃ sūryyastrijagatāṃ patiḥ||
munīndraṃ vai sutapasaṃ sa tuṣṭāva ca śaunaka
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सूर्य्य उवाच।।
क्षमस्व भगवन्विप्र विष्णुरूप युगे युगे ।।
मम पुत्रापराधं च भारद्वाज मुनीश्वर
sūryya uvāca||
kṣamasva bhagavanvipra viṣṇurūpa yuge yuge ||
mama putrāparādhaṃ ca bhāradvāja munīśvara
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मविष्णुमहेशाद्याः सुराः सर्वे च सन्ततम्।।
भुञ्जते विप्रदत्तं तु फलपुष्पजलादिकम्
brahmaviṣṇumaheśādyāḥ surāḥ sarve ca santatam||
bhuñjate vipradattaṃ tu phalapuṣpajalādikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणावाहिता देवाः शश्वद्विश्वेषु पूजिताः।।
न च विप्रात्परो देवो विप्ररूपी स्वयं हरिः
brāhmaṇāvāhitā devāḥ śaśvadviśveṣu pūjitāḥ||
na ca viprātparo devo viprarūpī svayaṃ hariḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणे परितुष्टे च तुष्टो नारायणः स्वयम्।।
नारायणे च सन्तुष्टे सन्तुष्टाः सर्वदेवताः
brāhmaṇe parituṣṭe ca tuṣṭo nārāyaṇaḥ svayam||
nārāyaṇe ca santuṣṭe santuṣṭāḥ sarvadevatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नास्ति गङ्गासमं तीर्थं न च कृष्णात्परः सुरः।।
न शङ्कराद्वैष्णवश्च न सहिष्णुर्धरा परा
nāsti gaṅgāsamaṃ tīrthaṃ na ca kṛṣṇātparaḥ suraḥ||
na śaṅkarādvaiṣṇavaśca na sahiṣṇurdharā parā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न च सत्यात्परो धर्मो न साध्वी पार्वतीपरा।।
न दैवाद्बलवान्कश्चिन्न च पुत्रात्परः प्रियः
na ca satyātparo dharmo na sādhvī pārvatīparā||
na daivādbalavānkaścinna ca putrātparaḥ priyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न च व्याधिसमः शत्रुर्न च पूज्यो गुरोः परः।।
नास्ति मातृसमो बन्धुर्न च मित्रं पितुः परम्
na ca vyādhisamaḥ śatrurna ca pūjyo guroḥ paraḥ||
nāsti mātṛsamo bandhurna ca mitraṃ pituḥ param
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकादशीव्रतान्नान्यत्तपो नानशनात्परम् ।।
परं सर्वधनं रत्नं विद्या रत्नं परं ततः
ekādaśīvratānnānyattapo nānaśanātparam ||
paraṃ sarvadhanaṃ ratnaṃ vidyā ratnaṃ paraṃ tataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वाश्रमैः परो विप्रो नास्ति विप्रसमो गुरुः।।
वेदवेदाङ्गतत्त्वज्ञ इत्याह कमलोद्भवः
sarvāśramaiḥ paro vipro nāsti viprasamo guruḥ||
vedavedāṅgatattvajña ityāha kamalodbhavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सूर्य्यस्य वचनं श्रुत्वा भारद्वाजो ननाम तम्।।
नीरुजौ चापि तत्पुत्रौ चकार तपसः फलात्
sūryyasya vacanaṃ śrutvā bhāradvājo nanāma tam||
nīrujau cāpi tatputrau cakāra tapasaḥ phalāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्चाच्च तव पुत्रौ च यज्ञभाजौ भविष्यतः।।
इत्युक्त्वा तं च सुतपाः प्रणम्याहस्करं मुनिः
paścācca tava putrau ca yajñabhājau bhaviṣyataḥ||
ityuktvā taṃ ca sutapāḥ praṇamyāhaskaraṃ muniḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जगाम गङ्गां संत्रस्तो हरिसेवनतत्परः।।
पुत्राभ्यां सहितः सूर्य्यो जगाम निज मन्दिरम्
jagāma gaṅgāṃ saṃtrasto harisevanatatparaḥ||
putrābhyāṃ sahitaḥ sūryyo jagāma nija mandiram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बभूवतुस्तौ पूज्यौ च यज्ञभाजौ द्विजाशिषा।।
एतत्सूर्यकृतं विप्रस्तोत्रं यो मानवः पठेत्।।
विप्रपादप्रसादेन सर्वत्र विजयी भवेत्
babhūvatustau pūjyau ca yajñabhājau dvijāśiṣā||
etatsūryakṛtaṃ viprastotraṃ yo mānavaḥ paṭhet||
viprapādaprasādena sarvatra vijayī bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणेभ्यो नम इति प्रातरुत्थाय यः पठेत्।।
स स्नातः सर्वतीर्थेषु सर्वयज्ञेषु दीक्षितः
brāhmaṇebhyo nama iti prātarutthāya yaḥ paṭhet||
sa snātaḥ sarvatīrtheṣu sarvayajñeṣu dīkṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पृथिव्यां यानि तीर्थानि तानि तीर्थानि सागरे ।।
सागरे यानि तीर्थानि विप्रपादेषु तानि च
pṛthivyāṃ yāni tīrthāni tāni tīrthāni sāgare ||
sāgare yāni tīrthāni viprapādeṣu tāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विप्रपादोदकं पीत्वा यावत्तिष्ठति मेदिनी ।।
तावत्पुष्करपात्रेषु पिबंति पितरो जलम्
viprapādodakaṃ pītvā yāvattiṣṭhati medinī ||
tāvatpuṣkarapātreṣu pibaṃti pitaro jalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विप्रपादोदकं पुण्यं भक्तियुक्तश्च यः पिबेत् ।।
स स्नातः सर्वतीर्थेषु सर्वयज्ञेषु दीक्षितः
viprapādodakaṃ puṇyaṃ bhaktiyuktaśca yaḥ pibet ||
sa snātaḥ sarvatīrtheṣu sarvayajñeṣu dīkṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महारोगी यदि पिबेद्विप्रपादोदकं द्विज।।
मुच्यते सर्वरोगाच्च मासमेकं तु भक्तितः
mahārogī yadi pibedviprapādodakaṃ dvija||
mucyate sarvarogācca māsamekaṃ tu bhaktitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अविद्यो वा सविद्यो वा संध्यापूतो हि यो द्विजः।।
स एव विष्णुसदृशो न हरौ विमुखो यदि
avidyo vā savidyo vā saṃdhyāpūto hi yo dvijaḥ||
sa eva viṣṇusadṛśo na harau vimukho yadi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
घ्नन्तं विप्रं शपन्तं वा न हन्यान्न च तं शपेत्।
गोभ्यः शतगुणं पूज्यो हरिभक्तश्च स स्मृतः
ghnantaṃ vipraṃ śapantaṃ vā na hanyānna ca taṃ śapet|
gobhyaḥ śataguṇaṃ pūjyo haribhaktaśca sa smṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पादोदकं च नैवेद्यं भुङ्क्ते विप्रस्य यो द्विज।।
नित्यं नैवेद्यभोजी यो राजसूयफलं लभेत्
pādodakaṃ ca naivedyaṃ bhuṅkte viprasya yo dvija||
nityaṃ naivedyabhojī yo rājasūyaphalaṃ labhet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकादश्यां न भुङ्क्ते यो नित्यं कृष्णं समर्चयेत्।।
तस्य पादोदकं प्राप्य स्थलं तीर्थं भवेद् ध्रुवम्
ekādaśyāṃ na bhuṅkte yo nityaṃ kṛṣṇaṃ samarcayet||
tasya pādodakaṃ prāpya sthalaṃ tīrthaṃ bhaved dhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो भुङ्क्ते भोजनोच्छिष्टं नित्यं नैवेद्यभोजनम्।।
कृष्णदेवस्य पूतोऽसौ जीवन्मुक्तो महीतले
yo bhuṅkte bhojanocchiṣṭaṃ nityaṃ naivedyabhojanam||
kṛṣṇadevasya pūto'sau jīvanmukto mahītale
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्नं विष्ठा पयो मूत्रं यद्विष्णोरनिवेदितम्।।
द्विजानां कुलजातानामित्याह कमलोद्भवः
annaṃ viṣṭhā payo mūtraṃ yadviṣṇoraniveditam||
dvijānāṃ kulajātānāmityāha kamalodbhavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मा च ब्रह्मपुत्राश्च सर्वे विष्णुपरायणाः।।
ब्राह्मणस्तत्कुले जातो विमुखश्च हरौ कथम्
brahmā ca brahmaputrāśca sarve viṣṇuparāyaṇāḥ||
brāhmaṇastatkule jāto vimukhaśca harau katham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पित्रोर्मातामहादीनां संसर्गस्य गुरोश्च वा।।
दोषेण विमुखाः कृष्णे विप्रा जीवन्मृताश्च ते
pitrormātāmahādīnāṃ saṃsargasya gurośca vā||
doṣeṇa vimukhāḥ kṛṣṇe viprā jīvanmṛtāśca te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स किंगुरुः स किंतातः स किंपुत्रः स किंसखा।।
स किंराजा स किंबन्धुर्न दद्याद्यो हरौ मतिम्
sa kiṃguruḥ sa kiṃtātaḥ sa kiṃputraḥ sa kiṃsakhā||
sa kiṃrājā sa kiṃbandhurna dadyādyo harau matim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अवैष्णवाद्द्विजाद्विप्र चण्डालो वैष्णवो वरः।।
सगणः श्वपचो मुक्तो ब्राह्मणो नरकं व्रजेत्
avaiṣṇavāddvijādvipra caṇḍālo vaiṣṇavo varaḥ||
sagaṇaḥ śvapaco mukto brāhmaṇo narakaṃ vrajet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सन्ध्याहीनोऽशुचिर्नित्यं कृष्णे वा विमुखो द्विजः।।
स एव ब्राह्मणाभासो विषहीनो यथोरगः
sandhyāhīno'śucirnityaṃ kṛṣṇe vā vimukho dvijaḥ||
sa eva brāhmaṇābhāso viṣahīno yathoragaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुरुवक्त्राद्विष्णुमंत्रो यस्य कर्णे प्रविश्यति।।
तं वैष्णवं महापूतं जीवन्मुक्तं वदेद्विधिः
guruvaktrādviṣṇumaṃtro yasya karṇe praviśyati||
taṃ vaiṣṇavaṃ mahāpūtaṃ jīvanmuktaṃ vadedvidhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुंसां मातामहादीनां शतैः सार्द्धं हरेः पदम्।।
प्रयाति वैष्णवः पुंसामात्मनः कुलकोटिभिः
puṃsāṃ mātāmahādīnāṃ śataiḥ sārddhaṃ hareḥ padam||
prayāti vaiṣṇavaḥ puṃsāmātmanaḥ kulakoṭibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मक्षत्त्रियविट्शूद्राश्चतस्रो जातयो यथा ।।
स्वतन्त्रा जातिरेका च विश्वस्मिन्वैष्णवाभिधा
brahmakṣattriyaviṭśūdrāścatasro jātayo yathā ||
svatantrā jātirekā ca viśvasminvaiṣṇavābhidhā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ध्यायन्ति वैष्णवाः शश्वद्गोविन्दपदपङ्कजम्।।
ध्यायते तांश्च गोविन्दः शश्वत्तेषां च सन्निधौ
dhyāyanti vaiṣṇavāḥ śaśvadgovindapadapaṅkajam||
dhyāyate tāṃśca govindaḥ śaśvatteṣāṃ ca sannidhau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुदर्शनं संनियोज्य भक्तानां रक्षणाय च।।
तथापि न हि निश्चिन्तोऽवतिष्ठेद्भक्तसन्निधौ
sudarśanaṃ saṃniyojya bhaktānāṃ rakṣaṇāya ca||
tathāpi na hi niścinto'vatiṣṭhedbhaktasannidhau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.